Aşağıdaki parçanın başına düşünce akışını en tutarlı biçimde tamamlayan cümle hangisidir?
Bu yüzden araştırmacı, sonuçları duyururken yalnız başarılı denemeleri değil, beklentiyi karşılamayanları da belirtmelidir. Aksi hâlde süreç olduğundan daha kesin görünür.
- A) Bir deneyin güvenilirliği, bulgular kadar bulguların nasıl elde edildiğinin açıkça gösterilmesine bağlıdır.
- B) Başarılı deneyler başarısız deneylerden daha kısa sürer.
- C) Her hipotez ilk denemede kanıtlandığında araştırma biter.
- D) Araştırmaların sonuçlarını yalnız uzmanlar değerlendirebilir.
- E) Deney araçlarının rengi sonuçların kesinliğini doğrudan artırır.
Doğru cevap: A
Çözüm: “Bu yüzden” ile başlayan sonuç, araştırmanın tüm aşamalarını şeffaf paylaşma ilkesinden türemelidir. Olumsuz denemeleri açıklama gereği bu bağlamda anlam kazanır.
Aşağıdaki parçanın başına düşünce akışını en tutarlı biçimde tamamlayan cümle hangisidir?
Böyle bakıldığında çevirmenin görevi iki dil arasında sözcükleri taşımakla sınırlı kalmaz. Bir esprinin etkisini, bir hitabın yakınlığını ya da bir suskunluğun anlamını da yeniden kurması gerekir.
- A) Çeviri metinler ancak yazıldığı dönemin yazı karakteri korunursa anlaşılır.
- B) Bir eserin uzunluğu farklı dillere aktarılırken mutlaka aynı kalmalıdır.
- C) Sözcük sırasını değiştirmemek tüm çeviri sorunlarını ortadan kaldırır.
- D) Bir metindeki anlam, kullanılan sözcüklerin toplamından daha geniş bir bağlama dayanır.
- E) Her dilde bütün deyimlerin tek sözcüklük tam bir karşılığı vardır.
Doğru cevap: D
Çözüm: “Böyle bakıldığında” sözü daha geniş bir anlam tanımından özel sonuç çıkarır. Sözcüklerin ötesindeki bağlam, espri ve hitap gibi ögelerin yeniden kurulmasını gerekçelendirir.
Aşağıdaki parçanın başına düşünce akışını en tutarlı biçimde tamamlayan cümle hangisidir?
Ancak bu benzerlik, iki kaydın aynı gerçeği hiçbir eksiltme olmadan yansıttığı anlamına gelmez. Ses kaydı tonlamayı duyururken yazılı tutanak konuşmacının duraksamalarını görünmez kılabilir.
- A) Katılımcılar toplantılarda her zaman aynı görüşü savunur.
- B) Yazılı tutanakların tarih bilgisi bulunması onları kurgusal yapar.
- C) Aynı toplantıyı belgeleyen ses kaydıyla yazılı tutanak, olay bakımından örtüşse de farklı anlatım olanaklarına sahiptir.
- D) Bir toplantıda konuşulan her söz mutlaka aynı anda yazıya geçirilir.
- E) Ses kayıtlarının uzunluğu konuşma sayısını tek başına göstermez.
Doğru cevap: C
Çözüm: “Ancak bu benzerlik” ifadesi önce ortaklığı, sonra temsil farkını gerektirir. Doğru giriş, kayıtların aynı olayı konu edinmesine rağmen farklı imkânlar taşıdığını açıklar.
Aşağıdaki parçanın başına düşünce akışını en tutarlı biçimde tamamlayan cümle hangisidir?
Dolayısıyla bir eserin kalıcılığını yalnız ilk yayımlandığı gün aldığı övgülerle açıklamak yanıltıcıdır. Sonraki kuşakların o eserde farklı sorulara yanıt bulması da bu kalıcılığı oluşturur.
- A) Bir eserin değeri yayınlandığı haftada satılan kopya sayısıyla kesinleşir.
- B) Bütün okurlar bir romanın kahramanlarını aynı nedenlerle sever.
- C) Edebî yapıtların etkisi, ortaya çıktıkları dönemin tepkileriyle sınırlı olmayan bir okuma sürecinde şekillenir.
- D) Eleştiri yazıları yeni kitapların duyurulmasına katkıda bulunur.
- E) Edebiyat tarihçileri eserleri yalnız basım sırasına göre listeler.
Doğru cevap: C
Çözüm: “Dolayısıyla” önceki düşünceden varılan sonuçtur. Eserin farklı kuşaklarda yeniden okunması vurgusu, ilk günkü övgünün kalıcılık için tek ölçüt olmaması sonucunu destekler.
Bu parçanın sonuna düşünce akışına en uygun cümle hangisidir?
Kent hafızasını yalnız büyük anıtlar temsil etmez. Bakkalın önündeki bank, yıllardır aynı saatte açılan dükkân ve çocukların buluştuğu boş arsa da ortak deneyimlerin izini taşır. Bu yerler değiştiğinde kaybolan şey yalnız bir yapı değildir.
- A) Mahallelerin geleceği yalnız binaların yüksekliklerine göre belirlenir.
- B) Böylece gündelik mekânların korunması, onları anlamlandıran ilişkilerin de gözetilmesini gerektirir.
- C) Gündelik yaşamın izleri yalnız resmî anma törenlerinde görülebilir.
- D) Kentteki her boş arsa mutlaka anıt alanına dönüştürülmelidir.
- E) Bu yüzden eski yapıların tümü hiçbir değişiklik yapılmadan bırakılmalıdır.
Doğru cevap: B
Çözüm: Parça sıradan mekânların ortak ilişkiler sayesinde değer kazandığını anlatır. Sonuç, fiziksel mekân ile yaşanmışlık bağını birlikte koruma fikrine ulaşmalıdır.
Bu parçanın sonuna düşünce akışına en uygun cümle hangisidir?
Bir haberin başlığı okurun dikkatini hemen çekebilir; fakat başlık, araştırmanın kapsamını tek başına açıklamaz. Örneklem büyüklüğü, ölçüm zamanı ve dışarıda bırakılan koşullar göz ardı edilirse bulgu olduğundan geniş yorumlanabilir.
- A) Bu yüzden başlıkta kullanılan her sözcüğün bilimsel terim olması zorunludur.
- B) Bir araştırmanın örneklemi büyüdükçe bütün sonuçları kesinleşmiş sayılır.
- C) Örnekleme bilgisi eksik olduğunda yapılan bütün çalışmalar aynı sonucu verir.
- D) Bu nedenle bir bilim haberini değerlendirmek, dikkat çekici sonucu değil onu sınırlayan yöntemi de okumayı gerektirir.
- E) Haberlerin doğruluğu yalnız yayımlandıkları günün uzunluğuna bağlıdır.
Doğru cevap: D
Çözüm: Vurgu, başlığın çağrışımı ile verinin sınırları arasındaki farktır. Uygun sonuç, yöntemin sağladığı sınırları da değerlendirmeye dâhil eder.
Bu parçanın sonuna düşünce akışına en uygun cümle hangisidir?
Bir dildeki bazı sözcükler başka dile kolayca çevrilebilir. Ama aynı sözcüğün taşıdığı nezaket, şaka ya da ima bağlama göre değişebilir. Çevirmenin sözcüklerin sözlük karşılıklarını bilmesi bu farkı tek başına çözmez.
- A) Demek ki sözlük bilgisi çeviri çalışmasında tümüyle gereksizdir.
- B) Bu yüzden bütün dillerde mizahın aynı sözcüklerle üretildiği söylenebilir.
- C) Dolayısıyla iyi çeviri, sözcük eşleştirmek kadar söyleyişin işlevini yeniden kurmayı da ister.
- D) O hâlde sözlükteki ilk karşılık her cümlede aynı biçimde kullanılmalıdır.
- E) Böylece kültürel ifadelerin çeviriyle hiçbir zaman aktarılamadığı anlaşılır.
Doğru cevap: C
Çözüm: “Ama” ile sözcük karşılığının yetersiz kaldığı durumlar belirtilir. Sonuç, sözlük bilgisini yok saymadan bağlam ve kullanım işlevini de gereklilik olarak eklemelidir.
Bu parçanın sonuna düşünce akışına en uygun cümle hangisidir?
Bir araştırmada iki değişkenin birlikte artması dikkat çekici olabilir. Ancak bu birlikteliği tek bir nedenin kanıtı saymak için başka ihtimallerin dışlanması gerekir. Ortak bir üçüncü etken, iki değişkeni birden etkiliyor olabilir.
- A) Böylece her birlikte değişimin zorunlu olarak tesadüften kaynaklandığı anlaşılır.
- B) Demek ki gözlenen değişkenlerin hiçbir zaman karşılaştırılmaması gerekir.
- C) O hâlde bir nedenin varlığı yalnız değişkenlerin adlarından anlaşılabilir.
- D) Sonuç olarak iki değişken bir arada artıyorsa aralarında kesin bir neden vardır.
- E) Bu yüzden birlikte değişim gözlemi, tek başına nedensellik hükmü vermek için yeterli değildir.
Doğru cevap: E
Çözüm: Parça korelasyon ile nedensellik arasındaki ihtiyatı vurgular. Doğru bitiş, üçüncü etken ihtimalini gözeterek kesin neden çıkarımından kaçınır.
Numaralanmış cümlelerden hangisi paragrafın düşünce akışını bozmaktadır?
(1) Bir yapı restore edilirken özgün malzemeye ilişkin kayıtlar incelenir. (2) Eski fotoğraflar yapının zaman içindeki değişimini gösterebilir. (3) Bu belgeler, hangi eklerin sonradan yapıldığını anlamayı kolaylaştırır. (4) Kentte tarihî yapıların yakınında yeni kafeler açılması turizmi canlandırabilir. (5) Restorasyon kararı böylece yalnız bugünkü görünüşe dayanmaz.
- A) 4. cümle
- B) 1. cümle
- C) 3. cümle
- D) 2. cümle
- E) 5. cümle
Doğru cevap: A
Çözüm: Parça restorasyonda belge kullanımı ve tarihsel katmanların belirlenmesiyle ilerler. Dördüncü cümle turizm ekonomisine geçtiği için sonuç cümlesindeki “böylece”ye gerekçe oluşturmaz.
Numaralanmış cümlelerden hangisi paragrafın düşünce akışını bozmaktadır?
(1) Bir metnin ilk yayımlandığı dönemde nasıl okunduğunu öğrenmek önemlidir. (2) Dönemin eleştiri yazıları okurların beklentilerine ilişkin ipuçları sunar. (3) Günümüzde aynı eserde daha önce öne çıkmayan meseleler fark edilebilir. (4) Dolayısıyla yapıtın yorum geçmişi, eserin tek bir anlamda sabitlenmediğini gösterir. (5) Eski kitapların kâğıt türünü belirlemek için laboratuvar testleri yapılabilir.
- A) 2. cümle
- B) 4. cümle
- C) 3. cümle
- D) 1. cümle
- E) 5. cümle
Doğru cevap: E
Çözüm: İlk dört cümle farklı dönemlerdeki alımlamayı karşılaştırır. Beşinci cümle kitap materyalinin incelenmesine yönelir ve yorum tarihine ilişkin savı ilerletmez.
Numaralanmış cümlelerden hangisi paragrafın düşünce akışını bozmaktadır?
(1) Müzikte sessizlik yalnız sesin kesilmesi değildir. (2) Bir duraklama, önceki melodinin etkisini artırabilir. (3) Dinleyici bazen sonraki sesi beklerken gerilim hisseder. (4) Bir konser salonunun koltuk kaplaması temizlik sıklığını etkileyebilir. (5) Bu nedenle susuş da eserin zaman örgüsünde işlev taşır.
- A) 5. cümle
- B) 2. cümle
- C) 3. cümle
- D) 4. cümle
- E) 1. cümle
Doğru cevap: D
Çözüm: Sessizliğin müzikal işlevini açıklayan örneklerden sonuç cümlesine geçilir. Koltukların temizlik koşulları aynı mekânla ilgili olsa da ritim ve beklenti açıklamasına katılmaz.
Numaralanmış cümlelerden hangisi paragrafın düşünce akışını bozmaktadır?
(1) Kent planında yağmur suyu yalnız uzaklaştırılacak bir yük olarak görülmemelidir. (2) Geçirgen yüzeyler suyun toprağa sızmasına yardımcı olabilir. (3) Yeşil alanların konumu yüzey akışını etkileyebilir. (4) Bu nedenle yağmur yönetimi, kanal kapasitesinin ötesinde bütüncül tasarım gerektirir. (5) Yağmurlu havalarda bazı insanlar iç mekân etkinliklerini tercih eder.
- A) 1. cümle
- B) 5. cümle
- C) 2. cümle
- D) 3. cümle
- E) 4. cümle
Doğru cevap: B
Çözüm: Birinci-dördüncü cümle yağmur suyunun kent tasarımında ele alınışını kurar. Son cümle insanların etkinlik tercihini anlattığından teknik ve çevresel akıştan ayrılır.
Anlamlı bir paragraf oluşturmak için numaralanmış cümleler hangi sırayla dizilmelidir?
1. Bunun üzerine söz konusu belge farklı arşiv kayıtlarıyla karşılaştırıldı.
2. Bir tarihçi, olayın yılını başka kaynakların tarihleriyle uyuşmayan bir defterde buldu.
3. Defterin sonraki yıllarda eklenmiş sayfalar içerdiği anlaşıldı.
4. Karşılaştırma, defterdeki kaydın aslında daha sonra yazıldığını düşündürdü.
5. Böylece tek bir belgenin tarihi kesin kanıt sayılmadı.
- A) 2 – 1 – 4 – 3 – 5
- B) 2 – 1 – 4 – 5 – 3
- C) 2 – 1 – 3 – 4 – 5
- D) 2 – 4 – 1 – 3 – 5
- E) 1 – 2 – 4 – 3 – 5
Doğru cevap: A
Çözüm: Uyumsuz kayıt belirlenir; “bunun üzerine” farklı belgeler incelenir; karşılaştırmanın çıkardığı kuşku sonraki ekleme bulgusuyla desteklenir; sonuçta tek kayda dayanılmaz.
Anlamlı bir paragraf oluşturmak için numaralanmış cümleler hangi sırayla dizilmelidir?
1. Ancak bu ilk gözlem tek başına yeterli değildi.
2. Aynı tür bitkilerden oluşan iki grup farklı miktarda ışık aldı.
3. Daha çok ışık alan grupta büyüme hızlandı.
4. Araştırmacılar su ve toprak koşullarını eşitleyerek deneyi tekrarladı.
5. Yeni ölçümler, ışığın etkisini diğer değişkenlerden daha iyi ayırdı.
- A) 3 – 2 – 1 – 4 – 5
- B) 2 – 3 – 1 – 4 – 5
- C) 2 – 1 – 3 – 4 – 5
- D) 2 – 3 – 1 – 5 – 4
- E) 2 – 3 – 4 – 1 – 5
Doğru cevap: B
Çözüm: Önce karşılaştırma koşulu verilir; sonra fark gözlenir; “ancak bu ilk gözlem” ile ihtiyat konur; denetimli tekrarın ardından daha güvenilir ölçüm elde edilir.
Anlamlı bir paragraf oluşturmak için numaralanmış cümleler hangi sırayla dizilmelidir?
1. Sonunda tartışma, iki seçeneğin birlikte uygulanabileceği bir çözüme dönüştü.
2. Mahalle toplantısında kimi sakinler yeni park alanı istedi.
3. Bazıları ise mevcut otoparkın korunmasını savundu.
4. Toplantı başkanı iki talebin dayandığı gerekçeleri ayrı ayrı yazdı.
5. Bu gerekçeler karşılaştırılınca alanın zamanlara göre farklı kullanılabileceği görüldü.
- A) 2 – 3 – 4 – 5 – 1
- B) 3 – 2 – 4 – 5 – 1
- C) 2 – 4 – 3 – 5 – 1
- D) 2 – 3 – 4 – 1 – 5
- E) 2 – 3 – 5 – 4 – 1
Doğru cevap: A
Çözüm: İki karşıt talep önce tanıtılır; gerekçeleri ayrıştırılır; gerekçelerin karşılaştırılmasından yeni çözüm doğar; “sonunda” sözü bunun sonuç olduğunu gösterir.
Anlamlı bir paragraf oluşturmak için numaralanmış cümleler hangi sırayla dizilmelidir?
1. Böylece okur, anlatıcının bilmediğini önce başka bir karakterin sözlerinden öğrenir.
2. Romanın ilk bölümünde anlatıcı yalnız duyduklarını aktarır.
3. İkinci bölümde bakış açısı yan karaktere geçer.
4. Yan karakter aynı olayın perde arkasını açıklar.
5. Bu değişim, önceki bölümde eksik bırakılan bilgiyi görünür kılar.
- A) 2 – 3 – 4 – 1 – 5
- B) 3 – 2 – 4 – 5 – 1
- C) 2 – 4 – 3 – 5 – 1
- D) 2 – 3 – 4 – 5 – 1
- E) 2 – 3 – 5 – 4 – 1
Doğru cevap: D
Çözüm: Önce ilk bölümün bilgi sınırı kurulur, sonra bakış açısı değişir ve perde arkası açılır. “Bu değişim” bunun sonucunu açıklar, “böylece” okura etkisini toplar.
Aşağıdaki parçada numaralanmış boşluklardan hangisine verilen cümle getirilmelidir?
(I) Arşivde bulunan bir mektup ilk bakışta olayın tarihini kesinleştiriyor gibiydi. (II) Mektuptaki tarih, resmî kayıtla uyuşmuyordu. (III) Araştırmacı zarfın damgasını ve kâğıdın izlerini inceledi. (IV) İnceleme, mektubun yıllar sonra kopyalanmış olabileceğini düşündürdü. (V) Bu nedenle tarih konusunda kesin hüküm ertelendi.
**Yerleştirilecek cümle:** Bu uyuşmazlığın basit bir yazım hatası mı yoksa belgenin geçmişiyle ilgili bir sorun mu olduğu açıklığa kavuşmamıştı.
- A) II. boşluk
- B) III. boşluk
- C) IV. boşluk
- D) V. boşluk
- E) I. boşluk
Doğru cevap: B
Çözüm: “Bu uyuşmazlık” ancak ikinci cümleden sonra anlam kazanır. Üçüncü cümledeki fiziksel incelemeyi gerekçelendirerek bilgi akışındaki boşluğu doldurur.
Aşağıdaki parçada numaralanmış boşluklardan hangisine verilen cümle getirilmelidir?
(I) Kentte yeni bir yağmur suyu hattı yapıldı. (II) İlk yoğun yağışta bazı sokaklarda yine su birikti. (III) Mühendisler yüzey eğimini ve mazgal konumlarını ölçtü. (IV) Sorunun yalnız boru kapasitesinden kaynaklanmadığı anlaşıldı. (V) Sonraki düzenlemede sokak yüzeyleri de hesaba katıldı.
**Yerleştirilecek cümle:** Başlangıçta çözüm, sadece yer altındaki akışı büyütmek olarak düşünülmüştü.
- A) II. boşluk
- B) I. boşluk
- C) IV. boşluk
- D) III. boşluk
- E) V. boşluk
Doğru cevap: A
Çözüm: Yeni cümle, birinci cümledeki hat yapımının arkasındaki başlangıç varsayımını verir. İkinci cümlede bu varsayımın yeterli olmadığı görülür; sonra neden araştırılır.
Aşağıdaki parçada numaralanmış boşluklardan hangisine verilen cümle getirilmelidir?
(I) Bir yazar yeni romanının taslağını birinci tekil kişiyle yazdı. (II) Bazı olayların anlatıcı tarafından bilinmesi mümkün görünmüyordu. (III) Yazar belirli bölümlerde bakış açısını değiştirdi. (IV) Böylece yan karakterlerin gördükleri de anlatıya girebildi. (V) Son metinde bilgi akışı karakterlerin konumlarıyla uyumlu hâle geldi.
**Yerleştirilecek cümle:** Sorun, anlatıcının güvenilmezliğinden değil olay yerinde bulunmadığı sahneleri aktarmasından doğuyordu.
- A) V. boşluk
- B) III. boşluk
- C) IV. boşluk
- D) I. boşluk
- E) II. boşluk
Doğru cevap: B
Çözüm: Yeni cümle ikinci cümlede belirtilen anlatıcı sınırını açıklar; üçüncü cümledeki bakış açısı değişikliğinin tam nedenini verir. “Sorun” sözü önceki cümleyi gerektirir.
Aşağıdaki parçada numaralanmış boşluklardan hangisine verilen cümle getirilmelidir?
(I) Bir araştırma ekibi iki okulda aynı okuma programını uyguladı. (II) İlk okulda ilerleme daha yüksek ölçüldü. (III) İki okulun başlangıç beceri düzeyleri karşılaştırıldı. (IV) Grupların başlangıç koşullarının farklı olduğu görüldü. (V) Bu yüzden yalnız son puanlara bakarak programın etkisi kıyaslanmadı.
**Yerleştirilecek cümle:** Ancak gözlenen farkın doğrudan programdan kaynaklandığını söylemek için ek bir kontrol gerekiyordu.
- A) I. boşluk
- B) V. boşluk
- C) II. boşluk
- D) III. boşluk
- E) IV. boşluk
Doğru cevap: D
Çözüm: “Ancak gözlenen fark” ikinci cümledeki sonuç farkına gönderme yapar ve üçüncü cümlede başlayan karşılaştırmanın gerekçesidir. Doğru yer, ikinci cümle sonrasıdır.