Diyastol sonu hacim 140 mL, sistol sonu hacim 56 mL olan ventrikülün ejeksiyon fraksiyonu kaçtır?
- A) %60
- B) %70
- C) %45
- D) %40
- E) %84
Doğru cevap: A
Çözüm: SV=140−56=84 mL; EF=84/140=%60 olarak hesaplanır.
Atım hacmi 70 mL, kalp hızı 90/dk olan bir kişinin kalp debisi kaç L/dk’dır?
- A) 7,0 L/dk
- B) 5,4 L/dk
- C) 6,3 L/dk
- D) 4,5 L/dk
- E) 9,0 L/dk
Doğru cevap: C
Çözüm: CO=90×70=6300 mL/dk=6,3 L/dk.
Ventrikül kasılması sırasında tüm kapaklar kapalıyken ventrikül basıncı yükseliyor, hacmi değişmiyorsa hangi evre yaşanmaktadır?
- A) İzovolümetrik kasılma
- B) Atriyal dolum
- C) Ejeksiyon
- D) Hızlı ventrikül dolumu
- E) İzovolümetrik gevşeme
Doğru cevap: A
Çözüm: İzovolümetrik kasılmada bütün kapaklar kapalıdır, ventrikül hacmi sabitken basınç artar.
Venöz dönüşte artışla EDV yükseliyor ve kasılma gücü değişmiyorsa Frank–Starling mekanizması nasıl yanıt verebilir?
- A) Her durumda ejeksiyon fraksiyonunu sıfırlar
- B) Ventrikül duvarındaki gerilimi tamamen yok eder
- C) Atım hacmini yalnızca kalp hızına bağımlı kılar
- D) AV düğüm iletimini doğrudan engeller
- E) Fizyolojik sınırlar içinde atım hacmini artırabilir
Doğru cevap: E
Çözüm: Başlangıç sarkomer uzunluğunun artması kasılma kuvvetini ve atım hacmini artırabilir.
Arteriyol yarıçapı ideal laminer akım varsayımında yarıya düşerse direnç yaklaşık kaç katına çıkar?
- A) 8 kat
- B) 32 kat
- C) 4 kat
- D) 2 kat
- E) 16 kat
Doğru cevap: E
Çözüm: Poiseuille denklemine göre R∝1/r⁴, yarıçap yarıya inince R 2⁴=16 kat artar.
Arteriyel basıncın ani yükselmesine karşı normal barorefleksin ilk beklenen otonom yanıtı hangisidir?
- A) Renin salgısının refleks olarak hemen en üst düzeye çıkması
- B) Sempatik çıkışın belirgin artması
- C) Vagal etkinlikte artış ve sempatik çıkışta azalma
- D) Vagal etkinliğin tamamen ortadan kalkması
- E) Kalp hızının mutlaka iki katına çıkması
Doğru cevap: C
Çözüm: Artan damar gerilmesi baroreseptör ateşlemesini yükseltir, sempatik tonus baskılanıp vagal tonus artar.
Aort kavsinden kaynaklanan baroreseptör afferentleri esas olarak hangi sinir üzerinden merkezi sinir sistemine ulaşır?
- A) N. vagus (X)
- B) N. abducens (VI)
- C) N. mandibularis (V3)
- D) N. glossopharyngeus (IX)
- E) N. olfactorius (I)
Doğru cevap: A
Çözüm: Aort kavsi baroreseptörlerinin afferenti vagusla; karotis sinüsün afferenti glossopharyngeusla taşınır.
Taşikardinin sol ventrikül koroner perfüzyonunu olumsuz etkileyebilmesinin başlıca nedeni hangisidir?
- A) Her taşikardide kalp debisinin sıfıra inmesi
- B) Koroner akımın yalnız pulmoner venlerden sağlanması
- C) Diyastol süresinin kısalması
- D) Aort kapaklarının diyastolde tamamen kaybolması
- E) Miyokardın yalnızca sistolde perfüze edilmesi
Doğru cevap: C
Çözüm: Sol ventrikül koroner kan akımı ağırlıklı olarak diyastolde olduğundan diyastol kısalması perfüzyon süresini azaltabilir.
Tidal hacim 500 mL, ölü boşluk 150 mL ve solunum sayısı 12/dk ise alveoler ventilasyon kaç L/dk’dır?
- A) 4,2 L/dk
- B) 6,0 L/dk
- C) 1,8 L/dk
- D) 3,0 L/dk
- E) 5,0 L/dk
Doğru cevap: A
Çözüm: (500−150)×12=4200 mL/dk=4,2 L/dk. Dakika ventilasyonu 6 L/dk’dır.
Tip II pnömosit kaynaklı sürfaktan miktarı belirgin azaldığında hangi akciğer mekaniği değişikliği beklenir?
- A) Alveol duvarının gaz geçirmez hâle gelmesi
- B) Akciğer içi suyun yalnızca artması
- C) Yüzey geriliminin artması ve alveol kollaps eğiliminin yükselmesi
- D) Kompliyansın zorunlu sonsuz olması
- E) Yüzey geriliminin sıfırlanması
Doğru cevap: C
Çözüm: Sürfaktan yüzey gerilimini düşürerek alveol stabilitesini destekler; eksikliği kollaps eğilimini artırır.
Ventilasyonu sürüp perfüzyonu olmayan alveol için V/Q oranı hangi sınıra yaklaşır?
- A) Sıfıra
- B) Hacim ölçümünü gösterdiği için tanımsız olmayan 0,5 değerine
- C) Daima bire tam olarak eşit
- D) Sonsuza (çok yüksek değerlere)
- E) Negatif değerlere
Doğru cevap: D
Çözüm: Q sıfıra yaklaşırken V korunuyorsa V/Q çok büyür; ölü boşluk benzeri ventilasyon oluşur.
Karbon dioksit üretimi sabitken alveoler ventilasyon belirgin azalırsa PaCO₂ yönünden tipik ilk beklenti nedir?
- A) PaCO₂ yalnız hemoglobin yüzdesine eşitlenir
- B) PaCO₂ artar
- C) PaCO₂ her durumda sıfıra iner
- D) PaCO₂ zorunlu olarak azalır
- E) PaCO₂ değişimi fizyolojik olarak olanaksızdır
Doğru cevap: B
Çözüm: Alveoler ventilasyon ile PaCO₂ yaklaşık ters ilişkilidir; hipoventilasyonda CO₂ tutulur.
Santral kemoreseptörlerin ventilasyon kontrolünde başlıca algıladığı değişim hangisidir?
- A) Arteriyel glukozun doğrudan düşmesi
- B) CO₂’nin BOS pH’sı üzerinden oluşturduğu H⁺ değişimi
- C) Arter PO₂’sinin reseptöre doğrudan bağlanması
- D) Plazma albumininin molekül ağırlığı
- E) Aldosteronun renal ENaC’yi doğrudan açması
Doğru cevap: B
Çözüm: CO₂ kan–beyin bariyerinden geçip BOS’ta H⁺ oluşmasına yol açarak santral kemoreseptörleri etkiler.
Sistolik arter basıncı 120, diyastolik basınç 80 mmHg olan kişide dinlenim yaklaşımıyla MAP yaklaşık kaç mmHg’dır?
- A) 93 mmHg
- B) 40 mmHg
- C) 60 mmHg
- D) 120 mmHg
- E) 80 mmHg
Doğru cevap: A
Çözüm: MAP≈DBP+(SBP−DBP)/3=80+40/3≈93 mmHg.
Başka değişkenler sabitken afferent arteriolde belirgin vazokonstriksiyon hangi renal etkiyi oluşturur?
- A) Böbrekte tüm tübüler sekresyonu anında iki katına çıkarma
- B) Renal kan/plazma akımını ve GFR’yi azaltma eğilimi
- C) Glomerüler hidrostatik basıncı her durumda yükseltme
- D) İdrar akımını fiziksel olarak sıfırlama
- E) GFR’yi zorunlu artırma
Doğru cevap: B
Çözüm: Afferent direncin artması glomerüle gelen akımı ve glomerüler kapiller basıncı azaltarak GFR’yi düşürebilir.
İdrar konsantrasyonu 30 mg/mL, plazma konsantrasyonu 1 mg/mL, idrar akımı 2 mL/dk olan maddenin klirensi kaç mL/dk’dır?
- A) 90 mL/dk
- B) 30 mL/dk
- C) 120 mL/dk
- D) 60 mL/dk
- E) 15 mL/dk
Doğru cevap: D
Çözüm: C=(U×V)/P=(30×2)/1=60 mL/dk.
Renin salgısının artması için aşağıdakilerden hangisi uygun fizyolojik uyarıdır?
- A) Damar içi volümün bariz artması
- B) Böbrek perfüzyon basıncının belirgin yükselmesi
- C) Anjiyotensin II’nin tek başına geribildirimi artırması
- D) Jukstaglomerüler hücrede β₁ uyarısının azalması
- E) Makula densaya ulaşan NaCl sunumunun azalması
Doğru cevap: E
Çözüm: Düşük distal NaCl sunumu makula densa aracılığıyla renin salımını destekler.
ADH salınımı belirgin yükselirse intakt medüller ozmotik gradyanda toplayıcı kanal yanıtı hangisidir?
- A) Su geri emilimi artar, idrar hacmi azalabilir
- B) Her durumda hipotonik idrar hacmi artar
- C) Suya geçirgenlik tamamen ortadan kalkar
- D) AQP2 apikal membranda azalır
- E) NaCl NKCC2 ile doğrudan toplayıcı kanalda pompalanır
Doğru cevap: A
Çözüm: ADH V2 üzerinden AQP2 yerleşimini artırarak su geçirgenliğini yükseltir; idrar daha konsantre olabilir.
Kalın çıkan Henle kolunun idrar yoğunlaştırma mekanizmasındaki ayırt edici rolü hangisidir?
- A) NaCl geri emerken suya düşük geçirgenlik göstermesi
- B) Öncelikle süzülmüş glukozu geri emmesi
- C) Yalnız HCO₃⁻ sekresyonuyla çalışması
- D) AQP2’yi ADH olmadan sürekli açık tutması
- E) Glomerüler protein filtrasyonunu başlatması
Doğru cevap: A
Çözüm: Kalın çıkan kol NKCC2 aracılığıyla tuzu geri emer ve suya düşük geçirgenliği sayesinde medüller gradyanı güçlendirir.
Arter pH 7,30, PaCO₂ 30 mmHg, HCO₃⁻ 15 mmol/L ise primer bozukluk için en uygun yorum hangisidir?
- A) Primer metabolik alkaloz; hiperventilasyon
- B) Metabolik asidoz; solunumsal kompansasyon yönünde PaCO₂ düşüklüğü
- C) Primer respiratuvar asidoz; böbrek kompansasyonu yok
- D) Primer respiratuvar alkaloz; HCO₃⁻ yükselmesi
- E) Normal asit–baz durumu
Doğru cevap: B
Çözüm: Asidemiyle birlikte bikarbonat düşüktür; düşük PaCO₂ uygun yönde solunumsal yanıtı gösterir. Beklenen kompansasyon miktarı ayrıca hesaplanabilir.