Bağımsız üç denemenin her birinde başarı olasılığı 0,20 ise en az bir başarı görülme olasılığı kaçtır?
- A) 0,008
- B) 0,200
- C) 0,488
- D) 0,512
- E) 0,600
Doğru cevap: C
Çözüm: En az bir başarı olasılığı hiç başarı olmamasının tümleyenidir: 1−0,80³=0,488.
Bir araç aynı uzunluktaki iki yolu 30 km/sa ve 90 km/sa hızla geçiyor. Toplam yol/toplam zaman ile hesaplanan ortalama hız kaç km/saattir?
- A) 40
- B) 50
- C) 60
- D) 75
- E) 45
Doğru cevap: E
Çözüm: Eşit mesafelerde harmonik ortalama 2/(1/30+1/90)=45 km/saattir.
50 gözlemli bir kategorik tabloda dört kategorinin frekansları 5, 10, 15 ve 20dir. Frekansı 15 olan kategorinin pasta açısı kaç derecedir?
- A) 72°
- B) 90°
- C) 108°
- D) 120°
- E) 144°
Doğru cevap: C
Çözüm: Pay 15/50=0,30dur; pasta dilim açısı=0,30×360=108° olur.
A öğrencisinin x=75, μ=60, σ=5; B öğrencisinin x=80, μ=70, σ=10. Hangi öğrencinin z konumu daha yüksektir?
- A) A: z=1, B: z=3
- B) A: z=2, B: z=2
- C) A: z=−3, B: z=1
- D) A: z=3, B: z=1
- E) A: z=3, B: z=4
Doğru cevap: D
Çözüm: A için z=(75−60)/5=3, B için z=(80−70)/10=1; A kendi dağılımında daha yukarıdadır.
Bir hastalığın toplumda görülme oranı %10, test duyarlılığı %90, sağlıklılarda yanlış pozitif oranı %20 ise pozitif testin gerçek hastalığı gösterme olasılığı kaçtır?
- A) 1/10
- B) 1/4
- C) 1/2
- D) 9/10
- E) 1/3
Doğru cevap: E
Çözüm: Bayes ile pozitif gerçek hasta payı 0,10×0,90=0,09; toplam pozitif 0,09+0,90×0,20=0,27; oran 0,09/0,27=1/3.
Araştırmacı ildeki 5 okul türünün her birinden 100 öğrenci almış, fakat kişileri kendi tanıdıkları arasından seçmiştir. Tasarım hangisidir?
- A) Her tabakada rastgele seçim içeren olasılıklı tabakalı örnekleme
- B) Bütün öğrencileri içeren tam sayım
- C) Okul kümelerinin rastgele seçildiği küme örneklemesi
- D) Okul türü kotaları olan, olasılıksız örnekleme
- E) Rastgele başlangıçlı sistematik örnekleme
Doğru cevap: D
Çözüm: Her okul türünden kişi almak tabakayı andırsa da kişilerin tanıdıklardan seçilmesi nedeniyle olasılıksız kota tasarımıdır.
Aynı iki dönem için Laspeyres fiyat endeksi 144, Paasche fiyat endeksi 100 ise Fisher endeksi kaçtır?
- A) 110
- B) 120
- C) 122
- D) 124
- E) 144
Doğru cevap: B
Çözüm: Fisher geometrik ortalamadır: √(144×100)=√14400=120'dir.
Bilinen σ=20, %95 güven için z=1,96 ve E=5 hata payı isteniyorsa en az kaç gözlem gerekir?
- A) 62
- B) 61
- C) 64
- D) 78
- E) 100
Doğru cevap: A
Çözüm: Gerekli n≥(1,96×20/5)²=7,84²=61,4656; tam sayı olarak yukarı yuvarlanır: 62.
200 kişilik dağılımda 100 kişi bir puanın altında, 40 kişi o puana eşit. Eşitler yarım sayılırsa puanın yüzdelik sırası kaçtır?
- A) %50
- B) %55
- C) %65
- D) %70
- E) %60
Doğru cevap: E
Çözüm: Eşitleri yarım sayan tanımda yüzdelik sıra=(100+40/2)/200×100=%60 olarak hesaplanır.
Üç kırmızı ve iki mavi top bulunan torbadan yerine koymadan iki top seçildiğinde her ikisinin kırmızı gelme olasılığı kaçtır?
- A) 0,20
- B) 0,36
- C) 0,30
- D) 0,40
- E) 0,60
Doğru cevap: C
Çözüm: Ardışık olasılıklarla 3/5×2/4=6/20=0,30 bulunur; çekilişler bağımsız değildir.
200 gözlemli pasta grafiğinde iki kategorinin merkez açıları 72° ve 108°dir. İkinci kategoride birinciden kaç fazla gözlem vardır?
- A) 10
- B) 20
- C) 30
- D) 40
- E) 60
Doğru cevap: B
Çözüm: İlk kategori f=200×72/360=40, ikinci f=200×108/360=60; fark 20 gözlemdir.
Sabitli basit doğrusal OLS'de Pearson korelasyonu r=−0,60 ise açıklama katsayısı R² kaçtır?
- A) −0,60
- B) 0,40
- C) 0,36
- D) 0,60
- E) 0,64
Doğru cevap: C
Çözüm: Tek açıklayıcılı sabitli regresyonda R²=r²=(−0,60)²=0,36'dır.
Bir kurumun 2.000 personelinin tümüne anket gönderilmiş, sadece 1.200ü yanıtlamıştır. Sonuçların bütün kurumun tam sayımı sayılmamasının temel nedeni nedir?
- A) Anketin çevrim içi olması tek başına örneklem istatistiğini yasaklaması
- B) Bütün personele davet göndermenin araştırmayı deney yapması
- C) 800 kişinin yanıtlamaması nedeniyle tüm birimlerden veri elde edilmemiş olması
- D) Personel sayısının çift sayı olması
- E) Yanıt oranının her durumda parametreye eşit olması
Doğru cevap: C
Çözüm: Tüm evrene davet tam veri elde edildiği anlamına gelmez; 800 yanıt eksik olduğundan nonresponse riski vardır.
1 değeri iki ve 3 değeri iki kez gözlenen dört kişilik anakütlenin varyansı kaçtır?
Doğru cevap: E
Çözüm: Anakütle 1,1,3,3; ortalama 2, dört sapma karesinin her biri 1; toplam 4 ve varyans 4/4=1.
150 ve 450 kişilik iki tabakadan orantılı tahsisle toplam 120 kişi örneklenecekse küçük tabakadan kaç kişi seçilir?
- A) 15
- B) 30
- C) 20
- D) 40
- E) 60
Doğru cevap: B
Çözüm: Küçük tabakanın anakütle payı 150/600=1/4 olduğundan örnek sayısı 120/4=30'dur.
Oran bilinmezken p=0,5 varsayımı, z=1,96 ve E=0,05 ile yaklaşık en az örneklem sayısı kaçtır?
- A) 196
- B) 385
- C) 384
- D) 400
- E) 769
Doğru cevap: B
Çözüm: n≥1,96²×0,25/0,05²=384,16 olduğundan yukarı yuvarlanmış en az sayı 385'tir.
Bir şehirde 10.000 hane bulunmaktadır. Rastgele seçilen 500 hanenin gelir ortalaması 40.000 TL, tüm 10.000 hanenin gerçek ortalaması 38.000 TLdir. Hangi ifade doğrudur?
- A) 40.000 TL evren parametresi, 38.000 TL örneklem istatistiğidir
- B) İki ortalamanın farklı olması örneklemenin mutlaka kasıtlı yanlı olduğunu kanıtlar
- C) 500 hane seçildiği için örnekleme hatası kesin sıfırdır
- D) Ortalama gelir nominal ölçme düzeyindedir
- E) 40.000 TL örneklem istatistiği, 38.000 TL evren parametresidir
Doğru cevap: E
Çözüm: Örneklemden hesaplanan 40000 TL istatistiktir; tam evrene ait gerçek 38000 TL parametredir. Aradaki fark örneklem değişkenliğiyle de oluşabilir.
Üç kırmızı ve iki mavi top içeren torbadan yerine koymadan iki çekiliş yapılıyor. İlk top kırmızıysa ikinci topun da kırmızı olma olasılığı kaçtır?
- A) 1/4
- B) 1/2
- C) 2/5
- D) 3/5
- E) 3/4
Doğru cevap: B
Çözüm: İlk kırmızı çekilince geriye dört top ve iki kırmızı kalır; koşullu olasılık 2/4=1/2'dir.
Anahtar 2|4=24 olan bir gövde-yaprak grafiğinde 2|1 1 5 ve 3|0 2 gösteriliyor. Kaç gözlem ve kaç farklı değer vardır?
- A) 4 gözlem, 5 farklı değer
- B) 5 gözlem, 5 farklı değer
- C) 4 gözlem, 4 farklı değer
- D) 5 gözlem, 4 farklı değer
- E) 3 gözlem, 3 farklı değer
Doğru cevap: D
Çözüm: Gözlemler 21,21,25,30,32dir: toplam 5 gözlem, farklı değerler 21,25,30,32 olmak üzere 4tür.
Çarpımsal modelde gözlenen değer 240 ve 100 tabanlı mevsim endeksi 120 ise mevsimsellikten arındırılmış değer kaçtır?
- A) 120
- B) 180
- C) 240
- D) 288
- E) 200
Doğru cevap: E
Çözüm: Mevsim katsayısı 120/100=1,20'dir; arındırılmış değer 240/1,20=200 bulunur.