Dört yaşında aktif EÇÇ bulunan, kooperasyonu sınırlı bir çocukta çok sayıda kaviteli ancak belirgin pulpal belirti göstermeyen süt dişi var. Aşamalı kontrol için hangi seçenek uygundur?
- A) Tüm dişlere koşulsuz Hall kronu uygulamak
- B) SDF sonrası takip gerekmeyeceğini bildirmek
- C) Her dişe mutlaka aynı seansta kök rezeksiyonu
- D) Sadece sıcak su içirip tedaviyi tamamen bırakmak
- E) Pulpal durum doğrulanarak uygun dişlerde ITR veya SDF ile ara kontrol ve risk yönetimi
Doğru cevap: E
Çözüm: Kooperasyon sınırlı çoklu çürük olgusunda ara terapötik restorasyon veya uygun lezyonda SDF seçilebilir; pulpa değerlendirmesi ve koruyucu izlem şarttır.
Süt molarda derin çürük radyografide pulpaya yakındır ancak spontan ağrı, fistül veya apikal patoloji yoktur. Restorasyon sırasında pulpa ekspozisyonunu azaltan yaklaşım hangisidir?
- A) Radyografi ve pulpa tanısını tamamen göz ardı etmek
- B) Periferde yeterli sınır oluşturup pulpa yakınında seçici çürük uzaklaştırma yapmak
- C) Tüm çürük dokusunu dışarıdan yalnız boyayarak bırakmak
- D) Her durumda pulpa boynuzlarını açığa çıkarana dek kazımak
- E) Restorasyon sızdırmazlığından vazgeçmek
Doğru cevap: B
Çözüm: Derin lezyonda seçici uzaklaştırma, uygun pulpal tanı ve sızdırmaz restorasyonla birlikte pulpa açılma riskini azaltabilir.
Üç yaşındaki çocuk için bakım veren fazla macunla fırçalamanın florür etkisini mutlaka artırdığını düşünüyor. En uygun eğitim yanıtı hangisidir?
- A) Pirinç tanesi miktarıyla günde iki kez fırçalamayı ve yutmayı azaltacak gözetimi anlatmak
- B) Günde çok sayıda florür tabletini otomatik eklemek
- C) Yalnız su florürünün çürük üzerindeki etkili olduğunu söylemek
- D) Florürlü ürünlerin hepsini ömür boyu yasaklamak
- E) Tüm fırçayı macunla doldurmayı istemek
Doğru cevap: A
Çözüm: Üç yaş altı çocukta kontrollü sürüntü miktarında florürlü diş macunu etkili koruma sağlar; aşırı yutma gereksiz florür maruziyetidir.
Daimi birinci moların fissürlerinde kavitasyonsuz oklüzal başlangıç lezyonu var; pulpal belirti yok ve izolasyon iyi. Hangi seçenek klinik olarak değerlendirilebilir?
- A) Fissürün zorunlu olarak endodontik obturasyonu
- B) Koruyucu uygulamadan sonra diyet ve takip gereksizdir
- C) Her durumda tam kuron rezeksiyonu
- D) Lezyon saptandığında mutlaka bütün mineyi kaldırmak
- E) Uygun vakada rezin fissür örtücüyle lezyonun izole edilmesi ve risk kontrolü
Doğru cevap: E
Çözüm: Kavitasyonsuz fissür lezyonları uygun izolasyonla sealant tedavisine aday olabilir; çürük riskini azaltma ve takip sürdürülmelidir.
Aynı çocukta bir dişte plak retansiyon alanında mat tebeşirimsi yüzey, diğerinde parlak sert koyu yüzey izleniyor. En güvenli yorum hangisidir?
- A) Her koyu renkli lezyon kesin aktiftir
- B) Birincisi aktif, ikincisi durmuş lezyonla daha uyumludur; klinik değerlendirme gerekir
- C) İki lezyonun da aynı hızda ilerlediği kesindir
- D) Her açık renkli lezyon kesin inaktiftir
- E) Yalnız renk görüntüsü pulpa nekrozunu kanıtlar
Doğru cevap: B
Çözüm: Aktif lezyonların yüzeyi daha mat ve pürüzlü, durmuş lezyonlar ise sıklıkla daha sert ve parlak olabilir; tek bir bulgu yetmez.
SDF uygulanmış bir süt molar lezyonu siyahlaştı ancak son kontrolde yumuşak dentin ve genişleme sürüyor. Nasıl yorumlanmalıdır?
- A) SDF bütün bakteri kaynaklı hastalıkları eradike etmiştir
- B) Renk değişikliği tek başına arrest kanıtı değildir; lezyon ve tedavi planı yeniden değerlendirilmelidir
- C) Dişin mutlaka yeni bir daimi dişe dönüştüğü kabul edilir
- D) Artık çürük riski ölçülmesine gerek yoktur
- E) Siyah renk her durumda kesin başarıdır
Doğru cevap: B
Çözüm: SDF ile arrest, klinik olarak sertleşme ve ilerlemenin durmasıyla izlenir; süren aktivite ek değerlendirme gerektirir.
Dört yaşında derin multisurface süt molar çürüğü bulunan fakat fistülü ve patolojik mobilitesi olmayan çocuk için metal kron düşünüldüğünde en önemli seçim koşulu hangisidir?
- A) Radyografide lezyonun hiç değerlendirilmemesi
- B) Pulpal tanı, kalan diş dokusu ve dişin restorabilitesinin değerlendirilmesi
- C) Yalnız diş renginin beyaz olması
- D) Bütün süt molarlarda hiç muayenesiz kron takılması
- E) Dişin o gün hangi oyuncakla oynadığı
Doğru cevap: B
Çözüm: Tam koronal örtüm kararı genişlik yanında pulpa sağlığı, restorabilite, kooperasyon ve oklüzal koşullara dayanmalıdır.
Hall tekniği planlanan süt molarda gece kendiliğinden ağrı, perküsyon hassasiyeti ve fistül saptanıyor. En uygun yaklaşım hangisidir?
- A) Kronun altına fistülü gizleyerek simante etmek
- B) Hiçbir inceleme yapmadan fissür örtücü uygulamak
- C) Hall tekniğini otomatik uygulamayıp pulpal enfeksiyon açısından değerlendirme yapmak
- D) Anamnezde ağrıyı daima normal kabul etmek
- E) Sadece şeker tüketimini artırmak
Doğru cevap: C
Çözüm: Spontan ağrı ve fistül pulpal enfeksiyon düşündürür; Hall tekniğinin seçilmiş semptomsuz süt molar koşullarıyla uyumlu değildir.
Çürük riski yüksek bir çocukta restore edilmiş dişler sağlıklı görünse de yeni lezyonlar gelişiyor. Tedavi planındaki eksik halkayı en çok hangi bulgu düşündürür?
- A) Kanın ABO grubu
- B) Birinci moların diş numarası
- C) Sık şeker maruziyeti ve zayıf günlük plak/Florür kontrolünün sürmesi
- D) Önceki restorasyonların renk uyumu
- E) Dişin sağ ya da sol tarafta olması tek başına
Doğru cevap: C
Çözüm: Yeni çürükler, yalnız kavitelerin doldurulmasının altta yatan çürük riskini ortadan kaldırmadığını ve önleme planının güçlendirilmesi gerektiğini gösterir.
Beş yaşında yüksek çürük riski ve çok sayıda yüzeysel lezyon nedeniyle profesyonel florür uygulaması planlanıyor. Hangi ifade doğrudur?
- A) Vernik sonrası florürlü macun sonsuza kadar yasaktır
- B) Vernik yalnız diş ağrısını maskeler
- C) Vernik uygulanması diyet/fırçalama müdahalelerinin yerine değil yanına eklenir
- D) Fissür örtücü uygulanmışsa bütün diğer koruma yasaktır
- E) Tek uygulama tüm çürükleri anatomik olarak restore eder
Doğru cevap: C
Çözüm: Profesyonel NaF vernik koruyucu bakımın parçasıdır; günlük florürlü fırçalama, şeker kontrolü ve tekrar değerlendirme gereklidir.
İki yaşındaki çocukta içme suyunun florür düzeyi bilinmiyor; aile sistemik florür tabletini doğrudan istiyor. Uygun ilk yaklaşım hangisidir?
- A) Her çocuğa aynı doz tableti vermek
- B) Florür tabletini diş fırçasının üzerine günde on kez dökmek
- C) Toplam florür maruziyeti ve içme suyu düzeyi ile çürük riskini değerlendirmek
- D) Yalnız süt dişi sayısını sorup yüksek doz vermek
- E) Aile öyküsünü ve diğer florür kaynaklarını yok saymak
Doğru cevap: C
Çözüm: Sistemik florür takviyesi bireysel riske ve içme suyu dahil toplam florür kaynaklarına göre belirlenir; körlemesine doz vermek uygun değildir.
Yalnız toplam şeker miktarı aynı olan iki çocukta biri ara öğünlere yayılan çok sık tüketim yapıyor. Bu çocukta çürük riskinin artmasını en iyi ne açıklar?
- A) Florürün zorunlu olarak tamamen yok olması
- B) Bakterilerin şekerden hiçbir asit üretememesi
- C) Her şekerli atıştırmanın mineyi otomatik sertleştirmesi
- D) Tükürüğün bütün tampon kapasitesini anında ikiye katlaması
- E) Daha sık asit atakları nedeniyle remineralizasyon için zamanın azalması
Doğru cevap: E
Çözüm: Biyofilmde sık pH düşmesi demineralizasyon sürelerini artırabilir ve remineralizasyon fırsatlarını azaltabilir.
Süt molar Class II geniş kaviteli, izolasyon iyi ve yoğun oklüzal yük mevcut. Geleneksel GIC kullanımı ile ilgili hangi yorum daha uygundur?
- A) Dişin yaşı restorasyonun dayanıklılığını hiç etkilemez
- B) Kompozite göre her zaman daha yüksek kırılma direnci gösterir
- C) Florür saldığı için tüm Class II kavitelerde tartışmasız en dayanıklıdır
- D) Mekanik sınırlılıkları nedeniyle geniş yük taşıyan restorasyonda dikkatli materyal seçimi gerekir
- E) Dentine kimyasal bağlanma özelliği hiç bulunmaz
Doğru cevap: D
Çözüm: Konvansiyonel GIC geniş multisurface yüklerde aşınma ve kırılma açısından sınırlı olabilir; kavite, yük ve izolasyon birlikte değerlendirilir.
Dört yaşındaki çocukta çok sayıda açık çürük kavitesi var; kapsamlı tedavi için kooperasyon henüz yeterli değil. ITRnin temel tedavi amacını en iyi hangisi açıklar?
- A) Aktif çürük alanlarını geçici olarak kontrol ederek aşamalı tedaviyi kolaylaştırmak
- B) Hiç çürük dokusu ve pulpa tanısı değerlendirmemek
- C) Her vakada daimi estetik tedavinin sonsuza kadar yerine geçmek
- D) Daimi diş sürmesini tamamen durdurmak
- E) Tüm dişlerde zorunlu ortodontik retansiyon sağlamak
Doğru cevap: A
Çözüm: Ara terapötik restorasyon, kooperasyon veya çoklu lezyon nedeniyle definitif tedavinin ertelendiği olgularda çürük kontrolüne yardımcı olabilir.
Rezin fissür örtücü yerleştirilirken fosforik asitle hazırlanmış mine üzerine tükürük bulaşıyor. Başarıyı korumak için hangisi gerekir?
- A) Asit etkisini artırmak için şeker çözeltisi dökmek
- B) Tükürük üzerine doğrudan polimerizasyon yapmak her zaman yeterlidir
- C) Mineyi kasıtlı olarak kanla yeniden ıslatmak
- D) Retansiyon tamamen bağımsız olduğundan kontaminasyonu önemsememek
- E) Kontaminasyonu giderip üretici protokolüne göre yüzey hazırlığını yeniden değerlendirmek
Doğru cevap: E
Çözüm: Tükürük kontaminasyonu adezyonu bozabileceğinden yüzey uygun biçimde yeniden hazırlanmalı ve izolasyon sağlanmalıdır.
Radyografik dentin derinliği benzer iki süt dişinden birinde spontan ağrı yok, diğerinde fistül var. Restoratif yaklaşım neden farklı olmalıdır?
- A) Her iki dişte yalnız florür verniği kesin tedavidir
- B) Radyografik çürük derinliği tüm tedaviyi tek başına belirler
- C) Pulpa durumu hiçbir restorasyonda göz önüne alınmaz
- D) Pulpal tanı aynı lezyon derinliğinde bile tedavi endikasyonunu değiştirebilir
- E) Fistül daima sağlıklı pulpa belirtisidir
Doğru cevap: D
Çözüm: Semptomlar ve fistül gibi enfeksiyon bulguları pulpal hastalık göstergesidir; sadece kavite derinliğine dayanarak aynı tedavi seçilmez.
Daimi birinci molarda kavitasyonsuz fissür lezyonu örtücü ile izole edildi. Bir yıl sonraki kontrolde örtücünün bir bölümü kayıp. En uygun yorum hangisidir?
- A) Diyet ve çürük riski artık önemsizdir
- B) Radyografik muayene tüm hastalarda yasaktır
- C) Örtücü kaybı dişin kesin olarak sağlıklı kaldığını kanıtlar
- D) Lezyon aktivitesi ve yüzey bütünlüğü yeniden incelenip uygun onarım/yenileme planlanır
- E) Dişi çekmek için tek başına yeterli sebeptir
Doğru cevap: D
Çözüm: Örtücü retansiyonu zaman içinde değişebilir; kayıp bölgelerde fissür ve çürük durumu yeniden değerlendirilerek bakım sürdürülmelidir.
Çürük lezyonunun ilerlemesini durdurmak üzere SDF uygulanacak çocukta bilgilendirilmiş onam için en eksiksiz ifade hangisidir?
- A) Siyah renklenme, alternatifler, sınırlılıklar ve klinik takip hakkında açıklama yapmak
- B) Yalnız işlemin adını söyleyip tüm olası sonuçları gizlemek
- C) Ailenin sorularına yanıt vermeden uygulamak
- D) SDFnin tüm pulpal patolojilere tek dozda kesin çözüm olduğunu söylemek
- E) Restorasyonun asla gerekmez olduğunu garanti etmek
Doğru cevap: A
Çözüm: SDF uygulamasında çürük dokunun siyahlaşması, olası tekrar uygulama, alternatif restorasyonlar ve izlemin gerekliliği açıklanmalıdır.
Yüksek riskli beş yaşındaki çocukta çürük nedeniyle birçok restorasyon tamamlanmış; aile koruyucu ziyaretlerin artık gereksiz olduğunu savunuyor. Doğru yaklaşım hangisidir?
- A) Her restorasyonun çürük hastalığını ömür boyu ortadan kaldırdığı
- B) Şekerli içeceğin gece boyu verilmesi
- C) Tükürük ve beslenme gibi etkenlerin yok sayılması
- D) Yeni çürüklerin önlenmesi için risk temelli bakım ve kontrolün sürmesi
- E) Florürlü macunun artık tamamen bırakılması
Doğru cevap: D
Çözüm: Restorasyon mevcut kaviteyi yönetir; yeni lezyon riskini ortadan kaldırmaz. Koruyucu alışkanlıklar ve risk temelli kontrol sürdürülmelidir.
Üç yaşında kavitasyon oluşmadan fark edilmiş aktif beyaz nokta için ilk tedavide hangi klinik ilke öne çıkar?
- A) Demineralizasyonu azaltıp remineralizasyonu destekleyen risk temelli nonoperatif bakım
- B) Takibi ve fırçalamayı tümüyle bırakmak
- C) Her kavitasyonsuz lezyonda zorunlu pulpektomi
- D) Mineyi tamamen kaldırarak sağlıklı dentin açığa çıkarmak
- E) Rutin tam koronal metal kron uygulaması
Doğru cevap: A
Çözüm: Başlangıç kavitasyonsuz lezyon, uygun koruyucu ve risk kontrolüyle durdurulabilir; gereksiz kavite preparasyonundan kaçınılır.