Gazlı bezle silinebilen, altta eritemli yüzey bırakabilen beyaz oral plak hangi tanıyı en çok düşündürür?
- A) Sürtünme keratozu
- B) Homojen lökoplaki
- C) Oral kıllı lökoplaki
- D) Psödomembranöz kandidiyazis
- E) Retiküler liken planus
Doğru cevap: D
Çözüm: Psödomembranöz kandidiyaziste yüzeyel beyaz plaklar çoğunlukla silinebilir; klinik bağlam ve risk faktörleriyle tanı desteklenir.
Oral lökoplaki için en doğru tanımlama hangisidir?
- A) Daimi olarak normal kabul edilen papillalar
- B) Sadece Candida nedeniyle oluşan silinebilir plak
- C) Başka bir hastalıkla açıklanamayan, baskın beyaz klinik plak
- D) Her ağız içi beyazlığın histolojik kanser tanısı olması
- E) Yalnız çocuklarda görülen gelişimsel beyazlık
Doğru cevap: C
Çözüm: Lökoplaki bir klinik dışlama terimidir; displazi veya karsinom bulunup bulunmadığı patolojik incelemeye bağlıdır.
Oral eritroplakinin karakteristik klinik görünümü hangisidir?
- A) Çoğunlukla silinen peynirimsi plak
- B) Yalnız travmayla görülen mavi pigment
- C) Açıklanamayan, iyi sınırlı kırmızı kadifemsi plak
- D) Dorsal dilde uzamış siyah papillalar
- E) Gerilince kaybolan yaygın gri opalesans
Doğru cevap: C
Çözüm: Eritroplaki başka nedenle açıklanamayan kırmızı kadifemsi lezyondur ve ciddi displazi/karsinom olasılığı nedeniyle örnekleme gerektirir.
Bilateral yanak mukozasında ağsı beyaz Wickham çizgileri en çok hangi hastalıkla ilişkilidir?
- A) Pemfigus vulgaris
- B) Primer herpetik gingivostomatit
- C) Angular keilit
- D) Amalgam tatuajı
- E) Oral liken planus
Doğru cevap: E
Çözüm: Oral liken planusun retiküler formunda her iki yanak mukozasında ağsı Wickham çizgileri tipik bir klinik ipucudur.
Dilin lateral kenarında kıvrımlı, silinmeyen beyaz lezyonla ilişkili viral etken hangisidir?
- A) Hepatit A virüsü
- B) Rotavirüs
- C) Adenovirüs tip 5
- D) Epstein–Barr virüsü
- E) Kızamık virüsü
Doğru cevap: D
Çözüm: Oral kıllı lökoplaki, özellikle immünsüpresyon bağlamında Epstein–Barr virüsüyle ilişkili silinmeyen beyaz lateral dil lezyonudur.
Yanak mukozasındaki yaygın opalesan beyazlığın mukoza gerilince azalması hangi bulguyla uyumludur?
- A) Eritroplaki
- B) Rekürren aftöz ülser
- C) Verrüköz karsinom
- D) Atrofik glossit
- E) Lökoödem
Doğru cevap: E
Çözüm: Lökoödem benign bir mukoza görünümüdür; mukoza gerildiğinde beyaz-opalesan görüntünün belirgin azalması tipiktir.
Oral pemfigus vulgariste tipik epitel ayrışma düzeyi hangisidir?
- A) Suprabazal intraepitelyal
- B) Dentin-mine birleşimi boyunca
- C) Yalnız periost altı
- D) Subepitelyal bazal membran altı
- E) Yalnız alveoler kemik içinde
Doğru cevap: A
Çözüm: Pemfigus vulgariste desmozomal bağlantı kaybı akantolize ve çoğunlukla suprabazal intraepitelyal bül oluşumuna neden olur.
Uzun süre inhaler kortikosteroid kullanan kişide dil üzerinde silinebilen peynirimsi beyaz plaklar var. Olası tanı hangisidir?
- A) Aktinik keilit
- B) Psödomembranöz kandidiyazis
- C) Liken planus
- D) Homojen lökoplaki
- E) Oral kıllı lökoplaki
Doğru cevap: B
Çözüm: İnhaler steroid ağız içi Candida çoğalmasını kolaylaştırabilir; silinen peynirimsi plak psödomembranöz forma güçlü ipucudur.
Yanakta keskin diş kenarına karşılık gelen beyaz kalınlaşma saptanıyor. Etken düzeltildikten sonra lezyonun gerilemesi hangi tanıyı destekler?
- A) Sürtünme keratozu
- B) Primer herpetik gingivostomatit
- C) Oral malign melanom
- D) Eritroplaki
- E) Mukoza membran pemfigoidi
Doğru cevap: A
Çözüm: Travmatik sürtünmeye bağlı keratoz irritan ortadan kaldırılınca düzelebilir; kalıcı lezyon ise yeniden değerlendirilmelidir.
Dilin ventral yüzünde açıklanamayan kırmızı kadifemsi plak olan bir hastada en uygun tanısal yaklaşım nedir?
- A) Rutin kanal tedavisi
- B) Sadece florür verniği
- C) Biyopsi ve histopatolojik inceleme
- D) Altı ay yalnız fotoğrafla izleme
- E) Sadece panoramik radyografi
Doğru cevap: C
Çözüm: Eritroplaki yüksek dereceli displazi veya karsinom barındırabilir; hızlı histopatolojik değerlendirme önceliklidir.
Bilateral yanak mukozasında ağsı beyaz plaklar ve hafif yanma şikâyeti olan erişkinde en olası tanı hangisidir?
- A) Oral kıllı lökoplaki
- B) Primer sifilitik şankr
- C) Amalgam tatuajı
- D) Retiküler oral liken planus
- E) Travmatik fibrom
Doğru cevap: D
Çözüm: İki taraflı Wickham çizgileri retiküler liken planusu destekler; semptomatik form ve riskli görünümde ileri değerlendirme yapılır.
Tek taraflı bukkal lezyon doğrudan yeni metal restorasyonla komşu ve karşı tarafta benzeri yok. Hangi olasılık önceliklidir?
- A) Rekürren HSV gingivostomatiti
- B) Oral submuköz fibrozis
- C) Eritroplaki
- D) Oral likenoid temas reaksiyonu
- E) Klasik bilateral retiküler liken planus
Doğru cevap: D
Çözüm: Restorasyonla anatomik ilişki ve tek taraflı dağılım likenoid temas reaksiyonuna işaret edebilir; kesin ayrım klinik izlemle yapılır.
Şiddetli erozyonlu gingiviti olan kişide gözde kronik kızarıklık ve skarlaşma belirtileri de var. Hangi tanı özellikle araştırılır?
- A) Coğrafik dil
- B) Mukoza membran pemfigoidi
- C) Amalgam tatuajı
- D) Median romboid glossit
- E) Lökoödem
Doğru cevap: B
Çözüm: Mukoza membran pemfigoidi gingival tutulumla birlikte gözde skar oluşturabilir; oftalmolojik değerlendirme önemli olabilir.
Oral erozyon biyopsisinde suprabazal akantoliz ve interselüler ağsı IgG birikimi izleniyor. En olası tanı hangisidir?
- A) Eritematöz kandidiyazis
- B) Pemfigus vulgaris
- C) Mukoza membran pemfigoidi
- D) Oral liken planus
- E) Eritroplaki
Doğru cevap: B
Çözüm: Suprabazal epitel içi ayrılma ve ağsı interselüler immünfloresans pemfigus vulgarisin ayırt edici bulgularıdır.
Dilin lateral-ventral yüzünde kırmızı-beyaz plak ve sertlik, komşu servikal lenf düğümünde büyüme var. En güvenli öncelik hangisidir?
- A) Oral skuamöz hücreli karsinom kuşkusu ile hızlı biyopsi/sevk
- B) Önce rutin diş taşı temizliğiyle yetinmek
- C) Tek doz antifungal verip izlem sonlandırmak
- D) Yalnız ağız gargarasını değiştirmek
- E) Lezyonu normal anatomi saymak
Doğru cevap: A
Çözüm: Yüksek riskli bölge, heterojen renk, indürasyon ve lenfadenopati malignite kuşkusu yaratan birlikte bulgulardır.
Dilin lateralindeki iki farklı bölümden biri homojen beyaz, diğeri kırmızı-nodüler görünen geniş plağın biyopsisinde hangi yaklaşım daha uygundur?
- A) Sadece sağlam komşu dişin pulpasını almak
- B) Yalnız tamamen normal mukoza örneklemek
- C) Bir yıl hiçbir kontrol yapmamak
- D) Klinik olarak en şüpheli alanı içeren temsilî örnekleme yapmak
- E) Histopatolojisiz kesin displazi derecesi vermek
Doğru cevap: D
Çözüm: Nonhomojen lezyonda kırmızı, indüre veya nodüler alan daha ileri displaziyi barındırabilir; örnekleme alanı buna göre seçilir.
Biyopsi sonrası yalnız hiperkeratoz saptanan lökoplaki için hangi ifade bilimsel olarak doğrudur?
- A) Lökoplaki artık bulaşıcı viral hastalıktır
- B) Bu sonuç her durumda kesin invaziv kanserdir
- C) Başlangıçta displazi olmaması gelecekte riskin sıfır olduğunu göstermez
- D) Ömür boyu kontrol gerekmez
- E) Her hipokeratoz lezyonu kandidiyazistir
Doğru cevap: C
Çözüm: Lökoplaki dinamik potansiyel malign durumdur; histolojide displazi yokken de klinik takip ve risk yönetimi gerekir.
Mukoza membran pemfigoidi düşünülen hastada göz şikâyetinin sorgulanmasının en önemli nedeni nedir?
- A) Göz tutulumunun tanıyı tamamen dışlaması
- B) Konjonktival skar ve görme kaybı gibi ciddi sekellerin gelişebilmesi
- C) Tüm hastalarda kesin retinal dekolman olması
- D) Yalnız kozmetik kirpik kaybının görülmesi
- E) Hastalığın sadece dişte sert doku değişikliği yapması
Doğru cevap: B
Çözüm: Mukoza membran pemfigoidi oküler mukozada skarlaşma ve görme tehdidine neden olabileceğinden multidisipliner yaklaşım önemlidir.
Hastada suprabazal akantoliz raporlanırken direkt immünfloresansta lineer bazal membran birikimi görülmüş. Bulguları yorumlamak için en doğru yaklaşım nedir?
- A) Bu iki bulguyu pemfigus için her zaman eşdeğer kabul etmek
- B) Hastaya kesin lökoplaki tanısı koymak
- C) Her iki testin de gereksiz olduğunu söylemek
- D) Örnekleme ve klinik-patolojik uyumu yeniden değerlendirip gerektiğinde ileri inceleme yapmak
- E) Yalnız panoramik grafiyle kesin ayrım yapmak
Doğru cevap: D
Çözüm: Suprabazal akantoliz pemfigusla, lineer bazal membran birikimi pemfigoidle daha uyumludur; uyuşmazlık yeniden değerlendirilmelidir.
İmmünkompetan bir hastada keratinize yapışık gingivada aynı bölgede tekrarlayan kümeli lezyonlar var. Aşağıdaki ek öykülerden hangisi HSV tanısını güçlendirir?
- A) Lezyonun yalnız amalgam komşuluğunda mavi olması
- B) Ülserleşmeden önce küçük veziküllerin görülmesi
- C) Plakların gerilince kaybolması
- D) Ağız açıklığının fibrotik bantla azalması
- E) Lezyonun yıllarca aynı ağsı beyaz çizgi olması
Doğru cevap: B
Çözüm: Rekürren intraoral HSV genellikle aynı bölgede kümelenmiş vezikül ve ülserlerle görülebilir; dağılımla birlikte vezikül öyküsü önemlidir.