Bir editör şu ifadeleri denetliyor: I. “Mehmet’te geldi.” (ek olarak geldi), II. “Kitapta not var.” (yer bildirme), III. “Yarındaki toplantı” (zamanı niteleme), IV. “Biliyor musun?” (soru). Hangilerinin yazımı doğrudur?
- A) II, III ve IV
- B) I, III ve IV
- C) I ve II
- D) I, II ve III
- E) Yalnız IV
Doğru cevap: A
Çözüm: I’de ek olarak anlamı taşıyan bağlaç ayrı yazılmalı, “Mehmet de geldi” olmalıdır. II’de bulunma eki bitişik; III’te -ki bitişik; IV’te soru eki ayrı yazılmıştır.
Bir paragrafta “Herkez bugün bir çok dosya getirdi; ne varki hiç biri eksik değildi.” yazıyor. Bütün yazım yanlışlarını gideren seçenek hangisidir?
- A) “herkez” aynen kalmalı; yalnız iki belgisiz sözcük bitiştirilmelidir.
- B) “bugün” iki parçaya ayrılmalı; “ne varki” kalıplaşmış sayılmalıdır.
- C) “herkez” s ile düzeltilmeli; “birçok” ve “hiçbiri” bitişik, “ne var ki” ayrı olmalıdır.
- D) “birçok” ayrı, “hiçbiri” bitişik; öteki sözler değişmeden bırakılmalıdır.
- E) “nevar ki” bitişik, “herkez” küçük harfle, “hiç biri” ayrı yazılmalıdır.
Doğru cevap: C
Çözüm: Metinde dört yanlış vardır: “herkez” değil herkes, “bir çok” değil birçok, “ne varki” değil ne var ki, “hiç biri” değil hiçbiri yazılır. Dört düzeltme birlikte yapılmalıdır.
“Dünya Tiyatro günü için İstanbul’da yapılacak etkinliğe Türk Dil Kurumu’ndan da konuşmacı katılacak.” cümlesinde hangi iki yazım düzeltilmelidir?
- A) “da konuşmacı” → “dakonuşmacı”; “Günü” → “günü”
- B) “Dünya” → “dünya”; “konuşmacı” → “Konuşmacı”
- C) “Tiyatro günü” → “Tiyatro Günü”; “Kurumu’ndan” → “Kurumundan”
- D) “Türk Dil” → “türk dil”; “için” → “İçin”
- E) “İstanbul’da” → “İstanbulda”; “etkinliğe” → “Etkinliğe”
Doğru cevap: C
Çözüm: Dünya Tiyatro Günü bir anma ve kutlama gününün özel adıdır; bütün ad büyük harfle başlamalıdır. Kurum adlarına gelen ekler kesmeyle ayrılmaz. İstanbul’da ve ayrı “da” zaten doğrudur.
Aşağıdaki karşılaştırmalardan hangisinde “ki”nin ayrı/bitişik yazılışına ilişkin üç örnek birden doğru değerlendirilmiştir? I. evdeki (ek), II. demek ki (bağlaç), III. sanki (kalıplaşmış söz)
- A) I bitişik, II ayrı, III bitişik
- B) I ayrı, II ayrı, III bitişik
- C) I bitişik, II bitişik, III ayrı
- D) I ayrı, II bitişik, III ayrı
- E) I bitişik, II ayrı, III ayrı
Doğru cevap: A
Çözüm: Evdeki sözündeki -ki ektir ve bitişiktir. Demek ki sözündeki ki bağlaçtır ve ayrı yazılır. Sanki, bağlaç kökeni kalıplaşmış olduğu için bitişik yazılan istisnalardandır.
Bir yazar “12.500 lira, % 18 vergi ve 2’şer belge” ifadelerini kullanmıştır. Hangi öneri üç ayrı yazım kuralını da doğru uygular?
- A) Binlikte virgül, yüzdede boşluk, üleştirmede rakam tercih edilmelidir.
- B) Binlikte nokta, yüzdede kesir çizgisi, üleştirmede rakam kullanılmalıdır.
- C) Binlikte boşluk, yüzdede yüzde sözcüğü, üleştirmede kesmeli ek bulunmalıdır.
- D) Binlikte iki nokta, yüzdede binde işareti, üleştirmede sayıdan sonra nokta olmalıdır.
- E) Binlikte nokta, yüzde işaretinden sonra boşluksuz sayı, üleştirmede yazıyla sayı kullanılmalıdır.
Doğru cevap: E
Çözüm: 12.500 binlik ayracı noktayla doğrudur; %18 işaretle sayı arasında boşluk bırakmaz; ikişer üleştirme sayısı harflerle yazılır. Üç kuralı doğru birleştiren seçenek bunları açıklar.
Bir editör kitap adlarını yazım açısından karşılaştırıyor. Aşağıdaki eser adlarından hangisi bağlacın yazımı ve büyük harf kullanımı bakımından kurala uygundur?
- A) Suç Ve ceza
- B) Küçük prens ve Ben
- C) Mai Ve Siyah
- D) Leyla ile Mecnun
- E) Anadolu notları
Doğru cevap: D
Çözüm: Eser adlarını oluşturan anlamlı sözcükler büyük harfle, aradaki ile ve ve gibi bağlaçlar küçük harfle yazılır. “Leyla ile Mecnun” bu iki koşulu sağlar.
“Atatürk’ün Samsun’a çıktığı 19 Mayıs 1919 Pazartesi günü” sözündeki kullanımları karşılaştıran bir öğrenci hangisini doğru söylemiş olur?
- A) Gün adlarının tümü küçük, kişi adlarının tümü büyük yazılmalıdır.
- B) Tarih belirten sayıdan sonra yüzde işareti getirildiği için yazım doğrudur.
- C) Kişi adına kesme gelirken yer adlarına gelen ek bitişik bırakılmalıdır.
- D) Kişi ve yer adlarının ekleri kesmeyle, belirli tarih bildiren gün ve ay adları büyük harfle yazılmıştır.
- E) Her özel ada gelen ek kesmesiz, bütün ay adları küçük yazılmalıdır.
Doğru cevap: D
Çözüm: Atatürk’ün ve Samsun’a özel adlara gelen eklerin kesmeyle ayrılmasını gösterir. 19 Mayıs 1919 Pazartesi günü belirli bir tarih bildirdiği için Mayıs ve Pazartesi büyük yazılır.
Bir etkinlik duyurusunda “Öğretmenler Günü’nde 8.’inci sınıflara ikişer kitap dağıtılacak.” deniyor. Anlamı değiştirmeden tek yazım yanlışı hangi düzenlemeyle giderilir?
- A) “Öğretmenler Günü’nde” yerine “Öğretmenler gününde” yazılmasıyla
- B) “8.’inci” yerine “8’inci” yazılmasıyla
- C) “sınıflara” yerine “sınıf lara” yazılmasıyla
- D) “ikişer” yerine “2’şer” yazılmasıyla
- E) “kitap” yerine “Kitap” yazılmasıyla
Doğru cevap: B
Çözüm: 8’inci biçimindeki sıra sayısında ekten önce kesme vardır ama nokta yoktur. Öğretmenler Günü özel adı kesmeyle ek alabilir, ikişer de yazıyla doğru gösterilmiştir.
Dört öğrenci aşağıdaki sözlerden sözlükçe doğru yazılanları belirliyor: I. göz göze, II. art arda, III. ağır ağır, IV. birebir (ölçü anlamında). Hangileri doğrudur?
- A) Yalnız IV
- B) I ve IV
- C) I, II ve III
- D) III ve IV
- E) II ve IV
Doğru cevap: C
Çözüm: Göz göze, art arda ve ağır ağır ayrı yazılan ikilemelerdir. Ölçü veya karşılıklı eşitlik anlamındaki “bire bir” de ayrı yazılır; IV’teki bitişik biçim bu anlam için yanlıştır.
Şu dört kuruluşun yazımı inceleniyor: I. kayıp + olmak, II. arz + etmek, III. his + etmek, IV. yok + olmak. Aşağıdaki açıklamalardan hangisi tümünü doğru sınıflandırır?
- A) I, II ve IV bitişik; yalnız III ayrı yazılır.
- B) I ve II ses değişimiyle bitişik; III ve IV ayrı yazılır.
- C) Yalnız II bitişik; I, III ve IV ayrı yazılır.
- D) Dört birleşik fiil de araya çizgi alınarak yazılır.
- E) I ve III ses değişimiyle bitişik; II ve IV ayrı yazılır.
Doğru cevap: E
Çözüm: Kayıp + olmak → kaybolmak; his + etmek → hissetmek, çünkü ses değişimi/türemesi vardır. Arz etmek ve yok olmak ses değişimi olmadığı için ayrı yazılır.
“Ece de evde sessizce çalışıyordu.” cümlesini inceleyen bir öğrenci hem “de” bağlacının hem bulunma ekinin kullanıldığını söylüyor. Doğru çözümleme hangisidir?
- A) “Ece”nin çoğul eki, “ev”in yönelme eki vardır.
- B) “de” bağlaçları özel adlardan kesmeyle ayrılır.
- C) “Ece de” ekleme bağlacı; “evde” bitişik bulunma eki içerir.
- D) “Ece de” bulunma eki; “evde” ayrı yazılan bağlaçtır.
- E) İki “de” de bağımsız soru sözcüğüdür.
Doğru cevap: C
Çözüm: Ece de ifadesindeki de “Ece de ayrıca” anlamındadır ve ayrı yazılır. Evde içindeki -de yer bildirir ve bitişik bulunma hâli ekidir.
“Bilmemki oysaki seninde haberin vardı.” ifadesindeki “ki” ve “de” biçimlerini değerlendiriniz. Hangi kural dizisi eksiksiz doğrudur?
- A) Yalnız ilk bağlaç ayrılmalı; öteki iki yapı değiştirilmemelidir.
- B) İlk yapı bitişik, ikinci ayrı, üçüncü ise kesmeli yazılmalıdır.
- C) “bilmem”den sonra bağlaç ayrı, “oysaki” kalıplaşmış, “senin”den sonra de ayrı olmalıdır.
- D) İlk iki yapı bitişik olmalı; son yapı ayrı tutulmalıdır.
- E) Üç yapı da birer çekim eki içerdiği için bitişik yazılmalıdır.
Doğru cevap: C
Çözüm: Bilmem ki bağlaçlı yapı olduğundan ayrı, oysaki kalıplaşmış olduğundan bitişik, senin de ifadesindeki de bağlaç olduğundan ayrı yazılır. Üç kural birlikte uygulanmalıdır.
“Bir çok kişi hergün eğitim alıyor; hiçbiri sınavı bırakmıyor.” cümlesinde iki yanlış vardır. Hangi düzeltme, doğru yazılmış üçüncü sözü bozmadan metni düzeltir?
- A) “hergün” → “her gün”; “sınavı” → “sın avı”
- B) “eğitim” → “eğ itim”; “hergün” → “her gün”
- C) “bir çok” → “birçok”; “hiçbiri” → “hiç biri”
- D) “hiçbiri” → “hiç biri”; “hergün” → “her gün”
- E) “bir çok” → “birçok”; “hergün” → “her gün”
Doğru cevap: E
Çözüm: Birçok sözcüğü bitişik, her gün söz öbeği ayrı yazılır. Hiçbiri ise bitişik yazımı doğru olan bir belgisiz zamirdir; değiştirilmemelidir.
Bir öğretmen I. “Türkçenin sözcükleri”, II. “Ankara’nın sokakları”, III. “Türk Dil Kurumunun yazıları”, IV. “Ayşe’lerin evleri” örneklerini veriyor. Hangilerinin ek yazımı doğrudur?
- A) I, II ve III
- B) I ve IV
- C) II ve IV
- D) Yalnız IV
- E) III ve IV
Doğru cevap: A
Çözüm: Türkçe yapım ekiyle kurulduğu için Türkçenin kesmesiz; Ankara’nın özel yer adı olduğu için kesmeli; kurum adı olduğundan Türk Dil Kurumunun kesmesiz yazılır. Özel ada gelen çoğul eki kesmeyle ayrılmayacağından Ayşelerin olmalıdır.
Bir gazete düzeltmeni şu üç biçimi görüyor: “baş başa”, “içiçe” ve “yan yana”. Hangisi yanlıştır ve gerekçesi nedir?
- A) “yan yana”; iki sözcük arasında kısa çizgi bulunmalıdır.
- B) “içiçe”; durum ekli ikileme ayrı yazılmalıdır.
- C) “baş başa”; isim tamlaması olduğu için bitişmelidir.
- D) “yan yana”; çoğul ekiyle birleşik yazılmalıdır.
- E) “baş başa”; ikinci kelime özel ad sayılmalıdır.
Doğru cevap: B
Çözüm: Baş başa ve yan yana ayrı yazılmış doğru ikilemelerdir. İç içe de iki ayrı sözcükle yazılır; “içiçe” bitişik yazımı yanlıştır.
“12.450,75 TL tutarındaki ödülün %10’u 5.’inci kişiye verilecek.” cümlesinde yalnız bir sıra sayısı hatası vardır. Hangi değişiklik gerekir?
- A) “ödülün” → “ödül ün”
- B) “12.450,75” → “12,450.75”
- C) “5.’inci” → “5’inci”
- D) “tutarındaki” → “tutarında ki”
- E) “%10’u” → “% 10’u”
Doğru cevap: C
Çözüm: 12.450,75 sayısında nokta binliği, virgül ondalığı ayırır; %10’u boşluksuz yüzde işaretiyle yazılır. 5’inci sıra sayısında hem nokta hem ek kullanılamaz.
Dört cümle için yazım denetimi yapılmıştır. I. “Her şey hazır.” II. “Pekçok öğrenci geldi.” III. “Birkaç soru çözdük.” IV. “Bir süre bekledik.” Hangilerinde bütün sözcükler kurala uygun yazılmıştır?
- A) Yalnız II
- B) II ve III
- C) I ve II
- D) II, III ve IV
- E) I, III ve IV
Doğru cevap: E
Çözüm: Her şey ve bir süre ayrı; birkaç bitişik yazılır. “Pekçok” yanlıştır, “pek çok” olmalıdır. Bu nedenle I, III ve IV yazım bakımından doğrudur.
Bir editör, “Prof. Ayşe Yılmaz, TBMM’ye sunulan raporu 3 Mayıs 2026 Pazar günü tanıttı.” cümlesini inceliyor. Yazım bakımından nasıl bir sonuca varmalıdır?
- A) “TBMM’ye” sözünde kesme yerine boşluk konmalıdır.
- B) “Mayıs” ay adı olduğu için küçük harfle başlamalıdır.
- C) Kısaltmalar, özel ad eki ve belirli tarih yazımı uygundur.
- D) “Prof.” kısaltmasından nokta çıkarılmalıdır.
- E) “Pazar” gün adı olduğu için küçük harfle başlamalıdır.
Doğru cevap: C
Çözüm: Prof. noktalı kısaltmadır; TBMM’ye kısaltmaya gelen eki kesmeyle ayırır. Belirli tarihi gösteren 3 Mayıs 2026 Pazar ifadesinde ay ve gün adı büyük yazılır.
Bir ders kitabının bölüm başlığı “Bilim ve Teknoloji”dir. Bu başlığa ilişkin dört öneri var: I. Bilim büyük kalmalı, II. ve küçük kalmalı, III. Teknoloji büyük kalmalı, IV. “ve” bitişik yazılmalı. Hangileri doğrudur?
- A) I ve IV
- B) III ve IV
- C) II ve IV
- D) I, II ve III
- E) Yalnız IV
Doğru cevap: D
Çözüm: Eser ve bölüm başlıklarında ilk harfler büyük yazılır; başlık içindeki ve bağlacı küçük ve ayrı yazılır. Bu yüzden I, II ve III doğrudur, IV yanlıştır.
Bir yazıda şu üç işlem sıralanıyor: I. “Mehmet’de” → “Mehmet de”, II. “şehirde ki” → “şehirdeki”, III. “çalışıyormusun” → “çalışıyor musun”. Bu düzeltmeler için hangi yargı doğrudur?
- A) Üçüncü düzeltme soru ekini bitişik yazmalıdır.
- B) Yalnız birinci düzeltme doğru uygulanmıştır.
- C) Üçünde de ekler kesmeyle ayrılmalıdır.
- D) İkinci düzeltme “ki” bağlacını yanlış yazmıştır.
- E) Üçü de farklı yazım kurallarını doğru uygular.
Doğru cevap: E
Çözüm: Mehmet de ifadesinde bağlaç ayrı; şehirdeki sözcüğünde sıfat yapan ek bitişik; çalışıyor musun biçiminde soru eki ayrı, kişi eki ona bitişik yazılır. Üç düzenleme de doğrudur.