Konu Anlatımı / Ders Notu
Çarpanlara Ayırma Ders Notu
Çarpanlara ayırma formülleri, kökler ve çözümlü uygulamalar.
Çarpanlara Ayırma — Ders Notu
Temel Çarpanlara Ayırma Kalıpları
- ab+ac=a(b+c)
- a²−b²=(a−b)(a+b)
- a²+2ab+b²=(a+b)²
- a²−2ab+b²=(a−b)²
- a³−b³=(a−b)(a²+ab+b²)
- a³+b³=(a+b)(a²−ab+b²)
Üç Terimli İfadeler
x²+bx+c=(x+m)(x+n) için m+n=b, mn=c. Örnekler:
- x²+7x+10=(x+2)(x+5)
- x²−9x+20=(x−4)(x−5)
- 2x²−7x+3=(2x−1)(x−3)
Denklem–Kök–Kalan
P(a)=0 ise x−a, P(x)’in çarpanıdır. Kökleri r,s olan baş katsayısı 1 polinom x²−(r+s)x+rs’dir. x²−5x+6=0 için kökler 2 ve 3. Bir kesirde (x−2) sadeleşiyorsa x≠2 koşulu korunur.
Toplam ve Çarpımlardan Türetme
- x²+y²=(x+y)²−2xy
- (x−y)²=(x+y)²−4xy
- x³+y³=(x+y)³−3xy(x+y)
- x⁴+y⁴=(x²+y²)²−2x²y²
Yüksek Derece
x⁴−17x²+16=0 denkleminde t=x² alınır. (t−1)(t−16)=0. Gerçek x için ±1 ve ±4 kökleri vardır; yalnız pozitif isteniyorsa 1 ve 4.
Kısa Özet
Önce ortak çarpanı, sonra kalıpları ara. Kök bulma ve kesir sadeleştirmesinde sıfır çarpım ile tanım koşulunu karıştırma. x+y, xy ve yüksek kuvvetler beraber soruluyorsa özdeşlik kullan; sonucu yerine koyarak doğrula.
Bu Üniteyi Pekiştir
Konuyu tamamladıysan çalışma notlarıyla tekrar yapabilir veya seviyene uygun testlerle kendini ölçebilirsin.
Bu Konuyla İlgili Testler
ALES Matematik Çarpanlara Ayırma - Kolay Test
20 soru
Temel kavramları kontrol et
ALES Matematik Çarpanlara Ayırma - Orta Test
20 soru
Bilgini uygulamaya geçir
ALES Matematik Çarpanlara Ayırma - Zor Test
20 soru
Detay ve yorum gücünü ölç
ALES Matematik Çarpanlara Ayırma - Karma Test 1
20 soru
Gerçek sınav temposunda kendini dene
Bu notu bu sayfada ücretsiz okuyabilirsin. PDF olarak indirmek Premium üyelere özeldir.