9. Sınıf Türk Dili ve Edebiyatı Sözün İnceliği Edebî Metin ve Öğretici Metin - Zor Test | Türk Dili ve Edebiyatı | Hoca ile Öğren

Ders: Türk Dili ve Edebiyatı
Ünite: Sözün İnceliği
Konu: Edebî Metin ve Öğretici Metin
Test türü: Zor Test

Test Soruları

Testi çözmek için sayfa etkileşimli olarak hazırlandığında şıklarını seçebilirsin.

Soru 1 / 20

Aşağıdaki iki metni okuyunuz. I. “Fırtına gece yarısından sonra şiddetlendi. Kıyıdaki tekneler güvenli bölgeye alındı.” II. “Gece yarısı deniz, kıyıya sığmayan öfkesini teknelerin üzerine savuruyordu.” Bu metinlerle ilgili, I. Birinci metinde bilgilendirme amacı öne çıkmaktadır. II. İkinci metinde dış gerçeklik yazarın süzgecinden geçirilmiştir. III. Her iki metinden de bütün okuyucuların aynı anlamı çıkarması beklenir. yargılarından hangileri doğrudur?

Soru 2 / 20

Bir öğrenci aşağıdaki metni öğretici metne dönüştürmek istemektedir: “Sonbahar, parkın yollarına sarı bir sessizlik bırakmış; ağaçlar eski bir mektubun solmuş satırları gibi bekliyordu.” Öğrencinin aşağıdaki düzenlemelerden hangisini yapması amacına en uygundur?

Soru 3 / 20

Bir metinle ilgili şu bilgiler verilmiştir: - Gerçek bir tarihî olaydan hareket edilmiştir. - Olayların geçtiği yerler gerçektir. - Yazar, olayın kendisinde uyandırdığı hisleri ve çağrışımları öne çıkarmıştır. Bu bilgilerden hareketle metinle ilgili aşağıdakilerden hangisine kesin olarak ulaşılamaz?

Soru 4 / 20

Aşağıdaki iki metinden hangisinin öğretici metin, hangisinin edebî metin olduğunu belirlemek isteyen bir öğrenci hangi ölçütü kullanırsa en güvenilir sonuca ulaşır?

Soru 5 / 20

Aşağıdaki metni okuyunuz. “1925'te hizmete açılan istasyon binası iki katlıdır. Bekleme salonunun pencereleri meydana bakar. Akşamları bu pencerelerde, yıllardır dönmeyen yolcuların gölgeleri dolaşıyor gibidir.” Bu parçayla ilgili aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi en uygundur?

Soru 6 / 20

Bir öğretmen, öğrencilerinden edebî metin ile öğretici metni ayıran özellikleri yazmalarını istemiştir. Bir öğrenci şu maddeleri yazmıştır: I. Edebî metin kurmacadır. II. Öğretici metin nesnel bilgiler verir. III. Edebî metinde dış gerçeklik olduğu gibi aktarılır. IV. Öğretici metin okuru bilgilendirmeyi amaçlar. V. Edebî metin farklı okuyucularda farklı anlamlar oluşturabilir. Öğrencinin hangi maddesi düzeltilmelidir?

Soru 7 / 20

Aşağıdaki iki cümle aynı olayı anlatmaktadır: I. “Yangın saat 14.30'da başlamış ve kısa sürede iki yapıya yayılmıştır.” II. “Öğleden sonra yükselen alevler, iki yapıyı bir anda kızıl bir sessizliğin içine aldı.” Bu cümlelerin anlatım özellikleriyle ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Soru 8 / 20

Bir öğrenci, “Edebî metinlerde gerçeklik olduğu gibi anlatılmadığına göre bu metinlerin gerçek dünyayla hiçbir ilişkisi yoktur.” demiştir. Bu değerlendirmedeki temel yanlışlık aşağıdakilerden hangisidir?

Soru 9 / 20

Aşağıdaki metinlerden hangisinde edebî metne özgü özellikler bir arada daha belirgindir?

Soru 10 / 20

Bir metinde nesnel bilgi cümleleri çoğunlukta olmasına rağmen yazar zaman zaman olaylara ilişkin kişisel his ve çağrışımlarına da yer vermektedir. Bu metni değerlendirirken aşağıdakilerden hangisi en doğru yaklaşım olur?

Soru 11 / 20

Aşağıdaki dönüşümlerden hangisinde metin, edebî anlatımdan öğretici anlatıma doğru yönelmiştir?

Soru 12 / 20

Aşağıdaki dönüşümlerden hangisinde metin, öğretici anlatımdan edebî anlatıma doğru yönelmiştir?

Soru 13 / 20

Bir metin hakkında şu değerlendirmeler yapılmıştır: I. Okuru bilgilendirmek temel amaçtır. II. Nesne ve olaylarla ilgili bilgiler nesnel biçimde verilir. III. Yazar, his ve sezgilerini kurgulayarak anlatır. IV. Dış gerçeklik olduğu gibi yansıtılır. Bu özelliklerden hangileri aynı metin türünde birlikte beklenir?

Soru 14 / 20

Bir metin hakkında şu değerlendirmeler yapılmıştır: I. Kurmaca bir yapıya sahiptir. II. Yazarın duygu ve hayalleri anlatıma yansır. III. Okuyucular metinden farklı anlamlar çıkarabilir. IV. Dış gerçeklik değiştirilmeden aktarılır. Bu özelliklerden hangileri aynı metin türünde birlikte beklenir?

Soru 15 / 20

Bir öğrenci aşağıdaki iki metni karşılaştırmıştır: I. “Kale, tepenin doğu yamacında yer alır ve üç giriş kapısına sahiptir.” II. “Kale, tepenin omzunda yüzyılların sessizliğini taşıyan yaşlı bir nöbetçiydi.” Öğrencinin aşağıdaki yorumlarından hangisi yanlıştır?

Soru 16 / 20

Edebî metinle öğretici metni ayırt etmek için aşağıdaki sorulardan hangilerini birlikte sormak en işlevseldir? I. Metin okuru bilgilendirmeyi mi, hissettirmeyi ve çağrıştırmayı mı amaçlıyor? II. Dış gerçeklik olduğu gibi mi, yazarın süzgecinden geçirilerek mi aktarılıyor? III. Metin kaç cümleden oluşuyor? IV. Anlatım nesnel mi, öznel mi?

Soru 17 / 20

Aşağıdaki metni okuyunuz. “Bölgede dün gece başlayan kar yağışı sabaha kadar sürdü. Yolların bir bölümü ulaşıma kapandı. Sabah, bütün kasaba beyaz bir düşten uyanmış gibi sessizdi.” Bu parçayla ilgili aşağıdaki yargılardan hangisi doğrudur?

Soru 18 / 20

Bir öğretici metni okuyan iki öğrenci metindeki olayın yeri, zamanı ve sonucu konusunda aynı bilgilere ulaşmıştır. Aynı öğrenciler bir edebî metindeki “kapanan kapı” ifadesini farklı biçimlerde yorumlamıştır. Bu durum aşağıdaki yargılardan hangisini en iyi destekler?

Soru 19 / 20

Bir yazar, gerçek bir sel olayını anlatırken tarih ve yer bilgilerini korumuş; fakat insanların korkusunu, kendi sezgilerini ve olayın kendisinde uyandırdığı çağrışımları da anlatıya katmıştır. Buna göre aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

Soru 20 / 20

Bir metnin “öğretici” olduğuna karar verilirken aşağıdaki özelliklerin hangilerinin birlikte bulunması bu kararı en güçlü biçimde destekler? I. Nesnel bilgi verme II. Gerçekliği olduğu gibi yansıtma III. Okuru bilgilendirme IV. Duygu ve çağrışımları kurgulayarak aktarma