Türkiye Selçuklu Devleti'nde Kültür ve Uygarlık Hızlı Tekrar

Türkiye Selçuklu Devleti'nde Kültür ve Uygarlık – Hızlı Tekrar

Kritik Bilgiler

Kısa Hatırlatmalar

• **İktâ:** Hizmete bağlı gelir tahsisi + askerî yükümlülük.
• **Vakıf:** Eğitim, sağlık ve sosyal yardıma kaynak.
• **Ahilik:** Esnaf dayanışması/meslek ahlakı.
• **Kervansaray:** Tüccarın konaklaması, yol hizmeti.
• **Medrese:** Eğitim. **Darüşşifa:** Tedavi. **İmaret:** Yardım.

ÖSYM Soru Kalıpları

Sınavda En Çok Karıştırılanlar

• Pervâne **arazi tahsisi**, müstevfî **bütçe**.
• Nâib **sultan vekili**, atabeg **şehzade eğitmeni**.
• İktâ **hizmet tahsisi**, vakıf **hayır kaynakları**.
• Gevher Nesibe **Kayseri sağlık+tıp**, Karatay **Konya çini+medrese**.
• Kervansaray **ticaret**, Ahilik **esnaf örgütlenmesi**.

Sınavda Dikkat

Son 2 Dakikalık Tekrar

1. Yönetim: İstîfâ–Arz–İnşâ–İşrâf–Pervâne.
2. Ekonomi: İktâ–kervansaray–Ahilik–vakıf.
3. Sosyal hizmet: Medrese–darüşşifa–imaret.
4. Eser: Karatay (Konya/çini); Gevher Nesibe (Kayseri/sağlık+tıp).
5. Kültür: Mevlânâ/Mesnevî; İbn Bîbî/tarih; Yunus Emre/Türkçe şiir.

Kendini Kontrol Et

1. **Ordu işleri?** Dîvân-ı Arz.
2. **Arazi ve iktâ tahsisi?** Pervâne.
3. **Maliye işleri?** Müstevfî/İstîfâ.
4. **Esnaf dayanışması?** Ahilik.
5. **Kayseri'deki tıp-medrese külliyesi?** Gevher Nesibe.
6. **Konya'da 1251'de yaptırılan çinili medrese?** Karatay.
7. **Sultanın yokluğunda vekâlet?** Nâib-i saltanat.
8. **Türkiye Selçuklu tarihini anlatan İbn Bîbî eseri?** el-Evâmirü'l-Alâiyye.