Anayasa’nın 123. maddesine göre idarenin kuruluşu ve görevleri hangi iki esasa dayanır?
- A) Merkezden yönetim ve yerinden yönetim
- B) Yasama ve yürütme
- C) Kamu ve özel hukuk
- D) Düzenleme ve yargılama
- E) Seçim ve referandum
Doğru cevap: A
Çözüm: Anayasa idarenin bütünlüğünü belirterek kuruluş ve görevleri merkezden ve yerinden yönetim esaslarına bağlar.
Merkezden yönetim anlayışında kararların ağırlıklı olarak alındığı yer neresidir?
- A) Mahalle muhtarlıkları
- B) Merkezî idare organları
- C) Meslek odalarının genel kurulları
- D) Özel şirket yönetimleri
- E) Yerel halk oylamaları
Doğru cevap: B
Çözüm: Merkezden yönetimde temel siyasal ve yönetsel karar yetkisi merkezî idarede toplanır.
Türkiye’de il genel idaresinin başında bulunan yönetici kimdir?
- A) Belediye meclis üyesi
- B) Rektör
- C) Vali
- D) Muhtar
- E) Sayıştay başkanı
Doğru cevap: C
Çözüm: Vali, il genel idaresinin başında yer alan merkezî idare temsilcisidir.
Türkiye’de ilçe genel idaresinin başında bulunan yönetici kimdir?
- A) Büyükşehir belediye başkanı
- B) İl genel meclisi başkanı
- C) Üniversite dekanı
- D) Kaymakam
- E) Köy ihtiyar heyeti üyesi
Doğru cevap: D
Çözüm: Kaymakam ilçedeki merkezî idare teşkilatının başlıca yöneticisidir.
Aşağıdakilerden hangisi mahallî idarelere örnektir?
- A) Bakanlık merkez teşkilatı
- B) Valilik
- C) Kaymakamlık
- D) Cumhurbaşkanlığı İdari İşler Başkanlığı
- E) Belediye
Doğru cevap: E
Çözüm: Belediyeler mahallî müşterek ihtiyaçları karşılamak üzere oluşturulmuş yerel yönetimlerdir.
Kamu yönetiminde bürokrasi en genel anlamıyla neyi ifade eder?
- A) Kurallara dayalı, görev ve yetkileri belirli idarî örgütlenmeyi
- B) Yalnızca seçim kampanyalarını
- C) Sadece özel şirket satışlarını
- D) Mahkeme kararlarının kesinleşmesini
- E) Yalnızca bütçe gelirlerini
Doğru cevap: A
Çözüm: Bürokrasi, uzmanlaşmış görevlerle ve yazılı kurallarla çalışan örgütsel-idari yapıyı belirtir.
Max Weber’in ideal tip bürokrasisinde aşağıdakilerden hangisi öne çıkar?
- A) Kişisel bağlılığa göre görevlendirme
- B) Yazılı kurallar ve hiyerarşik yetki düzeni
- C) Her görevin sözlü ve belirsiz olması
- D) Akrabalık ilişkilerinin belirleyiciliği
- E) Kuralların sürekli keyfî değiştirilmesi
Doğru cevap: B
Çözüm: Weber, ideal tip bürokrasiyi uzmanlaşma, kurallar, hiyerarşi ve kişisellikten uzak işlem anlayışıyla açıklar.
Bir kamu kurumunda üst makamın alt makama emir ve talimat verme ilişkisi hangi kavramla açıklanır?
- A) Özelleştirme
- B) Referandum
- C) Hiyerarşi
- D) Meclis soruşturması
- E) Dış denetim
Doğru cevap: C
Çözüm: Hiyerarşi aynı idari yapı içerisindeki üst-alt ilişkisi ve emir-talimat düzenidir.
657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun temel ilkeleri hangileridir?
- A) Vergileme, yargılama ve cezalandırma
- B) Planlama, seçim ve oy verme
- C) Özerklik, muafiyet ve dokunulmazlık
- D) Sınıflandırma, kariyer ve liyakat
- E) Kota, ihale ve sübvansiyon
Doğru cevap: D
Çözüm: 657 sayılı Kanun’un 3. maddesindeki üç temel ilke sınıflandırma, kariyer ve liyakattir.
Devlet memurluğuna girişte kişisel yakınlıktan ziyade görevin gerektirdiği niteliğin esas alınması hangi ilkedir?
- A) İltimas
- B) Kayırmacılık
- C) İdarî vesayet
- D) Merkeziyetçilik
- E) Liyakat
Doğru cevap: E
Çözüm: Liyakat, işe girişte ve yükselmede görevin gerektirdiği yeterliliğin esas alınmasını ifade eder.
Kamu personel yönetiminde kariyer ilkesi en çok neyle ilgilidir?
- A) Meslek içinde ilerleme ve gelişme olanağı
- B) Her atamada kura zorunluluğu
- C) Kurumun belediyeye dönüştürülmesi
- D) Görevin yalnızca bir gün sürmesi
- E) İşlemlerde sözlü talimata öncelik
Doğru cevap: A
Çözüm: Kariyer ilkesi, kamu görevlisinin meslek yaşamı boyunca gelişip ilerleyebilmesiyle ilgilidir.
Memurların hizmet özellikleri ve mesleki niteliklerine göre gruplandırılması hangi ilkedir?
- A) Yerelleşme
- B) Sınıflandırma
- C) Yargısal denetim
- D) Özelleştirme
- E) Koalisyon
Doğru cevap: B
Çözüm: Sınıflandırma ilkesi görevleri ve personeli işin niteliğine göre hizmet sınıflarında düzenler.
Kamu hizmetlerinde tarafsızlık ilkesi hangisini gerektirir?
- A) Yalnızca desteklenen görüşe hizmet vermeyi
- B) Vatandaşlar arasında keyfî ayrım yapmayı
- C) Kişilere siyasi veya kişisel yakınlığa göre ayrıcalık tanımamayı
- D) Yasal usulleri tamamen terk etmeyi
- E) Tüm işlemleri gizli tutmayı
Doğru cevap: C
Çözüm: Tarafsızlık kamu görevlerinde kişisel ve siyasal çıkar ayrımcılığından uzak hareket etmeyi gerektirir.
İdarî vesayet denetimi esas olarak hangi ilişkiyi ifade eder?
- A) Aynı müdürlükte şefin memura günlük talimatını
- B) Mahkemenin ceza hükmünü
- C) Bir şirketin alt bayisini denetlemesini
- D) Merkezî idarenin yerinden yönetim kuruluşları üzerindeki kanunla sınırlı denetimini
- E) Seçmenin milletvekiline soru sormasını
Doğru cevap: D
Çözüm: İdarî vesayet ayrı kamu tüzel kişiliğine sahip yerinden yönetim birimleri üzerindeki yasal sınırları belirli idarî denetimdir.
Kamu tüzel kişiliği bulunan yerel birimin kendi karar organlarıyla hizmet görmesi hangi ilkeye örnektir?
- A) Salt merkezden yönetim
- B) Sıkıyönetim
- C) Yasama dokunulmazlığı
- D) Hukukî kıyas
- E) Yerinden yönetim
Doğru cevap: E
Çözüm: Yerinden yönetimde belirli kamu hizmetleri merkez teşkilatından ayrı tüzel kişiler eliyle görülür.
İl ve ilçelerdeki merkezî idare birimleri hangi örgütlenmenin parçasıdır?
- A) Taşra teşkilatı
- B) Yerel siyasi parti grubu
- C) Yüksek mahkeme genel kurulu
- D) Özel sektör yönetim kurulu
- E) Meslek birliği disiplin kurulu
Doğru cevap: A
Çözüm: Valilik ve kaymakamlık merkezî idarenin ülke çapındaki taşra örgütlenmesine bağlıdır.
Kamu görevine alınmada herkese eşit fırsat tanınmasının amacı nedir?
- A) Akrabalığa öncelik vermek
- B) Nitelikli personeli adil ölçütlerle seçmek
- C) Sınav koşullarını keyfî kaldırmak
- D) Tüm kadroları sözleşmesiz bırakmak
- E) Kurumları denetim dışı tutmak
Doğru cevap: B
Çözüm: Eşit fırsat ve liyakat birlikte ehil personelin ayrımcılık yapılmadan seçilmesini amaçlar.
Kamu personelinin bilgi ve becerisini güncellemek amacıyla düzenlenen eğitim hangisidir?
- A) Yerel seçim
- B) İhale ilanı
- C) Hizmet içi eğitim
- D) İdarî yargı davası
- E) Genel nüfus sayımı
Doğru cevap: C
Çözüm: Hizmet içi eğitim görev sırasında yeni bilgi ve beceri kazandırmayı hedefler.
Kamuda yetkilerin alt birimlere dağıtılması ile görevlerin kademelere ayrılması hangi örgütsel ihtiyaca hizmet eder?
- A) Sınırsız kişisel takdire
- B) Yargı bağımsızlığının kaldırılmasına
- C) Kamu hizmetinin tamamen durmasına
- D) İş bölümü ve uzmanlaşmaya
- E) Yasama sürecinin gizlenmesine
Doğru cevap: D
Çözüm: İş bölümü ve uzmanlaşma karmaşık kamu hizmetlerinde görevlerin düzenli yürütülmesini kolaylaştırır.
Kamu görevlilerinin eylemlerinin gerekçesini açıklayabilmesi ve sonuçlarından sorumlu tutulabilmesi hangi kavramdır?
- A) İltimas
- B) Yetki gaspı
- C) Kişisel sadakat
- D) Sınırsız dokunulmazlık
- E) Hesap verebilirlik
Doğru cevap: E
Çözüm: Hesap verebilirlik yetki kullananların karar ve işlemlerinden dolayı açıklama yapması ve sorumluluk üstlenmesidir.