Florokinolonların temel bakteriyel hedeflerinden biri hangisidir?
- A) Penisilin bağlayan protein
- B) D-Ala–D-Ala terminali
- C) Ergosterol
- D) Membran kolesterolü
- E) DNA giraz
Doğru cevap: E
Çözüm: Florokinolonlar bakteriyel DNA giraz ve topoizomeraz IV'ü inhibe eder.
Sülfonamidlerin folat sentezinde inhibe ettiği enzim hangisidir?
- A) Peptidiltransferaz
- B) DNA polimeraz
- C) Dihidropteroat sentaz
- D) Asetilkolinesteraz
- E) Transpeptidaz
Doğru cevap: C
Çözüm: Sülfonamidler PABA kullanımına bağlı dihidropteroat sentaz basamağını bloke eder.
Trimetoprimin temel enzim hedefi hangisidir?
- A) RNA polimeraz
- B) DNA giraz
- C) 14-alfa-demetilaz
- D) Beta-laktamaz
- E) Dihidrofolat redüktaz
Doğru cevap: E
Çözüm: Trimetoprim bakteriyel dihidrofolat redüktazı inhibe eder.
Klindamisinin protein sentezini inhibe ettiği alt birim hangisidir?
- A) 40S ribozomal alt birim
- B) 50S ribozomal alt birim
- C) Mitokondriyal ATP sentaz
- D) 60S ribozomal alt birim
- E) 30S ribozomal alt birim
Doğru cevap: B
Çözüm: Klindamisin linkozamiddir ve bakteriyel 50S alt birime bağlanır.
Nistatinin fungal membranda bağlandığı sterol hangisidir?
- A) Kolekalsiferol
- B) Kolesterol
- C) Kortizol
- D) Ergosterol
- E) Skualen epoksidaz
Doğru cevap: D
Çözüm: Nistatin polien antifungal olarak ergosterole bağlanıp membran işlevini bozar.
Flukonazolün temel antifungal mekanizması hangisidir?
- A) Ergosterol sentezini inhibe etmek
- B) Viral proteazı aktive etmek
- C) 30S alt birimi yıkmak
- D) Bakteriyel PBP'yi bloke etmek
- E) Dihidropteroat sentazı güçlendirmek
Doğru cevap: A
Çözüm: Azol antifungaller fungal 14-alfa-demetilazı inhibe ederek ergosterol sentezini azaltır.
Asiklovirin temel antiviral hedefi hangisidir?
- A) Fungal beta-glukan sentaz
- B) Viral DNA polimerazı
- C) Bakteriyel RNA polimeraz
- D) Bakteriyel transpeptidaz
- E) İnsan ribozomu 60S alt birimi
Doğru cevap: B
Çözüm: Aktive olan asiklovir viral DNA polimerazın işlevini engeller.
Vankomisin direncinde D-Ala–D-Lac değişimi hangi sonuçla ilişkilidir?
- A) Beta-laktamların viral DNA'yı inhibe etmesi
- B) Metronidazolün zorunlu aeroblarda aktive olması
- C) Bakterinin tüm lipitlerini sterole çevirmesi
- D) İlacın 30S alt birime daha sıkı tutunması
- E) Vankomisinin hedefe bağlanmasının azalması
Doğru cevap: E
Çözüm: D-Ala–D-Lac değişikliği glikopeptid bağlanmasını zayıflatabilir.
Linezolid kullanan hastada düzenli kan sayımı izlemi gerektirebilen advers etki hangisidir?
- A) Viral kapsid sentezinin artması
- B) Diş çürüğünün anında durması
- C) Yalnız reversibl tükürük artışı
- D) Miyelosupresyon
- E) Sadece diş taşının koyulaşması
Doğru cevap: D
Çözüm: Linezolid trombositopeni dâhil miyelosupresyona yol açabilir.
Serotonerjik antidepresanla birlikte linezolid kullanılması hangi ciddi etkileşim açısından önemlidir?
- A) Yalnız ortostatik miyopi
- B) Serotonin sendromu
- C) Methemoglobinemi her olguda
- D) Zorunlu hiperkalsemi
- E) Akut diş eti aşınması
Doğru cevap: B
Çözüm: Linezolid monoamin oksidaz inhibisyonu özellikleri nedeniyle serotonin sendromu riskini artırabilir.
Rifampisin başka ilaçların etkinliğini hangi mekanizmayla azaltabilir?
- A) Metabolizma enzimlerini indükleyerek ilaç maruziyetini düşürmesi
- B) Her ilacın biyoyararlanımını yüzde yüze çıkarması
- C) DNA'yı yalnız mantarlarda durdurması
- D) Bütün reseptörleri sürekli aktive etmesi
- E) Serum albüminini seçici olarak yok etmesi
Doğru cevap: A
Çözüm: Rifampisin güçlü enzim indüksiyonuyla çok sayıda ilacın plazma düzeyini azaltabilir.
Varfarin alan hastaya metronidazol başlanması hangi parametrenin artmasına yol açabilir?
- A) Asetilkolin düzeyinin sıfıra inmesinin
- B) Kemik mineral yoğunluğunun anında
- C) INR ve kanama riskinin
- D) Görme keskinliğinin zorunlu
- E) Bakteriyel duvar kalınlığının
Doğru cevap: C
Çözüm: Metronidazol varfarin metabolizmasını etkileyerek INR'yi yükseltebilir.
Lokalize ağız kandidiyazında uygun lokal antifungal seçeneklerden biri hangisidir?
- A) Nistatin
- B) Asiklovir
- C) Amoksisilin
- D) Rifampisin
- E) Gentamisin
Doğru cevap: A
Çözüm: Nistatin oral kandidiyazda lokal tedavi amacıyla kullanılabilir; sistemik invaziv tedaviye uygun değildir.
Bakteride eritromisin ve klindamisine çapraz direnç gelişmesine yol açan erm gen ürününün etkisi hangisidir?
- A) Virüs genomunun RNA'ya dönüşmesi
- B) Anaeroplarda oksijen taşınmasının artması
- C) PBP2a sentezinin doğrudan sona ermesi
- D) Ribozomal hedefte metilasyonla bağlanmanın azalması
- E) Fungal beta-glukan miktarının azalması
Doğru cevap: D
Çözüm: erm aracılı 23S rRNA metilasyonu makrolid-linkozamid-streptogramin B direnç fenotipi oluşturabilir.
Tetrasiklin direnci gelişen bakteride ilacın hücre içinde birikimini azaltan mekanizma hangisidir?
- A) Viral DNA polimerazın fosforilasyonu
- B) İnsan CYP3A4 enziminin aktivasyonu
- C) Effluks pompasının artan aktivitesi
- D) D-Ala-D-Lac terminalinin oluşumu zorunlu olarak
- E) Fungal ergosterol sentezinin artması
Doğru cevap: C
Çözüm: Tetrasiklin direncinde membran effluks pompaları hücre içi ilaç yoğunluğunu azaltabilir.
Aynı bakteride beta-laktam MIC değeri artmış ve ilaç konsantrasyonu iki doz arasında hızla azalıyor. Etkinliği açıklamak için hangi farmakodinamik oran önceliklidir?
- A) Yalnız ilaç molekülünün atom sayısı
- B) Bakterinin gram boyasının ton farkı
- C) İdrarda pH'nın en küçük değeri
- D) Serbest ilaç düzeyinin MIC üzerinde kaldığı doz aralığı payı
- E) İlacın tek dozda uygulanan hacim yüzdesi
Doğru cevap: D
Çözüm: Beta-laktamlarda MIC üzerinde geçirilen süre, etkili maruziyeti karşılaştırmak için temel ölçüttür.
Aminoglikozid verilmesinde uygun tepe konsantrasyonu hedeflenmesinin bakterisidal gerekçesi hangisidir?
- A) Yalnız zaman bağımlı statik etki göstermesi
- B) Konsantrasyon bağımlı öldürmenin belirgin olması
- C) Ribozomal 50S başlangıç kompleksini engellemesi
- D) CYP enzimlerini seçici şekilde indüklemesi
- E) Fungal membranı sterolden yoksun bırakması
Doğru cevap: B
Çözüm: Aminoglikozidlerde tepe konsantrasyonu/MIC oranı bakterisidal etkiyle ilişkilidir.
Ağızdan kullanılan flukonazol ile varfarin etkileşiminde en doğru izlem kaygısı hangisidir?
- A) İlacın artık antikoagülan etkisinin her koşulda kaybolması
- B) Diş minesinin kısa sürede kalınlaşması
- C) Serum albüminin her hastada aniden sıfırlanması
- D) Varfarin etkisinin artmasıyla INR yükselmesi olasılığı
- E) Viral DNA polimerazının aktive olması
Doğru cevap: D
Çözüm: Flukonazol belirli CYP enzimlerini inhibe ederek varfarin maruziyetini artırabilir.
Nistatinin lokal oral kandidiyazda yararlı olup sistemik kandidemide kullanılmamasının başlıca farmakolojik gerekçesi hangisidir?
- A) Bakteriyel RNA polimerazı hedeflemesi
- B) Viral timidin kinaz tarafından etkinleştirilmesi
- C) Ağızdan sistemik emiliminin çok düşük olması
- D) İlaç etkisinin yalnız anaerobik DNA hasarından kaynaklanması
- E) Aminoglikozid yapısında olması
Doğru cevap: C
Çözüm: Nistatin sistemik kullanım için yeterli emilim sağlamaz; topikal veya lokal alanlarda kullanılır.
Asiklovire dirençli HSV suşunda timidin kinaz eksikliği neden önemlidir?
- A) Folat sentezini bakteri yerine insanda hedeflediği için
- B) Asiklovirin ilk aktivasyon basamağı aksadığı için
- C) PBP2a üzerindeki metisilini geri bağladığı için
- D) Bakteride beta-laktamaz sentezini doğrudan artırdığı için
- E) Ergosterol sentezini tamamen durdurduğu için
Doğru cevap: B
Çözüm: Viral timidin kinaz mutasyonu veya eksikliği asiklovir fosforilasyonunu azaltıp direnç sağlayabilir.