Bir borç ilişkisinde edimi yerine getirmekle yükümlü kişi nasıl adlandırılır?
- A) Borçlu
- B) Alacaklı
- C) Edim
- D) Alacak hakkı
- E) Borç ilişkisi
Doğru cevap: A
Çözüm: Borçlu, bir edimi ifa etmek zorunda olan taraftır; edimin konusu para, mal teslimi veya bir davranış olabilir.
Borç ilişkisinde edimin yerine getirilmesini isteme hakkı bulunan kişi kimdir?
- A) Borçlu
- B) Alacaklı
- C) Edim
- D) Alacak hakkı
- E) Borç ilişkisi
Doğru cevap: B
Çözüm: Alacaklı, borçludan belirli bir edimin ifasını talep etme hakkı taşıyan kişidir; borç ilişkisi alacak ve yükümlülük yönleri içerir.
Borçludan istenebilen davranış veya yerine getirme konusu hangi kavramla açıklanır?
- A) Borçlu
- B) Alacaklı
- C) Edim
- D) Alacak hakkı
- E) Borç ilişkisi
Doğru cevap: C
Çözüm: Edim, borç ilişkisinde borçlunun yerine getirmesi gereken verme, yapma veya yapmama davranışıdır; her edim mutlaka para ödeme değildir.
Bir kimsenin diğerinden edim isteyebilmesine ilişkin sübjektif hak nedir?
- A) Borçlu
- B) Alacaklı
- C) Edim
- D) Alacak hakkı
- E) Borç ilişkisi
Doğru cevap: D
Çözüm: Alacak hakkı belirli borçluya karşı ileri sürülen nispi bir haktır; herkese karşı kullanılabilen mutlak haklardan ayrılır.
Alacaklı ile borçlu arasında hak ve yükümlülük doğuran bağ nasıl adlandırılır?
- A) Borçlu
- B) Alacaklı
- C) Edim
- D) Alacak hakkı
- E) Borç ilişkisi
Doğru cevap: E
Çözüm: Borç ilişkisi alacak ve borç yükümlülüklerini bir araya getirir; ilişkinin içeriği sözleşmeden veya başka hukuki olaylardan doğabilir.
Satıcının satın alınan bilgisayarı alıcıya teslim etmesi ne tür edimdir?
- A) Verme edimi
- B) Yapma edimi
- C) Yapmama edimi
- D) Para borcu
- E) Yan yükümlülük
Doğru cevap: A
Çözüm: Verme edimi bir malın teslimi veya hakkın devri gibi sonuçlarla ilgilidir; satım sözleşmesinde malın teslimi temel örnektir.
Bir tamircinin bozulan makineyi onarması hangi edim türüne örnektir?
- A) Verme edimi
- B) Yapma edimi
- C) Yapmama edimi
- D) Para borcu
- E) Yan yükümlülük
Doğru cevap: B
Çözüm: Yapma ediminde borçlu belirli faaliyeti gerçekleştirmekle yükümlüdür; onarım hizmeti bunun tipik örneklerindendir.
Bir çalışanın ticari sırrı açıklamama taahhüdü ne tür edim doğurur?
- A) Verme edimi
- B) Yapma edimi
- C) Yapmama edimi
- D) Para borcu
- E) Yan yükümlülük
Doğru cevap: C
Çözüm: Yapmama ediminde borçlu belirli davranıştan kaçınır; gizlilik yükümlülüğü yasaklanan bilgiyi açıklamamayı gerektirebilir.
Borçlunun belirli tutarı alacaklıya ödemesi hangi borç türünün örneğidir?
- A) Verme edimi
- B) Yapma edimi
- C) Yapmama edimi
- D) Para borcu
- E) Yan yükümlülük
Doğru cevap: D
Çözüm: Para borcu belirli bir para miktarının ödenmesiyle ifa edilir; mal teslimi veya hizmet sunma yükümlülüğünden ayrılır.
Asıl edimin yerine getirilmesine yardımcı bilgi verme gibi görevler nasıl sınıflandırılır?
- A) Verme edimi
- B) Yapma edimi
- C) Yapmama edimi
- D) Para borcu
- E) Yan yükümlülük
Doğru cevap: E
Çözüm: Bir borç ilişkisinde asli edimin dışında koruma ve bilgilendirme gibi yan yükümlülükler de dürüstlük kuralından doğabilir.
Tarafların karşılıklı ve birbirine uygun irade açıklamalarıyla doğan temel borç kaynağı nedir?
- A) Sözleşme
- B) Haksız fiil
- C) Sebepsiz zenginleşme
- D) Kanundan doğan yükümlülük
- E) Vekâletsiz iş görme
Doğru cevap: A
Çözüm: Sözleşme en az iki tarafın uyumlu irade beyanıyla kurulur; satım ve kira bu kaynaktan doğan borç ilişkilerine örnektir.
Bir kişinin hukuka aykırı ve kusurlu davranışıyla başkasına zarar vermesi hangi borç kaynağıdır?
- A) Sözleşme
- B) Haksız fiil
- C) Sebepsiz zenginleşme
- D) Kanundan doğan yükümlülük
- E) Vekâletsiz iş görme
Doğru cevap: B
Çözüm: Genel haksız fiil sorumluluğu kusur, hukuka aykırılık, zarar ve uygun nedensellik bağı gibi unsurlar üzerinden değerlendirilir.
Hukuki haklı sebep olmaksızın başkasının malvarlığından yararlanmak hangi borç kaynağına girer?
- A) Sözleşme
- B) Haksız fiil
- C) Sebepsiz zenginleşme
- D) Kanundan doğan yükümlülük
- E) Vekâletsiz iş görme
Doğru cevap: C
Çözüm: Sebepsiz zenginleşmede bir kişinin malvarlığı haklı neden olmadan artarken başka kişinin malvarlığı veya emeği üzerinden değer elde edilebilir.
Kanunun doğrudan borç doğurduğu özel durumlar hangi kaynakla açıklanır?
- A) Sözleşme
- B) Haksız fiil
- C) Sebepsiz zenginleşme
- D) Kanundan doğan yükümlülük
- E) Vekâletsiz iş görme
Doğru cevap: D
Çözüm: Bazı borçlar doğrudan yasal düzenlemeden kaynaklanabilir; her borç ilişkisinin kurulması için tarafların sözleşme yapması gerekmez.
Bir kimsenin başkasının işini yetkisi olmadan onun yararına görmesi hangi özel ilişkiyi oluşturabilir?
- A) Sözleşme
- B) Haksız fiil
- C) Sebepsiz zenginleşme
- D) Kanundan doğan yükümlülük
- E) Vekâletsiz iş görme
Doğru cevap: E
Çözüm: Vekâletsiz iş görmede kişi yetki almadan başkasının işini üstlenir; doğan hak ve yükümlülükler olayın şartlarına göre kanunda düzenlenir.
Müşterinin bankayla kredi sözleşmesi imzalayarak geri ödeme borcu üstlenmesi hangi kaynaktır?
- A) Kredi sözleşmesi
- B) Zarar tazmini borcu
- C) Sebepsiz zenginleşmenin iadesi
- D) Hizmet alımına ilişkin sözleşme
- E) Vekâletsiz iş görme hükümleri
Doğru cevap: A
Çözüm: Taraflar sözleşmede kredi kullanma ve geri ödeme gibi edimlerini kararlaştırır; borç sözleşme ilişkisinden doğar.
Bir sürücünün kusuruyla başka aracın hasarlanması hangi hukuki ilişkiyi doğurabilir?
- A) Kredi sözleşmesi
- B) Zarar tazmini borcu
- C) Sebepsiz zenginleşmenin iadesi
- D) Hizmet alımına ilişkin sözleşme
- E) Vekâletsiz iş görme hükümleri
Doğru cevap: B
Çözüm: Kusur, hukuka aykırılık, zarar ve nedensellik bağı mevcutsa zarar gören kişi haksız fiile dayalı tazminat talep edebilir.
Yanlışlıkla başka müşterinin hesabına gönderilen paranın iadesinde hangi temel kurum gündeme gelir?
- A) Kredi sözleşmesi
- B) Zarar tazmini borcu
- C) Sebepsiz zenginleşmenin iadesi
- D) Hizmet alımına ilişkin sözleşme
- E) Vekâletsiz iş görme hükümleri
Doğru cevap: C
Çözüm: Haklı sebep bulunmadan başkasının hesabına geçen para, gerekli koşullar gerçekleştiğinde sebepsiz zenginleşme hükümleriyle geri istenebilir.
Restoranın müşteriye hizmet sunması ve müşterinin bedel ödemesi hangi borç kaynağına dayanır?
- A) Kredi sözleşmesi
- B) Zarar tazmini borcu
- C) Sebepsiz zenginleşmenin iadesi
- D) Hizmet alımına ilişkin sözleşme
- E) Vekâletsiz iş görme hükümleri
Doğru cevap: D
Çözüm: Hizmet ve ücret ödeme yükümlülükleri tarafların üzerinde anlaştığı ilişkiye dayanır; edimler karşılıklı olarak doğabilir.
Kişinin başkasının tehlikedeki malını korumak için acil müdahalede bulunması hangi kuruma örnek olabilir?
- A) Kredi sözleşmesi
- B) Zarar tazmini borcu
- C) Sebepsiz zenginleşmenin iadesi
- D) Hizmet alımına ilişkin sözleşme
- E) Vekâletsiz iş görme hükümleri
Doğru cevap: E
Çözüm: Yetkisiz fakat iş sahibinin yararına müdahale, koşullara göre vekâletsiz iş görme ilişkisi ve buna bağlı masraf veya özen yükümlülükleri doğurabilir.