Aldosteronun başlıca hücrelerdeki tipik net etkisi hangisidir?
- A) Su kanallarını AQP2 üzerinden doğrudan açmak
- B) Na⁺ geri emilimini tamamen durdurmak
- C) Na⁺ geri emilimini ve K⁺ sekresyonunu artırmak
- D) Glomerüler kapillerleri filtrelemeye kapatmak
- E) K⁺ sekresyonunu her koşulda sıfırlamak
Doğru cevap: C
Çözüm: Aldosteron ENaC ve bazolateral Na⁺/K⁺-ATPazı destekleyerek distal Na⁺ geri emilimi ve K⁺ sekresyonunu artırabilir.
Kimyasal sinapsta nörotransmitter salınımını başlatan başlıca iyon hangisidir?
- A) Fe²⁺
- B) Mg²⁺
- C) Ca²⁺
- D) Cl⁻
- E) HCO₃⁻
Doğru cevap: C
Çözüm: Presinaptik voltaj kapılı Ca²⁺ kanallarından giriş vezikül füzyonunu başlatır.
Alveollerde yüzey gerilimini azaltan sürfaktanın başlıca kaynağı hangisidir?
- A) Goblet hücresi
- B) Alveoler makrofaj
- C) Tip I alveol epitel hücresi
- D) Pulmoner arter endoteli
- E) Tip II alveol epitel hücresi
Doğru cevap: E
Çözüm: Tip II pnömositler sürfaktan üretir; bu madde yüzey gerilimini düşürerek alveollerin açık kalmasını destekler.
Kas-tendon birimindeki gerim/kuvvetle ilişkili reseptör hangisidir?
- A) Kas iğciğinin kapsülü
- B) Pacinian korpüskülü
- C) Retina çubuğu
- D) Korpus kallozum
- E) Golgi tendon organı
Doğru cevap: E
Çözüm: Golgi tendon organı Ib afferentleriyle kas-tendon gerimi bilgisi taşır.
Pankreas alfa hücresinin temel hormon ürünü hangisidir?
- A) Oksitosin
- B) Prolaktin
- C) Kalsitonin
- D) İnsülin
- E) Glukagon
Doğru cevap: E
Çözüm: α hücreleri glukagon salgılayarak özellikle açlıkta hepatik glukoz üretimini destekler.
Dinlenimde tipik nöronun hücre içi elektriksel durumu hangisidir?
- A) Membranda elektriksel potansiyel bulunmaz
- B) Dış ortama göre negatiftir
- C) Tüm iyonlar eşit dağılmıştır
- D) Dış ortama göre her zaman pozitiftir
- E) Tam sıfır milivolttur
Doğru cevap: B
Çözüm: İstirahat hâlindeki nöronun içi, iyon dağılımı ve geçirgenlikler nedeniyle genellikle negatiftir.
Erkekte Leydig hücresinden testosteron salgısını esas olarak hangi hormon uyarır?
- A) FSH
- B) Prolaktin
- C) Sekretin
- D) LH
- E) PTH
Doğru cevap: D
Çözüm: LH Leydig hücresinde testosteron sentezini uyarır; FSH daha çok Sertoli fonksiyonunu destekler.
Birinci kalp sesinin (S1) temel oluşum mekanizması hangisidir?
- A) Aort ve pulmoner kapakların açılması
- B) Koroner arterlerin genişlemesi
- C) Mitral ve triküspit kapakların kapanması
- D) Semilunar kapakların kapanması
- E) Atriyumların elektriksel repolarizasyonu
Doğru cevap: C
Çözüm: S1 sistol başlangıcında atriyoventriküler kapakların kapanmasıyla ilişkilidir.
Submandibular bezin preganglionik parasempatik sekretomotor lifleri hangi kraniyal sinirden köken alır?
- A) N. opticus (II)
- B) N. facialis (VII)
- C) N. glossopharyngeus (IX) parotis yolu
- D) N. accessorius (XI)
- E) N. hypoglossus (XII)
Doğru cevap: B
Çözüm: Submandibular/sublingual bezlerin preganglionik parasempatiği VII üzerinden submandibular gangliona uzanır.
Karbon dioksit üretimi sabitken alveoler ventilasyon belirgin azalırsa PaCO₂ yönünden tipik ilk beklenti nedir?
- A) PaCO₂ yalnız hemoglobin yüzdesine eşitlenir
- B) PaCO₂ artar
- C) PaCO₂ her durumda sıfıra iner
- D) PaCO₂ zorunlu olarak azalır
- E) PaCO₂ değişimi fizyolojik olarak olanaksızdır
Doğru cevap: B
Çözüm: Alveoler ventilasyon ile PaCO₂ yaklaşık ters ilişkilidir; hipoventilasyonda CO₂ tutulur.
Duodenal enteropetidazın sindirimdeki temel görevi hangisidir?
- A) Tükürük amilazını gastrine dönüştürmek
- B) Tripsinojeni tripsine dönüştürerek proteaz aktivasyonunu başlatmak
- C) İnsülini kanala geri emmek
- D) Pepsini intrinsik faktöre çevirmek
- E) Safra asitlerini doğrudan parçalamak
Doğru cevap: B
Çözüm: Enteropetidaz tripsinojenin aktif tripsine dönüşümünü başlatır; tripsin ek zimojenleri aktive edebilir.
Kalp kasında L-tipi Ca²⁺ akımıyla SR'den ek Ca²⁺ salınmasına hangi süreç adı verilir?
- A) Osmotik hemoliz
- B) Kolaylaştırılmış glukoz difüzyonu
- C) Sadece SERCA aracılı gevşeme
- D) Yalnız mekanik DHPR–RyR1 kilitlenmesi
- E) Ca²⁺ ile tetiklenen Ca²⁺ salımı
Doğru cevap: E
Çözüm: Kalp kasında hücre dışından giren Ca²⁺, RyR2 aracılı SR Ca²⁺ salımını tetikler.
Diyastol sonu hacim 140 mL, sistol sonu hacim 56 mL olan ventrikülün ejeksiyon fraksiyonu kaçtır?
- A) %60
- B) %70
- C) %45
- D) %40
- E) %84
Doğru cevap: A
Çözüm: SV=140−56=84 mL; EF=84/140=%60 olarak hesaplanır.
İyonların hücre içine girişinin azalmasına neden olabilecek, doğrudan ATP hidrolizi gerektirmeyen süreç hangisidir?
- A) Na⁺/K⁺-ATPaz çevriminin hızlanması
- B) SERCA ile Ca²⁺ geri alımı
- C) İlgili iyon kanalının kapanması
- D) Proton pompasının etkinleşmesi
- E) ATP kullanan endositoz
Doğru cevap: C
Çözüm: İyon kanalının kapanması pasif iyon akımını azaltır ve ATP hidrolizini doğrudan gerektirmez.
Kalın çıkan Henle kolunun idrar yoğunlaştırma mekanizmasındaki ayırt edici rolü hangisidir?
- A) NaCl geri emerken suya düşük geçirgenlik göstermesi
- B) Öncelikle süzülmüş glukozu geri emmesi
- C) Yalnız HCO₃⁻ sekresyonuyla çalışması
- D) AQP2’yi ADH olmadan sürekli açık tutması
- E) Glomerüler protein filtrasyonunu başlatması
Doğru cevap: A
Çözüm: Kalın çıkan kol NKCC2 aracılığıyla tuzu geri emer ve suya düşük geçirgenliği sayesinde medüller gradyanı güçlendirir.
İnce bağırsak enterositinin apikal yüzünde fruktozun başlıca taşıyıcısı hangisidir?
- A) AQP2
- B) GLUT4
- C) SGLT1
- D) GLUT5
- E) NKCC2
Doğru cevap: D
Çözüm: Fruktoz apikal GLUT5 ile kolaylaştırılmış difüzyonla alınır; glukoz/galaktoz SGLT1 ile taşınır.
pH 7,48; PaCO₂ 28 mmHg; HCO₃⁻ 20 mmol/L bulunan kişide hangi yorum öncelikle doğrudur?
- A) Primer respiratuvar asidoz ve HCO₃⁻ artışı
- B) Primer metabolik alkaloz ve PaCO₂ artışı
- C) Normal asit–baz dengesi
- D) Primer metabolik asidoz ve PaCO₂ artışı
- E) Primer respiratuvar alkaloz ve beklenen yönde HCO₃⁻ azalması
Doğru cevap: E
Çözüm: Alkalemide PaCO₂ düşük olması primer respiratuvar alkaloz yönündedir; düşük HCO₃⁻ kompansasyona uygun olabilir. Akut/kronik uygunluk için ek hesap gerekir.
Hipotalamo-hipofizer TRH–TSH–T₄ ekseninde tiroid hormonunun periferik düzeyi azaldığında sağlam negatif geri bildirim sisteminin yanıtı hangisidir?
- A) TSH’nin zorunlu sıfırlanması
- B) LH’nin mide asidini artırması
- C) TRH ve TSH salgısında artış eğilimi
- D) PTH salımının tümüyle durması
- E) ACTH’nin tiroid hormonu yerine geçmesi
Doğru cevap: C
Çözüm: Primer tiroid hormonu düşüşü hipotalamus ve ön hipofiz üzerindeki negatif geri bildirimi azaltarak TRH/TSH artışına neden olabilir.
Sağlıklı alveollerin bir bölümünde ventilasyon korunurken damar embolisi ile perfüzyon durursa, bu bölge için hangi değişim ve sonuç beklenir?
- A) Bu bölgedeki CO₂ atılımı normal perfüzyonla sürer
- B) Tüm akciğerin TLC değeri otomatik olarak ikiye katlanır
- C) V/Q sıfıra iner ve gerçek şant oluşur
- D) V/Q çok yükselir ve fizyolojik ölü boşluk etkisi artar
- E) Alveoler ventilasyon zorunlu sıfırlanır
Doğru cevap: D
Çözüm: Embolize bölgede perfüzyon yokken ventilasyon sürerse V/Q yüksek ve alveoler ölü boşluk artmış olur.
Uzun süreli açlıkta gastrik/intestinal motilite paterni inceleniyor. Öğün verilmesiyle kesintiye uğrayan, motilin ile ilişkili döngüsel patern hangisidir?
- A) Postprandiyal segmentasyonun kalıcı sıfırlanması
- B) İnce bağırsak duvarının tüm hareketlerinin kaybolması
- C) Dilin tat tomurcuklarının yenilenmesi
- D) Pankreas beta hücre aksiyon potansiyeli
- E) Göç eden motor kompleks (MMC)
Doğru cevap: E
Çözüm: Açlıkta MMC döngüleri görülür; yemek sonrası sindirim motilite paternleri baskın hâle gelir.