Siyaset biliminin temel inceleme alanı aşağıdakilerden hangisidir?
- A) Toplumdaki iktidar ilişkileri, siyasal kurumlar ve karar süreçleri
- B) Yalnız bireylerin fizyolojik gelişimi
- C) Sadece doğa olaylarının fiziksel nedenleri
- D) Dillerin ses değişimlerinin sınıflandırılması
- E) Yalnız işletmelerin stok maliyetlerinin hesaplanması
Doğru cevap: A
Çözüm: Siyaset bilimi iktidarın oluşumunu, kullanılmasını, sınırlandırılmasını ve siyasal kararların toplumsal etkilerini inceler.
Bir kişinin veya kurumun başkalarının davranışları üzerinde sonuç doğurabilme kapasitesi siyaset biliminde hangi kavramdır?
- A) Coğrafi konum
- B) İktidar
- C) Demografi
- D) Enflasyon
- E) Nüfus yoğunluğu
Doğru cevap: B
Çözüm: İktidar yalnız hukuken tanınmış emir verme yetkisini değil, davranış ve kararları etkileme kapasitesini de kapsar.
Yönetilenlerce haklı ve kabul edilebilir görülen emir verme yetkisi hangi kavramla ifade edilir?
- A) Piyasa fiyatı
- B) Bireysel tüketim
- C) Otorite
- D) Doğal afet
- E) İklim rejimi
Doğru cevap: C
Çözüm: Otorite, iktidarın belirli bir meşruluk ve kabul çerçevesinde tanınan emir verme yönünü ifade eder.
Bir siyasal yönetimin yönetme hakkının toplumca haklı kabul edilmesi hangi kavramdır?
- A) Muhasebeleştirme
- B) Ölçek ekonomisi
- C) Sermaye stoku
- D) Meşruiyet
- E) Dış ticaret açığı
Doğru cevap: D
Çözüm: Meşruiyet, yönetimin haklılığına ilişkin toplumsal inançla ilgilidir; salt zor kullanımı ya da hukuki şekil değildir.
Devletin kendi ülkesinde üstün siyasal karar yetkisine sahip olmasını anlatan temel kavram hangisidir?
- A) Temettü
- B) Amortisman
- C) Likidite
- D) Fırsat maliyeti
- E) Egemenlik
Doğru cevap: E
Çözüm: Egemenlik, devletin üstün siyasal otoritesini ve dış ilişkilerde bağımsızlık boyutunu anlatır.
Ülke, insan topluluğu ve egemen kamu otoritesiyle örgütlenen siyasal yapı hangisidir?
- A) Devlet
- B) Sendika
- C) Aile şirketi
- D) Kooperatif
- E) Meslek odası
Doğru cevap: A
Çözüm: Devlet, belirli ülke ve nüfus üzerinde egemen kamu otoritesiyle örgütlenir; diğer örgütler aynı kapsama sahip değildir.
Devletin yürütme görevlerini belirli dönemde üstlenen ve değişebilen siyasal kadro hangi terimle adlandırılır?
- A) Millet
- B) Hükümet
- C) Ülke
- D) Egemenlik
- E) Toplumun tümü
Doğru cevap: B
Çözüm: Hükümet devletin yönetimini yürüten siyasal kadrodur; devletin kurumsal devamlılığı hükümetin görev süresini aşar.
Ortak tarih, kültür, aidiyet veya siyasal birlik bilinciyle kendini topluluk olarak gören insan grubuna ne denir?
- A) Kabine toplantısı
- B) Yürütme kararnamesi
- C) Millet
- D) Bütçe denetimi
- E) Siyasi kampanya
Doğru cevap: C
Çözüm: Millet bir ortak aidiyet ve topluluk bilinci kavramıdır; hükümet veya tek bir devlet organı anlamına gelmez.
Kişi ile devlet arasındaki hukuki ve siyasal üyelik bağının adı nedir?
- A) Kira sözleşmesi
- B) Ticari marka
- C) İhracat lisansı
- D) Vatandaşlık
- E) Eser sahibi sıfatı
Doğru cevap: D
Çözüm: Vatandaşlık, kişinin devlete aidiyetini hukuken tanımlayan ve haklarla yükümlülükleri ilişkilendiren bağdır.
Kamusal bir sorunu çözmek amacıyla kamu otoritesince alınan karar ve uygulamalar bütününe ne ad verilir?
- A) Özel aile alışkanlığı
- B) Sadece bir ürünün reklamı
- C) Kişisel günlük
- D) Yalnız şirketin iç yazışması
- E) Kamu politikası
Doğru cevap: E
Çözüm: Kamu politikası sorun tanımlama, gündeme alma, seçenek üretme, karar verme, uygulama ve değerlendirme süreçleriyle ilgilidir.
Parlamento, mahkeme ve yürütme organı gibi siyasetin işleyişini düzenleyen yapılara genel olarak ne denir?
- A) Siyasal kurumlar
- B) İklim kuşakları
- C) Doğal kaynaklar
- D) Mal stokları
- E) Matematiksel sabitler
Doğru cevap: A
Çözüm: Siyasal kurumlar iktidarın kullanımına ve denetimine ilişkin yerleşik yapıları ve kuralları içerir.
Siyasal kurumlar, roller, ilişkiler, talepler ve kararların oluşturduğu bütüne hangi ad verilir?
- A) Topografik harita
- B) Siyasal sistem
- C) Üretim bandı
- D) Biyolojik ekosistem
- E) Finansal bilanço
Doğru cevap: B
Çözüm: Siyasal sistem yalnız tek bir kurum değil, siyasal karar üretiminin bütün ilişkiler ve süreçler ağıdır.
Toplumda siyasete yönelik yaygın değer, inanç ve tutumların bütünü nedir?
- A) Cari işlemler dengesi
- B) Vergi matrahı
- C) Siyasal kültür
- D) İstatistiksel varyans
- E) Coğrafi koordinat
Doğru cevap: C
Çözüm: Siyasal kültür, toplumun siyasal otorite, kurumlar ve katılım karşısındaki değer ve yönelimlerini ifade eder.
Kişinin aile, okul, medya ve çevresi yoluyla siyasete ilişkin değer ve tutumları edinmesi hangi süreçtir?
- A) Sermaye artırımı
- B) Stok devir hızı
- C) Sınai mülkiyet
- D) Siyasal toplumsallaşma
- E) Amortisman ayırma
Doğru cevap: D
Çözüm: Siyasal toplumsallaşma, bireyin siyasete ilişkin tutumlarını zaman içinde öğrendiği süreçtir.
Oy vermek, dilekçe yazmak veya barışçıl gösteriye katılmak hangi geniş kavramın örnekleridir?
- A) Satın alma gücü
- B) Doğal seçilim
- C) Teknolojik amortisman
- D) Ticari kredi
- E) Siyasal katılım
Doğru cevap: E
Çözüm: Siyasal katılım, yurttaşların siyasal kararları etkilemeye dönük yasal ve toplumsal faaliyetlerini kapsar.
Devletin temel organlarını, yetkilerini ve temel haklara ilişkin esasları düzenleyen üst normun adı nedir?
- A) Anayasa
- B) Özel satış faturası
- C) İşyeri yönergesi
- D) Bireysel talimat
- E) Pazarlama broşürü
Doğru cevap: A
Çözüm: Anayasa devlet örgütlenmesinin ve temel hakların normatif çerçevesini kurar.
Yasama, yürütme ve yargı yetkilerinin tek elde toplanmamasını amaçlayan ilke hangisidir?
- A) Fiyat istikrarı
- B) Kuvvetler ayrılığı
- C) İş bölümüyle verimlilik
- D) Kâr maksimizasyonu
- E) Tam rekabet
Doğru cevap: B
Çözüm: Kuvvetler ayrılığı, devlet yetkilerinin farklı organlar arasında dağıtılması ve dengelenmesiyle keyfîliği sınırlar.
Yurttaşların siyasal karar alma yetkisini seçtikleri kişiler aracılığıyla kullanmasına dayanan model hangisidir?
- A) Mutlak monarşi
- B) Aristokrasi
- C) Temsili demokrasi
- D) Teokrasi
- E) Askerî idare
Doğru cevap: C
Çözüm: Temsili demokraside halk temsilcileri belirler; kararların tamamını doğrudan tüm yurttaşlar vermez.
Bir kamusal konuda toplumda oluşan yaygın kanaat ve eğilimleri ifade eden kavram hangisidir?
- A) Bütçe açığı
- B) Döviz rezervi
- C) Tüketici fazlası
- D) Kamuoyu
- E) İşletme sermayesi
Doğru cevap: D
Çözüm: Kamuoyu, toplumun çeşitli kesimlerinde belirli kamusal meseleler hakkında oluşan görüş ve eğilimlerdir.
Siyasal karar alma ve yönlendirme süreçlerinde etkili olan görece sınırlı kişi grubuna hangi ad verilir?
- A) Rastgele örneklem
- B) Tüm seçmenler
- C) Bölgesel iklim
- D) Üretim maliyeti
- E) Siyasal elit
Doğru cevap: E
Çözüm: Siyasal elit, siyasette etki ve karar merkezlerine erişimi yoğunlaşan görece sınırlı grubu belirtir.