Amortismanın muhasebedeki temel işlevini doğru ifade eden seçenek hangisidir?
- A) Her yıl varlığın piyasa fiyatını kesin olarak belirlemek
- B) Satın alma maliyetinin tamamını ilk gün gelir yazmak
- C) Varlığa ödenen krediyi taksitlerle kapatmak
- D) Maddi duran varlığa ait satış gelirini hesaplamak
- E) Amortismana tabi maliyetin yararlı ömür boyunca sistematik dağıtılması
Doğru cevap: E
Çözüm: Amortisman bir değerleme tahmini değil, amortismana tabi tutarın beklenen yararlı ömür boyunca sistematik gider veya maliyet dağıtımıdır.
TMS 16 kapsamında normal koşullarda hangi varlık genellikle amortismana tabi tutulmaz?
- A) Sınırsız yararlı ömür varsayımı bulunan arsa
- B) Üretimde kullanılan makine
- C) İşletmede kullanılan kamyon
- D) Ofiste kullanılan bilgisayar
- E) Amortismana tabi bina
Doğru cevap: A
Çözüm: Arsalar normal olarak sınırsız yararlı ömre sahip kabul edildiği için amortismana tabi değildir; özel durumlar ayrıca değerlendirilir.
Otomobil alım satımı yapan işletmenin satmak üzere aldığı otomobil muhasebede genellikle nasıl sınıflandırılır?
- A) 254 Taşıtlar kapsamında kullanım aracı
- B) 153 Ticari Mallar kapsamında stok
- C) 252 Binalar kapsamında duran varlık
- D) 260 Haklar kapsamında lisans
- E) 257 Birikmiş Amortismanlar kapsamında karşılık
Doğru cevap: B
Çözüm: Aynı otomobilin muhasebe sınıflandırması kullanım amacına bağlıdır: yeniden satılacaksa stok, işletmede kullanılacaksa taşıttır.
TMS 16da amortismana tabi tutar hesaplanırken maliyetten hangi tahmini değer düşülür?
- A) Dönem satış hasılatı
- B) Ödenmiş sermaye
- C) Kalıntı değer
- D) Ortalama ticari alacak
- E) Kısa vadeli banka borcu
Doğru cevap: C
Çözüm: Amortismana tabi tutar maliyetten tahmini kalıntı değer düşülerek hesaplanır; yararlı ömür içinde dağıtılır.
Bir varlığın beklenen ekonomik faydasının işletmece tüketileceği süreye ne ad verilir?
- A) Tahsil süresi
- B) Satıcı vadesi
- C) Vergi iade dönemi
- D) Yararlı ömür
- E) Stok sipariş süresi
Doğru cevap: D
Çözüm: Yararlı ömür işletmenin bir varlıktan ekonomik fayda elde etmeyi beklediği süre veya üretim miktarıdır.
Bir maddi duran varlığın brüt defter değerinden ilgili birikmiş amortisman ve değer düşüklüğü çıkarılınca ne bulunur?
- A) Brüt satış hasılatı
- B) Ödenmiş sermaye
- C) Nakit akışı
- D) Cari oran
- E) Net defter değeri
Doğru cevap: E
Çözüm: Net defter değeri, varlığın muhasebeleştirilmiş brüt değerinden birikmiş amortisman ve değer düşüklüğü indirilerek bulunur.
Net defter değeri 60.000 TL olan varlık 70.000 TLye satılmıştır. Vergi ve ek satış maliyeti yoksa muhasebe kârı kaç TLdir?
- A) 60.000 TL
- B) 70.000 TL
- C) 130.000 TL
- D) 10.000 TL
- E) 20.000 TL
Doğru cevap: D
Çözüm: Satış bedeli 70000−net defter değeri 60000=10000 TL elden çıkarma kazancı doğurur.
Amortismana tabi tutarı 90.000 TL ve beklenen üretimi 30.000 adet olan makine yıl içinde 4.000 adet üretmiştir. Üretim miktarı yöntemiyle amortisman kaç TLdir?
- A) 3.000 TL
- B) 9.000 TL
- C) 30.000 TL
- D) 4.000 TL
- E) 12.000 TL
Doğru cevap: E
Çözüm: Birim başına amortisman 90000/30000=3 TL; 4000 adetlik gerçekleşen üretim için 12000 TL ayrılır.
Maliyeti 100.000 TL olan varlıkta muhasebe politikası gereği ilk yıl %40 azalan bakiyeler oranı uygulanırsa tutar kaç TLdir?
- A) 40.000 TL
- B) 20.000 TL
- C) 60.000 TL
- D) 10.000 TL
- E) 25.000 TL
Doğru cevap: A
Çözüm: Verilen varsayıma göre ilk yıl amortisman=100000×%40=40000 TLdir; vergi mevzuatındaki koşullar bu sorudan ayrıdır.
Önceki yıl %40 oranıyla 40.000 TL amortisman ayrılan 100.000 TLlik varlığın ikinci yıl azalan bakiyeler amortismanı kaç TLdir?
- A) 40.000 TL
- B) 24.000 TL
- C) 16.000 TL
- D) 60.000 TL
- E) 20.000 TL
Doğru cevap: B
Çözüm: İlk yıl sonrası 60000 TL kalan tutara %40 uygulanır: 60000×0,40=24000 TL.
Aktifleştirilen lisansın maliyeti 60.000 TL, kalıntı değeri sıfır ve sonlu yararlı ömrü beş yıl ise yıllık doğrusal itfa kaç TLdir?
- A) 5.000 TL
- B) 10.000 TL
- C) 12.000 TL
- D) 15.000 TL
- E) 30.000 TL
Doğru cevap: C
Çözüm: Sonlu yararlı ömürlü hakkın maliyeti beş yıla eşit dağıtılır; yıllık itfa 60000/5=12000 TL olur.
TMS 38 kapsamında sınırsız yararlı ömürlü olduğu değerlendirilen bir maddi olmayan duran varlığın izleyen dönem muhasebesi için hangi ifade doğrudur?
- A) Her durumda beş yılda eşit tutarla itfa edilir
- B) Alındığı anda tamamen gider yazılması zorunludur
- C) Değer düşüklüğü hiçbir şekilde söz konusu değildir
- D) İtfa edilmez; gerektiği şekilde değer düşüklüğü testine tabi tutulur
- E) Kalıntı değerine bakılmaksızın yalnız nakit tahsilatı izlenir
Doğru cevap: D
Çözüm: TMS 38e göre sınırsız yararlı ömürlü maddi olmayan varlık itfa edilmez; değer düşüklüğü esasları uygulanır ve ömür değerlendirmesi gözden geçirilir.
Bir varlık kurulumu tamamlanıp işletme yönetiminin amaçladığı biçimde çalışabilecek duruma gelmiştir. TMS 16ya göre amortismanın başlangıcı nedir?
- A) İlk nakit satışının yapıldığı tarih
- B) Varlık için banka borcunun tamamen ödendiği tarih
- C) Bir sonraki takvim yılının zorunlu ilk günü
- D) Varlığın ilk kez bakım gördüğü tarih
- E) Varlığın kullanıma hazır olduğu tarih
Doğru cevap: E
Çözüm: Amortisman, TMS 16ya göre varlık yönetimin amaçladığı biçimde kullanılabilecek durumda olduğunda başlar; fiilî üretim zorunlu değildir.
Brüt maliyeti 90.000 TL, birikmiş amortismanı 30.000 TL olan makine 50.000 TLye satılmıştır. Vergiler ve satış giderleri yoksa sonuç nedir?
- A) 10.000 TL kâr
- B) 20.000 TL zarar
- C) 30.000 TL kâr
- D) 10.000 TL zarar
- E) 50.000 TL zarar
Doğru cevap: D
Çözüm: Net defter değeri 90000−30000=60000 TL; satış bedeli 50000 TL olduğundan 10000 TL zarar oluşur.
Bir makinenin brüt değeri 160.000 TL, birikmiş amortismanı 70.000 TLdir. İlgili standartlara göre ayrıca 15.000 TL değer düşüklüğü muhasebeleştirilirse yeni net değer kaç TLdir?
- A) 90.000 TL
- B) 105.000 TL
- C) 85.000 TL
- D) 145.000 TL
- E) 75.000 TL
Doğru cevap: E
Çözüm: Değer düşüklüğü öncesi net değer 160000−70000=90000 TL; ek kayıp sonrası 90000−15000=75000 TLdir.
Maddi duran varlık siparişinde önceden 20.000 TL avans verilmiştir. KDV hariç toplam maliyeti 80.000 TL olan varlık teslim alınmış, avans mahsup edilip kalanı vadeli bırakılmıştır. 320 Satıcılar alacağı kaç TL olur?
- A) 60.000 TL
- B) 20.000 TL
- C) 80.000 TL
- D) 100.000 TL
- E) 40.000 TL
Doğru cevap: A
Çözüm: Teslimde 259 hesabındaki 20000 TL avans kapatılır; toplam 80000 TL maliyetin kalan 60000 TLsi satıcıya borçtur.
Bir lisansın maliyeti 75.000 TL, kalıntı değeri sıfır ve sonlu yararlı ömrü beş yıldır. İki tam yıllık doğrusal itfa sonrası net defter değeri kaç TLdir?
- A) 30.000 TL
- B) 45.000 TL
- C) 60.000 TL
- D) 15.000 TL
- E) 50.000 TL
Doğru cevap: B
Çözüm: Yıllık lisans itfası 75000/5=15000 TL; iki yıllık birikmiş itfa 30000 TL; kalan net değer 45000 TLdir.
İşletmenin makinesi 100.000 TL maliyetli ve 40.000 TL birikmiş amortismanlı, demirbaşı 50.000 TL maliyetli ve 10.000 TL birikmiş amortismanlıdır. Başka düzeltme yoksa toplam net değer kaç TLdir?
- A) 150.000 TL
- B) 90.000 TL
- C) 100.000 TL
- D) 110.000 TL
- E) 50.000 TL
Doğru cevap: C
Çözüm: Makine net 100000−40000=60000, demirbaş net 50000−10000=40000 TLdir; toplam net 100000 TL olur.
Bina maliyeti 500.000 TL, kalıntı değeri 100.000 TL ve yararlı ömrü 20 yıldır. Arsa bedeli ayrı izlendiğine göre binanın yıllık doğrusal amortismanı kaç TLdir?
- A) 25.000 TL
- B) 30.000 TL
- C) 5.000 TL
- D) 20.000 TL
- E) 40.000 TL
Doğru cevap: D
Çözüm: Binanın amortismana tabi değeri 500000−100000=400000 TL; 20 yıla bölünce 20000 TL yıllık pay bulunur.
Makinenin fatura bedeli 180.000 TL, makineyi çalışır hâle getirmek için yapılan uygun taşıma ve kurulum giderleri toplamı 12.000 TL, alış indirimi 7.000 TLdir. KDV hariç aktifleştirilecek maliyet kaç TLdir?
- A) 192.000 TL
- B) 173.000 TL
- C) 199.000 TL
- D) 180.000 TL
- E) 185.000 TL
Doğru cevap: E
Çözüm: İlgili doğrudan maliyetler eklenip alış indirimi çıkarılır: 180000+12000−7000=185000 TL aktifleştirilir.