Kabul için 5 gün süre veren öneri sahibinin öneriye bağlılığına ilişkin doğru ifade hangisidir?
- A) Öneren belirlediği sürenin sonuna kadar önerisiyle bağlıdır
- B) Öneri her durumda yalnız 24 saat geçerlidir
- C) Öneri aynı anda kesin hükümsüzdür
- D) Öneri sadece hâkim kabul ederse geçerlidir
- E) Süre belirtilmesi önerinin bağlılığını tamamen kaldırır
Doğru cevap: A
Çözüm: TBK m. 3 süreli öneride önereni sürenin sonuna kadar bağlar; kabul süresinde ulaşmazsa bağlılık kalkar.
Telefon görüşmesinde aynı anda iletişim kuran taraflar arasındaki süresiz öneri için hangi kural uygulanır?
- A) Daima posta yoluyla yapılan öneri kuralı
- B) Hazır olanlar arasında süresiz öneri kuralı
- C) Mutlaka tapu tescili şartı
- D) Yalnız mahkeme huzurunda kabul kuralı
- E) Önerenin altı ay bağlı kalması kuralı
Doğru cevap: B
Çözüm: TBK m. 4 doğrudan iletişim sağlayan telefon gibi araçları hazır olanlar arasındaki öneri kapsamında değerlendirir.
Borcun yerine getirilmesinde alacaklının doğrudan o borçlunun kişisel becerisinde menfaati yoksa ne söylenebilir?
- A) Her durumda yalnız borçlu ifa edebilir
- B) Borcun kaynağı kendiliğinden değişir
- C) Kural olarak borçlu borcu mutlaka şahsen ifa etmek zorunda değildir
- D) Alacaklı her durumda tüm borcu affetmiş sayılır
- E) Borç otomatik zamanaşımına uğrar
Doğru cevap: C
Çözüm: TBK m. 83 şahsen ifanın zorunlu olup olmadığını alacaklının bizzat ifada menfaati üzerinden belirler.
Tamamı belirli ve vadesi gelmiş 40.000 TL borcun yalnız 5.000 TL’sinin önerilmesi hâlinde alacaklı için genel kural hangisidir?
- A) Mutlaka kısmi ifayı kabul eder
- B) Borçlunun geri kalan borcu doğrudan düşer
- C) Alacaklı mülkiyetini kaybeder
- D) Kısmi ifayı reddedebilir
- E) Borç doğrudan miras borcu olur
Doğru cevap: D
Çözüm: TBK m. 84 uyarınca tamamı belli ve muaccel borçta alacaklı kısmi ifayı reddedebilir.
Taraflar aksini kararlaştırmamışsa para borcunun ifa yeri için TBK m. 89 hangi noktayı esas alır?
- A) Borçlunun doğduğu hastane
- B) Alacaklının nüfusa kayıtlı olduğu köy
- C) Her durumda mahkeme kalemi
- D) Paranın basıldığı merkez
- E) Alacaklının ödeme zamanındaki yerleşim yeri
Doğru cevap: E
Çözüm: TBK m. 89 para borcunu kural olarak alacaklının ödeme zamanındaki yerleşim yerinde ifa edilen borç sayar.
Parça borcu için özel bir yer kararlaştırılmamışsa TBK m. 89 uyarınca ifa yeri nedir?
- A) Sözleşmenin kurulduğu sırada borç konusunun bulunduğu yer
- B) Her durumda alacaklının son adresi
- C) Her durumda başkent
- D) Noterin görev çevresi
- E) Borcun doğmasından beş yıl sonraki depo
Doğru cevap: A
Çözüm: TBK m. 89 parça borcunun ifa yerini sözleşme kurulurken şeyin bulunduğu yere bağlar.
Borca aykırı ifa yüzünden zarar doğduğunda TBK m. 112 bakımından borçlu hangi savunmayla tazminat sorumluluğundan kurtulabilir?
- A) Hiçbir delil sunmadan sırf borçlu olduğu için
- B) Kendisine hiçbir kusur yüklenemeyeceğini ispat ederek
- C) Zararın sözleşmede hiç yazmamasıyla otomatik
- D) Alacaklının soyadını bilmemesiyle
- E) Borçlanmanın her zaman aile içinde olmasıyla
Doğru cevap: B
Çözüm: TBK m. 112 borca aykırılıkta borçlunun kusursuzluğunu ispatlamasını sorumluluktan kurtuluş için esas alır.
Sözleşmede ödemeye ilişkin belirli bir takvim günü kararlaştırılmış ve ödeme yapılmamışsa borçlu temerrüdü için hangisi doğrudur?
- A) Mutlaka iki yıl beklemek gerekir
- B) Borcun konusu otomatik imkânsız hâle gelir
- C) Kural olarak ihtar gerekmeksizin temerrüt doğabilir
- D) Alacaklı her durumda temerrüde düşer
- E) Sözleşme kanunen kendiliğinden gaiplik doğurur
Doğru cevap: C
Çözüm: TBK m. 117 belirlenmiş ifa gününün gelmesiyle ihtarsız temerrüdü düzenler.
Muaccel bir borçta ifa günü belirli değil ve özel istisna da bulunmuyorsa borçlu temerrüdüne ilişkin kural nedir?
- A) Her durumda borcun doğduğu gün ihtarsız temerrüt vardır
- B) Borç bir yıl sonra kesin hükümsüz olur
- C) Borçlu temerrüdü ancak mirasta mümkündür
- D) Alacaklının ihtarıyla temerrüt gerçekleşir
- E) Temerrüt için mutlaka noter ihtarı zorunludur
Doğru cevap: D
Çözüm: TBK m. 117 uyarınca muaccel borçta temerrüt kural olarak ihtarla doğar; ihtarın noterden gelmesi şart değildir.
Gereği gibi önerilen ifayı haklı sebep olmadan kabul etmeyen alacaklı için hangi kurum gündeme gelir?
- A) Borçlunun aldatması
- B) İrade sakatlığına bağlı iptal
- C) Mirasın reddi
- D) Kesin hükümsüzlük
- E) Alacaklının temerrüdü
Doğru cevap: E
Çözüm: TBK m. 106 gereği uygun biçimde önerilen ifayı haksız yere kabul etmeyen alacaklı temerrüde düşebilir.
Karşılıklı borç yükleyen sözleşmede borçlu temerrüde düştüğünde alacaklı için temel usul hangi seçenekte doğru verilmiştir?
- A) Kural olarak ifa için uygun ek süre tanımak
- B) Daima hiçbir bildirim yapmadan ceza davası açmak
- C) Her durumda doğrudan sözleşmeyi kendiliğinden yok saymak
- D) Mutlaka beş yıllık hak düşürücü süre beklemek
- E) Önce borçlunun mirasçılarını belirlemek
Doğru cevap: A
Çözüm: TBK m. 123 karşılıklı sözleşmede temerrüt sonrası ek süre verilmesini; m. 124 istisnalarını düzenler.
TBK m. 27 uyarınca konusu başlangıçtan itibaren objektif olarak imkânsız olan sözleşmede hangi kurum öne çıkar?
- A) Sadece kira bedelinin indirimi
- B) Kesin hükümsüzlük
- C) Alacaklının temerrüdü
- D) Kendiliğinden alacağın devri
- E) Her durumda sözleşmenin uyarlanması
Doğru cevap: B
Çözüm: Başlangıçtaki objektif imkânsızlık TBK m. 27 kapsamındadır; sonradan kusursuz imkânsızlık ayrı düzenlenmiştir.
Sözleşme kurulduktan sonra borçlunun sorumlu tutulamayacağı bir nedenle ifa imkânsızlaşırsa kural olarak hangi madde gündeme gelir?
- A) TBK m. 39 kapsamında aldatma
- B) TMK m. 499 kapsamında eş mirası
- C) TBK m. 136 kapsamında sonraki kusursuz imkânsızlık
- D) TBK m. 3 kapsamında süreli öneri
- E) TMK m. 11 kapsamında erginlik
Doğru cevap: C
Çözüm: TBK m. 136 borçlunun sorumlu tutulamayacağı sonraki imkânsızlığın borca etkisini düzenler.
Haksız fiilde zarar gören kişi zararı ve sorumluyu bugün öğrenirse TBK m. 72 kapsamındaki kısa zamanaşımı kural olarak ne kadardır?
- A) 6 ay
- B) 1 yıl
- C) 5 yıl
- D) 2 yıl
- E) 20 yıl
Doğru cevap: D
Çözüm: TBK m. 72 zararın ve tazminat yükümlüsünün öğrenilmesinden itibaren iki yıllık süre düzenler; istisnalar saklıdır.
Sebepsiz zenginleşmede geri isteme hakkının öğrenilmesinden itibaren TBK m. 82 kapsamında öngörülen kısa zamanaşımı nedir?
- A) 3 ay
- B) 1 yıl
- C) 7 yıl
- D) 15 yıl
- E) 2 yıl
Doğru cevap: E
Çözüm: TBK m. 82 kısa süreyi geri isteme hakkının öğrenilmesinden itibaren iki yıl olarak belirler.
TBK m. 39 kapsamında aldatmayı öğrenen kişinin sözleşmeyle bağlı olmadığını bildirmesi için belirlenen süre kaç yıldır?
- A) 1 yıl
- B) 2 yıl
- C) 3 yıl
- D) 5 yıl
- E) 10 yıl
Doğru cevap: A
Çözüm: TBK m. 39 aldatmanın öğrenilmesinden başlayan bir yıllık süre içinde işlem yapılmamasını onama sayar.
Kira bedeliyle genel sözleşmesel alacağın zamanaşımı açısından temel karşılaştırması hangisidir?
- A) Kira bedeli 10 yıl, genel alacak 5 yıl
- B) Kira bedeli kural olarak 5 yıl, genel alacak kural olarak 10 yıl
- C) Her ikisi her durumda 1 yıl
- D) Her ikisi her durumda 20 yıl
- E) Kira bedeli 2 yıl, genel alacak 3 yıl
Doğru cevap: B
Çözüm: TBK m. 147 dönemsel kira bedelleri için beş; m. 146 genel alacaklar için on yıllık süre kabul eder.
Alacağın devri sözleşmesinin geçerliliği bakımından TBK m. 184’ün aradığı şekil hangisidir?
- A) Mutlaka sözlü irade
- B) Her durumda noter huzurunda resmî şekil
- C) Yazılı şekil
- D) Her durumda tapu tescili
- E) Şekil yasağı nedeniyle geçersizlik
Doğru cevap: C
Çözüm: TBK m. 184 alacağın devrinin geçerliliğini yazılı şekilde yapılmasına bağlar.
Bir borç için birden çok borçlunun her birinin alacaklıya karşı tamamından sorumlu olması hangi durumdur?
- A) Paylı mülkiyet
- B) Gaiplik
- C) Gabin
- D) Müteselsil borçluluk
- E) Şahsi irtifak
Doğru cevap: D
Çözüm: Müteselsil borçlulukta alacaklı borcun tamamını borçlulardan birinden isteyebilir; iç rücu ayrı sorundur.
TBK m. 182 uyarınca aşırı görülen ceza koşuluna ilişkin hâkimin kural olarak yetkisi nedir?
- A) Sözleşmeyi daima tapuya tescil etmek
- B) Kefaleti otomatik miras borcuna dönüştürmek
- C) Bütün alacakları iki yıllık süreye bağlamak
- D) Ceza koşulunu hiçbir durumda incelememek
- E) Fahiş ceza koşulunu kendiliğinden indirmek
Doğru cevap: E
Çözüm: TBK m. 182 fahiş ceza koşulunun hâkim tarafından kendiliğinden indirilmesini öngörür; özel ticari kurallar saklıdır.