MRSA'nın PBP2a aracılı direncinde klavulanat ilavesinin tek başına yetersiz kalmasının nedeni hangisidir?
- A) Klavulanatın 30S alt birimi kalıcı uyarması
- B) Bakteride hiçbir enzim bulunmaması
- C) Direncin beta-laktamazdan çok hedef PBP afinitesinin azalmasına dayanması
- D) İlacın yalnız fungal DNA'yı hedeflemesi
- E) MRSA'nın tüm hücre duvarını tamamen kaybetmesi
Doğru cevap: C
Çözüm: PBP2a beta-laktam bağlanmasını azaltır; beta-laktamazı inhibe etmek bunu tek başına düzeltmez.
Gentamisinin zorunlu anaeroplara karşı etkinliğinin zayıf olmasının başlıca nedeni hangisidir?
- A) Bakterilerin kendi ribozomunu hiç taşımaması
- B) Hücre içine girişinin oksijene bağımlı taşıma gerektirmesi
- C) Aminoglikozidlerin sadece fungal hücreye ulaşması
- D) Anaeropların yalnız kolesterol içermesi
- E) İlacın mutlaka asiklovire dönüşmesi
Doğru cevap: B
Çözüm: Aminoglikozidlerin enerjiye ve oksijene bağlı alımı anaeroplarda yetersizdir.
Doksisiklinin süt ürünleri veya kalsiyum içeren takviyelerle eşzamanlı alınması hangi etkiye yol açabilir?
- A) PBP2a ekspresyonunun ortadan kalkması
- B) Şelasyon nedeniyle gastrointestinal emilimde azalma
- C) Fungal ergosterol artışı
- D) Viral timidin kinazın kapanması
- E) DNA girazın daha güçlü aktivasyonu
Doğru cevap: B
Çözüm: Çok değerli katyonlarla kompleksleşme bazı tetrasiklinlerin ağızdan emilimini azaltır.
Aminoglikozidlerle ilişkili klasik ciddi advers etki ikilisi hangisidir?
- A) Safra kesesi taşı ve tirotoksikoz
- B) Nefrotoksisite ve ototoksisite
- C) Sadece kuru öksürük ve hipertrikoz
- D) Yalnız reversibl saç renginde açılma
- E) Hipoglisemi ve dental florozis zorunlu olarak
Doğru cevap: B
Çözüm: Aminoglikozidler böbrek ve işitme/vestibüler sistem üzerinde toksisite yapabilir.
Klaritromisin alan ve çoklu ilaç kullanan hastada hangi özellik etkileşim değerlendirmesini özellikle önemli kılar?
- A) CYP3A4 enzimini inhibe edebilmesi
- B) Serumda protein bağlanmasını tamamen sıfırlaması
- C) Antibiyotiklerin tamamının emilimini zorunlu engellemesi
- D) Yalnız glomerüler filtrasyonu artırması
- E) Bütün CYP enzimlerini kalıcı indüklemesi
Doğru cevap: A
Çözüm: Klaritromisin önemli CYP3A4 inhibisyonuyla bazı ilaç maruziyetlerini artırabilir.
Makrolid kullanan ve başka QT uzatan ilaç alan hastada hangi risk artabilir?
- A) Diş minesinin anında erimesi
- B) Fungal hücre duvarının hızla büyümesi
- C) Nikotinik reseptörlerin doğrudan tahribi
- D) Ventriküler aritmi riski
- E) Zorunlu hipotiroidi
Doğru cevap: D
Çözüm: Bazı makrolidler QT süresini uzatır; eşzamanlı risk faktörleri aritmiyi kolaylaştırabilir.
Klindamisin kullanımında antibiyotikle ilişkili ciddi ishalin önemli etkeni hangisidir?
- A) Clostridioides difficile
- B) Herpes simpleks virüsü
- C) İnsan eritrosit antijenleri
- D) Candida hücre duvarındaki β-glukan
- E) Streptococcus mutansın yalnız mekanik etkisi
Doğru cevap: A
Çözüm: Klindamisin C. difficile enfeksiyonu açısından yüksek riskli antibiyotiklerdendir.
Vankomisin direncinde D-Ala–D-Lac değişimi hangi sonuçla ilişkilidir?
- A) Beta-laktamların viral DNA'yı inhibe etmesi
- B) Metronidazolün zorunlu aeroblarda aktive olması
- C) Bakterinin tüm lipitlerini sterole çevirmesi
- D) İlacın 30S alt birime daha sıkı tutunması
- E) Vankomisinin hedefe bağlanmasının azalması
Doğru cevap: E
Çözüm: D-Ala–D-Lac değişikliği glikopeptid bağlanmasını zayıflatabilir.
Linezolid kullanan hastada düzenli kan sayımı izlemi gerektirebilen advers etki hangisidir?
- A) Viral kapsid sentezinin artması
- B) Diş çürüğünün anında durması
- C) Yalnız reversibl tükürük artışı
- D) Miyelosupresyon
- E) Sadece diş taşının koyulaşması
Doğru cevap: D
Çözüm: Linezolid trombositopeni dâhil miyelosupresyona yol açabilir.
Serotonerjik antidepresanla birlikte linezolid kullanılması hangi ciddi etkileşim açısından önemlidir?
- A) Yalnız ortostatik miyopi
- B) Serotonin sendromu
- C) Methemoglobinemi her olguda
- D) Zorunlu hiperkalsemi
- E) Akut diş eti aşınması
Doğru cevap: B
Çözüm: Linezolid monoamin oksidaz inhibisyonu özellikleri nedeniyle serotonin sendromu riskini artırabilir.
Rifampisin başka ilaçların etkinliğini hangi mekanizmayla azaltabilir?
- A) Metabolizma enzimlerini indükleyerek ilaç maruziyetini düşürmesi
- B) Her ilacın biyoyararlanımını yüzde yüze çıkarması
- C) DNA'yı yalnız mantarlarda durdurması
- D) Bütün reseptörleri sürekli aktive etmesi
- E) Serum albüminini seçici olarak yok etmesi
Doğru cevap: A
Çözüm: Rifampisin güçlü enzim indüksiyonuyla çok sayıda ilacın plazma düzeyini azaltabilir.
Varfarin alan hastaya metronidazol başlanması hangi parametrenin artmasına yol açabilir?
- A) Asetilkolin düzeyinin sıfıra inmesinin
- B) Kemik mineral yoğunluğunun anında
- C) INR ve kanama riskinin
- D) Görme keskinliğinin zorunlu
- E) Bakteriyel duvar kalınlığının
Doğru cevap: C
Çözüm: Metronidazol varfarin metabolizmasını etkileyerek INR'yi yükseltebilir.
Lokalize ağız kandidiyazında uygun lokal antifungal seçeneklerden biri hangisidir?
- A) Nistatin
- B) Asiklovir
- C) Amoksisilin
- D) Rifampisin
- E) Gentamisin
Doğru cevap: A
Çözüm: Nistatin oral kandidiyazda lokal tedavi amacıyla kullanılabilir; sistemik invaziv tedaviye uygun değildir.
Ekinokandin grubunun antifungal hedefi hangisidir?
- A) β-(1,3)-D-glukan sentezi
- B) Viral timidin kinaz
- C) İnsan DNA girazı
- D) Bakteriyel 30S alt birimi
- E) D-Ala–D-Ala terminali
Doğru cevap: A
Çözüm: Ekinokandinler mantar hücre duvarının beta-glukan sentezini inhibe eder.
Valasiklovir için doğru farmakolojik açıklama hangisidir?
- A) Amoksisilinin aktif beta-laktamaz inhibitörüdür
- B) Nistatinin antifungal metabolitidir
- C) Asiklovirin oral biyoyararlanımını artıran ön ilaçtır
- D) Gentamisinin ribozomal antagonisti değildir çünkü yalnız antifungaldir
- E) Vankomisinin ana uygulama yoludur
Doğru cevap: C
Çözüm: Valasiklovir asiklovirin L-valil ester ön ilacıdır ve oral emilimi iyileştirir.
Asiklovir etkinliğini kazanmasında HSV ile enfekte hücrede hangi enzimin rolü büyüktür?
- A) Fungal 14-alfa-demetilaz
- B) Viral timidin kinaz
- C) Bakteriyel transpeptidaz
- D) İnsan asetilkolinesterazı
- E) Dihidropteroat sentaz
Doğru cevap: B
Çözüm: HSV timidin kinazı asiklovirin ilk fosforilasyon basamağında rol alır.
Beta-laktamların klinik etkinliğinde aynı toplam dozu sık aralıklara bölmek hangi ölçütü artırabilir?
- A) Viral DNA oluşumunu
- B) Sadece ilacın molekül ağırlığını
- C) Bütün bakteriler için post-antibiyotik etkiyi sıfırlamayı
- D) Serbest ilaç düzeyinin MIC üstünde kaldığı süreyi
- E) Fungal ergosterol miktarını
Doğru cevap: D
Çözüm: Zaman bağımlı beta-laktam etkinliği açısından fT>MIC önemlidir.
Sülfonamid ile trimetoprimin birlikte kullanılmasının temel biyokimyasal gerekçesi hangisidir?
- A) Virusun dış zarfını mekanik parçalamak
- B) Bakteriyel RNA polimerazı iki kez indüklemek
- C) Folat sentezinin ardışık iki basamağını bloke etmek
- D) Mitoz iğlerini güçlendirmek
- E) Fungal membrana aynı noktadan bağlanmak
Doğru cevap: C
Çözüm: Sülfonamid dihidropteroat sentazı, trimetoprim dihidrofolat redüktazı inhibe eder.
Florokinolonlara bağlı hangi advers etki nedeniyle özellikle riskli hastalarda dikkat gerekir?
- A) Tendinit ve tendon rüptürü
- B) Her dozda oral kandidiyazın kesin önlenmesi
- C) Her hastada demir eksikliği
- D) Yalnız geçici burun kanaması
- E) Bakteride kalıcı amelogenez artışı
Doğru cevap: A
Çözüm: Florokinolonlar tendon hasarı ve başka ciddi advers etkilere neden olabilir.
Klinikte antibiyotik verilse bile apsenin boşaltılmaması halinde tedavinin başarısız olabilmesinin nedeni hangisidir?
- A) Drenajın yalnız viral enfeksiyonlarda etkili olması
- B) Beta-laktamların insan DNA'sını tamamen parçalanması
- C) Antibiyotiklerin bütün dokuya kendiliğinden direnç yapması
- D) Kaynak kontrolünün eksik kalması
- E) Apsenin hiçbir zaman mikroorganizma taşımaması
Doğru cevap: D
Çözüm: Pürülan koleksiyonun drene edilmesi ve sorumlu odağın tedavisi gerekli olabilir.