Konu Anlatımı / Ders Notu
YDT Arapça İsim ve Fiil Cümleleri (الجملة الاسمية والجملة الفعلية) Ders Notu
YDT İsim ve Fiil Cümleleri (الجملة الاسمية والجملة الفعلية) dil bilgisi tabloları ve sınav notları.
YDT Arapça – İsim ve Fiil Cümleleri Ders Notu
İki Temel Cümle Türü
**İsim cümlesi:** isimle başlar; mübteda ve haber bulunur: «المديرُ حاضرٌ», «المعلّمتانِ حاضرتانِ», «الكتبُ مفيدةٌ». Temel durumda hem mübteda hem haber merfûdur. Haber tek sözcük, edat öbeği veya fiil cümlesi olabilir. «المديرُ في المكتبِ»da «في المكتب» haber konumunda edat öbeğidir. «المعلّمُ يشرحُ»ta «يشرحُ» fiil cümlesi haber görevi görür.
**Fiil cümlesi:** fiille başlar; fiil + fail, gerektiğinde mef'ûl içerir: «شرحَ المعلّمُ الدرسَ». Fail merfû, mef'ûl mansuptur. Fiilin açık failden önce geldiği düzende «نجحَ الطلابُ», «نجحتْ الطالباتُ» kullanılır. Özne fiilden önceyse «الطلابُ نجحوا», «الطالباتُ نجحنَ» olur. Fiil sonda olan «الطلابُ نجحوا» yapısında başlangıçta mübteda bulunduğu için cümlenin tümü isim cümlesi kabul edilebilir.
Sayı, Cinsiyet ve Haber
- Tekil erkek: «الطبيبُ ماهرٌ»; dişil tekil: «الطبيبةُ ماهرةٌ».
- İkil erkek: «الطبيبانِ ماهرانِ»; dişil ikil: «الطبيبتانِ ماهرتانِ».
- İnsan erkek çoğul: «الباحثونَ مؤهلونَ»; insan dişil çoğul: «الباحثاتُ مؤهّلاتٌ».
- Aklı olmayan çoğul: «المدنُ مزدحمةٌ», «الكتبُ متاحةٌ», «المعاييرُ مناسبةٌ»; haber çoğunlukla dişil tekildir.
- Niteleme ve sıla: «الباحثُ الذي نجحَ», «الباحثةُ التي نجحتْ», «الباحثونَ الذين نجحوا», «الباحثاتُ اللاتي نجحنَ».
İrap Değiştiren Yapılar
**إنَّ ve kardeşleri:** ismi mansup, haberi merfû yapar. «إنَّ الطالبَ مجتهدٌ», «إنَّ المعلّمتينِ حاضرتانِ», «إنَّ المهندسينَ حاضرونَ». Sağlam erkek çoğulda isim «ـين», haber «ـون» olabilir.
**كان ve kardeşleri:** ismi merfû, haberi mansup yapar. «كان الطالبُ مجتهدًا», «كانت المعلّمتانِ حاضرتَيْنِ», «كان المهندسونَ حاضرينَ». «أصبح», «ليس», «ما زال», «صار» benzer şekilde etkiler: «أصبحت المدنُ مزدحمةً», «ليس الخبراءُ متفقينَ», «ما زالت الوثيقتانِ محفوظتَيْنِ».
Fiil–Fail Sırası
«شرحَ المعلّمونَ الدرسَ» = öğretmenler dersi anlattı (fiil önce, erkek tekil). «المعلّمونَ شرحوا الدرسَ» = aynı anlam, özne önce olduğundan erkek çoğul fiil. «كتبتْ الطالباتُ تقريرًا» = fiil önce dişil tekil. «الطالباتُ كتبنَ تقريرًا» = özne önce dişil çoğul. «الطالبتانِ كتبتا تقريرًا» = özne önce dişil ikil, fiil de ikil. Arapça insan çoğul ve ikil özneleri ayırt edin.
Cümle ve İlgi Zamiri
«الذي» erkek tekil, «التي» dişil tekil, «الذين» erkek çoğul, «اللاتي / اللواتي» insan dişil çoğul; ikil merfû erkek «اللذان» ve dişil «اللتان»dır. Örneğin «الطالبتانِ اللتانِ نجحتا»da isim ve ilgi zamiri dişil ikildir; «إنَّ الطالبتينِ اللتينِ نجحتا»da ikil isim «إنّ» nedeniyle mansuptur, bu nedenle ilgi zamiri de «اللتين» olur.
Kısa Özet
- İsim cümlesi = mübteda + haber; temel durumda ikisi merfû.
- Fiil cümlesi = fiil + fail (+ gerekirse mef'ûl); fail merfû, mef'ûl mansup.
- Fiil önde, açık fail sonda ise çoğul/ikil faille genellikle tekil fiil; özne önde ise fiil tam uyumlu.
- «إنّ» ismi mansup, haberi merfû; «كان/ليس/أصبح» ismi merfû, haberi mansup.
- İnsan erkek/dişil çoğul ile aklı olmayan çoğulun haber uyumu farklıdır.
- «الذي/التي/الذين/اللاتي», önceki isme göre seçilir.
Bu Üniteyi Pekiştir
Konuyu tamamladıysan çalışma notlarıyla tekrar yapabilir veya seviyene uygun testlerle kendini ölçebilirsin.
Bu Konuyla İlgili Testler
YDT Arapça İsim ve Fiil Cümleleri (الجملة الاسمية والجملة الفعلية) - Kolay Test
20 soru
Temel kavramları kontrol et
YDT Arapça İsim ve Fiil Cümleleri (الجملة الاسمية والجملة الفعلية) - Orta Test
20 soru
Bilgini uygulamaya geçir
YDT Arapça İsim ve Fiil Cümleleri (الجملة الاسمية والجملة الفعلية) - Zor Test
20 soru
Detay ve yorum gücünü ölç
YDT Arapça İsim ve Fiil Cümleleri (الجملة الاسمية والجملة الفعلية) - Karma Test 1
20 soru
Gerçek sınav temposunda kendini dene
Bu notu bu sayfada ücretsiz okuyabilirsin. PDF olarak indirmek Premium üyelere özeldir.