Kamu borçlanmasının vergiden temel farkı nedir?
- A) Geri ödeme yükümlülüğü doğurması
- B) Her zaman gönüllü olması
- C) Yalnız dövizle yapılması
- D) Yalnız belediyelerce kullanılması
- E) Bütçe gideri olarak tanımlanması
Doğru cevap: A
Çözüm: Borçlanma geri ödemeye bağlı finansmandır; vergiler aynı anlamda geri ödeme borcu oluşturmaz.
Belirli bir tarihte ödenmemiş kamu borç yükümlülüklerinin büyüklüğüne ne denir?
- A) Borç servisi
- B) Borç stoku
- C) Faiz dışı fazla
- D) Bütçe tahmini
- E) İç borç çevirme oranı
Doğru cevap: B
Çözüm: Stok bir tarihe ait büyüklüktür; servis ve yeni borçlanma bir dönemi ifade eder.
Net borçlanma hangi işlemle bulunur?
- A) Yeni borçlanmaya faiz eklemek
- B) Faiz giderini GSYH’ye bölmek
- C) Yeni borçlanmadan anapara geri ödemelerini çıkarmak
- D) Yeni borcu vergi gelirine eklemek
- E) Borç stokunu bütçe gelirine bölmek
Doğru cevap: C
Çözüm: Net borçlanma akımı = brüt borçlanma − anapara itfası.
Basitleştirilmiş borç servisi hangi iki temel ödemeden oluşur?
- A) Vergi ve harç
- B) Yatırım ve tüketim
- C) Hibe ve bağış
- D) Anapara ve faiz
- E) Ücret ve kâr
Doğru cevap: D
Çözüm: Borç servisi vadesi gelen anapara ve faiz ödemelerini kapsar.
DİBS kısaltması neyi ifade eder?
- A) Devlet İstatistik Bütçe Sistemi
- B) Dış İhracat Borç Sözleşmesi
- C) Döviz İçi Banka Senedi
- D) Devlet İhale Belge Sistemi
- E) Devlet İç Borçlanma Senetleri
Doğru cevap: E
Çözüm: DİBS, Hazine tarafından yurt içi piyasada ihraç edilen devlet borçlanma senetleridir.
Hazine bonosu ile devlet tahvili arasında genel ayrımı sağlayan unsur hangisidir?
- A) İhraçtaki vade
- B) Alıcının vatandaşlığı
- C) Senedin kâğıt rengi
- D) Yalnız kupon sayısı
- E) Bütçenin denk olup olmaması
Doğru cevap: A
Çözüm: Hazine bonosu kısa, devlet tahvili daha uzun vadeli DİBS olarak ayrılır.
Kuponsuz iskontolu senette yatırımcının temel kazancı nasıl oluşur?
- A) Her ay zorunlu kupon ödemesinden
- B) Nominal geri ödeme ile alış fiyatı arasındaki farktan
- C) Bütçe vergi gelirinden pay alınmasından
- D) Sadece senet sayısının artmasından
- E) Anaparanın hiçbir zaman ödenmemesinden
Doğru cevap: B
Çözüm: Kuponsuz senette ara kupon yoktur; vade sonunda nominal değer üzerinden ödeme yapılır.
Sabit kuponlu tahvilin hangi özelliği sözleşmede sabit olabilir?
- A) Günlük piyasa fiyatı
- B) İkincil piyasa işlem adedi
- C) Kupon oranı
- D) Ülkenin enflasyonu
- E) Yatırımcının alış maliyeti
Doğru cevap: C
Çözüm: Sabit kupon oranı, tahvilin fiyatını piyasa faizinden bağımsız kılmaz.
Değişken faizli bir DİBS’in kuponu genellikle neye bağlıdır?
- A) Sadece kağıt sayısına
- B) Bütçe komisyonunun üye sayısına
- C) Tüm devlet memurlarının maaşına
- D) Belirlenmiş referans faiz veya endeks koşuluna
- E) Hisse senedi temettüsüne
Doğru cevap: D
Çözüm: Değişken faizli kupon, ihraç koşullarındaki referansa göre değişebilir.
Hazine’nin yeni borçlanma senedi ihraç ederek ilk kez kaynak sağladığı piyasa hangisidir?
- A) İkincil piyasa
- B) Vadeli döviz piyasası
- C) İş gücü piyasası
- D) Perakende mal piyasası
- E) Birincil piyasa
Doğru cevap: E
Çözüm: Yeni ihracın Hazine’ye sağladığı fon birincil piyasa işlemidir.
Daha önce çıkarılmış tahvilin iki yatırımcı arasında el değiştirmesi hangi piyasa işlemidir?
- A) İkincil piyasa
- B) Yeni bütçe teklifi
- C) Birincil ihraç
- D) Mali denetim
- E) İtfa işlemi
Doğru cevap: A
Çözüm: İkincil piyasada eski senet el değiştirir; Hazine’ye kendiliğinden yeni kaynak girişi olmaz.
Borçlanma senedinde anaparanın vade sonunda geri ödenmesine ne ad verilir?
- A) Tahakkuk
- B) İtfa
- C) Amortisman payı
- D) Hibe
- E) Temettü
Doğru cevap: B
Çözüm: İtfa, borcun anapara geri ödemesidir.
DİBS işlemlerinde valör tarihi en yakından hangi işlemle ilişkilidir?
- A) Yalnız borç stokunun ilanıyla
- B) Kesin hesap kanununun kabulüyle
- C) İşlem bedelinin ödenmesi ve faizin başlamasıyla
- D) Bütün kuponların iptaliyle
- E) Bütçe açığının otomatik kapanmasıyla
Doğru cevap: C
Çözüm: Valör, nakit uzlaşması ve ilgili faiz başlangıcı bakımından temel tarihtir.
Mevcut sabit faizli tahvil için piyasanın istediği getiri yükselirse fiyat genellikle nasıl değişir?
- A) Daima aynı kalır
- B) Aynı oranda artar
- C) Önce sıfırlanır
- D) Düşer
- E) Nominal değerine kilitlenir
Doğru cevap: D
Çözüm: Gelecekteki sabit nakit akımları daha yüksek oranla iskonto edildiğinde bugünkü değer düşer.
Döviz cinsi kamu borcunun TL karşılığını özellikle etkileyen risk hangisidir?
- A) Yalnız operasyonel risk
- B) Sadece kurumsal sınıflandırma
- C) Gümrük vergisi riski
- D) Sayıştay denetimi
- E) Kur riski
Doğru cevap: E
Çözüm: TL değer kaybederse aynı döviz borcunun TL cinsi karşılığı artabilir.
Çok kısa vadeli borcun sık yenilenmesi gerekliliği hangi riski öne çıkarır?
- A) Yeniden finansman riski
- B) Sadece envanter riski
- C) Eğitim hizmeti riski
- D) İhracat kotası riski
- E) Demografik sınıflandırma riski
Doğru cevap: A
Çözüm: Vade yığılması, borcu uygun maliyetle çevirememe riskini artırır.
Değişken faizli borçta referans faiz artışı ilk olarak hangi kalemi etkileyebilir?
- A) Senedin ISIN kodundaki harf sayısını
- B) Gelecekteki kupon ödemelerini
- C) Bütçenin yılbaşını
- D) Hazine’nin tüzel kişiliğini
- E) Borçlunun geçmişte ödediği anaparayı
Doğru cevap: B
Çözüm: Kupon oranı referansa bağlıysa faiz artışı gelecekteki kupon maliyetini artırabilir.
Borç ödemesi gününde yeterli nakde ulaşılamaması hangi risktir?
- A) Yalnız fiyat istikrarı
- B) İthalat vergisi
- C) Likidite riski
- D) Üretim miktarı
- E) Nüfus riski
Doğru cevap: C
Çözüm: Likidite riski gerekli tarihte nakit bulamama tehlikesidir.
Hazine garantisi hangi kavramla özellikle ilişkilidir?
- A) Kesinleşmiş her ay vergi geliri
- B) Her durumda anında bütçe gideri
- C) Yalnız özel sektör kârı
- D) Şarta bağlı yükümlülük
- E) Geri ödemesiz hibe
Doğru cevap: D
Çözüm: Garanti koşullara bağlı kamu yükümlülüğü riski yaratabilir; her garanti anında ödenmiş gider değildir.
Kamu borç stokunun GSYH’ye bölünmesiyle bulunan temel gösterge hangisidir?
- A) Nominal ücret artışı
- B) Para çarpanı
- C) İşsizlik oranı
- D) Vergi esnekliği
- E) Borç/GSYH oranı
Doğru cevap: E
Çözüm: Borç/GSYH, stokun ekonomik üretim ölçeğine oranını verir.