Kanuna göre fazla sürelerle çalışma ücreti normal saatlik ücretin en az kaç katıdır?
- A) 1 katı
- B) 1,25 katı
- C) 1,5 katı
- D) 1,75 katı
- E) 2 katı
Doğru cevap: B
Çözüm: Sözleşmeyle kırk beş saatin altında saptanan haftalık süreyi aşan ancak kırk beşi geçmeyen çalışma yüzde yirmi beş zamlıdır.
İşçiye kesintisiz en az 24 saat verilen dinlenme hakkı hangi adla bilinir?
- A) Ara dinlenmesi
- B) Yıllık izin
- C) Doğum izni
- D) Telafi çalışması
- E) Hafta tatili
Doğru cevap: E
Çözüm: Hafta tatili, yedi günlük zaman diliminde koşulları gerçekleşen işçiye en az yirmi dört saat dinlenme sağlar.
En az bir yıllık çalışma sonrasında, kıdemi 1–5 yıl (5 yıl dâhil) olan işçi için yıllık ücretli izin en az kaç gündür?
- A) 7 gün
- B) 10 gün
- C) 14 gün
- D) 20 gün
- E) 26 gün
Doğru cevap: C
Çözüm: İş Kanunu madde 53, bir yıldan beş yıla kadar (beş yıl dâhil) kıdemde en az on dört gün izin öngörür.
İş Kanunu’na göre kıdemi en az 15 yıl olan işçinin asgari yıllık ücretli izni kaç gündür?
- A) 26 gün
- B) 14 gün
- C) 18 gün
- D) 20 gün
- E) 30 gün
Doğru cevap: A
Çözüm: On beş yıl ve daha fazla hizmeti bulunanlar için yıllık izin süresi en az yirmi altı gündür.
İş sözleşmesinin işçi tarafından haklı nedenle derhâl feshine ilişkin hüküm İş Kanunu’nun hangi maddesindedir?
- A) 17. madde
- B) 18. madde
- C) 25. madde
- D) 24. madde
- E) 53. madde
Doğru cevap: D
Çözüm: 4857 sayılı Kanun madde 24 işçinin haklı nedenle derhâl fesih hakkını düzenler.
İş sözleşmesinin işveren tarafından haklı nedenle derhâl feshine ilişkin temel hüküm hangisidir?
- A) 11. madde
- B) 25. madde
- C) 17. madde
- D) 24. madde
- E) 63. madde
Doğru cevap: B
Çözüm: 4857 sayılı Kanun madde 25 işverenin haklı nedenle derhâl fesih sebeplerini düzenler.
5510 sayılı Kanun’da hizmet akdiyle çalışanlar genel olarak hangi sigortalılık statüsüne girer?
- A) 4/b
- B) 4/c
- C) İsteğe bağlı sigorta tek başına 4/c
- D) Sigorta dışı statü
- E) 4/a
Doğru cevap: E
Çözüm: 5510 sayılı Kanun kapsamında hizmet akdiyle çalışanların temel statüsü 4/a’dır.
Normal saatlik ücret 160 TL ise 4 saat fazla sürelerle çalışma için zamlı ücret kaç TL olur?
- A) 640 TL
- B) 720 TL
- C) 800 TL
- D) 960 TL
- E) 1120 TL
Doğru cevap: C
Çözüm: Fazla sürelerle çalışma: 160 × 1,25 × 4 = 800 TL’dir.
4857 sayılı İş Kanunu’na göre günlük çalışma süresi, denkleştirme uygulamasında dahi genel olarak kaç saati aşamaz?
- A) 11 saat
- B) 8 saat
- C) 9 saat
- D) 12 saat
- E) 14 saat
Doğru cevap: A
Çözüm: İş Kanunu m.63 günlük çalışma süresinin on bir saati aşamaması koşulunu öngörür.
İş Kanunu’na göre 17 yaşındaki işçinin yıllık ücretli izni en az kaç gün olmalıdır?
- A) 14 gün
- B) 15 gün
- C) 18 gün
- D) 20 gün
- E) 26 gün
Doğru cevap: D
Çözüm: On sekiz ve daha küçük yaştaki işçiler için yıllık ücretli izin yirmi günden az olamaz.
İş Kanunu’na göre 50 yaşındaki işçinin yıllık ücretli izni en az kaç gün olmalıdır?
- A) 10 gün
- B) 20 gün
- C) 14 gün
- D) 18 gün
- E) 26 gün
Doğru cevap: B
Çözüm: Elli ve daha yukarı yaştaki işçilere verilecek yıllık ücretli izin yirmi günden az olamaz.
İş güvencesi kapsamında belirsiz süreli sözleşmeyle çalışan işçinin genel kıdem şartı hangisidir?
- A) En az 1 aylık kıdem
- B) En az 2 yıllık kıdem
- C) En az 5 yıllık kıdem
- D) Kıdem şartı hiçbir durumda yoktur
- E) En az 6 aylık kıdem
Doğru cevap: E
Çözüm: 4857 m.18’de öngörülen iş güvencesi kıdem şartı kural olarak altı aydır; kanuni istisnalar ayrıca değerlendirilir.
İş güvencesi hükümlerinin uygulanmasında işyeri için kural olarak aranan işçi sayısı alt sınırı hangisidir?
- A) En az 5 işçi
- B) En az 10 işçi
- C) En az 30 işçi
- D) En az 20 işçi
- E) En az 100 işçi
Doğru cevap: C
Çözüm: 4857 m.18 kapsamında iş güvencesi için işyerinde kural olarak en az otuz işçi şartı aranır.
Haftalık sözleşme süresi 40 saat olan işçi 46 saat çalışmıştır. Yalnız ilave altı saatin temel saat ücreti 200 TL üzerinden zamlı toplam ücreti kaç TL’dir?
- A) 1550 TL
- B) 1200 TL
- C) 1450 TL
- D) 1500 TL
- E) 1800 TL
Doğru cevap: A
Çözüm: 40–45 arasındaki beş saat 5×200×1,25=1250 TL; 45–46 arasındaki bir saat 200×1,5=300 TL, toplam 1550 TL’dir.
İş güvencesi şartlarını taşıyan işçinin geçersiz feshe itirazı için ilk başvuru mercii ve süre hangi seçenektedir?
- A) Fesih tebliğinden itibaren 1 hafta içinde doğrudan Yargıtay
- B) Fesih tebliğinden itibaren 1 yıl içinde icra müdürlüğü
- C) İşten ayrılmadan önce mutlaka SGK
- D) Fesih tebliğinden itibaren 1 ay içinde arabulucu
- E) Fesih tebliğinden 6 ay sonra noter
Doğru cevap: D
Çözüm: İşe iade bakımından 4857 m.20’de fesih bildirimi tebliği sonrası bir aylık arabulucuya başvuru süresi belirlenmiştir.
İş kazası kaynaklı maddi tazminat isteminde doğrudan dava açan işçi için arabuluculuk yönünden en isabetli değerlendirme hangisidir?
- A) Ücret alacağıyla aynı zorunlu arabuluculuk kapsamındadır
- B) Bu dava türü genel dava şartı arabuluculuk istisnasındadır
- C) İş kazasına ilişkin hiçbir dava açılamaz
- D) Dava yalnız işverenin onayıyla açılır
- E) Yalnız SGK kararına karşı idari yargıda açılabilir
Doğru cevap: B
Çözüm: 7036 m.3/3 iş kazası ve meslek hastalığından kaynaklanan maddi ve manevi tazminat ile ilgili davaları dava şartının dışında tutar.
Hizmet akdiyle çalışan işçi ve kendi adına çalışan esnafın sigortalılık statüleri sırasıyla hangisidir?
- A) 4/b – 4/a
- B) 4/c – 4/a
- C) 4/b – 4/c
- D) 4/c – 4/c
- E) 4/a – 4/b
Doğru cevap: E
Çözüm: Hizmet akdine tabi çalışan 4/a, kendi adına bağımsız çalışan ise 4/b statüsüne girer.
İş kazası, analık, yaşlılık ve ölüm risklerinden hangileri uzun vadeli sigorta kollarındadır?
- A) İş kazası ve analık
- B) İş kazası ve yaşlılık
- C) Yaşlılık ve ölüm
- D) Analık ve ölüm
- E) Dördü de
Doğru cevap: C
Çözüm: Uzun vadeli sigorta kolları malullük, yaşlılık ve ölüm; iş kazası ve analık kısa vadelidir.
Belirli süreli iş sözleşmesi için objektif neden yokken ardı ardına zincirleme sözleşme kurmanın kural olarak sonucu nedir?
- A) Sözleşme başlangıçtan itibaren belirsiz süreli kabul edilir
- B) Sözleşme otomatik olarak toplu iş sözleşmesine dönüşür
- C) Tüm işçilik alacakları kendiliğinden sona erer
- D) İş sözleşmesi mutlaka geçersiz sayılır ve ücret ödenmez
- E) İlişki yalnız vergi hukuku kapsamında değerlendirilir
Doğru cevap: A
Çözüm: 4857 m.11 esaslı nedene dayanmayan zincirleme belirli süreli sözleşmenin başlangıçtan itibaren belirsiz süreli sayılmasını düzenler.
Deneme kayıtlı sözleşmede iki ayı aşmayan deneme süresi içinde taraflardan biri feshederse genel kural hangisidir?
- A) Mutlaka 8 haftalık ihbar gerekir
- B) Çalışılan süre ücreti de ortadan kalkar
- C) Yalnız noter onayıyla feshedilir
- D) Bildirim süresi ve tazminat gerekmeden fesih; çalışılan günlerin ücreti saklıdır
- E) İşe iade davası sonucu zorunlu olarak beklenir
Doğru cevap: D
Çözüm: Deneme süresi içinde taraflar bildirim süresine ve tazminata gerek olmadan feshedebilir; çalışma karşılığı ücret ve diğer haklar korunur.