Kanal tedavisi sonrası lezyonu ilk kontrolünde küçülen ve asemptomatik olan dişte en uygun yorum hangisidir?
- A) Lezyon küçülmesi kesin kök kırığıdır
- B) Hiç değerlendirmeden diş çekilmelidir
- C) İyileşme olabileceğinden seri klinik ve radyolojik takip gerekir
- D) Kontrol edilmeden apikal cerrahi zorunludur
- E) Tek filmde radyolusensi varsa mutlaka başarısızdır
Doğru cevap: C
Çözüm: Lezyon boyutunun azalması iyileşmeyi destekler; klinik izlem olmadan başarısızlık kararı verilmez.
Kanal tedavili dişte izole çok derin periodontal cep ve tekrarlayan fistül varsa özellikle hangi olasılık araştırılmalıdır?
- A) Dişin fizyolojik sürmesi
- B) Yalnız diş renklenmesi
- C) Vertikal kök kırığı
- D) Sadece geçici mine hassasiyeti
- E) Periodontal dokuların her koşulda sağlıklı olması
Doğru cevap: C
Çözüm: İzole cep ve fistül vertikal kök kırığını düşündürür; kesin tanı ek bulgular gerektirir.
Retretman öncesi kanal anatomisi 2B görüntüyle açıklanamıyorsa doğru görüntüleme yaklaşımı hangisidir?
- A) Yalnız panoramik filmle kesin kist tanısı koymak
- B) Klinik gereklilik varsa sınırlı alanlı CBCT'yi değerlendirmek
- C) Her dişte ilk işlem olarak tüm kafatası BT'si
- D) Görüntüleme yapmadan kesinkes cerrahi seçmek
- E) Radyolojik bulguları bütünüyle görmezden gelmek
Doğru cevap: B
Çözüm: CBCT seçilmiş karmaşık anatomik veya tanısal sorunlarda yararlıdır; rutin zorunluluk değildir.
Tedavisi yeterli görünen dişte bir süre sonra yeniden enfeksiyon gelişmiştir. Restorasyondaki hangi problem önem taşır?
- A) Sağlam koronal kapama
- B) Yeterli izolasyon
- C) Düzgün aproksimal kontak
- D) Koronal mikrosızıntı
- E) Uygun marjinal uyum
Doğru cevap: D
Çözüm: Koronal sızıntı bakteri girişine ve yeniden kanal kontaminasyonuna neden olabilir.
Kanalda kırılmış alet bulunduğunda ilk tedavi kararı hangi unsurlarla verilmelidir?
- A) Aletin konumu, enfeksiyon durumu ve çıkarma riskleriyle
- B) Kırık aletin varlığıyla otomatik çekim yapılarak
- C) Her koşulda apikal kök rezeksiyonu yapılarak
- D) Kanal anatomisi değerlendirilmeden zorlamayla
- E) Sadece hastanın yaşına bakılarak
Doğru cevap: A
Çözüm: Kırık alet tek başına çekim endikasyonu değildir; çıkarma veya by-pass riskleri bireyseldir.
İyi yapılmış koronal retretmana rağmen seçilmiş vakada persistan apikal lezyon ve şüpheli ekstraradiküler enfeksiyon varsa hangi yaklaşım gündeme gelebilir?
- A) Yalnız ortodontik ligatür değişimi
- B) Apikal mikrocerrahiyle lezyona doğrudan erişim
- C) Kanalı tükürükle kontamine etme
- D) Süt dişinin replante edilmesi
- E) Sağlam dişe fissür örtücü uygulaması
Doğru cevap: B
Çözüm: Seçilmiş persistan apikal odaklarda cerrahi erişim değerlendirilir.
Periapikal radyolusensinin radiküler kist mi granülom mu olduğunu kesinleştirmede hangi yöntem önemlidir?
- A) Tek başına periodontal sondla ölçüm
- B) Histopatolojik inceleme
- C) Sadece hastanın ağrı şiddeti
- D) Yalnız tek periapikal radyografi
- E) Yalnız perküsyon testi
Doğru cevap: B
Çözüm: Radyografi lezyonları kesin histolojik tipe ayıramaz; patolojik inceleme belirleyicidir.
Güncel apikal mikrocerrahide kök ucu retrograd preparasyonu için yaygın hedef derinlik yaklaşık kaç milimetredir?
- A) 0,1 mm
- B) 15 mm
- C) 3 mm
- D) Kökün tüm uzunluğu
- E) 20 mm
Doğru cevap: C
Çözüm: Yaklaşık 3 mm retrograd kök ucu preparasyonu sık kullanılan mikrocerrrahi ilkelerindendir.
MTA apikal plug ile yapılan apeksifikasyonun temel sınırlaması hangisidir?
- A) Tüm kök kırıklarını kendiliğinden onarması
- B) Her vakada normal pulpa oluşturması
- C) Apikal bariyer oluşmasına hiçbir zaman yardım etmemesi
- D) Kökün uzunluk ve duvar kalınlığında artışın garanti olmaması
- E) Gelişen periodontal ligamenti kesin yenilemesi
Doğru cevap: D
Çözüm: Apikal plug obturasyon için stop sağlar; gelişimi durmuş kökü mutlaka olgunlaştırmaz.
Rejeneratif endodontik prosedürde apikal iyileşmenin yanı sıra hangi ek sonuç görülebilir?
- A) Mine dokusunda sürekli büyüme
- B) Tüm vakalarda kökün iki kat uzaması
- C) Dişin yerini implantın alması
- D) Kök yüzeyinde zorunlu ankiloz
- E) Kök duvar kalınlığının veya uzunluğunun artması
Doğru cevap: E
Çözüm: REP sonrası seçilmiş hastalarda kök gelişimi belirtileri olabilir ancak garantili değildir.
Minosiklin içeren üçlü antibiyotik patının klinikte bilinen dezavantajı hangisidir?
- A) Pulpayı her durumda anında canlı yapması
- B) Mineyi tümüyle kalsifiye etmesi
- C) Rejenerasyonda her zaman toksisitesiz olması
- D) Periodontal ligamenti zorunlu yenilemesi
- E) Dişte renklenme riski
Doğru cevap: E
Çözüm: Minosiklin dişlerde renklenmeye yol açabildiğinden medikaman seçimi önemlidir.
Rejeneratif işlemlerde kontrollü kanama oluşturmanın amacı hangisidir?
- A) Mekanik olarak kökü kısaltmak
- B) Kanalı kurutarak tamamen boş bırakmak
- C) Mine oluşumunu doğrudan başlatmak
- D) Apikal dokularda enfeksiyonu artırmak
- E) Kanal içinde biyolojik iskelet ve hücresel ortam sağlamak
Doğru cevap: E
Çözüm: Kan pıhtısı hücresel göç ve iyileşme için bir scaffold işlevi görebilir.
Rejeneratif endodontik işlemde kök çevresindeki canlı hücreleri koruma hedefi hangi prensibi destekler?
- A) Kanama oluşturmayı sistematik olarak engellemek
- B) Tüm tedaviyi kuru ortamda izolasyonsuz yapmak
- C) İrriganları kontrollü kullanıp ekstrüzyon ve yüksek hücre toksisitesinden kaçınmak
- D) Kök ucuna yüksek basınçlı irrigant vermek
- E) Antiseptikleri sürekli apikal dokulara taşırmak
Doğru cevap: C
Çözüm: REP'de dezenfeksiyon hedefi çevre canlı dokulara zarar vermeyecek yöntemlerle dengelenir.
Toplam kuru süresi 75 dakika olan avülse daimi dişte PDL için en doğru beklenti nedir?
- A) Dişin süt dişi olması kesinleşmiştir
- B) Hücrelerin tamamı güvenle canlıdır
- C) Pulpa duyarlılığı tek başına normale döner
- D) Periodontal ligament hücreleri büyük ölçüde canlılığını kaybetmiş olabilir
- E) Kuru sürenin hiçbir prognostik değeri yoktur
Doğru cevap: D
Çözüm: IADT uzun kuru sürede özellikle 60 dakika sonrası PDL hücre canlılığının kötü olduğunu belirtir.
Kapalı apeksli ve yeni replante edilmiş daimi dişte kök kanal tedavisi için IADT 2020'de önerilen genel zamanlama hangisidir?
- A) Yalnız 10 yıl sonra başlamak
- B) Sadece kron rengi değişene kadar ertelemek
- C) Daimi dişte asla kanal tedavisi yapmamak
- D) Replantasyondan sonra yaklaşık iki hafta içinde başlamak
- E) Süt dişi protokolünü birebir uygulamak
Doğru cevap: D
Çözüm: Kapalı apeksli avülse daimi dişte pulpa nekrozu olasılığı yüksektir ve kılavuz yaklaşık iki hafta içinde RCT önerir.
Alveol kırığı eşlik etmeyen replante daimi dişte tipik splint yaklaşımı hangisidir?
- A) Ortodontik sabit apareyle zorunlu çekim
- B) Tüm vakalarda 10 yıl sabitleme
- C) Yaklaşık iki hafta pasif ve esnek splint
- D) Hiç ağız hijyeni önerisi vermeden tel
- E) Altı ay boyunca rijit splint
Doğru cevap: C
Çözüm: IADT komplike olmayan daimi diş replantasyonunda yaklaşık iki haftalık pasif esnek splint önerir.
Orta kök seviyesinde yatay kök kırığı olan dişte yer değiştirmiş koronal parçaya ilk yaklaşım genel olarak hangisidir?
- A) Uygun biçimde repozisyon ve esnek splintle stabilizasyon
- B) Dişin bütün kökünü peşinen çıkarmak
- C) Yalnız mineyi beyazlatmak
- D) Alveol soketini tümüyle kurutmak
- E) Pulpa durumuna bakmadan her iki parçayı ayrı ayrı çekmek
Doğru cevap: A
Çözüm: Horizontal kök kırığında koronal segmentin uygun konumlandırılması ve splintlenmesi değerlendirilir.
Travmadan sonra ilk gün soğuk testine yanıt vermeyen açık apeksli daimi dişte en uygun yaklaşım hangisidir?
- A) Diğer bulgularla birlikte izlem yapıp nekrozu seri kontrolde değerlendirmek
- B) Negatif test nedeniyle hemen kesin ankiloz tanısı koymak
- C) Sadece renk ölçümüyle karar vermek
- D) Tüm dişleri profilaktik çekmek
- E) Kök ucu açık olduğu için travma öyküsünü yok saymak
Doğru cevap: A
Çözüm: Travmadan sonra geçici duyarsızlık mümkündür; tek erken test nekroz kanıtı değildir.
Periodontal ligament zedelenmesi ve enfekte pulpa birlikteliği sonrası ilerleyici kök yüzeyi kaybı varsa hangi tanı önceliklidir?
- A) İnternal mine rezorpsiyonu
- B) Normal lamina dura yapımı
- C) Eksternal inflamatuvar kök rezorpsiyonu
- D) Süt dişi sürme gecikmesi
- E) Yalnız fizyolojik kök gelişimi
Doğru cevap: C
Çözüm: Kök dış yüzeyinde enfeksiyonla ilişkili ilerleyici yıkım eksternal inflamatuvar rezorpsiyonla uyumludur.
İmmatür daimi dişte komplike kron kırığı sonrası canlı pulpa korunabiliyorsa hangi tedavinin tercih edilme gerekçesi kök gelişimine katkıdır?
- A) Dişe implant yerleştirilmesi
- B) Pulpa açık olsa bile yalnız fissür örtücü
- C) Tüm vakalarda hemen diş çekimi
- D) Uygun vakada parsiyel pulpotomi
- E) Rutin apikal rezeksiyon
Doğru cevap: D
Çözüm: Genç daimi dişte parsiyel pulpotomi gibi vital pulpa tedavileri pulpa fonksiyonunu ve kök gelişimini koruyabilir.