Reel döviz kuru q=E×P*/P formülünde q yükselmesi neyi gösterir?
- A) Yerli paranın reel değer kaybını
- B) İthalat miktarının tümüyle sıfırlanmasını
- C) İhracat fiyatlarının her ülkede eşitlenmesini
- D) Cari işlemlerin mutlaka fazla vermesini
- E) Yerli paranın zorunlu nominal değer kazancını
Doğru cevap: A
Çözüm: Bu kur tanımında q artışı yerli malların yabancı mallara göre ucuzlamasıdır.
Satın alma gücü paritesi yaklaşımı temel olarak hangi değişkenleri ilişkilendirir?
- A) Tahvil vadesi ve üretim süresini
- B) Gümrük vergisi ve işgücü katılımını
- C) Para birimlerinin kuru ve ülkelerin fiyat düzeylerini
- D) İşsizlik oranı ve doğum oranını
- E) Sadece maliye bütçesi ve faizi
Doğru cevap: C
Çözüm: SGP benzer mal sepetlerinin ortak para cinsinden fiyatıyla nominal kur arasındaki ilişkiyi ele alır.
Örtülü faiz paritesinde aşağıdaki değişkenlerden hangisi bulunur?
- A) Yalnız vergi geliri ve kamu harcaması
- B) İklim koşulları ve doğal kaynaklar
- C) Yalnız nüfus ve işsizlik oranı
- D) Spot ve forward kur ile iki ülkenin faiz oranları
- E) Sadece mal ihracatı ve ithalatı
Doğru cevap: D
Çözüm: CIP aynı vadeli yurtiçi ve yurtdışı faizler ile spot–forward kur ilişkisini kurar.
Cari işlemler hesabı mal ticaretinin yanı sıra neleri kapsar?
- A) Yalnız merkez bankası kasasındaki banknotları
- B) Sadece hisse senedi ihraç sayısını
- C) Yalnız gümrük tarifesi oranlarını
- D) İlgisiz üretim maliyeti tablolarını
- E) Hizmetler ile birincil ve ikincil gelir işlemlerini
Doğru cevap: E
Çözüm: Cari hesap mal ve hizmetler, birincil gelir ve ikincil gelir kalemlerini kapsar.
Basit açık ekonomi ulusal gelir özdeşliğinde cari işlemler dengesi hangisine eşittir?
- A) Faiz oranı eksi enflasyon
- B) Bütün finansal varlıkların değeri
- C) İthalat artı nominal ücret
- D) Yurtiçi yatırım artı bütçe açığı
- E) Ulusal tasarruf eksi yurtiçi yatırım
Doğru cevap: E
Çözüm: Tanımlar uyumluysa CA=S−I özdeşliği geçerlidir.
İmkânsız üçleme hangi üç amacın aynı anda tam gerçekleştirilemeyeceğini söyler?
- A) Fiyat endeksi, nüfus ve işsizlik oranı
- B) Sabit kur, tam sermaye hareketliliği, bağımsız para politikası
- C) İhracat, ithalat ve milli gelir artışı
- D) Vergi, kamu harcaması ve kamu yatırımı
- E) Mal üretimi, hizmet üretimi ve ticaret
Doğru cevap: B
Çözüm: Tam sermaye hareketliliği ve sabit kur birlikteyken bağımsız para politikası sürdürülemez.
1 EUR = 1,20 USD ve 1 USD = 40 TL ise 1 EUR kaç TL eder?
- A) 48 TL
- B) 41,20 TL
- C) 40 TL
- D) 33,33 TL
- E) 50 TL
Doğru cevap: A
Çözüm: 1 EUR=1,20×40=48 TL.
E=40 TL/USD, P*=120 ve P=160 ise q=E×P*/P kaçtır?
- A) 48
- B) 60
- C) 30
- D) 40
- E) 20
Doğru cevap: C
Çözüm: q=40×120/160=30.
E %10, yurtiçi fiyat düzeyi %10 artarken yurtdışı fiyat düzeyi değişmezse q=EP*/P nasıl değişir?
- A) %10 düşer
- B) %20 düşer
- C) Değişmez
- D) %10 artar
- E) %20 artar
Doğru cevap: C
Çözüm: Yeni q / eski q =1,10/1,10=1 olur.
Yurtiçi fiyatlar %20, yurtdışı fiyatlar %10 artarsa göreli SGP’ye göre E’nin tam değişimi yaklaşık kaçtır?
- A) −%10
- B) −%9,09
- C) +%10
- D) +%9,09
- E) +%30
Doğru cevap: D
Çözüm: E değişimi=1,20/1,10−1≈%9,09 (TL/yabancı para kuru artar).
Spot kur 40 TL/USD, TL faizi %20 ve USD faizi %10 ise bir yıl vadeli CIP kuru yaklaşık kaç TL/USD olur?
- A) 48 TL/USD
- B) 40 TL/USD
- C) 36,67 TL/USD
- D) 43,64 TL/USD
- E) 44 TL/USD
Doğru cevap: D
Çözüm: F=40×1,20/1,10≈43,64.
İhracat fiyat endeksi 120, ithalat fiyat endeksi 100 ise dış ticaret haddi endeksi kaçtır?
- A) 100
- B) 220
- C) 20
- D) 120
- E) 80
Doğru cevap: D
Çözüm: Ticaret haddi=120/100×100=120.
Küçük açık ekonomide sabit kur ve tam sermaye hareketliliği varsayımları altında hangi politika görece daha etkilidir?
- A) Kur hedefini korurken sınırsız para arzı artışı
- B) Genişletici maliye politikası
- C) Bağımsız genişletici para politikası
- D) Yalnız mal ithalat kotasının kaldırılması
- E) Sürekli sterilize edilmemiş para genişlemesi
Doğru cevap: B
Çözüm: Klasik Mundell–Fleming modelinde sabit kurda maliye politikası etkindir; para politikasının kuru savunma zorunluluğu vardır.
Mal dengesi −200, hizmetler dengesi +120, birincil gelir −30, ikincil gelir +40 ise cari denge kaçtır?
- A) −110
- B) −200
- C) +130
- D) −70
- E) +70
Doğru cevap: D
Çözüm: Cari denge=−200+120−30+40=−70.
Basit açık ekonomi gelir özdeşliğinde Y=1.000, C=600, I=250 ve G=200 ise cari denge kaçtır?
- A) −150
- B) −50
- C) +150
- D) +50
- E) 0
Doğru cevap: B
Çözüm: CA=Y−C−I−G=1.000−600−250−200=−50.
Cari işlemler dengesi −100 ve yurtiçi yatırım 500 ise ulusal tasarruf kaçtır?
- A) 500
- B) 400
- C) −600
- D) 600
- E) −400
Doğru cevap: B
Çözüm: CA=S−I olduğundan S=CA+I=−100+500=400.
Başlangıçta dış ticaret dengesi sıfırsa ve ihracat talep esnekliği mutlak değerce 0,6, ithalat talep esnekliği 0,5 ise Marshall–Lerner koşulu için hangisi söylenebilir?
- A) İki esneklik çarpıldığı için sonuç 0,3’tür.
- B) Toplam 1,1 olduğu için koşul sağlanır.
- C) Toplam 1 olduğu için sınır durum vardır.
- D) Sadece ihracat esnekliği dikkate alınır.
- E) Toplam 0,1 olduğu için koşul sağlanmaz.
Doğru cevap: B
Çözüm: Mutlak esnekliklerin toplamı=0,6+0,5=1,1>1; standart varsayımlarda reel değer kaybı dengeyi iyileştirebilir.
İhracat talep esnekliği mutlak değerce 0,4, ithalat talep esnekliği 0,5 ise basit Marshall–Lerner karşılaştırması hangisidir?
- A) 1,1>1 olduğu için koşul kesin sağlanır.
- B) 0,4×0,5=1 olduğu için sınır durum vardır.
- C) Esnekliklerin toplamı 2’dir.
- D) 0,9<1 olduğu için iyileştirme koşulu sağlanmaz.
- E) Sadece ihracatın mutlak değeri yeterlidir.
Doğru cevap: D
Çözüm: 0,4+0,5=0,9<1; basit modelde değer kaybının ticaret dengesini iyileştirmesi beklenmez.
Yüksek sermaye hareketliliği altında dalgalı kur kullanan küçük açık ekonominin klasik Mundell–Fleming modelinde genişletici para politikası hangi mekanizmayla üretimi artırabilir?
- A) Nominal kuru sabit tutan zorunlu karşı müdahaleyle
- B) Tasarruf-yatırım özdeşliğini geçersiz kılarak
- C) Gümrük birliğini resmen sona erdirerek
- D) İşgücünü tanım gereği iki katına çıkararak
- E) Kur değer kaybı net ihracatı ve toplam talebi artırarak
Doğru cevap: E
Çözüm: Dalgalı kurda parasal genişleme faiz ve kur üzerinde baskı yaratır; kur değer kaybı net ihracatı destekleyebilir.
Bir ülke hem sabit kuru hem de tam sermaye hareketliliğini koruyorsa imkânsız üçlemeye göre hangi politikadan vazgeçmek durumundadır?
- A) Gümrük tarifesinden gelir elde etmekten
- B) Mal ihracatı yapma hakkından
- C) Ödemeler dengesi istatistiği tutmaktan
- D) Yurtiçi yatırım yapabilmekten
- E) Bağımsız para politikası yürütme hedefinden
Doğru cevap: E
Çözüm: Sabit kur+tam sermaye hareketliliği, bağımsız para politikasının üçüncü hedef olarak tam uygulanmasını engeller.