Dokuz sıralı gözlem 2,4,8,12,16,20,24,28,32 ise r=(n+1)p doğrusal interpolasyon kuralıyla P25 kaçtır?
Doğru cevap: A
Çözüm: r=(9+1)×0,25=2,5; 2. değer 4 ve 3. değer 8 arasında tam ortası 6dır.
Basit üstel düzleştirmede F_t=100, Y_t=120 ve α=0,25 ise yeni tahmin F_{t+1} kaç olur?
- A) 95
- B) 100
- C) 110
- D) 105
- E) 115
Doğru cevap: D
Çözüm: F_{t+1}=0,25×120+0,75×100=30+75=105'tir.
İki taraflı standart normal testte hesaplanan z=2,00 ise p-değeri yaklaşık kaçtır?
- A) 0,0228
- B) 0,0500
- C) 0,1587
- D) 0,9545
- E) 0,0455
Doğru cevap: E
Çözüm: İki yanlı p=2P(Z≥2)=2×0,02275≈0,0455'tir.
Bir ölçümde boy 165 cm yerine yanlışlıkla 1.650 cm girilmiştir. Veri kontrolünde en uygun ilk işlem hangisidir?
- A) Bütün uzun boy gözlemlerini otomatik silmek
- B) Örneklemi yalnız bu kişiden oluşturmak
- C) Kaynak kaydı doğrulayıp veri giriş/birim hatasını düzeltmek
- D) Değeri hiçbir denetim yapmadan kabul etmek
- E) Bütün geçerli boyları nominal koda çevirmek
Doğru cevap: C
Çözüm: Olağandışı değer veri giriş veya birim hatasından kaynaklanabilir; gerçek kaydı doğrulamak keyfî silmeden önce gelir.
Frekans poligonunda [10,20), [20,30), [30,40) sınıflarının frekansları 4, 8 ve 6 ise poligonun üç temel noktası hangileridir?
- A) (10,4), (20,8), (30,6)
- B) (20,4), (30,8), (40,6)
- C) (15,4), (25,12), (35,18)
- D) (15,4), (25,8), (35,6)
- E) (4,15), (8,25), (6,35)
Doğru cevap: D
Çözüm: Sınıf orta noktaları 15,25,35; y değerleri ilgili sınıfların 4,8,6 frekanslarıdır.
E(X)=2 ve Var(X)=4 iken Y=3X+2 tanımlanırsa E(Y) ve Var(Y) ikilisi hangisidir?
- A) E(Y)=8, Var(Y)=12
- B) E(Y)=8, Var(Y)=36
- C) E(Y)=6, Var(Y)=36
- D) E(Y)=8, Var(Y)=38
- E) E(Y)=4, Var(Y)=12
Doğru cevap: B
Çözüm: Doğrusal dönüşümde E(Y)=3×2+2=8; Var(Y)=3²×4=36, sabit ekleme varyansı etkilemez.
10,20,30,40 değerlerinin tamamından oluşan anakütlenin varyansı kaçtır?
- A) 100
- B) 112,5
- C) 150
- D) 250
- E) 125
Doğru cevap: E
Çözüm: Ortalama 25, kareli sapmalar 225+25+25+225=500; anakütle varyansı 500/4=125tir.
Bir araştırmacı 001, 002 ve 003 biçimindeki mahalle kodlarının aritmetik ortalamasını yorumlamaktadır. Esas sorun hangisidir?
- A) Mahalle kodları miktar değil nominal kimlik olduğu için ortalama anlamlı bir ölçü değildir
- B) Mahalle kodları doğal olarak sürekli niceldir
- C) Kodların 0 ile başlaması oran ölçeği yaratır
- D) Her rakam sıralı memnuniyet düzeyidir
- E) Mahalle kodu mutlaka yaşla aynı ölçme düzeyindedir
Doğru cevap: A
Çözüm: Mahalle kodları yalnız kategorileri ayırır; sayısal etiket olması aritmetik ortalamayı anlamlı kılmaz.
Bağımsız denemelerde başarı olasılığı 0,20 iken ilk başarının tam dördüncü denemede gerçekleşme olasılığı kaçtır?
- A) 0,0016
- B) 0,0819
- C) 0,1280
- D) 0,4096
- E) 0,1024
Doğru cevap: E
Çözüm: İlk üç deneme başarısız, dördüncü başarılı olmalıdır: 0,8³×0,2=0,1024.
Beş satır ve dört sütundan oluşan çapraz tabloda ki-kare bağımsızlık testinin serbestlik derecesi kaçtır?
Doğru cevap: B
Çözüm: Bağımsızlık testi için df=(5−1)(4−1)=4×3=12 bulunur.
Bir tabloda ilk sınıfın birikimli frekansı 9, ikinci sınıfın tekil frekansı 8dir. İkinci sınıfın birikimli frekansı kaçtır?
Doğru cevap: A
Çözüm: İkinci sınıfa kadar F2=F1+f2=9+8=17dir.
1,2,3,4,5 tüm anakütleyi oluşturuyorsa anakütle varyansı kaçtır?
Doğru cevap: B
Çözüm: Ortalama 3, kareli sapmalar toplamı 10, N=5; σ²=10/5=2dir.
Dört gözlemin X sıraları 1,2,3,4; Y sıraları 1,3,2,4'tür. Bağlı sıra yoksa Spearman rho kaçtır?
- A) 0,20
- B) 0,40
- C) 0,80
- D) 0,60
- E) 1,00
Doğru cevap: C
Çözüm: Sıra farkı kareleri toplamı 2'dir; rho=1−6×2/[4(4²−1)]=1−12/60=0,80.
[0,10) f=8, [10,20) f=20, [20,30) f=12 olan n=40 tabloda pn yöntemiyle yaklaşık Q3 kaçtır?
- A) 20,00
- B) 21,67
- C) 22,50
- D) 23,33
- E) 25,00
Doğru cevap: B
Çözüm: Q3 hedefi 0,75×40=30dur; üçüncü sınıf başındaki Fön=28, f=12, L=20, h=10; 20+2/12×10≈21,67.
[0,10) sınıfında f=4, [10,20) sınıfında f=8, [20,30) sınıfında f=8 olduğunda gruplanmış serinin doğrusal interpolasyonla tahmini medyanı kaçtır?
- A) 15
- B) 16
- C) 18
- D) 20
- E) 17,5
Doğru cevap: E
Çözüm: n=20, pn=10, medyan sınıfı [10,20); L=10, Fön=4, f=8, h=10: 10+(10−4)/8×10=17,5.
[0,10) sınıfında 20, [10,30) sınıfında 40 gözlem vardır. Eşitsiz aralık histogramında yoğunluk yükseklikleri nasıl olur?
- A) İlk sınıf 20, ikinci 40 olur
- B) İki sınıfın yükseklikleri de 2 olur
- C) İlk sınıf 1, ikinci 2 olur
- D) İlk sınıf 2, ikinci 4 olur
- E) İki sınıfın yüksekliği 40 olur
Doğru cevap: B
Çözüm: İlk sınıfta f/h=20/10=2, ikincide 40/20=2dir; alanlar farklı olsa bile yükseklik eşit olabilir.
Uygun iki taraflı %95 güven aralığı μ için [10;20] bulunduysa H₀:μ=22 hipotezinin %5 düzeyindeki testi nasıl sonuçlanır?
- A) H₀ reddedilemez
- B) H₀ kesin doğrudur
- C) H₀ reddedilir
- D) p-değeri kesin 0,5'tir
- E) Tip II hata kesin oluşmuştur
Doğru cevap: C
Çözüm: 22 değeri %95 iki yanlı güven aralığının dışında olduğundan uyumlu iki taraflı %5 testte H₀ reddedilir.
Dağılımın normal olduğu bilgisi verilmemiş ama varyansı sonluysa μ±2σ içindeki pay için güvenli genel alt sınır hangisidir?
- A) En az %75
- B) Yaklaşık %68
- C) Tam %90
- D) Tam %95
- E) Yaklaşık %99,7
Doğru cevap: A
Çözüm: Normal varsayımı yoksa yaklaşık %95 yerine Chebyshev'in k=2 için en az %75 sınırı kullanılabilir.
Ülke geneli internet kullanımını ölçmek isteyen araştırmacı yalnız evinde sabit internet bağlantısı olan kişilerle çevrim içi anket yapmıştır. En temel tasarım sorunu hangisidir?
- A) İnternet erişimi olmayan hedef kişilerin kapsam dışında kalması
- B) Örneklem ortalamasının evren parametresi olması
- C) Nominal verinin sürekli değişken sayılması
- D) Araştırma birimi sayısının sıfır olması
- E) Gözlemlerin zaman serisine dönüşmesi
Doğru cevap: A
Çözüm: Çevrim içi seçim çerçevesi internet erişimi olmayanları dışlayabilir; bu örnekleme kapsam hatası ve seçim yanlılığı yaratır.
Bir OLS regresyonunda eğim tahmini b=5 ve standart hatası SE(b)=2 ise H₀:β₁=0 için t istatistiği kaçtır?
- A) 1,00
- B) 1,50
- C) 3,50
- D) 2,50
- E) 10,00
Doğru cevap: D
Çözüm: t=b/SE(b)=5/2=2,50 bulunur; anlamlılık kararı uygun serbestlik derecesine bağlıdır.