A, B, C, D ve E kişileri bir sıraya diziliyor. A’nın B’den önce bulunması koşuluyla kaç diziliş vardır?
- A) 180
- B) 60
- C) 45
- D) 75
- E) 90
Doğru cevap: B
Çözüm: Beş kişi 5!=120 şekilde sıralanabilir. Her dizilişin A ile B yer değiştirmiş eşi vardır; bu ikiliden yalnız biri A’nın önce gelmesi koşulunu sağlar. 120/2=60.
Yedi öğrenci bir sıraya diziliyor. Ayşe ile Bora yan yana gelmeyecekse kaç farklı sıra oluşur?
- A) 5400
- B) 4500
- C) 2700
- D) 3600
- E) 1800
Doğru cevap: D
Çözüm: Tüm sıralamalar 7!=5040’tır. Ayşe ile Bora yan yana olduğunda ikisi bir blok sayılır; 6!·2!=1440 diziliş çıkar. İstenen 5040−1440=3600 olur.
Sekiz kişiden üç kişilik komite kurulacak. Ayşe ile Berk’ten yalnız biri komitede bulunmalıdır. Kaç farklı komite mümkündür?
- A) 24
- B) 60
- C) 30
- D) 20
- E) 90
Doğru cevap: C
Çözüm: Ayşe ile Berk’ten hangisinin seçileceği 2 şekilde belirlenir. Geriye kalan iki üye diğer 6 kişiden C(6,2)=15 biçimde seçilir. 2·15=30 komite kurulur.
0, 1, 2, 3, 4 rakamları birer kez kullanılarak beş basamaklı, 5 ile tam bölünen kaç sayı oluşturulur?
- A) 20
- B) 24
- C) 19
- D) 72
- E) 48
Doğru cevap: B
Çözüm: Birler basamağı 0 olmak zorundadır; çünkü 5 rakamı yoktur. Kalan 1,2,3,4 rakamlarının dizilişi 4!=24 farklı sayı üretir.
Altı farklı kitabın üçü belirli bir seriye aittir. Serinin üç kitabı raf üzerinde ardışık duracak şekilde kaç farklı diziliş yapılabilir?
- A) 144
- B) 72
- C) 115
- D) 192
- E) 432
Doğru cevap: A
Çözüm: Üç seri kitabı bir blok oluşturur. Bu blok ve kalan üç kitap toplam dört nesnedir, 4! biçimde dizilir. Blok içindeki üç kitap 3! biçimde yer değiştirir; 4!·3!=144.
On öğrenciden 4 kişilik takım kurulacaktır. Belirli iki öğrenciden en az biri takımda olmalıysa kaç takım vardır?
- A) 210
- B) 47
- C) 140
- D) 93
- E) 112
Doğru cevap: C
Çözüm: Sınırsız takım sayısı C(10,4)=210’dur. İki özel öğrencinin de bulunmadığı takımlar C(8,4)=70’tir. En az birini içeren takım sayısı 210−70=140’tır.
Dört erkek ve üç kız öğrenci bir sıraya dizilecektir. Üç kızın yan yana durması koşuluyla kaç diziliş vardır?
- A) 540
- B) 720
- C) 2160
- D) 576
- E) 600
Doğru cevap: B
Çözüm: Üç kız bir blok sayılır; dört erkekle birlikte beş nesne 5! şekilde dizilir. Kızlar kendi içinde 3! biçimde yer değiştirir. 5!·3!=720.
“KARAR” sözcüğünün harfleriyle kaç farklı beş harfli diziliş yapılabilir?
- A) 90
- B) 38
- C) 45
- D) 25
- E) 30
Doğru cevap: E
Çözüm: Sözcükte iki A ve iki R bulunduğundan birbirinin aynısı olan harflerin yerleri değişince yeni diziliş sayılmaz. 5!/(2!·2!)=30.
Bir ızgarada başlangıçtan hedefe gitmek için yalnız sağa 4 ve yukarı 3 birimlik adımlar atılacaktır. En kısa kaç farklı yol vardır?
- A) 35
- B) 18
- C) 52
- D) 26
- E) 28
Doğru cevap: A
Çözüm: En kısa yol 4 sağ ve 3 yukarı olmak üzere toplam 7 adımdan oluşur. Yukarı adımlarının üç yerini 7 yer arasından seçmek yeterlidir; C(7,3)=35.
0–9 rakamlarıyla rakamları farklı, altı basamaklı çift doğal sayılar oluşturuluyor. Kaç sayı yazılabilir?
- A) 68880
- B) 57400
- C) 206640
- D) 34440
- E) 45920
Doğru cevap: A
Çözüm: Birler basamağı 0 ise ilk hane 9, sonraki dört hane sırasıyla 8,7,6,5 seçime sahiptir: 15120. Birler 2,4,6,8 ise 4 seçim; ilk hane 0 ve son hane dışında 8 seçim, kalan dört hanede 8,7,6,5 seçim vardır: 53760. Toplam 68880.
On kişiden 4 kişi seçilecektir. Ali ile Burak aynı anda seçilemeyecekse kaç farklı seçim yapılır?
- A) 152
- B) 61
- C) 182
- D) 273
- E) 121
Doğru cevap: C
Çözüm: Kısıtsız C(10,4)=210 seçim vardır. İkisi birlikte seçildiğinde diğer iki kişi kalan sekizden C(8,2)=28 biçimde seçilir. İstenen 210−28=182’dir.
Altı özdeş bilye üç farklı kutuya dağıtılıyor. Her kutuda en az bir bilye olacaksa kaç dağıtım vardır?
Doğru cevap: E
Çözüm: Her kutuya önce bir bilye konur. Kalan üç özdeş bilyenin üç kutuya sıfır veya daha fazla dağıtımı C(3+3−1,3−1)=C(5,2)=10’dur.
Beş kadın ve altı erkek arasından iki kadın ile üç erkekten oluşan bir kurul kaç farklı biçimde seçilir?
- A) 250
- B) 100
- C) 133
- D) 200
- E) 167
Doğru cevap: D
Çözüm: Kadınlardan C(5,2)=10, erkeklerden C(6,3)=20 seçim yapılır. Birleştirildiğinde 10·20=200 farklı kurul oluşur.
1’den 8’e kadar rakamlardan dört farklı rakam seçilip küçükten büyüğe sıralanarak dört basamaklı sayılar yazılıyor. Kaç sayı vardır?
- A) 23
- B) 140
- C) 105
- D) 70
- E) 35
Doğru cevap: D
Çözüm: Dört rakam seçildiğinde artan sıra tek biçimde belirlidir; aynı dört rakam başka diziliş vermez. Bu yüzden sayı adedi C(8,4)=70’tir.
Yedi sandalyeden tam üçü dolu olacaktır. Dolu sandalyelerin hiçbir ikisi yan yana olmayacaksa kaç farklı doluluk düzeni yapılabilir?
Doğru cevap: D
Çözüm: Yan yana olmayan k=3 dolu yerin n=7 sandalyede seçilme sayısı C(n−k+1,k)=C(5,3)=10’dur. Örneğin seçilen yerler arasında en az bir boş koltuk bırakılır.
Altı farklı kişi sıraya giriyor. A ile B’nin arasında tam iki kişi bulunacaksa kaç farklı sıra oluşur?
- A) 144
- B) 115
- C) 48
- D) 180
- E) 108
Doğru cevap: A
Çözüm: A ve B’nin yerleri arasında üç basamak farkı olmalı; yer çiftleri (1,4), (2,5), (3,6) olmak üzere 3’tür. A ve B bu yerlere 2, kalan dört kişi 4! şekilde yerleşir. 3·2·24=144.
Dört farklı iş, dört çalışan arasında bire bir dağıtılıyor. Belirli bir çalışan belirli bir işi alamayacaksa kaç dağıtım yapılabilir?
Doğru cevap: B
Çözüm: Kısıtsız atama 4!=24’tür. Yasaklanan işin belirli çalışana verildiği atamalar 3!=6’dır. İstenen 24−6=18 olur.
Dört farklı içecek türünden toplam 4 içecek seçilecektir; aynı türden birden çok seçilebilir. A ve B türlerinden en az birer tane alınacaksa kaç farklı seçim vardır?
Doğru cevap: E
Çözüm: A ve B türlerine önce birer adet ayrılır. Geriye kalan iki içecek, dört türden tekrar seçilebilir. Negatif olmayan dört adet toplamı 2 olan çözüm sayısı C(2+4−1,4−1)=C(5,3)=10’dur.
Altı farklı dersten dört derslik bir çizelge kuruluyor. Belirli iki ders çizelgede mutlaka bulunacaksa derslerin sırası da dikkate alındığında kaç çizelge vardır?
- A) 48
- B) 180
- C) 115
- D) 432
- E) 144
Doğru cevap: E
Çözüm: Zorunlu iki ders dışında kalan iki ders, diğer dört dersten C(4,2)=6 biçimde seçilir. Seçilen dört farklı ders 4!=24 biçimde sıralanır. Sonuç 6·24=144 olur.
Sekiz farklı kişi sıraya diziliyor. A ile B ve ayrıca C ile D ayrı ayrı yan yana duracaksa kaç diziliş vardır?
- A) 5760
- B) 1440
- C) 2880
- D) 960
- E) 3600
Doğru cevap: C
Çözüm: İki belirli çift kendi içinde blok oluşturur. Dört diğer kişi ile birlikte altı nesne 6! şekilde dizilir. Her iki çiftin kendi içindeki yerleşimi 2’şer biçimdedir. Sonuç 6!·2·2=2880.