Rastgele seçilen 100 çalışanın hesaplanan ortalama yaşı hangi tür büyüklüktür?
- A) Anakütle parametresi
- B) Örneklem istatistiği
- C) Örnekleme çerçevesi
- D) Kapsam hatası
- E) Anlamlılık düzeyi
Doğru cevap: B
Çözüm: Seçilen örneklemde hesaplanan x̄, örneklem değiştikçe değeri değişebilen istatistiktir.
Bir vardiyada üretilen hatalı parça sayısı hangi veri türüne örnektir?
- A) Nitel nominal değişken
- B) Nitel ordinal değişken
- C) Nicel sürekli sıcaklık
- D) Nicel kesikli değişken
- E) Yalnız aralık düzeyi değişken
Doğru cevap: D
Çözüm: Hatalı parça sayısı tam sayımla bulunan adet değeridir; nicel kesikli değişkendir.
Tüm gözlemlere 3 eklenirse aritmetik ortalamada ne değişir?
- A) 3 azalır
- B) 3 artar
- C) Değişmez
- D) 3 katına çıkar
- E) Yarıya iner
Doğru cevap: B
Çözüm: Her gözleme c eklemek toplamı nc artırır; ortalama da c kadar artar.
Basit üç dönemlik hareketli ortalama hangi gözlemler kullanılarak hesaplanır?
- A) Yalnız en yeni dönem
- B) İlk ve son dönem farkı
- C) Tüm seri medyanı
- D) Son üç dönemin aritmetik ortalaması
- E) Üç dönemlik korelasyon
Doğru cevap: D
Çözüm: Üç dönemlik basit hareketli ortalama son üç gözlemin toplamının üçe bölünmesidir.
Parametresi p olan Bernoulli rassal değişkeninin beklenen değeri kaçtır?
- A) 1−p
- B) p²
- C) p
- D) 1/p
- E) p(1−p)
Doğru cevap: C
Çözüm: Bernoulli değişkeni başarı için 1, başarısızlık için 0 alır; beklenen değer doğrudan p'dir.
2|7 = 27 anahtarıyla hazırlanan gövde-yaprak gösteriminde 2|5 nasıl okunur?
- A) 2,5
- B) 52
- C) 7
- D) 250
- E) 25
Doğru cevap: E
Çözüm: Anahtar 2 gövde ve 5 yaprağın 25 sayısını temsil ettiğini belirtir.
İlçedeki okullar arasından bazı okullar rassal seçilerek bu okullardaki öğrenciler araştırılıyorsa yöntem hangisidir?
- A) Tabakalı örnekleme
- B) Küme örneklemesi
- C) Sistematik örnekleme
- D) Kota örneklemesi
- E) Amaçlı örnekleme
Doğru cevap: B
Çözüm: Okul gibi doğal grupların seçme birimi olması küme örneklemesinin ayırt edici özelliğidir.
Uygun pozitif ortalamalı oran ölçeğinde değişim katsayısı hangi formüldür?
- A) Ortalama/standart sapma
- B) 100×ortalama
- C) Standart sapma+ortalama
- D) 100×standart sapma/ortalama
- E) Maksimum−minimum
Doğru cevap: D
Çözüm: Değişim katsayısı göreli yayılım için CV=100×SD/ortalama şeklinde hesaplanır.
Bir ürünün hassas terazide ölçülen ağırlığı hangi veri türüne örnektir?
- A) Nitel nominal değişken
- B) Nitel ordinal değişken
- C) Nicel kesikli kimlik kodu
- D) Yalnız sınıf etiketi
- E) Nicel sürekli değişken
Doğru cevap: E
Çözüm: Ağırlık ölçülür ve teorik olarak aralık içinde çok çeşitli değerler alabilir; sürekli nicel özelliktir.
Birikimli frekansların sınıf sınırlarına karşı çizilmesiyle oluşturulan eğrinin adı nedir?
- A) Histogram
- B) Nokta grafiği
- C) Ogiv (birikimli frekans eğrisi)
- D) Pasta grafiği
- E) Sadece yatay çubuk
Doğru cevap: C
Çözüm: Ogiv sınıfa kadar biriken frekansı veya yüzdeyi, çoğunlukla üst sınıf sınırlarında gösterir.
Aynı pozitif veri kümesi için aritmetik (A), geometrik (G) ve harmonik (H) ortalama ilişkisi hangisidir?
- A) H ≥ G ≥ A
- B) G ≥ A ≥ H
- C) A = G + H
- D) G ≥ H ≥ A
- E) A ≥ G ≥ H
Doğru cevap: E
Çözüm: Pozitif aynı gözlem kümesi için aritmetik ortalama en az geometrik, geometrik en az harmoniktir.
Tahmin denklemi ŷ=a+bX ise b eğim katsayısı nasıl yorumlanır?
- A) X bir birim artınca tahmin edilen Y'deki değişim
- B) X sıfırken Y'nin mutlaka gerçek değeri
- C) Y'nin standart sapması
- D) X ve Y'nin korelasyonu
- E) Her gözlemde aynı artık
Doğru cevap: A
Çözüm: Doğrusal regresyonda b, X'teki bir birimlik artışa karşılık tahmin Y'deki değişimdir.
İstatistiksel test gücü ile Tip II hata olasılığı β arasında nasıl bir ilişki vardır?
- A) Güç=β
- B) Güç=1−β
- C) Güç=α
- D) Güç=1+β
- E) Güç=αβ
Doğru cevap: B
Çözüm: Test gücü yanlış H₀'ı reddetme olasılığıdır; bu nedenle 1−β'ya eşittir.
Bir veri kümesinde tüm gözlemler aynı değerse standart sapma kaçtır?
- A) 0
- B) 1
- C) −1
- D) Gözlem sayısı
- E) Aritmetik ortalamanın karesi
Doğru cevap: A
Çözüm: Bütün değerler ortalamaya eşittir; tüm sapmalar sıfır olduğu için standart sapma 0dır.
Memnuniyetin düşük, orta ve yüksek diye sıralandığı değişkenin düzeyi nedir?
- A) Ordinal (sıralama)
- B) Nominal (sınıflama)
- C) Oran ölçeği
- D) Gerçek sıfırlı sürekli ölçek
- E) İkili sayım değişkeni
Doğru cevap: A
Çözüm: Düşük-orta-yüksek kategorileri sıralıdır; kategoriler arası mesafenin eşit olduğu söylenemez.
Geometrik dağılım ilk başarıya kadar yapılan deneme sayısını ifade ediyorsa en küçük X değeri kaçtır?
Doğru cevap: A
Çözüm: İlk denemede başarı olabildiğinden geometrik deneme sayısı tanımında destek 1,2,3,… biçimindedir.
Araştırmacının bu çalışma için doğrudan uyguladığı anketten elde edilen veri hangi kaynaktır?
- A) Birincil veri
- B) İkincil veri
- C) Yayımlanmış iktisat indeksi
- D) Önceden düzenlenmiş kayıt
- E) Sadece örnekleme hatası
Doğru cevap: A
Çözüm: Araştırmacının özel araştırma sorusu için bizzat topladığı anket yanıtları birincil veridir.
Sabitli basit doğrusal OLS regresyonda Pearson r ve R² arasında hangi eşitlik vardır?
- A) R²=r
- B) R²=1−r
- C) R²=r²
- D) R²=2r
- E) R²=1/r
Doğru cevap: C
Çözüm: Sabit terimli tek açıklayıcılı en küçük kareler regresyonunda R² örneklem korelasyonunun karesidir.
Z puanı pozitifse gözlemin dağılım merkezine göre konumu nasıldır?
- A) Ortalamanın üstündedir
- B) Kesinlikle en küçük değerdir
- C) Ortalamanın altındadır
- D) Mutlaka medyandır
- E) Kesinlikle aykırıdır
Doğru cevap: A
Çözüm: Pozitif z için x−ortalama pozitiftir; gözlem aritmetik ortalamanın üzerindedir.
n farklı elemanın tümünü sıralamanın sayısı aşağıdakilerden hangisidir?
- A) n
- B) n²
- C) 2n
- D) n!
- E) 1/n
Doğru cevap: D
Çözüm: n farklı elemanın birinci, ikinci ve devam eden konumlara yerleşme sayıları çarpılır; sonuç n!'dir.