Basit spirometri ile doğrudan ölçülemeyen akciğer hacmi hangisidir?
- A) Vital kapasite
- B) Tidal hacim (VT)
- C) İnspiratuvar rezerv hacim
- D) Ekspiratuvar rezerv hacim
- E) Rezidüel hacim (RV)
Doğru cevap: E
Çözüm: Rezidüel hacim maksimal ekspirasyon sonunda akciğerde kalan havadır ve doğrudan basit spirometreyle ölçülemez.
Na⁺/K⁺-ATPazın bir döngüdeki iyon taşıma yönü hangisidir?
- A) 3 Na⁺ içeri, 2 K⁺ dışarı
- B) 2 Na⁺ içeri, 2 K⁺ dışarı
- C) 3 Na⁺ dışarı, 3 K⁺ içeri
- D) 3 Na⁺ dışarı, 2 K⁺ içeri
- E) 2 Na⁺ dışarı, 3 K⁺ içeri
Doğru cevap: D
Çözüm: Na⁺/K⁺-ATPaz ATP harcayarak 3 Na⁺ iyonunu dışarı, 2 K⁺ iyonunu içeri taşır.
Emzirme sırasında meme alveollerinden sütün dışarı verilmesini sağlayan temel hormon hangisidir?
- A) Prolaktin
- B) Oksitosin
- C) Kortizol tek başına
- D) Parathormon
- E) Gastrin
Doğru cevap: B
Çözüm: Oksitosin miyoeptelyal hücrelerin kasılmasıyla süt ejeksiyonunu sağlar.
Karotis sinüs baroreseptörlerinin afferent duyusu çoğunlukla hangi kraniyal sinirle taşınır?
- A) N. facialis (VII)
- B) N. trigeminus (V)
- C) N. hypoglossus (XII)
- D) N. glossopharyngeus (IX)
- E) N. vagus (X)
Doğru cevap: D
Çözüm: Karotis sinüs afferenti Hering siniri üzerinden IX. kraniyal sinire katılır.
Sinaptik aralıkta asetilkolini parçalayan enzim hangisidir?
- A) Tirozin hidroksilaz
- B) Asetilkolinesteraz
- C) Monoamin oksidaz A
- D) Kreatin kinaz
- E) Laktat dehidrogenaz
Doğru cevap: B
Çözüm: Asetilkolinesteraz ACh sinyalinin sonlandırılmasında görev yapar.
Parotis bezinin parasempatik salgı uyarısında hangi kraniyal sinir görev alır?
- A) N. glossopharyngeus (IX)
- B) N. hypoglossus (XII)
- C) N. accessorius (XI)
- D) N. trigeminus (V) doğrudan parasempatik köken
- E) N. opticus (II)
Doğru cevap: A
Çözüm: Parotis sekretomotor parasempatiği IX üzerinden otik gangliona gelir; postganglionik lifler aurikulotemporal sinire katılır.
Kalbin fizyolojik primer pacemaker yapısı hangisidir?
- A) Papiller kas
- B) Sinoatriyal (SA) düğüm
- C) Purkinje ağının distal uçları
- D) Atrioventriküler kapak halkası
- E) His demetinin sağ dalı
Doğru cevap: B
Çözüm: SA düğüm fizyolojik koşullarda en yüksek spontan uyarı hızına sahip yapıdır.
Sarkoplazmik retikuluma Ca²⁺ geri taşınmasını sağlayan ATPaz hangisidir?
- A) Nikotinik ACh reseptörü
- B) Voltaja duyarlı Na⁺ kanalı
- C) Asetilkolinesteraz
- D) SERCA
- E) Na⁺/glukoz simporteri
Doğru cevap: D
Çözüm: SERCA sitozolik Ca²⁺'yı SR'ye geri pompalayarak gevşemeyi destekler.
Bağırsak düz kas motilitesinin yerel kontrolünde ağırlıklı görev yapan enterik pleksus hangisidir?
- A) Miyenterik (Auerbach) pleksus
- B) Dorsal kök ganglionu
- C) Olfaktör bulbus
- D) Karotis sinüs cisimciği
- E) Submukozal (Meissner) pleksus
Doğru cevap: A
Çözüm: Auerbach pleksusu düz kasların motilite düzenlenmesinde özellikle önemlidir; Meissner daha çok mukoza salgılarıyla ilişkilidir.
Atım hacmi (SV) aşağıdaki hacimlerden hangisinin farkıyla hesaplanır?
- A) MAP − TPR
- B) EDV − ESV
- C) FRC − RV
- D) ESV − EDV
- E) TLC − VC
Doğru cevap: B
Çözüm: Atım hacmi diyastol sonu ventrikül hacminden sistol sonu ventrikül hacminin çıkarılmasıyla bulunur.
Kalsitriolün bağırsaktaki temel mineral emilim etkisi hangisidir?
- A) Her iki mineralin emilimini tümüyle durdurmak
- B) Tükürük kanalında NaCl geri emilimini engellemek
- C) Yalnız potasyum emilimini artırmak
- D) Pepsinojeni aktive etmek
- E) Kalsiyum ve fosfat emilimini artırmak
Doğru cevap: E
Çözüm: Aktif D vitamini, intestinal Ca²⁺ ve fosfat emilimini artırır.
İskelet kası motor son plaktaki asetilkolin reseptörünün tipi hangisidir?
- A) Nikotinik Nm reseptörü
- B) Muskarinik M2 reseptörü
- C) GABA-A reseptörü
- D) Alfa-1 adrenerjik reseptör
- E) NMDA glutamat reseptörü
Doğru cevap: A
Çözüm: Motor son plakta iyonotropik nikotinik kas tipi (Nm) ACh reseptörü bulunur.
Mide şef (baş) hücrelerinin başlıca salgı ürünü nedir?
- A) İntrinsik faktör
- B) Bikarbonattan zengin pankreas özsuyu
- C) Gastrin
- D) Somatostatin
- E) Pepsinojen
Doğru cevap: E
Çözüm: Şef hücre pepsinojen salgılar; asit ortamında aktif pepsine dönüşebilir.
Kalp debisini (CO) doğrudan veren temel eşitlik hangisidir?
- A) Ejeksiyon fraksiyonu × arteriyel oksijen basıncı
- B) Sistol sonu hacim × venöz direnç
- C) Diyastolik basınç × nabız basıncı
- D) Kalp hızı × atım hacmi
- E) Solunum sayısı × tidal hacim
Doğru cevap: D
Çözüm: Bir dakikada pompalanan kan hacmi, bir atımdaki hacim ile dakikadaki atım sayısının çarpımıdır.
Kasın uzunluk ve gerilme hızını algılayan duyu organı hangisidir?
- A) Golgi tendon organı
- B) Meibomian bezi
- C) Kas iğciği
- D) Pacinian korpüskülü
- E) Koklea
Doğru cevap: C
Çözüm: Kas iğciği kas uzunluğu ve uzama hızındaki değişimleri algılar.
Tipik nöronal aksiyon potansiyelinin hızlı yükselen fazında hangi olay baskındır?
- A) Voltaj kapılı Na⁺ kanallarından Na⁺ girişi
- B) Na⁺/K⁺ pompasının hızlı K⁺ dışarı atması
- C) Ca²⁺'nın SR içine pompalanması
- D) Cl⁻'nin sürekli hücreye girmesi
- E) Miyozinin ATP bağlaması
Doğru cevap: A
Çözüm: Hızlı nöronal depolarizasyonda voltaj kapılı Na⁺ kanalları açılarak Na⁺ girişi artar.
ADH, toplayıcı kanalda su geri emilimini öncelikle hangi protein üzerinden artırır?
- A) NCC
- B) Aquaporin-2 (AQP2)
- C) Na⁺/H⁺ değiştirici
- D) Na⁺/glukoz kotransporteri
- E) NKCC2
Doğru cevap: B
Çözüm: V2 reseptör aktivasyonu AQP2 kanallarının apikal membrana yerleşimini artırır.
Hızlı ve keskin ağrının iletiminde daha fazla rol alan primer afferent lif grubu hangisidir?
- A) Parasempatik postganglionik lifler
- B) İnce miyelinli Aδ lifleri
- C) Miyelinsiz C lifleri tek başına
- D) Büyük motor Aα lifleri
- E) Purkinje lifleri
Doğru cevap: B
Çözüm: Aδ lifleri görece hızlı iletimle keskin ilk ağrıya katkı verir; C lifleri daha yavaş künt/yanıcı ağrıyla ilişkilidir.
Glomerüler filtrasyon hızının referans ölçümünde kullanılan ideal belirteç hangisidir?
- A) Safra asidi
- B) Albumin
- C) Hemoglobin
- D) İnülin
- E) İnsülin
Doğru cevap: D
Çözüm: İnülin serbest filtrelenir, tübüler geri emilime veya sekresyona anlamlı şekilde uğramaz; klirensi GFR ile eşleşir.
Düz kas kasılmasında Ca²⁺'nın doğrudan bağlandığı protein hangisidir?
- A) Distrofin
- B) Troponin C
- C) Kalmodulin
- D) Tubulin
- E) Tropomiyozin tek başına
Doğru cevap: C
Çözüm: Düz kasta Ca²⁺–kalmodulin kompleksi MLCK'yi aktive eder.