Porphyromonas gingivalis'in karakteristik proteaz virülans faktörleri hangisidir?
- A) Üreaz
- B) Katalaz
- C) Gingipainler
- D) Hiyalüronidaz
- E) Koagülaz
Doğru cevap: C
Çözüm: Gingipainler P. gingivalis kaynaklı sistein proteazlardır.
Aggregatibacter actinomycetemcomitans'ın bilinen virülans faktörlerinden biri hangisidir?
- A) Botulinum toksini
- B) Tetanoz toksini
- C) Difteri toksini
- D) Lökotoksin
- E) Kolera toksini
Doğru cevap: D
Çözüm: A. actinomycetemcomitans lökotoksini özellikle lökositlerle etkileşir.
Kök kanalı tedavisi sonrası bazı kalıcı enfeksiyonlarda saptanabilen tür hangisidir?
- A) Bordetella pertussis
- B) Enterococcus faecalis
- C) Corynebacterium diphtheriae
- D) Salmonella Typhi
- E) Yersinia pestis
Doğru cevap: B
Çözüm: E. faecalis bazı persistan endodontik olgularda bulunabilir; tek zorunlu etken değildir.
Spor dâhil tüm mikrobiyal yaşam biçimlerinin ortadan kaldırılmasını hedefleyen işlem hangisidir?
- A) Antisepsi
- B) Pastörizasyon
- C) Mekanik durulama
- D) Sterilizasyon
- E) Düşük düzey dezenfeksiyon
Doğru cevap: D
Çözüm: Sterilizasyon bakteri sporları dâhil mikroorganizma eliminasyonunu hedefler.
Otoklavın sporları öldürme etkinliğini doğrudan izleyen kontrol yöntemi hangisidir?
- A) Sadece basınç göstergesi
- B) Görsel parlaklık kontrolü
- C) Biyolojik indikatör
- D) Yalnız kimyasal renk bandı
- E) Alet etiketinin tarihi
Doğru cevap: C
Çözüm: Biyolojik indikatör dirençli sporların inaktivasyonunu sınar.
Dental handpiece'lerin iki hasta arasında önerilen tekrar işlem biçimi hangisidir?
- A) Yalnız alkolle dışını silme
- B) Kuru bezle görünür kirleri alma
- C) Sadece UV lambası tutma
- D) Sadece akan suda bekletme
- E) Üretici talimatına uygun ısı sterilizasyonu
Doğru cevap: E
Çözüm: Dental el aletleri uygun temizleme sonrasında ısıyla sterilize edilir.
Periodontal kırmızı kompleks hangi tür üçlüsünden oluşur?
- A) B. subtilis, C. tetani ve C. botulinum
- B) P. gingivalis, T. forsythia ve T. denticola
- C) E. faecalis, E. coli ve S. aureus
- D) N. meningitidis, H. influenzae ve M. catarrhalis
- E) S. mutans, L. casei ve S. salivarius
Doğru cevap: B
Çözüm: Socransky'nin klasik kırmızı kompleks tanımı P. gingivalis T. forsythia ve T. denticola'yı içerir.
Periodontal dokularda anaerob ağırlıklı disbiyozun değerlendirilmesinde en uygun ifade hangisidir?
- A) Bakteri topluluğu ve konak yanıtı birlikte önemlidir
- B) Sadece plak rengi hastalığı kanıtlar
- C) Tek bir bakteri tüm periodontal hastalıklarda zorunludur
- D) Sağlıklı sulkusta hiçbir mikrop bulunmaz
- E) Konak yanıtı periodontal hastalıktan bağımsızdır
Doğru cevap: A
Çözüm: Periodontitis disbiyotik biyofilmle konak yanıtı etkileşiminden etkilenir.
Biyofilm içindeki bakterilerde artan antibiyotik toleransının kalıtsal dirençten farkı hangisidir?
- A) Antibiyotiklerin biyofilm içine daima tam ulaşması
- B) Biyofilmde bakteri metabolizmasının her zaman aynı olması
- C) Her bakterinin zorunlu beta-laktamaz üretmesi
- D) Tüm hücrelerin spor oluşturması
- E) Genetik direnç mutasyonu olmadan fenotipik koruma oluşabilmesi
Doğru cevap: E
Çözüm: Matriks ve değişken metabolik durum antibiyotik toleransını kalıtsal direnç olmaksızın artırabilir.
Sterilizasyon öncesi organik yükün uzaklaştırılmasının önemi hangisidir?
- A) Tüm sporların anında çoğalması
- B) Biyolojik kontrolü gereksiz kılması
- C) Aletlerin mutlaka radyoaktif hâle gelmesi
- D) Kalıntıların sterilizan erişimini engelleyebilmesi
- E) Sıcaklığın tamamen sabitlenmesi
Doğru cevap: D
Çözüm: Kan/tükürük kalıntıları etkili temizliği ve sterilizasyon ajanına erişimi azaltabilir.
Yarı kritik dental aletlere ilişkin doğru yaklaşım hangisidir?
- A) Her durumda tek kullanımlık olmadıklarını göz ardı etmek
- B) Isıya dayanıklı olanları hasta aralarında ısı sterilizasyonuna almak
- C) Kritik aletlerle aynı sınıflandırma tanımına sahip olmak
- D) Sterilizasyonu hiçbir koşulda kullanmamak
- E) Mukoza ile temas etseler de yalnız yüzey spreyi kullanmak
Doğru cevap: B
Çözüm: Mukoza ile temas eden ısıya dayanıklı yarı kritik aletler ısıyla sterilize edilmelidir.
Kimyasal sterilizasyon indikatörünün tek başına sınırı hangisidir?
- A) Aletin paket içinde olduğunu belirleyememesi
- B) Hiçbir sıcaklık değişimine tepki vermemesi
- C) Mekanik kontrolün daima yerine geçmesi
- D) Kullanımının tüm durumlarda yasak olması
- E) Sporların öldürüldüğünü doğrudan kanıtlamaması
Doğru cevap: E
Çözüm: Kimyasal indikatörler koşul maruziyetini gösterir; biyolojik öldürücülüğü doğrudan ölçmez.
Tükürükte sekretuvar IgA'nın oral savunmadaki temel rolü hangisidir?
- A) Bakteri sporlarını mekanik olarak çoğaltmak
- B) Hidroksiapatit kristalini doğrudan üretmek
- C) Mukozada mikrobiyal tutunmayı ve antijen temasını sınırlamaya katkı sağlamak
- D) Kök kanalını sterilize etmek
- E) LPS'yi tüm bakterilerde oluşturmak
Doğru cevap: C
Çözüm: Sekretuvar IgA mukozal bağışıklıkta kolonizasyonu sınırlayan başlıca antikorlardandır.
Bir periodontal olguda A. actinomycetemcomitans'ın lökositlere etkili toksini soruluyorsa doğru yanıt nedir?
- A) Shiga toksini
- B) Lökotoksin
- C) Kolera toksini
- D) Difteri toksini
- E) Tetanoz toksini
Doğru cevap: B
Çözüm: A. actinomycetemcomitans'ın lökotoksini hücresel hasar potansiyeli taşır.
Başarısız endodontik tedavi sonrası tek örnekte E. faecalis saptanması nasıl yorumlanmalıdır?
- A) Mutlaka tedavi başarısızlığının tek nedenidir
- B) Bu tür yalnız spor olarak yaşar
- C) İlişkili olabilir; tek başına tüm başarısızlığın kesin nedeni sayılamaz
- D) Bakteri varlığı periodontal kırmızı kompleksi kesin gösterir
- E) Her sağlıklı kanalda zorunlu bulunur
Doğru cevap: C
Çözüm: E. faecalis bazı persistan olgularda görülür; neden-sonuç ve diğer mikroplar klinikle değerlendirilir.
Diş hekimliği kliniğinde cerrahi pense ile ağız aynasının sınıfları hangi seçenekte doğrudur?
- A) Cerrahi pense yarı kritik, ağız aynası kritik
- B) Her ikisi yalnız kritik olmayan sınıf
- C) Her ikisi yalnız çevresel yüzey
- D) Cerrahi pense kritik olmayan, ağız aynası kritik
- E) Cerrahi pense kritik, ağız aynası yarı kritik
Doğru cevap: E
Çözüm: Doku içine giren cerrahi alet kritik; mukozaya temas eden ayna yarı kritiktir.
Sterilizatörde kimyasal bant beklenen renge dönmüş ama spor testi pozitif çıkmışsa hangi çıkarım doğrudur?
- A) Renk değişimi spor testini otomatik geçersiz kılar
- B) Tüm yükler kesin sterildir
- C) Spor testi yalnız görsel kirliliği gösterir
- D) Aletlerin sadece dışı steril sayılır
- E) İşlemin biyolojik etkinliğiyle ilgili sorun araştırılmalı ve protokol izlenmelidir
Doğru cevap: E
Çözüm: Kimyasal indikatör tek başına biyolojik sterilizasyonu garanti etmez.
Mukozaya temas eden ısıya dayanıklı ağız aynasının yalnız yüzey dezenfektanıyla silinmesi neden uygun değildir?
- A) Yalnız antisepsi hasta için yeterlidir
- B) Yüzey dezenfeksiyonu spor eliminasyonunu daima sağlar
- C) Yarı kritik alet için önerilen ısı sterilizasyonunun yerini tutmaz
- D) Ağız aynası kritik olmayan cihazdır
- E) Isı sterilizasyonu ağız aynasında her zaman yasaktır
Doğru cevap: C
Çözüm: CDC'ye göre ısıya dayanıklı yarı kritik dental aletler ısı sterilizasyonuna alınmalıdır.
Bir biyofilmde antibiyotiğe tolerans artışı görülmesine karşın direnç geni saptanmaması hangi mekanizmayla uyumlu olabilir?
- A) Matriks ve yavaş çoğalan hücrelere bağlı fenotipik tolerans
- B) LPS'nin mutlaka tamamen kaybolması
- C) Tüm bakterilerin mantara dönüşmesi
- D) Bakteri sporlarının zorunlu tek açıklama olması
- E) Her hücrenin yeni bir kromozom edinmesi
Doğru cevap: A
Çözüm: Biofilm matriksi ve hücresel heterojenlik kalıtsal gen değişmeden ilaç etkisini azaltabilir.
Çürük aktivitesi yüksek bireyde tükürük tampon kapasitesi düşük ve sık şeker teması varsa en uygun mekanistik yorum hangisidir?
- A) Mine mineralizasyonunda mikrop ve çevre etkisi yoktur
- B) Bikarbonat düşüşü tüm bakterileri öldürür
- C) Sık şeker maruziyeti pH'yı kalıcı olarak yükseltir
- D) Plak asiditesinin uzun sürmesi demineralizasyon riskini artırabilir
- E) S. mutans tüm olgularda tek etken olmak zorundadır
Doğru cevap: D
Çözüm: Sık asit üretimi ve zayıf tamponlama demineralizasyon lehine ortam oluşturabilir.