Akuaporinlerin membran üzerindeki başlıca etkisi hangisidir?
- A) Suyun zar boyunca geçiş hızını artırmak
- B) DNA sentezini başlatmak
- C) ATP'yi doğrudan glukoza dönüştürmek
- D) Kollajen liflerini çapraz bağlamak
- E) Ribozomu çekirdekçikte parçalamak
Doğru cevap: A
Çözüm: Akuaporinler suya yüksek geçirgenlik sağlayan kanal proteinleridir.
Bir hastada özel olarak 22q11.2 bölgesinin delesyonu soruluyorsa hangi yöntem hedefe yönelik araştırma yapabilir?
- A) 22q11.2 lokusuna özgü FISH probu
- B) Hemoglobin elektroforezi
- C) Yalnız mikroskobik kan yayması
- D) Sadece elektrolit analizi
- E) Standart serum amilaz ölçümü
Doğru cevap: A
Çözüm: FISH belirli kromozom bölgesini işaretleyen problarla hedefe yönelik değişikliği araştırabilir.
Promoter bölgesinde yoğun CpG metilasyonu hangi sonucu çoğu bağlamda destekler?
- A) Protein kodunun üç katına çıkmasını
- B) DNA dizisinin zorunlu olarak değişmesini
- C) Kromozom sayısının artmasını
- D) Bütün genlerin aynı anda etkinleşmesini
- E) İlgili genin transkripsiyonunun baskılanmasını
Doğru cevap: E
Çözüm: Promoter metilasyonu çoğu bağlamda transkripsiyon azalması ile ilişkilidir; DNA dizisi değişmez.
Sitozolde sentezlenmeye başlayan bir salgı proteininin granüllü ER'ye yönlendirilmesini çoğunlukla hangi özellik sağlar?
- A) Peroksizomal katalazın katalitik bölgesi
- B) Sentromerdeki kohezin kompleksi
- C) ER hedefleme sinyal dizisi
- D) Mitotik iğ ipliğinin uzunluğu
- E) Çekirdekçikteki rRNA üretimi
Doğru cevap: C
Çözüm: Sinyal dizisi ve sinyal tanıma sistemi yeni proteini ER yoluna yönlendirebilir.
Sanger dizilemenin en uygun temel kullanım alanı hangisidir?
- A) Her kromozomun mikroskopta sayılması
- B) Hedeflenmiş kısa DNA bölgesindeki nükleotid dizisinin incelenmesi
- C) Serum hormon miktarının ölçülmesi
- D) Diş mine kalınlığının radyografik ölçümü
- E) Tüm dengeli translokasyonların tek başına tanısı
Doğru cevap: B
Çözüm: Sanger dizileme seçilen DNA parçalarındaki baz dizisini çözmekte kullanılır.
Doku mühendisliğinin klasik üç temel bileşeni hangileridir?
- A) Sadece mine, dentin ve sement
- B) Antibiyotik, asit ve şeker
- C) Sadece mineral, fosfat ve serum
- D) Hemoglobin, trombosit ve nötrofil
- E) Hücre, iskele ve sinyal/mikroçevre
Doğru cevap: E
Çözüm: Hücreler, uygun iskele ve biyolojik sinyal/mikroçevre doku mühendisliğinin temel öğeleridir.
Kollajen gibi ekstrasellüler matriks proteinlerinin hücre dışına ulaştırılmasını hangi mekanizma sağlar?
- A) DNA'nın kinetokora bağlanması
- B) Lizozomal hidrolazların sürekli dışarı pompalanması
- C) Salgı veziküllerinin plazma zarıyla kaynaşması
- D) Ribozomların çekirdek içine göçmesi
- E) Lizinlerin tamamının serbest difüzyonu
Doğru cevap: C
Çözüm: Salgı yolunda sentez ve işlem gören proteinler ekzositozla hücre dışına ulaşabilir.
Üçüncü molarlar dışındaki yedi daimi dişin doğuştan bulunmaması hangi terimle tanımlanır?
- A) Oligodonti
- B) Taurodontizm
- C) Hipersementoz
- D) Füzyon
- E) Transpozisyon
Doğru cevap: A
Çözüm: Üçüncü molarlar hariç altı veya daha fazla daimi diş agenezisi oligodontidir.
Hasta anneden hem kız hem erkek çocuklara farklı şiddette bulgular geçiyor, hasta baba çocuklarına geçirmiyorsa hangi model öne çıkar?
- A) Y'ye bağlı kalıtım
- B) Mitokondriyal kalıtım
- C) Otozomal dominant tam penetrans
- D) Sadece X'e bağlı babadan oğula kalıtım
- E) Kromozomal Robertson translokasyonu
Doğru cevap: B
Çözüm: Maternal geçiş ve şiddet değişkenliği mtDNA heteroplazmisiyle uyumludur.
Sitozolde işlev görecek birçok proteinin translasyonu öncelikle nerede yapılır?
- A) Golgi lümenindeki ribozomlarda
- B) Lizozomal asidik hidrolazlarla
- C) Serbest sitozolik ribozomlarda
- D) Sentrozomun sentriyollerinde
- E) Mitokondrinin dış yüzeyindeki nükleer porlarda
Doğru cevap: C
Çözüm: Sitozolik proteinlerin çoğu serbest ribozomlarda üretilir; ER'ye hedeflenmeleri gerekmez.
Genetik test raporunda VUS bulunmasının klinik yorumunda hangisi doğrudur?
- A) Otomatik olarak patojenik tanıdır
- B) Her zaman benign ve etkisizdir
- C) Tek başına hastalık nedenini kesinleştirmez
- D) Kromozom sayısının 47 olduğunu kanıtlar
- E) Kesinlikle tüm aile bireylerinde semptom yapar
Doğru cevap: C
Çözüm: Önemi belirsiz varyant, tek başına patojeniklik kanıtı değildir; ek kanıt gerekir.
Diş gelişiminde primer mine düğümünün (enamel knot) başlıca rolü hangisidir?
- A) Sadece damar oluşumunu sağlamak
- B) Taç morfogenezi için geçici sinyal merkezi görevi yapmak
- C) Kök kanalını mekanik olarak genişletmek
- D) Kalıcı mine matriksi salgılayan ameloblasta dönüşmek
- E) Pulpa içinde odontoklastları üretmek
Doğru cevap: B
Çözüm: Enamel knot, FGF/SHH/BMP gibi sinyallerle cusp ve taç örüntülemesini etkileyen geçici organizasyon merkezidir.
DNA hasarı durumunda p53'ün hücre döngüsünü duraklatmasını kolaylaştıran CDK inhibitörü hangisidir?
- A) Kinezin
- B) Kaspaz-3
- C) p21
- D) Fibronektin
- E) Mannoz-6-fosfat
Doğru cevap: C
Çözüm: p53, p21 ekspresyonunu artırarak CDK etkinliğini ve G1/S ilerlemesini baskılayabilir.
İki farklı, bağımsız otozomal lokusta AaBb × AaBb çaprazında aabb çocuk olasılığı kaçtır?
- A) 1/8
- B) 1/2
- C) 3/16
- D) 1/4
- E) 1/16
Doğru cevap: E
Çözüm: aa olasılığı 1/4 ve bb olasılığı 1/4 olup bağımsızlıkla çarpılır.
Çok sayıda eksik daimi diş, hipohidroz ve seyrek saç bulunan bireyde hangi gen/yol önceliklidir?
- A) Yalnız MMP20–KLK4
- B) Sadece HBB
- C) EDA–EDAR yolu
- D) Yalnız COL2A1
- E) Tek başına F8
Doğru cevap: C
Çözüm: Ektodermal displazide diş, saç ve ter bezi birlikteliği EDA–EDAR sinyalini düşündürür.
Gq proteinine bağlı bir reseptörün etkinleşmesiyle PLC yolunda hangi ikinci haberciler ortaya çıkar?
- A) IP₃ ve DAG
- B) Mannoz-6-fosfat ve kollajen
- C) ATP ve ADP
- D) cAMP ve GMP
- E) mRNA ve tRNA
Doğru cevap: A
Çözüm: Gq yolunda fosfolipaz C, PIP₂'yi IP₃ ve DAG'a ayırır; IP₃ hücre içi Ca²⁺ salınımını artırabilir.
Otozomal çekinik hastalıkta Aa × Aa ebeveynlerin fenotipik sağlıklı bir çocuğunun taşıyıcı olma olasılığı nedir?
- A) 3/4
- B) 1/2
- C) 1/4
- D) 2/3
- E) 1/8
Doğru cevap: D
Çözüm: Sağlıklı olma koşulu altında genotipler AA (1/4), Aa (1/2); olasılık (1/2)/(3/4)=2/3'tür.
Apikal papilla kök hücresi popülasyonu hangi kısaltmayla belirtilir?
- A) SCAP
- B) HERS
- C) SHED
- D) DPSC
- E) PDLSC
Doğru cevap: A
Çözüm: SCAP stem cells from apical papilla kısaltmasıdır.
Mikrotübülün artı ucuna yönelik vezikül taşınmasında tipik motor protein hangisidir?
- A) Miyozin II
- B) Fibronektin
- C) Kinezin
- D) Troponin C
- E) Dinein
Doğru cevap: C
Çözüm: Birçok kinezin ailesi üyesi mikrotübülün artı ucuna doğru yük taşır.
Amelogenezis imperfekta için kalıtım örüntüsü hakkında hangi ifade en doğrudur?
- A) Farklı aile ve tiplerde OD, OÇ veya X'e bağlı biçimler görülebilir
- B) Bütün hastalarda aynı gen değişmiştir
- C) Daima yalnız anneden mtDNA ile geçer
- D) Tüm vakalar yalnız Y'ye bağlıdır
- E) Genetik neden hiçbir vakada yoktur
Doğru cevap: A
Çözüm: Mine gelişim kusurları genetik olarak heterojendir ve çeşitli Mendel kalıtım biçimleri bulunabilir.