Bütçe gelirleri 760, giderleri 830 birim ise bütçe dengesi kaç birimdir?
- A) −1.590
- B) −70
- C) 0
- D) +70
- E) 1.590
Doğru cevap: B
Çözüm: Denge=760−830=−70; bütçe açığı vardır.
Kamu harcamaları 420, GSYH 2.100 birim ise harcamaların GSYH içindeki oranı kaçtır?
- A) %5
- B) %15
- C) %25
- D) %50
- E) %20
Doğru cevap: E
Çözüm: 420/2.100×100=%20.
Bir projenin sosyal faydası 195, sosyal maliyeti 150 ise net sosyal faydası kaçtır?
- A) 0
- B) +45
- C) −45
- D) +345
- E) +150
Doğru cevap: B
Çözüm: Net sosyal fayda=195−150=+45.
Özel marjinal maliyet 55 ve marjinal dışsal maliyet 25 birimse sosyal marjinal maliyet kaçtır?
- A) 1.375
- B) 55
- C) 30
- D) 25
- E) 80
Doğru cevap: E
Çözüm: Sosyal marjinal maliyet=55+25=80.
Özel marjinal fayda 90 ve marjinal dışsal fayda 30 birimse sosyal marjinal fayda kaçtır?
- A) 2.700
- B) 30
- C) 90
- D) 120
- E) 60
Doğru cevap: D
Çözüm: Sosyal marjinal fayda=90+30=120.
Bir kamu projesinin faydası 260, maliyeti 300 birimdir. Net sosyal fayda kaçtır?
- A) +40
- B) +560
- C) 0
- D) −560
- E) −40
Doğru cevap: E
Çözüm: 260−300=−40; ölçülen net fayda negatiftir.
Bir kentin aydınlatma hizmetinde ödemeyenleri yarardan dışlamanın çok güç olması hangi sorunla ilişkilidir?
- A) Hizmetin mutlaka lüks olması
- B) Zorunlu ihracat artışı
- C) Üretim fazlasının olmaması
- D) Bedavacılık sorunu
- E) Özel ürün marka sadakati
Doğru cevap: D
Çözüm: Dışlanamaz hizmetlerde yararlananlar ödemeden de fayda sağlayabilir.
Piyasa fiyatı kirlenmenin üçüncü kişilere verdiği zararı içermiyorsa aşağıdaki sonuçlardan hangisi mümkündür?
- A) Toplumsal optimuma göre kesin sıfır üretim
- B) Her durumda tam eşit gelir dağılımı
- C) Toplumsal optimuma göre aşırı üretim
- D) Dışsal maliyetin tanım gereği yok olması
- E) Bütün bireyler için maliyetsiz üretim
Doğru cevap: C
Çözüm: Negatif dışsallık özel maliyeti sosyal maliyetin altında bırakıp aşırı üretime yol açabilir.
Eğitim hizmetinin başkalarına sağladığı fayda piyasada fiyatlanmıyorsa hangi durum görülebilir?
- A) Hiçbir kamu tercihi sorunu kalmaması
- B) Sosyal optimuma göre yetersiz üretim
- C) Toplumsal faydanın sıfıra düşmesi
- D) Kesin ve zorunlu aşırı üretim
- E) Bütün maliyetlerin negatif olması
Doğru cevap: B
Çözüm: Pozitif dışsallığın piyasa tarafından dikkate alınmaması yetersiz hizmete neden olabilir.
Aşağıdakilerden hangisi kamu hizmetinin finansmanı ile üretiminin ayrılabildiğini doğru gösterir?
- A) Özel üreticinin her durumda kamu vergisi koyması
- B) Özel üretimin mutlaka kamu mülkünde yapılması
- C) Kamu finansmanının yalnız para basımı olması
- D) Kamu finansmanıyla özel işletmeye hizmet gördürülmesi
- E) Her kamu hizmetinin sadece kamu personelince sunulması
Doğru cevap: D
Çözüm: Kamu finansmanı özel üretimle bir arada bulunabilir.
Hesap verebilirlik anlayışının temelinde hangisi bulunur?
- A) Yetki kullananların karar ve sonuçları açıklama sorumluluğu
- B) Kararların kamuoyundan mutlaka gizlenmesi
- C) Denetim sürecinin tamamen kaldırılması
- D) Gelirlerin yalnız borçtan oluşması
- E) Bütün kamu harcamalarının değişmez sayılması
Doğru cevap: A
Çözüm: Kamu yetkilileri mali kararlar ve sonuçları için açıklama ve denetime tabidir.
Mali saydamlığın en uygun açıklaması hangisidir?
- A) Kamu mali bilgilerine anlaşılır ve güvenilir erişimin sağlanması
- B) Para arzının her yıl eşit kalması
- C) Devletin hiçbir veri yayımlamaması
- D) Her yatırımın kâr getirmesi
- E) Giderlerin bütçe dışında mutlaka saklanması
Doğru cevap: A
Çözüm: Saydamlık kamu mali bilgisinin erişilebilir ve anlaşılır olmasını gerektirir.
Durgunluk nedeniyle gelir vergisi tahsilatının yeni vergi kararı alınmadan azalması nasıl değerlendirilir?
- A) Kesin kamu üretim kararı
- B) Otomatik istikrarlandırıcı etki
- C) Mutlaka kamu borcunun yok olması
- D) Salt kambiyo kuru rejimi değişimi
- E) Yeni takdirî vergi artışı
Doğru cevap: B
Çözüm: Vergi tahsilatının konjonktürle otomatik değişimi istikrarlandırıcı etki yaratır.
Hükûmetin yeni bir düzenlemeyle geçici kamu yatırımı programı açıklaması ne tür bir mali önlemdir?
- A) Takdirî maliye politikası
- B) Değişmez otomatik vergi dilimi
- C) Kontrolsüz dışsallık
- D) Salt piyasa fiyat sinyali
- E) Yalnız para politikasının faiz kararı
Doğru cevap: A
Çözüm: Yeni iradî karar alınması takdirî maliye politikasının özelliğidir.
Bir kaynak için seçilmeyen en iyi alternatifin getirisini dikkate almak hangi kavramı kullanmaktır?
- A) Vergi yansımasını
- B) Mutlak mali saydamlığı
- C) Fırsat maliyetini
- D) Yalnız piyasa ücretini
- E) Hizmetin dışlanamazlığını
Doğru cevap: C
Çözüm: En iyi vazgeçilen seçenek fırsat maliyetini belirler.
Teknik etkinlikle ilgili en uygun örnek hangisidir?
- A) Aynı girdilerle sürekli daha az üretmek
- B) Bütçe açığını yalnız isim değiştirerek azaltmak
- C) Gelir dağılımını ölçmeden eşit ilan etmek
- D) Aynı çıktıyı daha az girdi kullanarak üretmek
- E) Kaynak maliyetinden bağımsız üretim yapmak
Doğru cevap: D
Çözüm: Belli çıktı için daha az kaynak kullanmak teknik etkinliği artırır.
Tahsis etkinliğinde aşağıdakilerden hangisi vurgulanır?
- A) İthalatın tamamını yasaklamak
- B) Tek başına her çalışanın aynı ücret alması
- C) Yalnız kamu gelirlerinin sayısını artırmak
- D) Bütün hizmetleri aynı miktarda üretmek
- E) Kaynakların toplumsal tercih ve marjinal fayda-maliyetlere uygun kullanımı
Doğru cevap: E
Çözüm: Tahsis etkinliği hangi maldan ne kadar üretileceğiyle ilgilidir.
İki hanenin geliri 100 ve 300 iken yüksek gelirli haneden düşük gelirliye 40 birim transfer edilirse yeni gelirler hangisidir?
- A) 140 ve 260
- B) 60 ve 340
- C) 140 ve 300
- D) 100 ve 340
- E) 200 ve 200
Doğru cevap: A
Çözüm: Düşük gelirli 100+40=140, yüksek gelirli 300−40=260 olur.
Kamu harcamaları 200’den 240’a, GSYH 1.000’den 1.500’e yükseliyorsa kamu gideri/GSYH oranı nasıl değişir?
- A) %20’den %24’e çıkar.
- B) %16’dan %20’ye çıkar.
- C) %20’den %16’ya düşer.
- D) %24’ten %20’ye düşer.
- E) %20’de sabit kalır.
Doğru cevap: C
Çözüm: İlk oran 200/1.000=%20, son oran 240/1.500=%16.
Bir hizmetin kalabalıklaşınca diğer kullanıcıların yararlanma düzeyini düşürmesi hangi özelliğin zayıfladığını gösterir?
- A) Gelir vergisi artan oranlılığını
- B) Özel malın mülkiyet hakkını
- C) Tüketimde rekabetsizliği
- D) Normatif önerme niteliğini
- E) Kamu borcunun vadesini
Doğru cevap: C
Çözüm: Kalabalıklık diğerinin tüketimini azaltıyorsa tüketimde rekabetsizlik kaybolur.