Konu Anlatımı / Ders Notu

Üslü Sayılar Ders Notu

KPSS Ön Lisans Matematik Üslü Sayılar: kuvvet kuralları, negatif üsler, üslü denklemler, kesirli üs, basamak sayısı ve birler basamağı.

Üslü Sayılar — Ders Notu

Tanım ve İşlem Önceliği

  • **aⁿ**: a tabanının n’inci kuvveti.
  • **2³=8**, **3⁴=81**, **5²=25**.
  • **(−2)⁴=16**, **−2⁴=−16**; eksi işaretinin paranteze dahil olup olmadığını kontrol et.
  • **(−1)^(çift)=1**, **(−1)^(tek)=−1**.
  • Sıfırdan farklı a için **a⁰=1**, **a¹=a**. **0⁰** bu temel kuralın dışında kalır.

Çarpım, Bölüm ve Üssün Üssü

  1. **aᵐ×aⁿ=a^(m+n)**: Çarparken üsleri topla.
  2. **aᵐ/aⁿ=a^(m−n)**: Bölerken üsleri çıkar (a≠0).
  3. **(aᵐ)ⁿ=a^(mn)**: Üssün üssünde üsleri çarp.
  4. **(ab)ⁿ=aⁿbⁿ**: Çarpımın kuvveti çarpanlara dağılır.
  5. **(a/b)ⁿ=aⁿ/bⁿ**: Bölümün kuvveti paya ve paydaya dağılır (b≠0).
  6. **(a+b)ⁿ**, genel olarak **aⁿ+bⁿ değildir**.

Negatif ve Kesirli Üsler

  • **a⁻ⁿ=1/aⁿ** (a≠0).
  • **2⁻³=1/8**, **(2/3)⁻²=9/4**, **(1/3)⁻³=27**.
  • **(−2)⁻²=1/4** ve **(−2)⁻³=−1/8**.
  • Pozitif a için **a^(m/n)=(ⁿ√a)ᵐ** (n pozitif tam sayı).
  • **27^(2/3)=9**, **16^(3/4)=8**, **81^(1/4)=3**.

Taban Eşitleme

| Sayı | Ortak tabanla yazımı | | --- | --- | | 4 | 2² | | 8 | 2³ | | 16 | 2⁴ | | 9 | 3² | | 27 | 3³ | | 81 | 3⁴ | | 25 | 5² | | 125 | 5³ |

**Örnek 1:** 9^(x−1)=27^(x−2) → 2x−2=3x−6 → **x=4**.

**Örnek 2:** 4^(x+1)=8^(x−1) → 2x+2=3x−3 → **x=5**.

**Örnek 3:** 2^(x+1)+2ˣ=48 → 2ˣ(2+1)=48 → **2ˣ=16**, **x=4**.

Üslü Eşitsizlik ve Karşılaştırma

  • **a>1** iken aˣ artandır: 2ˣ>2⁴ ⇒ x>4.
  • **0<a<1** iken aˣ azalandır: (1/2)ˣ>(1/2)³ ⇒ x<3.
  • **3⁴=81>2⁶=64**; farklı tabanlarda sayısal değer gerekebilir.
  • **16<2ˣ≤128** ⇒ **4<x≤7**; x tam sayı ise 5, 6, 7 olur.

Onun Kuvvetleri, Basamak ve Birler Basamağı

  • **10³=1000**, **10⁻³=0,001**.
  • Bilimsel gösterim **a×10ⁿ**, **1≤|a|<10**: 0,00072=7,2×10⁻⁴.
  • **2¹⁰=1024** → **4 basamak**.
  • **7’nin birler basamağı döngüsü:** 7,9,3,1; uzunluk 4. 7²⁰²⁶ için 2026’nın 4’e bölümünden kalan 2, son rakam **9**.

Sık Yapılan Hatalar

  • (−3)²=9 iken −3²=−9 olur.
  • 2³×2²=2⁵ fakat 2³+2²=12’dir.
  • 2⁵/2⁻² işlemi 2^(5−(−2))=2⁷ olur.
  • (a²)³=a⁶; a⁵ değil.
  • 0⁻² tanımsızdır; çünkü sıfıra bölme oluşur.
  • Kesirli üslerde kökün tanım kümesini gözet.

Kısa Özet

**Çarpım → üsleri topla. Bölüm → çıkar. Üssün üssü → çarp. Negatif üs → tersini al.** İşaret ve parantezi en başta kontrol et. Toplamı kuvvet kuralıymış gibi sadeleştirme. Tabanları aynı pozitif sayıya (1 hariç) dönüştürüp denklemleri üslerden çöz. Tam sayı, basamak ve birler basamağı koşullarını son aşamada uygula.

Bu Üniteyi Pekiştir

Konuyu tamamladıysan çalışma notlarıyla tekrar yapabilir veya seviyene uygun testlerle kendini ölçebilirsin.

Konu Anlatımı

Üslü Sayılar Konu Anlatımı

Konuyu ayrıntılı ve öğretici şekilde öğren.

Konu Anlatımını Aç
Hızlı Tekrar

Üslü Sayılar Hızlı Tekrar

Sınav öncesi kritik bilgilerle hızlı tekrar yap.

Hızlı Tekrarı Aç
Kolay

KPSS Ön Lisans Matematik Üslü Sayılar - Kolay Test

20 soru

Temel kavramları kontrol et

Testi Çöz
Orta

KPSS Ön Lisans Matematik Üslü Sayılar - Orta Test

20 soru

Bilgini uygulamaya geçir

Testi Çöz
Zor

KPSS Ön Lisans Matematik Üslü Sayılar - Zor Test

20 soru

Detay ve yorum gücünü ölç

Testi Çöz
Karma

KPSS Ön Lisans Matematik Üslü Sayılar - Karma Test 1

20 soru

Gerçek sınav temposunda kendini dene

Testi Çöz
PDF İndirme

Bu notu bu sayfada ücretsiz okuyabilirsin. PDF olarak indirmek Premium üyelere özeldir.

PDF İNDİR · Premium