İşsizlik oranı hesaplanırken işsiz sayısı hangi büyüklüğe bölünür?
- A) Toplam nüfusa
- B) GSYH’ye
- C) İşgücüne
- D) Kamu harcamasına
- E) Yalnızca istihdam edilenlere
Doğru cevap: C
Çözüm: İşsizlik oranı işsiz sayısı/işgücü olarak hesaplanır.
Merkezi yönetim bütçe dengesi temel olarak hangi farktır?
- A) TÜFE eksi üretici fiyatları
- B) Mal ihracatı eksi mal ithalatı
- C) Toplam nüfus eksi işgücü
- D) Bütçe gelirleri eksi bütçe giderleri
- E) Ulusal tasarruf eksi yatırım
Doğru cevap: D
Çözüm: Bütçe dengesi=gelirler−giderler; negatif sonuç açık demektir.
Faiz dışı bütçe dengesi hangi giderleri hesaptan çıkararak bulunur?
- A) Bütün sosyal transferleri
- B) Bütün yatırım harcamalarını
- C) Faiz giderlerini
- D) Personel giderlerinin tümünü
- E) Sağlık giderlerinin tümünü
Doğru cevap: C
Çözüm: Faiz dışı denge gelirden faiz hariç bütçe giderleri çıkarılarak hesaplanır.
Cari işlemler dengesi hangi seçenekle doğru tanımlanır?
- A) Yalnız döviz rezervi büyüklüğü
- B) Sadece şirket kârlarının toplamı
- C) Sadece bütçe vergi gelirleri
- D) Yalnız Merkez Bankası politika faizi
- E) Mal ve hizmetler ile birincil ve ikincil gelir işlemlerinin neti
Doğru cevap: E
Çözüm: Cari hesap mal, hizmet, birincil gelir ve ikincil gelir kalemlerini kapsar.
Standart Gini katsayısı yorumunda sıfıra yaklaşmak neyi gösterir?
- A) Enflasyonun mutlaka sıfırlanmasını
- B) Gelir dağılımının daha eşit olmasını
- C) Kamu borç stokunun artmasını
- D) İthalatın tamamen durmasını
- E) İşsiz sayısının artmasını
Doğru cevap: B
Çözüm: Gini katsayısı sıfıra yaklaştığında eşitsizlik daha düşük kabul edilir.
Ekonomik kalkınmanın büyümeden daha geniş bir kavram olmasının nedeni nedir?
- A) Sağlık, eğitim, kurumlar ve yaşam koşullarını da içermesi
- B) Her sektörü aynı istihdam oranına zorlaması
- C) Bütçe açığını mutlaka sıfır göstermesi
- D) Sadece TÜFE endeksine bağlı olması
- E) Yalnız nominal kur artışına eşit olması
Doğru cevap: A
Çözüm: Kalkınma üretim artışının yanında sosyal ve kurumsal gelişimi de kapsar.
Mal dengesi −120, hizmetler dengesi +90, birincil gelir −25, ikincil gelir +15 ise cari işlemler dengesi kaçtır?
- A) −70
- B) +20
- C) −40
- D) −120
- E) +40
Doğru cevap: C
Çözüm: Cari denge=−120+90−25+15=−40.
Ulusal tasarruf 450, yurtiçi yatırım 520 ise cari işlemler dengesi kaçtır?
- A) −970
- B) +70
- C) 970
- D) 0
- E) −70
Doğru cevap: E
Çözüm: CA=S−I=450−520=−70.
Aşağıdakilerden hangisi, bütçe açığı ile cari işlemler açığının farklı olabileceğini en iyi açıklar?
- A) Biri kamu gelir–gider, diğeri dış ekonomik işlemler hesabıdır.
- B) Cari açık yalnız merkez bankası faizini gösterir.
- C) İki kavram her zaman birbirine eşittir.
- D) İkisi de yalnız işsizlik oranına bağlıdır.
- E) Bütçe açığı yalnız mal ithalatını gösterir.
Doğru cevap: A
Çözüm: Bütçe kamu maliyesini, cari hesap dış dünya ile yapılan cari işlemleri ölçer; otomatik eşitlik yoktur.
İmalat sektöründe reel üretim 1.200, toplam çalışılan saat 100 ise saat başına reel üretim kaçtır?
- A) 120
- B) 1.300
- C) 12
- D) 1.100
- E) 0,0833
Doğru cevap: C
Çözüm: Emek verimliliği=1.200/100=12 birim/saat.
Reel GSYH 2.400 ve nüfus 120 ise kişi başına reel GSYH kaç birimdir?
- A) 24
- B) 2.280
- C) 200
- D) 20
- E) 12
Doğru cevap: D
Çözüm: Kişi başına reel GSYH=2.400/120=20.
Nominal ücret %15, tüketici fiyatları %20 yükselirse reel ücretin yaklaşık değişimi nedir?
- A) Yaklaşık %35 artış
- B) Yaklaşık %5 artış
- C) Yaklaşık %20 artış
- D) Yaklaşık %5 düşüş
- E) Değişmeme
Doğru cevap: D
Çözüm: Yaklaşık reel ücret değişimi=%15−%20=−%5; tam sonuç 1,15/1,20−1≈−%4,17’dir.
Yıllık enflasyon oranı %40’tan %25’e düşerken fiyatlar artmaya devam ediyorsa süreç nedir?
- A) Revalüasyon
- B) Dezenflasyon
- C) Dış ticaret saptırması
- D) Deflasyon
- E) Mutlak üstünlük
Doğru cevap: B
Çözüm: Enflasyonun hızı düşmüştür; fiyat düzeyi hâlâ artmaktadır, bu dezenflasyondur.
Olumsuz enerji arz şoku üretimi düşürüp fiyatları artırıyorsa yalnız talebi daraltarak enflasyonu düşürmeye çalışan politika hangi ödünleşimle karşılaşabilir?
- A) Enerji maliyetini tanım gereği sıfıra indirme
- B) Bütçe açığını matematiksel olarak yok etme
- C) Aynı anda işsizliği mutlaka sıfırlama
- D) Enflasyonu azaltırken kısa dönem üretim ve istihdamı daha fazla baskılama riski
- E) Toplam arzı her durumda sağa kaydırma
Doğru cevap: D
Çözüm: Negatif arz şokunda fiyat ve üretim yönleri ayrışır; talep kısıcı politika üretim üzerinde ek baskı yaratabilir.
Bir şirketin 100 milyon USD borcu varsa, kur 30’dan 36 TL/USD’ye yükseldiğinde borcun TL karşılığı ne kadar artar?
- A) 3.600 milyon TL
- B) 300 milyon TL
- C) 100 milyon TL
- D) 600 milyon TL
- E) 3.000 milyon TL
Doğru cevap: D
Çözüm: İlk borç=3.000 milyon TL, son=3.600 milyon TL; artış 600 milyon TL (%20).
İthal girdi faturası 200 USD, kur 30’dan 36 TL/USD’ye çıktığında dolar fiyatı sabitse TL maliyeti yüzde kaç artar?
- A) %20
- B) %30
- C) %36
- D) %16,67
- E) %6
Doğru cevap: A
Çözüm: İlk maliyet 6.000 TL, son 7.200 TL; artış 1.200/6.000=%20.
Yerli para yabancı para karşısında nominal %10 değer kaybederken yurtiçi fiyatlar %20 artıyor, dış fiyatlar sabitse q=EP*/P reel kurunun yönü nedir?
- A) Yaklaşık %8,33 düşer; reel değer kazancı olur.
- B) %10 artar; reel değer kaybı olur.
- C) %20 artar; reel değer kaybı olur.
- D) %30 artar; reel değer kaybı olur.
- E) Değişmez; fiyat etkisi yoktur.
Doğru cevap: A
Çözüm: q yeni/eski=1,10/1,20≈0,9167; q azalması bu tanımda reel değer kazancıdır.
Üretim miktarı %20, çalışılan saatler %10 artarsa saat başına emek verimliliği tam hesapla yaklaşık kaç artar?
- A) %20
- B) %10
- C) %9,09
- D) %30
- E) %8,33
Doğru cevap: C
Çözüm: Saat başına üretim değişimi=1,20/1,10−1≈%9,09.
Lorenz eğrisinde nüfusun en düşük gelirli %40’ı toplam gelirin %20’sini elde ediyorsa bu noktanın tam eşitlik doğrusuna göre konumu nedir?
- A) Gelirin %40’ı en alt %20’ye gidiyordur.
- B) Nüfusun tamamı aynı geliri alıyordur.
- C) Eşitlik doğrusunun altındadır.
- D) Gini katsayısı zorunlu olarak sıfırdır.
- E) Eşitlik doğrusunun üzerindedir.
Doğru cevap: C
Çözüm: Tam eşitlikte alt %40 nüfus gelirin %40’ını alırdı; burada %20 aldığı için Lorenz eğrisi eşitlik doğrusunun altındadır.
Kamu harcamalarıyla toplam talep artırılmaya çalışılırken eşzamanlı sıkı para politikası uygulanması için en isabetli yorum hangisidir?
- A) İki araç kullanıldığında maliye politikası tanım gereği ortadan kalkar.
- B) Politikaların toplam talep üzerindeki etkileri kısmen birbirini dengeleyebilir.
- C) Bütçe dengesi otomatik olarak sıfırlanır.
- D) Para politikası yalnız vergi oranlarını belirler.
- E) İki politika her zaman aynı miktarda büyüme yaratır.
Doğru cevap: B
Çözüm: Genişletici maliye ve sıkı para politikaları talep üzerinde zıt yönlü etkiler yaratabilir; net sonuç aktarım kanallarına bağlıdır.