Periodonsiyumun temel bileşenleri hangi seçenekte birlikte verilmiştir?
- A) Dentin, mine, pulpa ve predentin
- B) Pulpa, mine, mine organı ve gingival sulkus
- C) Diş eti, periodontal ligament, sement ve alveol kemiği
- D) Dil, tükürük bezi, tonsil ve farinks
- E) Mine, pulpa, dentin ve tükürük
Doğru cevap: C
Çözüm: Periodonsiyum, dişi destekleyen ve çevreleyen diş eti, periodontal ligament, sement ve alveol kemiğini kapsar.
Periodontal ligamentin temel mekanik işlevi nedir?
- A) Pulpa kanlanmasını tamamen durdurmak
- B) Dişi alveol kemiğine bağlayarak kuvvetleri dağıtmak
- C) Tükürük salgısını başlatmak
- D) Dentin tübüllerini tıkamak
- E) Mine matriksini oluşturmak
Doğru cevap: B
Çözüm: Periodontal ligament lifleri dişi alveole bağlar, çiğneme kuvvetlerinin iletimini ve sönümlenmesini sağlar.
Periodontal ligamentin ana fibröz yapısında hangi kollajen tipi baskındır?
- A) Tip IV kollajen
- B) Tip XVII kollajen
- C) Tip X kollajen
- D) Tip II kollajen
- E) Tip I kollajen
Doğru cevap: E
Çözüm: Periodontal ligamentin başlıca yapısal kollajeni tip I’dir; diğer kollajen tipleri de bulunabilir.
Sharpey lifleri hangi yapı ile ilişkilidir?
- A) Dentin kanallarının pulpa tarafındaki açıklıkları
- B) Periodontal ligament kollajen liflerinin sement ve alveol kemiğine gömülü uçları
- C) Mine prizmalarının yüzey uçları
- D) Tükürük kanallarındaki epitel katlantıları
- E) Pulpa odasının sinir pleksusu
Doğru cevap: B
Çözüm: Sharpey lifleri periodontal ligamentin demetlerinin sement ve alveol kemiği içine gömülü bölümleridir.
Kök yüzeyindeki sementi esas olarak hangi hücreler yapar?
- A) Eritrositler
- B) Sementoblastlar
- C) Ameloblastlar
- D) Nötrofiller
- E) Odontoklastlar
Doğru cevap: B
Çözüm: Sementoblastlar sement matriksini üretir; ameloblastlar mine oluşumuyla ilişkilidir.
Junctional epitelin dişe bağlanmasında hangi yapı önemlidir?
- A) Volkmann kanalları ve Havers sistemleri
- B) Odontoblast uzantıları ve predentin
- C) Hemidesmozomal bağlantılar ve internal bazal lamina
- D) Mine prizmaları ve Retzius çizgileri
- E) Dentin tübülleri ve Tomes uzantıları
Doğru cevap: C
Çözüm: Birleşim epiteli diş yüzeyine internal bazal lamina ve hemidesmozomlarla tutunur.
Alveol kemiğinin periodonsiyumdaki temel görevi hangisidir?
- A) Diş köklerinin bulunduğu soketleri oluşturarak destek sağlamak
- B) Pulpanın tamamını keratinize etmek
- C) Diş minesini salgılamak
- D) Dil papillalarını meydana getirmek
- E) Tat duyusunu iletmek
Doğru cevap: A
Çözüm: Alveol kemiği diş soketlerini oluşturur ve periodontal ligamente tutunma yüzeyi sağlar.
Gingival kenarı CEJ’nin 2 mm apikalinde olan dişte PPD 4 mm ise CAL kaç mm’dir?
- A) 2 mm
- B) 1 mm
- C) 8 mm
- D) 4 mm
- E) 6 mm
Doğru cevap: E
Çözüm: Resesyon varsa CAL = PPD + gingival çekilme; 4 + 2 = 6 mm.
Gingival kenarı CEJ’nin 2 mm koronalinde ve PPD’si 5 mm olan bölgede CAL kaç mm’dir?
- A) 10 mm
- B) 7 mm
- C) 5 mm
- D) 3 mm
- E) 2 mm
Doğru cevap: D
Çözüm: Gingival kenar CEJ’nin koronalindeyse CAL = PPD − koronal mesafe; 5 − 2 = 3 mm.
Gingival büyüme bulunan, PPD’si artmış ancak CAL’si olmayan diş için hangi yorum uygundur?
- A) Tüm kök yüzeyi rezorbe olmuştur
- B) İleri periodontitis kesinleşmiştir
- C) Psödocep oluşumu olasıdır
- D) Dişin alveolü yoktur
- E) Dişte mutlak pulpa nekrozu vardır
Doğru cevap: C
Çözüm: Gingival kenarın koronale yer değiştirmesi sondlama derinliğini ataşman kaybı olmadan artırabilir.
Sağlam periodonsiyumda BOP oranı %22 ve PPD ≤3 mm ise hangi klinik tanım en uygundur?
- A) Genelleşmiş periodontitis evre IV
- B) Periodontal sağlık
- C) Diş kökü kırığı
- D) Lokalize biyofilm kaynaklı gingivitis
- E) Periimplantitis
Doğru cevap: D
Çözüm: BOP %10–30 aralığı lokalize gingivitisle uyumludur; ataşman kaybı da yoksa periodontitis denmez.
Sağlam periodonsiyumda BOP oranı %46 ve PPD ≤3 mm ise hangi tanımlama uygundur?
- A) Akut periodontal apse
- B) Klinik periodontal sağlık
- C) Mutlak evre III periodontitis
- D) Generalize gingivitis
- E) Lokalize gingivitis
Doğru cevap: D
Çözüm: 2017 sınıflamasında BOP >%30, sağlam periodonsiyumda yaygın/generalize gingiviti destekler.
Bir kişinin periodontitis olgusu sayılmasında hangi bulgu önemli tanı ölçütüdür?
- A) Tek dişte izole travmatik çekilme
- B) Bütün dişlerde normal fizyolojik sulkus
- C) Sadece fırçalama sırasında hassasiyet
- D) Sadece bir dişte yüzeysel mine lekesi
- E) Periodontitis dışı nedenlerle açıklanamayan iki komşu olmayan dişte interdental CAL
Doğru cevap: E
Çözüm: 2017 konsensüsü iki komşu olmayan dişte interdental CAL saptanmasını temel olgu ölçütlerinden biri olarak kullanır.
İnterdental en yüksek CAL 2 mm, karmaşıklık faktörü yoksa hangi evre öncelikle düşünülür?
- A) Derece C
- B) Evre IV
- C) Evre II
- D) Evre III
- E) Evre I
Doğru cevap: E
Çözüm: Evre I için interdental CAL başlangıç ölçütü 1–2 mm’dir; diğer evre değiştiren faktörler ayrıca değerlendirilir.
CEJ’nin 3 mm apikalinde gingival kenarı bulunan dişte PPD 5 mm, BOP negatif ise CAL için doğru değer nedir?
- A) 8 mm
- B) 3 mm
- C) 2 mm
- D) 0 mm
- E) 5 mm
Doğru cevap: A
Çözüm: CAL resesyonla PPD’nin toplamıdır: 3 + 5 = 8 mm; BOP’nin negatif oluşu ölçümü değiştirmez.
Gingival kenar CEJ’nin 2 mm koronalinde, PPD 6 mm ve BOP pozitif olan bölgede CAL kaç mm’dir?
- A) 0 mm
- B) 4 mm
- C) 8 mm
- D) 6 mm
- E) 2 mm
Doğru cevap: B
Çözüm: Gingival kenar koronal konumdaysa CAL = 6 − 2 = 4 mm; BOP inflamasyon bulgusudur.
Yaşı 30, radyografik kemik kaybı yaklaşık %45 olan ve doğrudan ilerleme verisi bulunmayan hastada dolaylı grade ölçütü nedir?
- A) Grade B; kemik kaybı/yaş 0,45
- B) Evre I; kemik kaybı/yaş 3
- C) Grade A; kemik kaybı/yaş 1,5
- D) Grade A; kemik kaybı/yaş 0,15
- E) Grade C; kemik kaybı/yaş 1,5
Doğru cevap: E
Çözüm: %45 / 30 yıl = 1,5; >1 oranı Grade C için dolaylı ilerleme kanıtıdır.
Yaşı 50, radyografik kemik kaybı yaklaşık %20 olan ve grade değiştirici risk bulunmayan hastada dolaylı grade hangisidir?
- A) Grade B; oran 0,4
- B) Grade C; oran 2,5
- C) Grade A; oran 1,4
- D) Grade C; oran 0,04
- E) Evre IV; oran 0,4
Doğru cevap: A
Çözüm: Kemik kaybı yüzdesi/yaş = 20/50 = 0,4; 0,25–1,0 aralığı Grade B ile uyumludur.
Yaşı 40, kemik kaybı yaklaşık %8 olan, sigara içmeyen ve diyabeti olmayan hastada dolaylı grade eğilimi hangisidir?
- A) Grade C; oran 0,2
- B) Grade B; oran 1,2
- C) Grade A; oran 0,2
- D) Grade C; oran 2
- E) Evre IV; oran 8
Doğru cevap: C
Çözüm: 8/40 = 0,2; risk değiştiricisi yoksa bu dolaylı ölçüt Grade A yönündedir.
İki komşu olmayan dişte görülen interdental CAL’nin periodontitis tanısını desteklemesi için hangi nokta özellikle sorgulanmalıdır?
- A) Ataşman kaybının çürük, travmatik çekilme veya kök kırığı gibi başka nedenlerle açıklanmaması
- B) Hastanın tek tip diş fırçası kullanması
- C) Hastanın diş renginin koyu olması
- D) Sadece dil üzerindeki plak miktarı
- E) Dişlerin aynı arkta bulunması
Doğru cevap: A
Çözüm: Klinik olgu tanımı, periodontitis dışı nedenlere bağlı CAL kaybının dışlanmasını gerektirir.