Dentinin organik matriksinde baskın bulunan ve fibril oluşturan kolajen tipi hangisidir?
- A) Tip X kolajen
- B) Tip VII kolajen
- C) Tip IV kolajen
- D) Tip XVII kolajen
- E) Tip I kolajen
Doğru cevap: E
Çözüm: Dentin organik matriksi büyük ölçüde tip I kolajenden oluşur; tip IV bazal membran ağ kolajenidir.
Kolajen ve elastin çapraz bağlarını başlatan lizil oksidazın gerektirdiği metal hangisidir?
- A) Bakır
- B) Demir dışı molibden
- C) Selenyum
- D) Çinko tek başına
- E) Magnezyum
Doğru cevap: A
Çözüm: Lizil oksidaz bakır içeren bir enzimdir; C vitamini ise prolin/lizin hidroksilasyonu için gerekir.
Peptit bağının dönmesinin görece kısıtlı olmasının başlıca nedeni nedir?
- A) Peptit bağında fosfor atomu bulunması
- B) Bağın daima iyonik olması
- C) Rezonans kaynaklı kısmi çift bağ karakteri
- D) Tüm peptit bağlarının metal ile sabitlenmesi
- E) Sisteinlerin tüm bağlara dönüşmesi
Doğru cevap: C
Çözüm: Amid rezonansı C–N peptit bağına kısmi çift bağ karakteri verir; bağ çoğunlukla düzlemseldir.
Saf nonkompetitif enzim inhibisyonunda beklenen kinetik değişiklik hangisidir?
- A) Vmax ve Km zorunlu sıfır olur
- B) Vmax azalır, Km artar; bu her zaman saf nonkompetitiftir
- C) Vmax azalır, Km değişmez
- D) Vmax artar, Km azalır
- E) Vmax değişmez, Km artar
Doğru cevap: C
Çözüm: Saf nonkompetitif inhibisyonda enzim E ve ES ile eşit bağlanma eğilimi gösterir; Vmax düşer ama Km sabit kalır.
Unkompetitif inhibitör hangi enzimik yapıya bağlanarak etkisini gösterir?
- A) DNA çift zincirinin fosfat omurgası
- B) Enzim–substrat (ES) kompleksi
- C) Yalnız serbest enzimin aktif bölgesi
- D) İnhibitörsüz apoprotein dışındaki bütün vitaminler
- E) Yalnız serbest ürün
Doğru cevap: B
Çözüm: Unkompetitif inhibitör ES kompleksine bağlanır; basit modelde hem Km hem Vmax azalır.
Enzim miktarı iki katına çıkarılıp diğer koşullar korunursa Vmax nasıl değişir?
- A) Yarıya düşer
- B) Kataliz başlamadan belirsizleşir
- C) Yaklaşık iki katına çıkar
- D) Sıfıra iner
- E) Km ile aynı sayıya eşit olmak zorundadır
Doğru cevap: C
Çözüm: Vmax=kcat×[E]toplam olduğu için aynı kcat altında enzim miktarıyla doğru orantılıdır.
Bir enzimin kcat değerinin tanımı hangisidir?
- A) Km ile substrat derişiminin çarpımı
- B) Enzimin molekül ağırlığının karekökü
- C) Vmax’ın toplam enzim derişimine oranı
- D) Sabit pH’ta yalnız inhibitör derişimi
- E) Ürünün denge sabiti
Doğru cevap: C
Çözüm: kcat belirli koşullarda bir aktif bölgenin birim zamanda yaptığı dönüşüm sayısını verir.
Glukoz ve galaktozun birbirinden farkı hangisidir?
- A) Yalnız molekül formülleri farklıdır
- B) İkisi anomerik karbon bakımından β/α çiftidir
- C) C4 konfigürasyonları farklıdır
- D) Galaktozda karbon bulunmaz
- E) Glukoz pentoz, galaktoz heksozdur
Doğru cevap: C
Çözüm: Glukoz ile galaktoz C4 epimeridir; glukoz ile mannoz C2 epimeridir.
Laktozu oluşturan monosakkarit çifti hangisidir?
- A) Glukoz ve mannoz
- B) Glukoz ve fruktoz
- C) Riboz ve deoksiriboz
- D) İki fruktoz molekülü
- E) Galaktoz ve glukoz
Doğru cevap: E
Çözüm: Laktoz galaktoz ve glukozun β(1→4) bağı ile oluşturduğu indirgen disakkarittir.
N-bağlı protein glikozilasyonunun standart bağlandığı amino asit kalıntısı hangisidir?
- A) Prolin
- B) Serin
- C) Glisin
- D) Treonin
- E) Asparajin
Doğru cevap: E
Çözüm: N-glikozilasyon asparajinin amid azotu üzerinden; klasik O-glikozilasyon serin/treonin üzerinden gerçekleşir.
Sfingomiyelinin temel iskeletinde bulunan yapı hangisidir?
- A) Selüloz polimeri
- B) Glikojen glikozu
- C) Sfingozin
- D) Deoksiriboz
- E) Gliserolün üç hidroksil grubunun tümü
Doğru cevap: C
Çözüm: Sfingomiyelin bir sfingofosfolipittir; sfingozin içeren seramid omurgasını taşır.
Diyetten emilen triasilgliserollerin bağırsaktan dolaşıma başlıca taşındığı lipoprotein hangisidir?
- A) LDL
- B) Lp(a)
- C) IDL
- D) Şilomikron
- E) HDL
Doğru cevap: D
Çözüm: Şilomikron bağırsak kaynaklı diyet lipidlerini taşır; VLDL karaciğer kaynaklı triasilgliserol taşır.
Araşidonik asitten prostaglandin sentezindeki temel enzim yolu hangisidir?
- A) Katalaz
- B) Siklooksijenaz (COX)
- C) DNA polimeraz
- D) Transketolaz
- E) Lipoksijenaz (LOX) tek başına
Doğru cevap: B
Çözüm: COX prostaglandin ve tromboksan yolunun temel basamağıdır; LOX lökotrienlerle ilişkilidir.
Hücresel indirgen biyosentez ve glutatyon yenilenmesinde özellikle kullanılan eşdeğer taşıyıcı hangisidir?
- A) NAD⁺ tek başına
- B) NADPH
- C) Koenzim Q’nun yalnız oksitlenmiş şekli
- D) AMP
- E) GDP
Doğru cevap: B
Çözüm: NADPH yağ asidi sentezi ve glutatyonun indirgenmiş biçimini korumada elektron sağlar.
Niasin eksikliğiyle ilişkili klasik klinik tablo hangisidir?
- A) Beriberi
- B) Gece körlüğü
- C) Raşitizm
- D) Pellegra
- E) Skorbüt
Doğru cevap: D
Çözüm: B3 eksikliğinde pellegra; dermatit, diyare ve demans triadıyla öğretilir.
Tiamin eksikliğiyle ilişkili nörolojik sendrom hangisidir?
- A) Huntington hastalığının doğrudan nedeni
- B) Wilson hastalığı
- C) Marfan sendromu
- D) Wernicke ensefalopatisi
- E) Fenilketonüri
Doğru cevap: D
Çözüm: B1 eksikliğinde Wernicke ensefalopatisi ve beriberi görülebilir.
Folatın aktif tek-karbon taşıyan koenzim biçimi hangisidir?
- A) Piridoksal fosfat
- B) Flavin mononükleotid
- C) Tetrahidrofolat (THF)
- D) Kalsitriol
- E) Tiamin pirofosfat
Doğru cevap: C
Çözüm: B9 vitamininden türeyen THF bir karbonlu birimlerin taşınmasında görevlidir.
B12 eksikliğini folat eksikliğinden ayırmada yararlı metabolit artışı hangisidir?
- A) Bilirubinin tamamının kaybolması
- B) Üre miktarının azalması
- C) Laktatın fizyolojik düzeyi
- D) Metilmalonik asit
- E) Asetonun kesin sıfırlanması
Doğru cevap: D
Çözüm: Kobalamin eksikliği metilmalonil-CoA mutazı etkileyerek metilmalonatı artırabilir; folat eksikliğinde tipik değildir.
D vitamininin 25-hidroksilasyon basamağı ağırlıkla hangi organda gerçekleşir?
- A) Mine organı
- B) Dalak
- C) Tükürük bezi
- D) Karaciğer
- E) Eritrosit
Doğru cevap: D
Çözüm: D vitamini karaciğerde 25-hidroksillenip böbrekte 1α-hidroksillenerek kalsitriole dönüşür.
E vitamininin temel biyokimyasal işlevi hangisidir?
- A) Membran lipidlerini peroksidasyona karşı koruyan antioksidan işlev
- B) Bütün monosakkaritleri polimerleştirmek
- C) Kolajen prolinini hidroksillemek
- D) Pıhtılaşma faktörlerini γ-karboksillemek
- E) Pirüvatı doğrudan asetil-CoA’ya dönüştürmek
Doğru cevap: A
Çözüm: E vitamini lipit fazda zincir reaksiyonlarını sınırlayan antioksidandır.