Dokuz öğrenciden dört kişilik takım seçiliyor. A, B ve C öğrencilerinden en az ikisi takımda olmalıdır. Kaç takım seçilebilir?
- A) 64
- B) 34
- C) 51
- D) 102
- E) 153
Doğru cevap: C
Çözüm: Tam iki özel kişi seçilirse C(3,2)·C(6,2)=45 takım; üçünün tamamı seçilirse C(3,3)·C(6,1)=6 takım oluşur. Durumlar ayrık olduğundan 45+6=51.
Dört kadın ve dört erkek tek sıra halinde, kadın ve erkek sırası sürekli değişecek biçimde oturacaktır. Kaç oturuş mümkündür?
- A) 1536
- B) 864
- C) 1152
- D) 1728
- E) 3456
Doğru cevap: C
Çözüm: Sıra ya kadınla ya erkekle başlar: 2 desen vardır. Her desende dört kadın kendi yerlerine 4!, dört erkek kendi yerlerine 4! biçimde yerleşir. 2·24·24=1152.
1’den 7’ye kadar sayıların yazılı olduğu kartlardan, üzerlerindeki sayıların toplamı çift olacak şekilde üç farklı kart kaç biçimde seçilebilir?
- A) 28
- B) 13
- C) 16
- D) 19
- E) 24
Doğru cevap: D
Çözüm: Tek sayılar 1,3,5,7 olmak üzere 4; çift sayılar 2,4,6 olmak üzere 3’tür. Çift toplam için iki tek ve bir çift: C(4,2)·C(3,1)=18; ya da üç çift: C(3,3)=1. Toplam 19.
0, 1, 2, 3, 4, 5, 6 rakamları tekrarsız kullanılarak 3000’den büyük dört basamaklı çift kaç sayı yazılır?
- A) 280
- B) 93
- C) 140
- D) 560
- E) 350
Doğru cevap: A
Çözüm: Binler basamağı 3,4,5 veya 6 olabilir. Son basamak çift ve ilk basamakla farklı seçilir; 3 ve 5 için 4’er, 4 ve 6 için 3’er seçim vardır. Orta iki basamağa kalan 5 rakamdan sırasıyla 5 ve 4 seçenek gelir. Sayı (4+3+4+3)·5·4=280’dir.
Beş farklı proje üç farklı ekibe dağıtılıyor. Her proje yalnız bir ekibe verilecek ve üç ekibin de en az bir projesi olacak. Kaç dağıtım yapılabilir?
- A) 188
- B) 150
- C) 120
- D) 450
- E) 225
Doğru cevap: B
Çözüm: Toplam 3⁵=243 atama vardır. En az bir ekibin boş kaldığı dağıtımlar, kapsama-dışlama ile 3·2⁵−3·1⁵=93 olur. Üç ekibi de kullanan 243−93=150 dağıtım kalır.
“MATEMATIK” sözcüğünün harfleri kullanılarak, iki A yan yana olmayacak biçimde kaç farklı harf dizilişi yapılabilir?
- A) 28224
- B) 35280
- C) 23520
- D) 52920
- E) 29400
Doğru cevap: B
Çözüm: M, A ve T harfleri ikişer kez geçer. Tüm farklı dizilişler 9!/(2!·2!·2!)=45360’tır. İki A yan yana ise AA bloğu ve diğer 7 harfle 8 nesne bulunur; M ve T ikişer tekrar eder: 8!/(2!·2!)=10080. Fark 35280’dir.
Sekiz farklı kişiden beşi seçilerek yuvarlak masa çevresine oturtuluyor. Döndürmeyle aynı sayılan oturuşlar bir kabul edilirse kaç farklı oturuş vardır?
- A) 1680
- B) 672
- C) 1344
- D) 896
- E) 4032
Doğru cevap: C
Çözüm: Önce sekiz kişiden beşi C(8,5)=56 biçimde seçilir. Her seçilen grubun dairesel diziliş sayısı (5−1)!=24’tür. 56·24=1344.
Altı kişi sıraya diziliyor. A, B’den önce; C de D’den önce bulunmak zorundadır. Kaç diziliş vardır?
- A) 180
- B) 135
- C) 240
- D) 150
- E) 225
Doğru cevap: A
Çözüm: Toplam 6!=720 diziliş vardır. A–B ve C–D bağımsız iki çift olduğundan her çiftte iki olası sıradan biri seçilir. Koşulları sağlayanların oranı 1/4’tür; 720/4=180.
Sekiz özdeş top üç farklı kutuya dağıtılıyor. Hiçbir kutuda dörtten fazla top bulunmayacaksa kaç dağıtım mümkündür?
- A) 45
- B) 22
- C) 12
- D) 30
- E) 15
Doğru cevap: E
Çözüm: Sınır olmasaydı x+y+z=8 için C(10,2)=45 dağıtım olurdu. Bir kutuda en az 5 top bulunan dağıtımlar, o kutudan 5 çıkarılarak C(5,2)=10 sayılır. İki kutu aynı anda 5 ve üstü olamaz. 45−3·10=15.
Dört A ve dört B harfi kullanılarak sekiz harfli diziler hazırlanıyor. Art arda üç A bulunmayan kaç dizi vardır?
- A) 90
- B) 15
- C) 22
- D) 60
- E) 45
Doğru cevap: E
Çözüm: Dört B, beş boşluk oluşturur. Dört A bu beş boşluğa yerleştirilirken her boşlukta en fazla iki A olabilir. Kısıtsız sayı C(8,4)=70; en az üç A’nın yan yana olduğu diziler 25’tir. Geçerli dizilişler 70−25=45 olur.
Yedi farklı kişi yuvarlak masaya oturacaktır. A ile B yan yana bulunmayacaksa kaç farklı oturuş vardır?
- A) 600
- B) 240
- C) 480
- D) 640
- E) 720
Doğru cevap: C
Çözüm: Tüm dairesel dizilişler 6!=720’dir. A ve B yan yana ise blok sayılır; 6 nesnenin dairesel dizilişi 5! ve ikilinin iç sırası 2’dir. İstenen 720−2·120=480.
Beş erkek ile üç kadın bir sıraya diziliyor. Hiçbir iki kadın yan yana olmayacaksa kaç sıralama vardır?
- A) 11520
- B) 14400
- C) 4800
- D) 28800
- E) 9600
Doğru cevap: B
Çözüm: Önce 5 erkek 5! biçimde sıralanır. Aralarında ve uçlarda 6 boşluk oluşur. Kadınlar yan yana gelmemesi için bu boşlukların 3’ü C(6,3) şekilde seçilir; kadınlar 3! şekilde yerleştirilir. 120·20·6=14400.
Dokuz kişiden dört kişilik ekip kuruluyor. A ile B’den tam biri, C ile D’den ise en az biri ekipte bulunacaktır. Kaç ekip vardır?
- A) 33
- B) 42
- C) 17
- D) 40
- E) 50
Doğru cevap: E
Çözüm: A ve B arasından tam biri 2 biçimde seçilir. Geriye kalan 3 kişi diğer 7 kişiden seçilir; bunlarda C veya D’den en az biri olmalıdır. Seçim sayısı C(7,3)−C(5,3)=35−10=25’tir. Toplam 2·25=50.
Yedi öğrenci sıraya dizilecektir. A ile B yan yana olmayacak, buna karşılık C ile D yan yana olacaksa kaç diziliş vardır?
- A) 800
- B) 1440
- C) 720
- D) 768
- E) 960
Doğru cevap: E
Çözüm: C ile D bir blok sayıldığında toplam 2·6!=1440 diziliş vardır. Bu dizilişlerden A ile B’nin de blok olduğu durumlarda iki blok ve üç birey toplam 5 nesnedir; 2·2·5!=480. İstenen 1440−480=960.
0–7 rakamları tekrarsız kullanılarak altı basamaklı, 10 ile tam bölünen ve mutlaka 7 rakamını içeren kaç doğal sayı yazılır?
- A) 5400
- B) 1200
- C) 2700
- D) 1800
- E) 2250
Doğru cevap: D
Çözüm: Son hane 0 olmalıdır. İlk hane 7 ise kalan dört yere diğer altı rakamdan P(6,4)=360 diziliş gelir. İlk hane 1–6 arasından seçilirse 6 seçenek vardır; kalan dört hanede 7 mutlaka bulunmalıdır: P(6,4)−P(5,4)=360−120=240. Toplam 360+6·240=1800.
Beş A ve dört B harfi kullanılarak dokuz harfli diziler hazırlanıyor. Hiçbir iki B yan yana olmayacaksa kaç farklı dizi vardır?
- A) 22
- B) 12
- C) 19
- D) 15
- E) 45
Doğru cevap: D
Çözüm: Beş A yan yana dizildiğinde başta, sonda ve aralarda toplam altı boşluk oluşur. Dört B harfi yan yana olmaması için dört farklı boşluğa birer tane konur. C(6,4)=15.
Dört erkek ve üç kadın bir sıraya diziliyor. Kadınlar yan yana gelmeyecek ve kendi aralarında önceden belirlenen sırayı koruyacaktır. Kaç diziliş vardır?
- A) 240
- B) 300
- C) 480
- D) 720
- E) 320
Doğru cevap: A
Çözüm: Dört erkek 4! biçimde sıralanır ve aralarındaki/uçlardaki beş boşluktan üçü C(5,3) biçimde seçilir. Kadınların sırası zaten belirlendiği için ayrıca 3! ile çarpılmaz. 24·10=240.
1’den 9’a kadar sayıların arasından art arda gelen iki sayı seçilmemek şartıyla dört farklı sayı kaç biçimde seçilebilir?
Doğru cevap: D
Çözüm: Art arda gelmeyen 4 seçim için seçilen sayılar a₁<a₂<a₃<a₄ olsun. bᵢ=aᵢ−(i−1) dönüşümü, 1–6 arasından seçilen dört farklı sayı ile bire bir eşleşir. Bu nedenle C(6,4)=15.
Sekiz kişi sıraya dizilirken A ile B yan yana bulunmayacak, aynı zamanda C ile D de yan yana bulunmayacaktır. Kaç diziliş vardır?
- A) 69120
- B) 23040
- C) 17280
- D) 46080
- E) 30720
Doğru cevap: B
Çözüm: Kısıtsız 8!=40320 diziliş vardır. A–B komşuluğu 2·7!, C–D komşuluğu da 2·7! diziliştir. Her iki çiftin de komşu olduğu 2·2·6! diziliş iki kez çıkarıldığı için bir kez geri eklenir. Sonuç 40320−20160+2880=23040.
A, B, C, D, E, F, G harflerinden beşiyle tekrarsız kod yazılıyor. A ile B’den tam biri kullanılacak, C ile D birlikte seçilemeyecek ve seçilen A veya B kodun ilk ya da son sırasında olacaksa kaç kod vardır?
- A) 192
- B) 256
- C) 96
- D) 64
- E) 160
Doğru cevap: A
Çözüm: A ve B’den hangisinin seçildiği 2 biçimde belirlenir. Diğer dört harf C,D,E,F,G arasından, C ve D birlikte olmamak koşuluyla C(5,4)−C(3,2)=2 biçimde seçilir. Seçilen özel harf uçlardan birine 2, diğer dört harf kalan yerlere 4! biçimde yerleşir. 2·2·2·24=192.