Konu Anlatımı / Ders Notu
Pazarlama Yönetimi: Pazar Araştırması, Hedefleme ve Pazarlama Karması – Ders Notu
KPSS Alan Bilgisi İşletme: Pazarlama Yönetimi: Pazar Araştırması, Hedefleme ve Pazarlama Karması, ders notu.
Pazarlama Yönetimi – Ders Notu
Konu Özeti
Pazarlama bir ürünün reklamını yapmaktan ibaret değildir. Müşteri ihtiyacının incelenmesi, pazara uygun değer teklifinin oluşturulması, hedef segmentin seçilmesi, fiyat–kanal–iletişim kararları ve müşteri ilişkisinin yönetilmesidir.
Pazarlama Anlayışı ve Araştırma
- Üretim odaklı: erişim ve maliyet; ürün odaklı: teknik özellik; satış odaklı: satış çabası; pazarlama odaklı: hedef müşteri; toplumsal pazarlama: müşteri + toplum refahı.
- Birincil veri: araştırma için yeni anket/görüşme/deney. İkincil veri: hazır rapor ve geçmiş kayıt.
- Anakütle tüm ilgili birimler, örneklem seçilen alt kümedir. Tesadüfi seçim ile kolayda seçim temsiliyet açısından eşdeğer değildir.
- Korelasyonun bulunması tek başına neden–sonuç kanıtı değildir.
STP ve Tüketici Davranışı
- Bölümleme: coğrafi (iklim), demografik (yaş/gelir), psikografik (yaşam tarzı), davranışsal (kullanım/sadakat).
- Hedefleme: genel pazar, farklılaştırılmış birden çok bölüm, yoğunlaştırılmış niş veya kişiye özel yaklaşım.
- Konumlandırma: hedef müşteri zihninde ayırt edici marka algısı.
- Satın alma: ihtiyaç fark etme → bilgi arama → karşılaştırma → satın alma → sonrası değerlendirme.
4P, Ürün ve Hizmet
- Ürün: temel yarar, kalite, marka, ambalaj, destek. Fiyat: bedel ve iskonto. Dağıtım: kanal ve erişim. Tutundurma: reklam, PR, kişisel satış, satış tutundurma.
- Hizmetlerde 7P = 4P + insanlar + süreç + fiziksel kanıt.
- Ürün yaşam eğrisi giriş → büyüme → olgunluk → gerileme; evre süreleri sabit değildir.
- Ürün hattı benzer ürün grubu, ürün karması firmanın tüm ürün gruplarıdır.
Fiyat ve Performans Formülleri
| Ölçü | Formül | Örnek | |---|---|---| | Maliyet üzerine ekleme | (Fiyat − Maliyet)/Maliyet ×100 | (100−80)/80 = **%25** | | Satış üzerinden marj | (Fiyat − Maliyet)/Fiyat ×100 | 20/100 = **%20** | | Başabaş miktarı | Sabit maliyet/(Fiyat−Değişken maliyet) | 60.000/(50−30)=**3.000 adet** | | Birim pazar payı | Şirket birim satış/Pazar toplam birim ×100 | 12.000/80.000=**%15** | | CTR | Tıklama/Gösterim ×100 | 200/10.000=**%2** | | Dönüşüm | Hedef işlem/İlgili ziyaret ×100 | 40/2.000=**%2** | | ROAS | Reklama atfedilen gelir/Reklam harcaması | 20.000/5.000=**4** |
Dağıtım ve Tutundurma
- Doğrudan: üretici → tüketici. Dolaylı: aracı kullanılır.
- Yoğun: çok satış noktası. Seçici: seçilmiş satıcılar. Özel: az/tek yetkili satıcı.
- Çok kanallı: birçok kanal var; bütünleşik kanal: kanallar arası devamlı deneyim.
- İtme: aracıya teşvik. Çekme: son tüketicide talep yaratma.
- Reklam ücretli sponsorlu ileti; PR ilişki/itibar; satış tutundurma kısa dönem teşvik; kişisel satış çift yönlü görüşme.
Sık Karıştırılan Noktalar
- İkincil veri = eski olmak zorunda değil; **başka amaç için daha önce toplanmıştır**.
- Segment oluşturmak **hedefleme** değildir; hedefleme segment seçmektir.
- “Fiyat” pazarlama karması unsurudur; tek başına tüm müşteri değerini açıklamaz.
- Ekleme %25 ile marj %25 aynı şey değildir.
- Reklam ile kısa süreli kupon kampanyası ayrı tutundurma araçlarıdır.
- Dağıtımın yoğunluğu ve kanal uzunluğu ayrı kararlardır.
Soru Çözerken Kullanılabilecek Yaklaşım
Kavram eşleştirmesinde önce **hangi karara** ilişkin olduğunu belirle. Hesaplamada payda ve birimi kontrol et; iki oran aynı görünüyorsa baz farklılığını ara. Kısa senaryolarda STP sırasını not ederek ilerle.
Konuyu Bitirdiğinde Bunları Yapabiliyor Olmalısın
STP ve 4P ayrımını kurabilmeli; veri türü ve bölümleme ölçütünü belirleyebilmeli; marj, ekleme, başabaş ve pazar payı hesaplayabilmelisin.
Kısa Özet
- **Pazarlama:** müşteri değeri yaratma ve ilişki; reklam tek bir araç.
- **Araştırma:** birincil yeni veri, ikincil hazır veri; örneklem anakütlenin parçası.
- **STP:** gruplandır → seç → zihindeki yeri tanımla.
- **4P:** ürün, fiyat, dağıtım, tutundurma; hizmetlerde insanlar, süreç, fiziksel kanıt eklenir.
- **Fiyat:** ekleme paydası maliyet, marj paydası fiyat; başabaşta sabit maliyet/katkı payı.
- **Kanal–iletişim:** yoğun/seçici/özel; itme aracıya, çekme tüketiciye.
- **Performans:** pazar payı şirket/pazar; CTR tık/gösterim; ROAS gelir/harcama, kâr değil.
Bu Üniteyi Pekiştir
Konuyu tamamladıysan çalışma notlarıyla tekrar yapabilir veya seviyene uygun testlerle kendini ölçebilirsin.
Bu Konuyla İlgili Testler
KPSS Alan Bilgisi İşletme Pazarlama Yönetimi: Pazar Araştırması, Hedefleme ve Pazarlama Karması - Kolay Test
20 soru
Temel kavramları kontrol et
KPSS Alan Bilgisi İşletme Pazarlama Yönetimi: Pazar Araştırması, Hedefleme ve Pazarlama Karması - Orta Test
20 soru
Bilgini uygulamaya geçir
KPSS Alan Bilgisi İşletme Pazarlama Yönetimi: Pazar Araştırması, Hedefleme ve Pazarlama Karması - Zor Test
20 soru
Detay ve yorum gücünü ölç
KPSS Alan Bilgisi İşletme Pazarlama Yönetimi: Pazar Araştırması, Hedefleme ve Pazarlama Karması - Karma Test 1
20 soru
Gerçek sınav temposunda kendini dene
Bu notu bu sayfada ücretsiz okuyabilirsin. PDF olarak indirmek Premium üyelere özeldir.