Malullük sigortasında genel olarak hangi çalışma gücü kaybı oranı esas alınır?
- A) En az %10
- B) En az %15
- C) En az %25
- D) En az %60
- E) En az %40
Doğru cevap: D
Çözüm: Malullük tespitinde SGK sağlık kurulu ölçütlerine göre genel olarak çalışma gücünün en az yüzde 60 kaybı esastır; bu oran tek başına aylığa hak kazandırmaz.
Günlük çalışma süresi 6 saat olan işçi için asgari ara dinlenmesi ne kadardır?
- A) 30 dakika
- B) 10 dakika
- C) 15 dakika
- D) 45 dakika
- E) 60 dakika
Doğru cevap: A
Çözüm: Dört saati aşan ve yedi buçuk saati geçmeyen günlük çalışmada asgari ara dinlenmesi yarım saattir.
Sosyal yardımda ihtiyaç sahibi kişinin gelir testi veya bürokrasi nedeniyle destekten yararlanamaması hangi sorundur?
- A) Kapsama hatası
- B) Yatay yeniden dağıtım
- C) Yüksek dekomodifikasyon
- D) Dışlama hatası
- E) Sosyal yatırımın tam başarısı
Doğru cevap: D
Çözüm: Dışlama hatası, hedef ve ihtiyaç koşullarını taşıyan kişinin koruma dışında kalmasıdır.
İşkolu barajı sağlanmışsa işletme toplu iş sözleşmesi yetkisi için işletmede çalışanların en az yüzde kaçı ilgili sendikaya üye olmalıdır?
- A) %20
- B) %30
- C) %40
- D) %50
- E) %60
Doğru cevap: C
Çözüm: İşletme düzeyinde en az yüzde 40 çoğunluk aranır; işyeri yarıdan fazla şartından farklıdır.
Aynı sağlık hizmetine bütün çocukların gelir testi yapılmadan erişmesi hangi yaklaşımı örnekler?
- A) Dar gelir testiyle seçicilik
- B) Evrensellik ilkesi
- C) Mesleki kast sistemi
- D) Yalnız işveren katkı primi
- E) Ertelenmiş işsizlik ödeneği
Doğru cevap: B
Çözüm: Tanımlanan çocuk nüfusun tamamına gelir durumu aranmadan erişim tanınması evrenselliğe örnektir.
Kanunî lokavtın işveren tarafındaki temel tanımı hangi seçenekte doğru açıklanmıştır?
- A) İşçilerin kendi aralarında ücret belirlemesi
- B) Sadece işçinin rapor alması
- C) Sendikanın işçinin yıllık izinlerini onaylaması
- D) Toplu iş uyuşmazlığında kanunî şartlarla işçilerin topluca işten uzaklaştırılması
- E) İşyerinin adresindeki posta kodunun değişmesi
Doğru cevap: D
Çözüm: Lokavt işveren tarafının kanunda tanımlanmış toplu iş uyuşmazlığı aracıdır; grevle aynı taraf tarafından uygulanmaz.
2008 sonrası 4/c kamu görevlisi için temel tam yaşlılık aylığı prim günü hedefi hangisidir?
- A) 900 gün
- B) 9.000 gün
- C) 1.800 gün
- D) 4.500 gün
- E) 7.200 gün
Doğru cevap: B
Çözüm: 5510’a tabi kamu görevlileri bakımından temel 9.000 gün şartı bulunur; başlangıç ve geçiş hükümleri belirleyicidir.
İşyerinin devrinde işçinin hizmet süresine dayalı hakları hesaplanırken hangi tarih esas alınır?
- A) Devreden işveren yanında işe başladığı tarih
- B) İşyerinin yeni tabelasının asıldığı tarih
- C) Devralanın ticaret siciline ilk kayıt tarihi
- D) İşçinin ilk yıllık izin talebinin tarihi
- E) Yalnız sözleşmenin son gününe ilişkin tarih
Doğru cevap: A
Çözüm: 4857 m.6 devralana hizmet süresine bağlı haklarda devreden yanındaki ilk işe başlama tarihini esas alma yükümlülüğü getirir.
Çalışanın kurumu bırakırsa kaybedeceği haklar ve maliyetler yüzünden kalması hangi bağlılık boyutudur?
- A) Duygusal bağlılık
- B) Normatif bağlılık
- C) Görev önemi
- D) Devam bağlılığı
- E) Psikolojik güvenlik
Doğru cevap: D
Çözüm: Devam bağlılığı ayrılmanın maliyetini gözetir; duygusal bağlılık isteme, normatif bağlılık yükümlülük hissidir.
Kötü çalışma koşulları ve yüksek personel devriyle anılan, yükselme imkânları sınırlı işler ikili işgücü piyasasında hangi kesime daha yakındır?
- A) Birincil işgücü piyasası
- B) Yalnız kamu üst yönetimi
- C) İkincil işgücü piyasası
- D) Tek tip evrensel meslek piyasası
- E) Tam istihdamın zorunlu tanımı
Doğru cevap: C
Çözüm: İkincil kesim güvencesiz, düşük ücretli ve sınırlı kariyer imkânlı işler ile ilişkilendirilebilir.
İş kazası sonucunda hak kazanılan sürekli iş göremezlik geliri hangi kategoriyle ilişkilidir?
- A) Uzun vadeli yaşlılık sigortası
- B) Yalnız isteğe bağlı özel hayat sigortası
- C) 4447 kapsamındaki işsizlik ödeneği
- D) Doğrudan sosyal yardım kartı
- E) Kısa vadeli iş kazası ve meslek hastalığı sigortası
Doğru cevap: E
Çözüm: Sürekli iş göremezlik geliri, iş kazası ve meslek hastalığı riskine bağlanan kısa vadeli sigorta yardımıdır.
Ücreti ödeme gününden itibaren mücbir sebep olmadan 20 gün içinde ödenmeyen işçi bakımından 4857 m.34 hangi hakkı tanır?
- A) İşverene ait bütün mallara kendiliğinden el koyma
- B) Kıdem aranmadan otomatik emeklilik
- C) Sendikayı tek taraflı feshetme
- D) İş sözleşmesinin doğrudan kamu hizmetine dönüşmesi
- E) İş görme borcunu yerine getirmekten kaçınma
Doğru cevap: E
Çözüm: Ücretin ödenmemesi nedeniyle belirli şartlarda iş görmekten kaçınma hakkı doğabilir.
Kısmî süreli işçinin paraya ilişkin bölünebilir menfaatleri nasıl belirlenir?
- A) Her durumda emsal işçinin iki katı olarak
- B) Sadece işverenin keyfî tercihiyle sıfır olarak
- C) İşçinin nüfusa kayıtlı olduğu ile göre
- D) Emsal tam süreli işçiye göre çalıştığı süreye orantılı olarak
- E) Kısmi süreli olunduğunda hiçbir menfaat ödenmeyecek şekilde
Doğru cevap: D
Çözüm: 4857 m.13 kısmi süreli işçinin bölünebilir parasal menfaatlerinde çalışılan süre oranını temel alır.
İki çalışan benzer çaba ve yetkinliğe rağmen farklı ödül aldığını düşünüyorsa Adams kuramına göre ilk tepki hangi olguya ilişkindir?
- A) Tam eşitlik algısı
- B) Sadece ücretlerin nominal düzeyi
- C) Algılanan eşitsizlik ve adaletsizlik
- D) İşsizlik oranı değişimi
- E) Makine verimliliği artışı
Doğru cevap: C
Çözüm: Eşitlik kuramı katkı/çıktı oranının referans kişiyle karşılaştırılmasını vurgular.
Gelir dışında eğitim, sağlık ve yaşam koşullarındaki yoksunlukların birlikte incelenmesi hangi ölçüm yaklaşımıdır?
- A) Yalnız nominal ücret düzeyi
- B) Sadece kişi başına ihracat
- C) Çok boyutlu yoksulluk
- D) Yalnız asgari vergi oranı
- E) Çalışanların toplam prim günü
Doğru cevap: C
Çözüm: Çok boyutlu yoksulluk, yalnız parasal gelire indirgenemeyen eğitim, sağlık ve yaşam standardı yoksunluklarını birlikte değerlendirir.
Çalışma çağındaki nüfus 1.000, istihdam 700 ve işsiz 100 kişidir. İşgücüne katılma oranı kaçtır?
- A) %80
- B) %70
- C) %10
- D) %20
- E) %90
Doğru cevap: A
Çözüm: İşgücü 700+100=800; katılma oranı 800/1.000×100=%80.
6356 m.17 bakımından işçilerin aynı işkolunda aynı anda birden fazla sendikaya üyeliğine ilişkin genel kural hangisidir?
- A) Aynı işkolunda aynı anda birden çok üyelik yasaktır; farklı işverenlere ait işyerlerinde çalışma istisnası vardır.
- B) Her durumda sınırsız eş zamanlı üyelik serbesttir.
- C) Yalnız işverenler iki sendikaya üye olabilir.
- D) Hiçbir işçi tek sendikaya da üye olamaz.
- E) Çoklu üyelik yalnız aynı işyerinde zorunludur.
Doğru cevap: A
Çözüm: Genel yasak aynı işkolunda eşzamanlı çoklu üyeliğe ilişkindir; farklı işverenlerin işyerlerinde çalışma hâli kanunî istisnadır.
Sigortalının ölümü sonrasında koşulları taşıyan eş veya çocuğa bağlanabilecek ölüm aylığı hangi kolun sonucudur?
- A) Uzun vadeli ölüm sigortası
- B) Kısa vadeli analık sigortası
- C) Yalnız iş kazası bildirimi
- D) GSS sağlık hizmeti bedeli
- E) İşveren kıdem tazminatı fonu
Doğru cevap: A
Çözüm: Ölüm aylığı uzun vadeli ölüm sigortasının yardım türüdür; ölüm geliri ise mesleki risk kaynaklı bazı hâllerde ayrı bir kavramdır.
Bir kişinin yaşlılık aylığı için gerekli yaş ve prim şartlarını sağlaması yanında 4/a başvuru sürecinde genel olarak hangi işlem aranır?
- A) İşyerinin kapatılmasını isteme
- B) Sendika genel kurulu kararı getirme
- C) İşten ayrılma ve tahsis talebinde bulunma
- D) İşsizlik fonuna bütün primleri geri ödeme
- E) Emlak vergisini beş yıl önce ödeme
Doğru cevap: C
Çözüm: SGK 4/a yaşlılık aylığı başvurusunda işten ayrılma ve yazılı/elektronik tahsis isteğini belirtir; daha sonra çalışma ayrı kurallara tabidir.
Bir işçinin 8 saat fiilen çalışma ve 1 saat ara dinlenmesi bulunan günlük programı için hangi hesap doğrudur?
- A) Toplam fiilî çalışma 9 saattir.
- B) Ara dinlenmesi 8 saatlik çalışma hesabına katılmaz.
- C) Ara dinlenmesi fazla çalışma olarak zamlı ödenir.
- D) Ara dinlenmesi her koşulda yıllık izinden düşülür.
- E) Ara dinlenmesi işçinin ücretini zorunlu olarak iki katına çıkarır.
Doğru cevap: B
Çözüm: 4857 m.68 gereği ara dinlenmeleri çalışma süresinden sayılmaz.