Mandibular üçüncü molar ramus içinde yer alıyor, en yüksek kısmı ikinci moların servikal çizgisinin altında ve uzun ekseni ikinci molara doğru eğimli. En doğru sınıflama birleşimi hangisidir?
- A) Pell–Gregory III–A; Winter vertikal
- B) Pell–Gregory II–A; Winter distoanguler
- C) Pell–Gregory I–B; Winter horizontal
- D) Pell–Gregory I–A; Winter vertikal
- E) Pell–Gregory III–C; Winter mezioanguler
Doğru cevap: E
Çözüm: Ramus içinde yerleşim III; servikal çizgi altı C; ikinci molara eğim mezioanguler olarak tarif edilir.
Panoramikte kökün koyulaşması ve mandibular kanal kortikal konturunda kesinti izleniyor. Hasta risk konusunda danışıyor. En doğru ifade hangisidir?
- A) Bu işaretler kesin kalıcı sinir felcidir
- B) Radyografik yakınlık her zaman klinik semptom yapar
- C) Her hastada yüksek dozlu tüm yüz BT zorunludur
- D) Bu bulgular yakın anatomik ilişki düşündürür; ileri değerlendirme cerrahi kararını etkileyecekse seçilmelidir
- E) Bu görüntü bulguları sinir riskini kesin dışlar
Doğru cevap: D
Çözüm: Panoramik işaretler risk değerlendirmesinde kullanılır; tek başına mutlak sonuç vermez.
Gömülü üçüncü molarda derinlik Pozisyon A, fakat kron kısmen ramusla örtülmüş. Hangisi olası ve tutarlıdır?
- A) Sınıf II mutlaka Pozisyon C'dir
- B) Winter horizontal olması imkânsızdır
- C) Pozisyon A yalnız sınıf I olabilir
- D) Pell–Gregory Sınıf II – Pozisyon A
- E) Sınıf I ve III aynı anda zorunludur
Doğru cevap: D
Çözüm: Pell–Gregory sınıf ve pozisyon ayrı boyutlardır; II–A birlikte bulunabilir.
Çekim öncesi değerlendirmede dişin 3D sinir ilişkisi sonucu yönetimi değiştirmeyecek, panoramik değerlendirme yeterli. En doğru yaklaşım hangisidir?
- A) Her durumda sırf üç boyutlu görüntü için tekrar KIBT çekmek
- B) Panoramikte sinir hiçbir şekilde görülemez demek
- C) Sadece MR ile bütün sert dokuları değerlendirmek
- D) Hastaya görüntülemenin gereksiz risklerini saklamak
- E) Rutin KIBT çekmek yerine endikasyona uygun mevcut görüntüleme ile planlama
Doğru cevap: E
Çözüm: Ek görüntüleme klinik soruya yanıt vermeli ve yönetimi etkileyebilecek yarar sağlamalıdır.
Alt üçüncü molarda inferior alveolar sinir riski yüksek, ancak köklerde aktif patoloji kuşkusu bulunuyor. Koronoktomi konusunda hangisi doğru ilkedir?
- A) Köklerdeki her patoloji korunoktomiye sınırsız izin verir
- B) Koronoktomi her zaman kökü de tamamen çıkarır
- C) Her yüksek sinir riskinde koronoktomi zorunludur
- D) Koronoktomi yalnız maksiller sinüste yapılır
- E) Köklerin bırakılmasının uygunluğu patoloji ve diğer kontrendikasyonlar açısından bireysel değerlendirilir
Doğru cevap: E
Çözüm: Koronoktomi seçilmiş olgulara özgüdür; köklerin bırakılmasının güvenliği ayrıca değerlendirilir.
Cerrahi çekim sırasında diş bütün olarak güç hareket ediyor, komşu sağlam diş ve lingual kemik ince. En güvenli teknik ilke hangisidir?
- A) Lingual korteksi bilerek kırmak
- B) Komşu dişi kuvvetli levye desteği yapmak
- C) Kontrollü erişim ve gerektiğinde diş separasyonu ile uygunsuz fulkrumdan kaçınmak
- D) Görmeden artan şiddette kuvvet uygulamak
- E) Dişi konumunu kontrol etmeden derine itmek
Doğru cevap: C
Çözüm: Kontrollü separasyon gereksiz kuvveti ve komşu yapı yaralanma riskini azaltabilir.
Üst molar çekiminde geniş maksiller tüber hareketliliği fark ediliyor. Hangisi uygun ilk yaklaşımdır?
- A) Zorlamayı durdurup durumu ve kırık olasılığını değerlendirmek
- B) Görüntüleme ve muayeneyi gereksiz görmek
- C) Tüberi bilinçli olarak tamamen ayırmak
- D) Sinüsle ilişkiyi kesin yok saymak
- E) Aynı kuvveti katlayarak uygulamak
Doğru cevap: A
Çözüm: Tüber kırığı şüphesinde kontrolsüz kuvvete devam etmek doku kaybını artırabilir.
Çekim sonrası hasta çok hafif alt dudak uyuşmasını bildiriyor. Muayenede anestezi etkisi geçtiği hâlde bulgu sürüyor. Doğru tutum hangisidir?
- A) Bütün sinir hasarları daima dakikalar içinde düzelir demek
- B) Duyu değişikliği ağrısız olduğu için kesin önemsememek
- C) Hemen kalıcı tam sinir kopması tanısı koymak
- D) Duyu değişikliğinin dağılımını ve başlangıcını kaydetmek, uygun izlem/değerlendirme planlamak
- E) Yalnız ağız gargarasıyla sinir işlevini ölçmek
Doğru cevap: D
Çözüm: Postoperatif parestezi kaydedilmeli ve klinik seyrine göre değerlendirilmelidir; tek anda kesin prognoz verilmez.
Lingual sinir yaralanmasında genel duyu ve tat değişiminin aynı anda bulunabilmesinin anatomik açıklaması hangisidir?
- A) İnferior alveolar sinirin tükürük bezini innerve etmesi
- B) Büyük palatin sinirin ön dilin tüm genel duyusunu taşıması
- C) Chorda tympani tat liflerinin lingual sinire katılarak seyretmesi
- D) Nazopalatin sinirin dil ucu tat liflerini taşıması
- E) Mental sinirin dil hareketini motor olarak sağlaması
Doğru cevap: C
Çözüm: Ön dilin genel duyusu lingual sinirle; tat lifleri chorda tympani bağlantısıyla taşınır.
Üst molar çekiminden sonra oroantral iletişim oluşuyor; aylar sonra epitelize ve süregelen bir ağız–sinüs yolu mevcut. Yeni durumun adı hangisidir?
- A) İnferior alveolar nöropati
- B) Oroantral fistül
- C) Yeni oluşmuş geçici oroantral iletişim
- D) Alveoler osteit
- E) Trismus
Doğru cevap: B
Çözüm: Oroantral fistül süreğen ve epitelize bağlantıyı ifade eder.
Üçüncü gün soket ağrısı şiddetli fakat ateş/pürülan akıntı yok. Hekim sırf 'boş soket' nedeniyle sistemik antibiyotik planlıyor. En doğru yaklaşım hangisidir?
- A) Sokette pıhtı kaybı daima yayılan yüz enfeksiyonudur
- B) Kuru sokette hastayı değerlendirmeye gerek yoktur
- C) Her kuru sokette yüksek doz antibiyotik mutlaka gerekir
- D) Alveoler osteitte uygun lokal bakım ve analjezik yaklaşım esastır; antibiyotik rutin zorunluluk değildir
- E) Ağrı varsa pulpa canlılık testi hiç yorumlanamaz
Doğru cevap: D
Çözüm: Kuru soket çoğunlukla pıhtı bozulmasıyla ilişkili ağrı durumudur; enfeksiyon bulgusu olmadan antibiyotik otomatik verilmez.
Çekimden iki gün sonra hafif ödemli ancak ateşsiz hasta ile bir gün içinde hızla yayılan ağız tabanı şişliği ve disfajisi olan hasta karşılaştırılıyor. Hangi yorum doğru olur?
- A) İkinci hasta potansiyel hava yolu riski nedeniyle acil değerlendirme gerektirir
- B) Disfaji dental enfeksiyonlarda hiçbir zaman önem taşımaz
- C) Hızlı yayılan şişlik daima kozmetiktir
- D) Birinci hasta mutlaka yaygın enfeksiyon taşır
- E) İki hasta da belirtilerden bağımsız yalnız evde izlenmelidir
Doğru cevap: A
Çözüm: Hızla yayılma ve yutma güçlüğü ciddi derin boşluk enfeksiyonunun işareti olabilir.
İşlem sonrası uzun süren kanaması olan antitrombotik tedavili hastada hangi yönetim ilkesi doğru kabul edilir?
- A) Lokal hemostaz ile birlikte sistemik risk ve ilaç durumunu ilgili klinisyenlerle değerlendirmek
- B) İlk basamak olarak yalnız sıcak suyla gargara yaptırmak
- C) Kanayan soketi hiç incelememek
- D) Kontrolsüz kanamanın sistemik anlamı olamaz demek
- E) İlaçları hasta kendi kararıyla sonsuza dek bırakmalıdır
Doğru cevap: A
Çözüm: Kanama tedavisi lokal ve sistemik yönleri kapsar; ilaç kararı tromboz riskini hesaba katmalıdır.
Panoramikte ikinci molara komşu gömülü üçüncü molar var; klinikte ikinci moların distalinde periodontal cep ve çürük saptanıyor. Yönetim ilkesi hangisidir?
- A) İkinci molar patolojisinin gömülü dişle ilişkisi olamaz demek
- B) Radyografiyi tamamen gereksiz görmek
- C) Her durumda hiçbir takip veya işlem önermemek
- D) Sadece üçüncü moların açısına bakıp tüm klinik bulguları yok saymak
- E) Gömülü diş ve ikinci molardaki patolojileri birlikte değerlendirip tedaviyi bireyselleştirmek
Doğru cevap: E
Çözüm: Komşu ikinci moların periodontal/çürük durumu gömülü üçüncü molar tedavi kararında önemlidir.
Kökleri eğri ve çok dallı bir üst molar, sinüs tabanına yakın. Hekim dişi tek parça zorlayarak çıkarmak istiyor. Daha uygun ilke hangisidir?
- A) Komşu moları rutin çekmek
- B) Sinüs komşuluğu gereksiz olduğundan zorlamayı artırmak
- C) Kök anatomisini değerlendirip gerekiyorsa kontrollü separasyonla çıkarma planlamak
- D) Kökleri sinüse bilerek itmek
- E) Olası iletişimi hastadan saklamak
Doğru cevap: C
Çözüm: Çok köklü ve sinüse komşu dişlerde kontrollü separasyon kuvvete bağlı komplikasyon riskini azaltabilir.
Sistemik hastalığı bulunan hastada planlanan çekim için tek doz antibiyotik herkese rutin öneriliyor. En doğru değerlendirme hangisidir?
- A) Antibiyotik diş çekimindeki tüm komplikasyonları kesin önler
- B) Aktif enfeksiyon ve profilaksi aynı kavramdır
- C) Profilaksi hastanın alerji öyküsünden bağımsızdır
- D) Her çekimde herkese antibiyotik zorunludur
- E) Antibiyotik profilaksisi gerekiyorsa hastanın spesifik riskine ve güncel endikasyonlara göre karar verilir
Doğru cevap: E
Çözüm: Profilaksi bireysel endikasyona dayanmalıdır; gereksiz antibiyotik zarar ve direnç riski taşır.
Ağız cerrahisi için flep planında serbest kenar çok geniş, taban çok dar ve dokuya aşırı traksiyon var. Hangisi en önemli risklerden biridir?
- A) Diş kökünün spontan sürmesi
- B) Flebin perfüzyonunun zorunlu artması
- C) İnferior alveolar kanalın anatomik olarak kaybolması
- D) Kanlanma bozukluğu ve yara iyileşmesinde güçlük
- E) Bütün dikiş ihtiyacının ortadan kalkması
Doğru cevap: D
Çözüm: Dar taban ve aşırı traksiyon flep kanlanmasını tehlikeye atabilir.
Komplike çekim sırasında mandibular kırık kuşkusu gelişiyor. Hangisi doğru yaklaşımdır?
- A) Fark etmeden kuvveti iki katına çıkarmak
- B) Mandibulayı elevatörle tekrar tekrar zorlamak
- C) Kontrolsüz kuvveti durdurup klinik ve uygun görüntülemeyle kırığı değerlendirmek
- D) Sadece pulpa vitalitesiyle kırığı dışlamak
- E) Ağrı yoksa kırık olasılığını kesin dışlamak
Doğru cevap: C
Çözüm: Kırık şüphesinde zorlamayı sürdürmek hasarı artırabilir; tanısal değerlendirme gerekir.
Diş cerrahisi sonrası ağzın açılmasında kısıtlılık var; kas travması ve enfeksiyon da olası. Hangisi doğrudur?
- A) Ağız açma kısıtlılığının klinik değeri yoktur
- B) Trismus varsa mutlaka sinüs fistülü vardır
- C) Trismus yalnız koronal çürük nedeniyle oluşur
- D) Trismus tek bir etiyolojiye özgü değildir; eşlik eden bulgularla ayırıcı tanı yapılır
- E) Her trismus normal ve incelemeye gerek yoktur
Doğru cevap: D
Çözüm: Trismus travma, inflamasyon veya enfeksiyon gibi farklı nedenlerle görülebilir.
Üçüncü molar çekimi öncesi hasta komplikasyon ve izlem seçeneklerini soruyor. En iyi yaklaşım hangisidir?
- A) Risksiz işlem garantisi vermek
- B) Hastanın tercihlerini hiç konuşmamak
- C) Tıbbi ve dental öyküyü almayı atlamak
- D) Endikasyonu, alternatifleri, olası komplikasyonları ve hasta tercihlerini içeren ortak karar
- E) Her durumda seçenek sunmadan otomatik çekim yapmak
Doğru cevap: D
Çözüm: Gömülü diş yönetimi hasta ile bilgilendirilmiş ortak karara dayanır.