Çekim öncesi hasta değerlendirmesinde aşağıdakilerden hangisi önemlidir?
- A) Hastanın kanama öyküsünü hiçbir durumda sormamak
- B) Hastanın ilaçlarını rastgele durdurmak
- C) Antikoagülan kullanımı ve kanama öyküsünü sorgulamak
- D) Yalnız dişin rengini kaydetmek
- E) Cerrahi onamı gereksiz görmek
Doğru cevap: C
Çözüm: Kanama ve sistemik hastalık öyküsü çekim planının temel parçasıdır.
Cerrahi flep tasarımında kanlanmanın korunması için genel ilke hangisidir?
- A) Flep tabanının serbest kenardan daha geniş tutulması
- B) Flep tabanının mümkün olduğunca daraltılması
- C) Mukoperiostal flebin hiç kanlanmaması
- D) Yumuşak dokunun tamamen vaskülsüz bırakılması
- E) Her kesiğin sinir üstüne yapılması
Doğru cevap: A
Çözüm: Genellikle geniş taban flep perfüzyonunu korumaya katkı verir.
Diş çekimi sonrası ilk dönemde pıhtıyı korumak için hangi davranıştan kaçınılır?
- A) Kuvvetli çalkalama ve pipetle emme
- B) Verilen talimata göre gazla basınç uygulama
- C) Önerilen kontrol randevusuna gitme
- D) Komplikasyon belirtilerini izleme
- E) Hekimin önerdiği yumuşak diyete uyma
Doğru cevap: A
Çözüm: Kuvvetli çalkalama ve emme hareketleri stabil pıhtıyı bozabilir.
Kronun çıkarılıp köklerin uygun seçilmiş olgularda bırakıldığı yöntem hangisidir?
- A) Alveoler küretaj
- B) Koronoktomi
- C) Hemiseksiyon sonrası daima tam kök çekimi
- D) Ortodontik ekstrüzyon
- E) Diş transplantasyonunun zorunlu aşaması
Doğru cevap: B
Çözüm: Koronoktomi özellikle bazı yüksek sinir riski olgularında kronun çıkarılıp köklerin bırakılmasıdır.
Çekim sonrası ateş, püy ve giderek artan şişlik hangi tablo için alarm bulgularıdır?
- A) Her durumda alveoler osteit
- B) Cerrahi alan enfeksiyonu
- C) Sadece kserostomi
- D) Diş renklenmesi
- E) Normal mine mineralizasyonu
Doğru cevap: B
Çözüm: Ateş, püy ve ilerleyen şişlik enfeksiyon şüphesini artırır.
Ağız tabanında hızla yayılan şişlik ve nefes alma güçlüğü olan çekim sonrası hasta için doğru öncelik hangisidir?
- A) Solunum bulgularını önemsiz sayma
- B) Sadece evde sıcak içecek önerme
- C) Acil tıbbi/cerrahi değerlendirme
- D) Rutin aylar sonraki kontrole bırakma
- E) Yalnız kozmetik polisaj
Doğru cevap: C
Çözüm: Hava yolu tehditi oluşturan enfeksiyon belirtileri acildir.
Alveoler osteit düşünülen hastada aşağıdaki yaklaşımlardan hangisi doğru kabul edilir?
- A) Yalnız diş beyazlatması uygulamak
- B) Her hastaya zorunlu sistemik antibiyotik vermek
- C) Hastanın şikâyetini hiç değerlendirmemek
- D) Soketi sertçe kürete ederek kemik hasarı oluşturmak
- E) Ağrı kontrolü ve uygun lokal soket bakımını esas almak
Doğru cevap: E
Çözüm: Alveoler osteitte semptom kontrolü ve uygun lokal bakım öne çıkar; rutin sistemik antibiyotik gerekmeyebilir.
Antikoagülan kullanan hastanın planlı çekimi öncesinde en uygun genel ilke hangisidir?
- A) İlacı otomatik kesmeden bireysel kanama ve tromboz riskini değerlendirmek
- B) Bütün antitrombotik tedavileri kontrendike ilan etmek
- C) Sadece diş rengine göre ilaç kararı vermek
- D) Her hastanın ilacını kendiliğinden bir hafta kesmek
- E) Kanama öyküsünü hiç sorgulamamak
Doğru cevap: A
Çözüm: Antitrombotik tedavide karar hasta, işlem ve ilgili klinisyenle koordinasyon içinde verilir.
Operasyon sırasında dişe erişim yetersiz ve flep kenarına gerginlik biniyor. Hangi ilke tercih edilir?
- A) Kapatmada gerginliği özellikle artırma
- B) Kanlanmayı koruyan yeterli görüşlü flep ve gerginliksiz kapatma
- C) Dar tabanlı iskemik flep tasarlama
- D) Yumuşak dokuya kontrolsüz çekme kuvveti uygulama
- E) Vasküler bağlantıları gereksiz kesme
Doğru cevap: B
Çözüm: Cerrahi flepte kanlanma, erişim ve gerginliksiz kapatma önemlidir.
Mandibular üçüncü molar çekiminden sonra şişlik artıyor, ateş ve ağız açmada giderek artan kısıtlılık var. Hangisi doğrudur?
- A) Kesinlikle yalnız normal ödemdir
- B) Bir yıl sonra kontrol yeterlidir
- C) Kuru soket tanısı ateş olmadan imkânsızdır
- D) Hiçbir klinik muayene gerekmez
- E) Enfeksiyon açısından hızla yeniden değerlendirilmelidir
Doğru cevap: E
Çözüm: Ateş, ilerleyici ödem ve trismus cerrahi alan enfeksiyonu açısından alarm bulgularıdır.
Üst molar çekiminden sonra oroantral iletişim düşünülen hastaya hangi öneri uygundur?
- A) Ağzı hiç muayene ettirmemek
- B) Pipetle sürekli kuvvetli emme yapmak
- C) Burnunu olabildiğince kuvvetli üflemek
- D) Sinüs basıncını artıran kuvvetli burun üflemeden kaçınmak
- E) İletişimi doğrulamadan sinüsü körlemesine sondalamak
Doğru cevap: D
Çözüm: Oroantral iletişimde basıncı artıran manevralardan kaçınmak önerilebilir.
Asemptomatik gömülü üçüncü molarda birinci ilke hangisidir?
- A) Tek görüntü bulgusuyla kesin malignite ilan etmek
- B) Bütün görüntülemeleri gereksiz görmek
- C) Her durumda hiç değerlendirmeden çekmek
- D) Patoloji, komşu diş durumu, risk ve izlem olanaklarıyla bireysel karar vermek
- E) İzlem seçeneğini hiçbir durumda konuşmamak
Doğru cevap: D
Çözüm: Gömülü molar yönetimi klinik ve radyografik bulgular ile risk/tercih değerlendirmesine dayanır.
Şiddetli kanama nedeniyle sızıntı şeklindeki normal kanamayla aktif kanamayı ayırmak gerekiyor. Hangi yaklaşım önceliklidir?
- A) Soketi uzun süre kuvvetli çalkalamak
- B) İlaçları sorgulamadan rastgele kesmek
- C) Kanayan alanı muayene etmemek
- D) Lokal basıncı sağlamak ve sistemik/yerel nedenleri değerlendirmek
- E) Önce kozmetik diş taşı temizliği yapmak
Doğru cevap: D
Çözüm: Kanama kontrolünde lokal hemostaz ve hastanın kanama riskleri birlikte değerlendirilir.
Panoramikte ikinci molara komşu gömülü üçüncü molar var; klinikte ikinci moların distalinde periodontal cep ve çürük saptanıyor. Yönetim ilkesi hangisidir?
- A) İkinci molar patolojisinin gömülü dişle ilişkisi olamaz demek
- B) Radyografiyi tamamen gereksiz görmek
- C) Her durumda hiçbir takip veya işlem önermemek
- D) Sadece üçüncü moların açısına bakıp tüm klinik bulguları yok saymak
- E) Gömülü diş ve ikinci molardaki patolojileri birlikte değerlendirip tedaviyi bireyselleştirmek
Doğru cevap: E
Çözüm: Komşu ikinci moların periodontal/çürük durumu gömülü üçüncü molar tedavi kararında önemlidir.
Kökleri eğri ve çok dallı bir üst molar, sinüs tabanına yakın. Hekim dişi tek parça zorlayarak çıkarmak istiyor. Daha uygun ilke hangisidir?
- A) Komşu moları rutin çekmek
- B) Sinüs komşuluğu gereksiz olduğundan zorlamayı artırmak
- C) Kök anatomisini değerlendirip gerekiyorsa kontrollü separasyonla çıkarma planlamak
- D) Kökleri sinüse bilerek itmek
- E) Olası iletişimi hastadan saklamak
Doğru cevap: C
Çözüm: Çok köklü ve sinüse komşu dişlerde kontrollü separasyon kuvvete bağlı komplikasyon riskini azaltabilir.
Sistemik hastalığı bulunan hastada planlanan çekim için tek doz antibiyotik herkese rutin öneriliyor. En doğru değerlendirme hangisidir?
- A) Antibiyotik diş çekimindeki tüm komplikasyonları kesin önler
- B) Aktif enfeksiyon ve profilaksi aynı kavramdır
- C) Profilaksi hastanın alerji öyküsünden bağımsızdır
- D) Her çekimde herkese antibiyotik zorunludur
- E) Antibiyotik profilaksisi gerekiyorsa hastanın spesifik riskine ve güncel endikasyonlara göre karar verilir
Doğru cevap: E
Çözüm: Profilaksi bireysel endikasyona dayanmalıdır; gereksiz antibiyotik zarar ve direnç riski taşır.
Ağız cerrahisi için flep planında serbest kenar çok geniş, taban çok dar ve dokuya aşırı traksiyon var. Hangisi en önemli risklerden biridir?
- A) Diş kökünün spontan sürmesi
- B) Flebin perfüzyonunun zorunlu artması
- C) İnferior alveolar kanalın anatomik olarak kaybolması
- D) Kanlanma bozukluğu ve yara iyileşmesinde güçlük
- E) Bütün dikiş ihtiyacının ortadan kalkması
Doğru cevap: D
Çözüm: Dar taban ve aşırı traksiyon flep kanlanmasını tehlikeye atabilir.
Komplike çekim sırasında mandibular kırık kuşkusu gelişiyor. Hangisi doğru yaklaşımdır?
- A) Fark etmeden kuvveti iki katına çıkarmak
- B) Mandibulayı elevatörle tekrar tekrar zorlamak
- C) Kontrolsüz kuvveti durdurup klinik ve uygun görüntülemeyle kırığı değerlendirmek
- D) Sadece pulpa vitalitesiyle kırığı dışlamak
- E) Ağrı yoksa kırık olasılığını kesin dışlamak
Doğru cevap: C
Çözüm: Kırık şüphesinde zorlamayı sürdürmek hasarı artırabilir; tanısal değerlendirme gerekir.
Diş cerrahisi sonrası ağzın açılmasında kısıtlılık var; kas travması ve enfeksiyon da olası. Hangisi doğrudur?
- A) Ağız açma kısıtlılığının klinik değeri yoktur
- B) Trismus varsa mutlaka sinüs fistülü vardır
- C) Trismus yalnız koronal çürük nedeniyle oluşur
- D) Trismus tek bir etiyolojiye özgü değildir; eşlik eden bulgularla ayırıcı tanı yapılır
- E) Her trismus normal ve incelemeye gerek yoktur
Doğru cevap: D
Çözüm: Trismus travma, inflamasyon veya enfeksiyon gibi farklı nedenlerle görülebilir.
Üçüncü molar çekimi öncesi hasta komplikasyon ve izlem seçeneklerini soruyor. En iyi yaklaşım hangisidir?
- A) Risksiz işlem garantisi vermek
- B) Hastanın tercihlerini hiç konuşmamak
- C) Tıbbi ve dental öyküyü almayı atlamak
- D) Endikasyonu, alternatifleri, olası komplikasyonları ve hasta tercihlerini içeren ortak karar
- E) Her durumda seçenek sunmadan otomatik çekim yapmak
Doğru cevap: D
Çözüm: Gömülü diş yönetimi hasta ile bilgilendirilmiş ortak karara dayanır.