Devletin belirlediği ve denge fiyatının altında kaldığında kıtlık yaratabilen sınır nedir?
- A) Tavan fiyat
- B) Taban fiyat
- C) Tüketici rantı
- D) Üretici rantı
- E) Piyasa dengesi
Doğru cevap: A
Çözüm: Bağlayıcı tavan fiyat piyasa denge fiyatından düşükse talep edilen miktar arz edileni aşar ve mal kıtlığı doğabilir.
Denge fiyatının üstünde uygulanırsa arz fazlası yaratabilen yasal sınır nedir?
- A) Tavan fiyat
- B) Taban fiyat
- C) Tüketici rantı
- D) Üretici rantı
- E) Piyasa dengesi
Doğru cevap: B
Çözüm: Bağlayıcı taban fiyat denge düzeyinin üstündeyse üretici arzı artarken alıcı talebi düşebilir; sonuç arz fazlasıdır.
Bir mal için ödemeye razı olunan tutarla gerçekten ödenen tutar arasındaki toplam yarar nedir?
- A) Tavan fiyat
- B) Taban fiyat
- C) Tüketici rantı
- D) Üretici rantı
- E) Piyasa dengesi
Doğru cevap: C
Çözüm: Tüketici rantı ödeme istekliliği ile piyasa fiyatı arasındaki farkın toplamıdır; üreticinin maliyet üzeri kazancından ayrılır.
Satıcıların asgari kabul fiyatıyla gerçekleşen fiyat arasındaki farkların toplamı nedir?
- A) Tavan fiyat
- B) Taban fiyat
- C) Tüketici rantı
- D) Üretici rantı
- E) Piyasa dengesi
Doğru cevap: D
Çözüm: Üretici rantı piyasa fiyatının satıcıların satışa razı oldukları en düşük tutarı aşmasından doğan toplam yarardır.
Talep edilen miktarla arz edilen miktarın eşit olduğu fiyat-miktar bileşimi nedir?
- A) Tavan fiyat
- B) Taban fiyat
- C) Tüketici rantı
- D) Üretici rantı
- E) Piyasa dengesi
Doğru cevap: E
Çözüm: Piyasa dengesinde planlanan alım ve satım miktarları eşittir; diğer koşullar değişmediğinde kıtlık veya fazlalık yoktur.
Piyasa fiyatı denge fiyatının altında kaldığında çoğunlukla ne ortaya çıkar?
- A) Talep fazlası
- B) Arz fazlası
- C) Örümcek ağı modeli
- D) King Kanunu
- E) Arzın fiyat esnekliği
Doğru cevap: A
Çözüm: Düşük fiyat tüketicilerin alım isteğini yükseltirken üreticilerin arzını azaltabilir; talep arzı aşınca kıtlık oluşur.
Fiyat denge fiyatının üzerinde oluştuğunda piyasa hangi duruma girer?
- A) Talep fazlası
- B) Arz fazlası
- C) Örümcek ağı modeli
- D) King Kanunu
- E) Arzın fiyat esnekliği
Doğru cevap: B
Çözüm: Yüksek fiyat satıcıları daha çok sunmaya, alıcıları daha az talep etmeye yöneltir; satılamayan miktar birikebilir.
Üreticilerin gelecek dönem üretim kararını önceki dönem fiyatına göre verdiği döngü modeli hangisidir?
- A) Talep fazlası
- B) Arz fazlası
- C) Örümcek ağı modeli
- D) King Kanunu
- E) Arzın fiyat esnekliği
Doğru cevap: C
Çözüm: Örümcek ağı modeli fiyat ile gecikmeli arz tepkisini açıklar; özellikle üretim kararının önceden verildiği piyasalarda kullanılır.
Tarımsal ürün azlığının fiyatı oransal olarak çok yükseltip toplam geliri artırabileceğini anlatan ilişki nedir?
- A) Talep fazlası
- B) Arz fazlası
- C) Örümcek ağı modeli
- D) King Kanunu
- E) Arzın fiyat esnekliği
Doğru cevap: D
Çözüm: King Kanunu, talebi esnek olmayan tarım ürünlerinde miktar düşüşünün fiyatı daha büyük oranda yükseltebilmesini açıklar.
Arz miktarının fiyat değişimine duyarlılığını gösteren katsayı hangisidir?
- A) Talep fazlası
- B) Arz fazlası
- C) Örümcek ağı modeli
- D) King Kanunu
- E) Arzın fiyat esnekliği
Doğru cevap: E
Çözüm: Arzın fiyat esnekliği fiyat yüzde değişimine karşı arz miktarının yüzde değişimini gösterir; zaman ve kapasiteye bağlıdır.
Faydanın ölçülebilir sayısal bir büyüklük olduğunu varsayan tüketici yaklaşımı hangisidir?
- A) Kardinal fayda yaklaşımı
- B) Marjinal fayda
- C) Toplam fayda
- D) Ordinal fayda yaklaşımı
- E) Kayıtsızlık eğrisi
Doğru cevap: A
Çözüm: Kardinal yaklaşım faydanın sayısal ölçümünü varsayar; sıralamaya dayanan ordinal yaklaşımdan bu yönüyle ayrılır.
Bir ek birim mal tüketiminin sağladığı fayda artışı hangi kavramdır?
- A) Kardinal fayda yaklaşımı
- B) Marjinal fayda
- C) Toplam fayda
- D) Ordinal fayda yaklaşımı
- E) Kayıtsızlık eğrisi
Doğru cevap: B
Çözüm: Marjinal fayda toplam faydadaki bir birimlik tüketim artışından doğan değişmedir; tüketimin tümünden sağlanan fayda değildir.
Tüketilen tüm birimlerden elde edilen faydaların bütünü hangisidir?
- A) Kardinal fayda yaklaşımı
- B) Marjinal fayda
- C) Toplam fayda
- D) Ordinal fayda yaklaşımı
- E) Kayıtsızlık eğrisi
Doğru cevap: C
Çözüm: Toplam fayda tüketim miktarına bağlı birikmiş yararı ifade eder; marjinal fayda bunun değişim hızını gösterir.
Tüketici tercihlerini faydayı sayısal ölçmeden sıralamaya dayandıran yaklaşım nedir?
- A) Kardinal fayda yaklaşımı
- B) Marjinal fayda
- C) Toplam fayda
- D) Ordinal fayda yaklaşımı
- E) Kayıtsızlık eğrisi
Doğru cevap: D
Çözüm: Ordinal yaklaşım farklı mal sepetlerinin tercih sırasını kullanır; faydaya mutlak sayısal değer atamayı gerektirmez.
Aynı tatmin düzeyini sağlayan tüketim sepetlerini birleştiren eğri hangisidir?
- A) Kardinal fayda yaklaşımı
- B) Marjinal fayda
- C) Toplam fayda
- D) Ordinal fayda yaklaşımı
- E) Kayıtsızlık eğrisi
Doğru cevap: E
Çözüm: Kayıtsızlık eğrisi üzerindeki bileşimler tüketiciye aynı fayda düzeyini sağlar; bütçe doğrusu satın alma gücünü sınırlar.
Aynı çıktı miktarını sağlayan farklı emek-sermaye bileşimlerini gösteren eğri hangisidir?
- A) Eş ürün eğrisi
- B) Eş maliyet doğrusu
- C) Azalan verimler kanunu
- D) Üretim fonksiyonu
- E) Marjinal ürün
Doğru cevap: A
Çözüm: Eş ürün eğrisi aynı üretim düzeyindeki girdi kombinasyonlarını gösterir; tüketicinin kayıtsızlık eğrisiyle karıştırılmaz.
Girdi fiyatları sabitken aynı toplam harcamayla alınabilen girdi bileşimlerini gösteren doğru hangisidir?
- A) Eş ürün eğrisi
- B) Eş maliyet doğrusu
- C) Azalan verimler kanunu
- D) Üretim fonksiyonu
- E) Marjinal ürün
Doğru cevap: B
Çözüm: Eş maliyet doğrusu üreticinin veri bütçeyle alabileceği girdi bileşimlerini belirler; eş ürün eğrisi çıktı düzeyini gösterir.
Diğer girdiler sabitken değişken girdi arttığında ek üretimin giderek azalması hangi yasadır?
- A) Eş ürün eğrisi
- B) Eş maliyet doğrusu
- C) Azalan verimler kanunu
- D) Üretim fonksiyonu
- E) Marjinal ürün
Doğru cevap: C
Çözüm: Azalan verimler, kısa dönemde bir girdiyi artırırken diğerlerini sabit tutmanın marjinal ürünü bir aşamadan sonra düşürmesidir.
Kullanılan girdi miktarları ile elde edilebilen en yüksek çıktı arasındaki teknik ilişki nedir?
- A) Eş ürün eğrisi
- B) Eş maliyet doğrusu
- C) Azalan verimler kanunu
- D) Üretim fonksiyonu
- E) Marjinal ürün
Doğru cevap: D
Çözüm: Üretim fonksiyonu mevcut teknoloji altında girdilerle üretilebilen çıktı düzeyini açıklar; maliyet eğrisi değildir.
Bir birim daha emek istihdam edildiğinde toplam üretimdeki değişim nedir?
- A) Eş ürün eğrisi
- B) Eş maliyet doğrusu
- C) Azalan verimler kanunu
- D) Üretim fonksiyonu
- E) Marjinal ürün
Doğru cevap: E
Çözüm: Marjinal ürün değişken girdiye eklenen bir birimin toplam çıktı üzerindeki katkısıdır; ortalama üründen farklı ölçülür.