Osmanlı saltanatının kaldırıldığı tarih hangisidir?
- A) 1 Kasım 1922
- B) 23 Nisan 1920
- C) 20 Ocak 1921
- D) 29 Ekim 1923
- E) 3 Mart 1924
Doğru cevap: A
Çözüm: TBMM 1 Kasım 1922’de saltanatı kaldırmıştır; halifelik 3 Mart 1924’te kaldırılmıştır.
Belediyenin temel karar organı hangisidir?
- A) Valilik
- B) Belediye meclisi
- C) İlçe seçim kurulu
- D) Sayıştay dairesi
- E) Bakanlık teftiş kurulu
Doğru cevap: B
Çözüm: 5393 sayılı Kanun’un 17. maddesi belediye meclisini belediyenin karar organı olarak düzenler.
Aşağıdakilerden hangisi mahallî idarelere örnektir?
- A) Bakanlık merkez teşkilatı
- B) Valilik
- C) Kaymakamlık
- D) Cumhurbaşkanlığı İdari İşler Başkanlığı
- E) Belediye
Doğru cevap: E
Çözüm: Belediyeler mahallî müşterek ihtiyaçları karşılamak üzere oluşturulmuş yerel yönetimlerdir.
Doğrudan demokrasi uygulamalarının ayırt edici özelliği nedir?
- A) Yalnız temsilcilerin bütün kararları yurttaşlardan bağımsız alması
- B) Karar yetkisinin kalıtsal bir hükümdarda toplanması
- C) Siyaset dışı kurumların hiçbir karar alamaması
- D) Yurttaşların bazı siyasal kararları doğrudan oylama ya da katılım yoluyla alması
- E) Seçimlerin tümünün yasaklanması
Doğru cevap: D
Çözüm: Doğrudan demokraside yurttaşlar belirli kararlara aracı temsilci olmaksızın katılır; referandum örneklerden biridir.
Sosyalist düşünce akımlarının ortak tartışma konularından biri hangisidir?
- A) Yalnız devlet bayraklarının biçimi
- B) Yalnız coğrafi iklim tipleri
- C) Sadece seçim sandıklarının tasarımı
- D) Üretim ilişkileri ile ekonomik ve toplumsal eşitsizlikler
- E) Yalnız diplomatik pasaport türleri
Doğru cevap: D
Çözüm: Sosyalizm farklı yorumlarıyla ekonomik güç, sınıf ilişkileri, üretim ve paylaşım biçimleri üzerinde yoğunlaşır.
Anayasa’nın 12. maddesi temel hak ve özgürlükleri nasıl nitelendirir?
- A) Yalnız yöneticilere tanınmış ayrıcalıklar
- B) Her zaman başka kişilere devredilebilen mallar
- C) Kişiliğe bağlı, dokunulmaz, devredilmez ve vazgeçilmez
- D) Sadece seçim döneminde geçerli haklar
- E) İdarenin isteğiyle kendiliğinden ortadan kalkan yetkiler
Doğru cevap: C
Çözüm: Madde 12 temel hakların kişiliğe bağlı, dokunulmaz, devredilmez ve vazgeçilmez niteliğini açıkça vurgular.
1876 anayasal düzeninde Osmanlı parlamentosunun iki kanadı hangileridir?
- A) Meclis-i Mebusan ve Meclis-i Ayan
- B) TBMM ve Cumhuriyet Senatosu
- C) Danıştay ve Sayıştay
- D) İl genel meclisi ve belediye meclisi
- E) Temsil Heyeti ve Heyet-i Vükela
Doğru cevap: A
Çözüm: Meclis-i Umumi, Meclis-i Mebusan ve Meclis-i Ayan adlı iki kanattan oluşuyordu.
Bir kişinin veya kurumun başkalarının davranışları üzerinde sonuç doğurabilme kapasitesi siyaset biliminde hangi kavramdır?
- A) Coğrafi konum
- B) İktidar
- C) Demografi
- D) Enflasyon
- E) Nüfus yoğunluğu
Doğru cevap: B
Çözüm: İktidar yalnız hukuken tanınmış emir verme yetkisini değil, davranış ve kararları etkileme kapasitesini de kapsar.
Bir yönetim “çoğunluğun oyu her türlü azınlık hakkı sınırını geçersiz kılar” diyor. Bu görüş çoğulcu demokrasiyle neden gerilimlidir?
- A) Demokrasinin seçimleri tamamen reddetmesi
- B) Azınlık haklarının yalnız seçim kazananlara ait olması
- C) Çoğulculuğun farklı görüşleri yasaklaması
- D) Hakların sadece siyasi partilerce kullanılabilmesi
- E) Temel hak güvencelerinin yalnız çoğunluk iradesine indirgenememesi
Doğru cevap: E
Çözüm: Çoğulcu demokrasi hem çoğunluğun siyasal karar rolünü hem de hukuk güvencesi altındaki temel hakları korur.
Mintzberg’e göre yöneticinin birimler hakkında bilgi toplaması ve gelişmeleri izlemesi hangi rol grubundadır?
- A) Yalnız kişilerarası roller
- B) Yalnız fizyolojik gereksinimler
- C) Yalnız yasal işlemler
- D) Yalnız üretim teknikleri
- E) Bilgisel roller
Doğru cevap: E
Çözüm: İzleyici (monitor) rolü Mintzberg’in bilgisel rollerinden biridir.
1945 Dörtlü Takrir hangi gelişmeyle yakından ilişkilidir?
- A) CHP içi muhalefetin güçlenmesi ve Demokrat Parti’nin oluşum süreciyle
- B) 1876 Kanun-ı Esasi’nin ilanıyla
- C) 1930 Serbest Fırkanın kurulmasıyla
- D) 1960 askerî darbesinin yapılmasıyla
- E) 2017 anayasa referandumuyla
Doğru cevap: A
Çözüm: Dörtlü Takrir 1945’te CHP içindeki reform ve muhalefet tartışmalarını, DP’nin doğuşuna giden süreci yansıtır.
Olağanüstü hâlde dahi Anayasa’nın 15. maddesine göre hangi güvence temel koruma kapsamındadır?
- A) Suçluluğu mahkeme kararıyla belirleninceye kadar kimsenin suçlu sayılmaması
- B) Bütün hakların sınırsız ve istisnasız kullanılması
- C) Her idari işlemin mutlaka halkoyuyla yapılması
- D) Bütün kanunların otomatik yürürlükten kalkması
- E) Seçimlerin her ay yapılması
Doğru cevap: A
Çözüm: Madde 15 suçsuzluk karinesi ve diğer bazı çekirdek güvenceleri savaş veya OHAL sırasında da korur.
Bir kuruluş her yeni sorun için mevcut kapasite ve çevre koşullarını analiz ederek farklı yönetim biçimi seçiyor. Bu karar hangi ilkeye dayanır?
- A) Her durumda tek en iyi örgüt biçimi bulunmasına
- B) Geleneklerin hiçbir zaman değişmemesine
- C) Koşullara göre uygun yöntem seçilmesine
- D) Örgütlerin çevreden bağımsız olmasına
- E) Tüm kurumların aynı personel sayısına sahip olmasına
Doğru cevap: C
Çözüm: Durumsallıkta çevre, teknoloji ve amaçlar farklı örgüt tasarımlarını uygun kılabilir.
Bir kurumda mevzuata uygun performans ölçütlerinin ilan edilmesi hangi personel yönetimi hedefiyle doğrudan bağlantılıdır?
- A) Sınırsız siyasi atamayla
- B) Hizmetlerin rastgele dağıtılmasıyla
- C) Sınavların tamamen kaldırılmasıyla
- D) Tüm personelin aynı göreve atanmasıyla
- E) Objektif değerlendirme ve hesap verebilirlikle
Doğru cevap: E
Çözüm: Önceden belli ölçütler değerlendirme süreçlerini nesnelleştirmeye ve gerekçelendirilebilir kılmaya yardımcı olur.
Temel hakkının kamu gücünce ihlal edildiğini ileri süren kişi, kanundaki başvuru yollarını tüketmişse belirli koşullarla hangi kuruma bireysel başvurabilir?
- A) Yüksek Seçim Kuruluna
- B) TBMM Plan ve Bütçe Komisyonuna
- C) Bakanlık basın müşavirliğine
- D) Anayasa Mahkemesine
- E) Her durumda doğrudan Sayıştaya
Doğru cevap: D
Çözüm: Anayasa Mahkemesine bireysel başvuru, Anayasa ve Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi ortak koruma alanı gibi özel koşullara ve başvuru yollarının tüketilmesine bağlıdır.
Kamu düzenini bozulmadan önce korumaya yönelik idari tedbirler hangi kolluk faaliyetine örnektir?
- A) Adli kolluğun suç sonrası soruşturması
- B) Yasama soruşturması
- C) Hukuk davasında bilirkişi incelemesi
- D) TBMM bütçe denetimi
- E) İdari kolluk
Doğru cevap: E
Çözüm: İdari kolluk temel olarak kamu düzeninin korunmasına ve ihlallerin önlenmesine dönük faaliyet gösterir.
İdarenin kamu yararı için kullanabileceği bir yetki, yalnızca bir kişinin siyasi görüşünü cezalandırmak için kullanılmıştır. Hangi unsur yönünden sakatlık vardır?
- A) Şekil unsurunda imza eksikliği
- B) Sebep unsurunda kayıtların kaybolması
- C) Konu unsurunda memur sayısının artması
- D) Maksat unsurunda yetki saptırması
- E) Yetki unsurunda mutlaka makam yokluğu
Doğru cevap: D
Çözüm: Hukuken tanınmış yetkinin kamu yararı yerine kişisel veya siyasal cezalandırma amacıyla kullanılması maksat saptırmasıdır.
Weberci bürokraside kişiler arası özel ilişkinin kararları belirlememesi aşağıdaki sonuçlardan hangisini amaçlar?
- A) Personel seçiminde akrabalığı artırmayı
- B) Görev tanımlarını tamamen belirsiz bırakmayı
- C) Hukuki denetim yerine kişisel sadakat koymayı
- D) Uzmanlaşmayı bütün birimlerde yasaklamayı
- E) İşlemleri kişisellikten uzak ve kurallara bağlı yürütmeyi
Doğru cevap: E
Çözüm: İdeal tip bürokrasi görev gereklerinin kişisel ilişkiler yerine önceden belirlenmiş kurallarla yürütülmesini esas alır.
Cumhurbaşkanının doğrudan halkoyuyla ilk kez seçilmesi ile Cumhurbaşkanlığı Hükûmet Sisteminin tümüyle uygulanması arasındaki tarih farkı hangisidir?
- A) 2007 doğrudan seçim; 2008 yeni sistem
- B) 2014 doğrudan seçim; 2018 yeni sistemin uygulanması
- C) 1923 doğrudan seçim; 1924 yeni sistem
- D) 1950 doğrudan seçim; 1961 yeni sistem
- E) 2018 doğrudan seçim; 2014 yeni sistem
Doğru cevap: B
Çözüm: Cumhurbaşkanı ilk kez 2014’te halk tarafından seçildi; 2017 değişikliklerinin hükûmet sistemi boyutu 2018’de uygulandı.
Büyükşehir kapsamındaki bir ilde il özel idaresinin bulunmadığı saptandığında hangi açıklama en isabetlidir?
- A) Anayasa’nın yerel yönetimleri tüm Türkiye’de yasaklaması
- B) İl özel idarelerinin bütün illerde aynı tarihte kaldırılması
- C) 6360 düzenlemelerinin büyükşehir illerindeki il özel idaresi tüzel kişiliklerini kaldırması
- D) Büyükşehirlerin valiliği ortadan kaldırması
- E) İl özel idaresinin mahkeme kararına dönüşmesi
Doğru cevap: C
Çözüm: 6360 sayılı Kanun büyükşehir olan illerde il özel idarelerini kaldırmıştır; büyükşehir olmayan illerde yapı farklıdır.