Zor Test

KPSS Alan Bilgisi Uluslararası İlişkiler Uluslararası Hukukun Kaynakları ve Temel İlkeleri - Zor Test

KPSS Alan Bilgisi Uluslararası İlişkiler Uluslararası Hukukun Kaynakları ve Temel İlkeleri konusuna yönelik 20 soruluk zor seviye test. Premium üyeler testi cevap anahtarlı PDF olarak da indirebilir.

Ders
Uluslararası İlişkiler
Ünite
Bu derste ünite kullanılmıyor
Konu
Uluslararası Hukukun Kaynakları ve Temel İlkeleri
Test türü
Zor Test

Test Soruları

Testi çözmek için sayfa etkileşimli olarak hazırlandığında şıklarını seçebilirsin.

Soru 1 / 20

Bir uyuşmazlıkta mahkeme hem tarafların antlaşmasını hem yaygın devlet uygulamasını hem hukukun genel ilkelerini inceliyor. Bu değerlendirme hangi dayanağa en uygundur?

Soru 2 / 20

Devletler törenlerde birbirini gelenek gereği karşılıyor fakat bunun hukuken zorunlu olmadığı konusunda hemfikir. Neden bu davranış tek başına örf ve âdet kuralı değildir?

Soru 3 / 20

Bazı devletler yeni bir normun hukuken zorunlu olduğunu savunuyor, ancak bu görüşü destekleyen genel uygulama bulunmuyor. Örf ve âdet tespiti açısından sorun nedir?

Soru 4 / 20

Yeni oluşan genel örf kuralına başlangıçtan itibaren açık ve devamlı itiraz eden devlet, kuralın jus cogens olmaması koşuluyla hangi savunmaya başvurabilir?

Soru 5 / 20

Bir devlet usulüne uygun taraf olduğu antlaşmayı uygulamayı reddederken kendi iç kanununun farklı olduğunu savunuyor. İlke olarak hangi sonuç doğar?

Soru 6 / 20

Taraflardan biri, çok maddeli bir antlaşmanın bir cümlesini tamamen bağlamından kopararak yalnız kendi çıkarına göre yorumluyor. Hangi yorum kuralı en doğrudan ihlal riski taşır?

Soru 7 / 20

İki devlet, kurulduğu tarihte geçerli olan emredici bir uluslararası normu ihlal eden antlaşma yaparsa temel hukuki sonuç nedir?

Soru 8 / 20

Yapıldığı sırada geçerli olan antlaşma, sonradan ortaya çıkan yeni bir emredici genel uluslararası hukuk normuyla çatışırsa hangi hüküm önem kazanır?

Soru 9 / 20

A ve B devletleri kendi aralarında antlaşma yaparak rızası olmayan C devletine doğrudan yükümlülük yüklediklerini söylüyor. Genel antlaşmalar hukuku ilkesi nedir?

Soru 10 / 20

UAD bir sınır uyuşmazlığını karara bağlıyor. Başka bir uyuşmazlıkta aynı kararın neden doğrudan genel bağlayıcı emsal olduğu söylenemez?

Soru 11 / 20

Bir uluslararası uyuşmazlığın tarafları, UAD’den hukuk kurallarının katı uygulanması yerine hakkaniyet ve nesafet temelinde karar vermesini birlikte kabul ediyor. Bu hangi seçeneğe karşılık gelir?

Soru 12 / 20

Bir BM Genel Kurul kararı uluslararası hukuk kuralını destekliyor ancak antlaşma niteliği taşımıyor. Örf ve âdet tartışmasında nasıl ele alınması daha doğrudur?

Soru 13 / 20

Silahlı saldırıya uğrayan devlet, meşru müdafaa uygularken sınırsız güç kullandığını ve Güvenlik Konseyine bildirim gerekmediğini ileri sürüyor. Doğru hukuki değerlendirme hangisidir?

Soru 14 / 20

BM Güvenlik Konseyi silahlı kuvvet kullanımını içermeyen ekonomik ve diplomatik yaptırımlar kabul ediyor. Bu önlemlere dayanak sağlayan düzenleme hangisidir?

Soru 15 / 20

Bir devlet, başka devletin iç işlerine müdahale yasağının BM Güvenlik Konseyinin VII. Bölüm tedbirlerini de mutlak biçimde yasakladığını iddia ediyor. Neden hatalıdır?

Soru 16 / 20

Kendi kaderini tayin ilkesini bütün azınlık gruplarına her durumda otomatik tek taraflı bağımsızlık hakkı doğuruyormuş gibi okumak neden sorunludur?

Soru 17 / 20

Devletler arası örgütün kendi kurucu antlaşmasına göre yetki kullanması, o örgütün sınırsız bir dünya hükûmeti olduğu anlamına neden gelmez?

Soru 18 / 20

Yıllarca tekrarlandığı bilinen bir uygulamanın hukuki mecburiyet değil yalnız karşılıklı nezaket gereği sürdürüldüğü açıklanırsa hangi unsur eksiktir?

Soru 19 / 20

BM üyesi A devleti, Şart gereği üstlendiği bir yükümlülükle sonradan yaptığı başka antlaşmadaki yükümlülüğün çatıştığını belirtiyor. Hangi çözüm yöntemi esas alınır?

Soru 20 / 20

Bir hukukçu, bütün devletlerin uluslararası topluma karşı yükümlülükleriyle hiçbir sapmaya izin verilmeyen normları eş anlamlı sayıyor. Doğru ayrım hangisidir?

PDF İndirme

Bu testi bu sayfada ücretsiz online çözebilirsin. Soruları ve cevap anahtarını PDF olarak indirmek Premium üyelere özeldir.

PDF İNDİR · Premium

Soruların Cevapları ve Çözümleri

  1. Bir uyuşmazlıkta mahkeme hem tarafların antlaşmasını hem yaygın devlet uygulamasını hem hukukun genel ilkelerini inceliyor. Bu değerlendirme hangi dayanağa en uygundur?

    • A) UAD Statüsü 38/1 kapsamındaki birden fazla kaynak türünün değerlendirilmesine
    • B) Yalnız diplomatik nezaketin bağlayıcı yasa sayılmasına
    • C) Yalnız tek devletin iç yönetmeliğinin uygulanmasına
    • D) Öğretinin antlaşmaların yerine geçmesine
    • E) Tüm yargısal kararların genel yasa olmasına

    Doğru cevap: A

    Çözüm: 38. madde antlaşma, örf ve âdet ile hukukun genel ilkelerini kaynak olarak sayar; aynı uyuşmazlıkta birden fazla kaynak ilgili olabilir.

  2. Devletler törenlerde birbirini gelenek gereği karşılıyor fakat bunun hukuken zorunlu olmadığı konusunda hemfikir. Neden bu davranış tek başına örf ve âdet kuralı değildir?

    • A) Törenler hiçbir koşulda uluslararası uygulama olamaz
    • B) Hukuken bağlayıcılık kanaati (opinio juris) yoktur
    • C) Yalnız antlaşma imzalanmadığı için bütün kurallar imkânsızdır
    • D) Devletlerin tören yapması egemenliği ortadan kaldırır
    • E) Uygulama yalnız sayısal veri olmadığı için hukuken yoktur

    Doğru cevap: B

    Çözüm: Sürekli uygulama sırf nezaket veya protokol amacıyla yapılabilir; opinio juris olmaksızın kural niteliği otomatik oluşmaz.

  3. Bazı devletler yeni bir normun hukuken zorunlu olduğunu savunuyor, ancak bu görüşü destekleyen genel uygulama bulunmuyor. Örf ve âdet tespiti açısından sorun nedir?

    • A) Örf ve âdet için hukuki kanaat her zaman tek başına yeterlidir
    • B) Sadece iki devletin bildirisi yeni evrensel hukuk yaratır
    • C) Genel uygulama unsuru yeterince ortaya konmamıştır
    • D) Mahkeme kararları tüm uygulama eksikliğini otomatik giderir
    • E) Devletlerin iddiası her antlaşmayı geçersiz kılar

    Doğru cevap: C

    Çözüm: Örf ve âdetin iki unsuru ayrı ayrı incelenir; salt hukuki kanaat uygulamanın yerini kendiliğinden alamaz.

  4. Yeni oluşan genel örf kuralına başlangıçtan itibaren açık ve devamlı itiraz eden devlet, kuralın jus cogens olmaması koşuluyla hangi savunmaya başvurabilir?

    • A) Mutlak antlaşma dokunulmazlığına
    • B) Her olayda tek taraflı saldırı hakkına
    • C) UAD kararlarının genel yasa olduğuna
    • D) Sürekli itirazcı yaklaşımına
    • E) BM Şartının bütün normlarının ilgasına

    Doğru cevap: D

    Çözüm: Sürekli itirazcı kural oluşurken açık, tutarlı itiraz etmişse belirli koşullarda genel örf kuralıyla bağlı olmama iddiası ileri sürebilir.

  5. Bir devlet usulüne uygun taraf olduğu antlaşmayı uygulamayı reddederken kendi iç kanununun farklı olduğunu savunuyor. İlke olarak hangi sonuç doğar?

    • A) İç kanun antlaşmayı kendiliğinden bütün taraflar için sona erdirir
    • B) Devlet derhâl bütün diğer antlaşmalarla da bağını kaybeder
    • C) Antlaşma yalnız basına karşı geçerli olur
    • D) Uluslararası hukukta hiçbir bağlanma rızası aranmaz
    • E) İç hukuk farklılığı antlaşmayı ifa etmemenin genel gerekçesi olamaz

    Doğru cevap: E

    Çözüm: Viyana Sözleşmesi 27. madde, iç hukuk hükümlerine dayanarak antlaşmayı ifa etmemenin genel olarak savunulamayacağını düzenler.

  6. Taraflardan biri, çok maddeli bir antlaşmanın bir cümlesini tamamen bağlamından kopararak yalnız kendi çıkarına göre yorumluyor. Hangi yorum kuralı en doğrudan ihlal riski taşır?

    • A) Viyana Sözleşmesi 31. maddedeki bağlam, konu-amaç ve iyi niyetle yorum ilkesi
    • B) Antlaşma adının yalnız uzun olmasına ilişkin kural
    • C) Mahkeme binasının bulunduğu ülke kuralı
    • D) Ulusal para birimini belirleme ilkesi
    • E) Uluslararası örgütlerin idari bütçe usulü

    Doğru cevap: A

    Çözüm: 31. madde antlaşma terimlerinin olağan anlamının bağlam ve konu-amaçla birlikte iyi niyetle okunmasını öngörür.

  7. İki devlet, kurulduğu tarihte geçerli olan emredici bir uluslararası normu ihlal eden antlaşma yaparsa temel hukuki sonuç nedir?

    • A) Antlaşma emredici normun kendisini otomatik yürürlükten kaldırır
    • B) Antlaşma Viyana Sözleşmesi 53. madde çerçevesinde geçersizdir
    • C) Antlaşma bütün üçüncü devletler için üstün olur
    • D) Taraflar çatışmayı yalnız diplomatik nezaket sayabilir
    • E) Hukuki sonuç yalnız anlaşma adının değişmesidir

    Doğru cevap: B

    Çözüm: Kuruluş anında jus cogens ile çatışan antlaşma geçersizdir; tarafların karşılıklı rızası bu normdan sapmaya izin vermez.

  8. Yapıldığı sırada geçerli olan antlaşma, sonradan ortaya çıkan yeni bir emredici genel uluslararası hukuk normuyla çatışırsa hangi hüküm önem kazanır?

    • A) Antlaşmanın her koşulda yeni normu geçersiz kılması
    • B) Yalnız sözleşme başlığının değişmesi
    • C) Viyana Sözleşmesi 64. maddesi uyarınca antlaşmanın geçersiz hâle gelip sona ermesi
    • D) Uluslararası hukukta yeni norm oluşumunun yasaklanması
    • E) Mahkemenin hiç yorum yapamaması

    Doğru cevap: C

    Çözüm: 64. madde sonradan oluşan jus cogens normuyla çatışan mevcut antlaşmanın geçersiz hâle gelmesi ve sona ermesini düzenler.

  9. A ve B devletleri kendi aralarında antlaşma yaparak rızası olmayan C devletine doğrudan yükümlülük yüklediklerini söylüyor. Genel antlaşmalar hukuku ilkesi nedir?

    • A) İki devlet bütün üçüncü devletleri otomatik bağlayabilir
    • B) Antlaşmalar hiç kimseyi bağlayamaz
    • C) Sadece sözlü bildirim üçüncü devleti otomatik bağlar
    • D) Üçüncü devletin rızası olmadan ona antlaşmayla yükümlülük yüklenemez
    • E) Üçüncü devletin nüfusu belirleyici tek koşuldur

    Doğru cevap: D

    Çözüm: Pacta tertiis kuralı çerçevesinde antlaşmalar üçüncü devletler için kural olarak rızası olmadan yükümlülük doğurmaz.

  10. UAD bir sınır uyuşmazlığını karara bağlıyor. Başka bir uyuşmazlıkta aynı kararın neden doğrudan genel bağlayıcı emsal olduğu söylenemez?

    • A) UAD kararları hiçbir durumda hukuki etkiye sahip değildir
    • B) Bütün antlaşma hükümleri otomatik olarak düşer
    • C) Karar yalnız mahkemenin bütçesi için geçerlidir
    • D) Mahkeme kararları yalnız siyasî tavsiye metinleridir
    • E) Statü 59. madde kararın bağlayıcılığını taraflar ve somut davayla sınırlar

    Doğru cevap: E

    Çözüm: UAD kararının taraflar arasındaki bağlayıcılığı ve başka dosyalarda yardımcı belirleme aracı oluşu birbirinden ayrılmalıdır.

  11. Bir uluslararası uyuşmazlığın tarafları, UAD’den hukuk kurallarının katı uygulanması yerine hakkaniyet ve nesafet temelinde karar vermesini birlikte kabul ediyor. Bu hangi seçeneğe karşılık gelir?

    • A) Ex aequo et bono yöntemine tarafların rıza göstermesi
    • B) Yalnız opinio juris oluşumuna
    • C) Hukukun genel ilkelerinin kaldırılmasına
    • D) Otomatik zorunlu tahkime
    • E) Sadece BM Genel Kurul oylamasına

    Doğru cevap: A

    Çözüm: UAD Statüsü 38/2, tarafların kabul etmesi hâlinde ex aequo et bono karar yolunu mümkün kılar.

  12. Bir BM Genel Kurul kararı uluslararası hukuk kuralını destekliyor ancak antlaşma niteliği taşımıyor. Örf ve âdet tartışmasında nasıl ele alınması daha doğrudur?

    • A) Her Genel Kurul kararı otomatik jus cogens olur
    • B) İçeriği ve koşulları dikkate alınarak opinio juris veya kuralın delili yönünden incelenebilir
    • C) Karar tüm devletler arasında yazılı antlaşma sayılır
    • D) Genel Kurul hiç hukukla ilgili irade açıklayamaz
    • E) Karar mevcut bütün devlet uygulamalarını yok saydırır

    Doğru cevap: B

    Çözüm: Genel Kurul kararları kural olarak antlaşma değildir; bazı kararlar örf ve âdetin varlığı veya gelişimi açısından delil değeri taşıyabilir.

  13. Silahlı saldırıya uğrayan devlet, meşru müdafaa uygularken sınırsız güç kullandığını ve Güvenlik Konseyine bildirim gerekmediğini ileri sürüyor. Doğru hukuki değerlendirme hangisidir?

    • A) 51. madde tüm saldırılara sınırsız izin verir
    • B) Hiçbir silahlı saldırıda meşru müdafaa hakkı doğmaz
    • C) Meşru müdafaa gereklilik ve orantılılıkla sınırlıdır; alınan önlemler Konseye bildirilmelidir
    • D) Güvenlik Konseyinin varlığı 51. maddeyi metinden siler
    • E) Bildirim yalnız ticari antlaşmalar için gereklidir

    Doğru cevap: C

    Çözüm: 51. madde silahlı saldırı koşulunda meşru müdafaayı tanır ve önlemlerin derhâl bildirilmesini öngörür; gereklilik ve orantılılık da yerleşik sınırlardır.

  14. BM Güvenlik Konseyi silahlı kuvvet kullanımını içermeyen ekonomik ve diplomatik yaptırımlar kabul ediyor. Bu önlemlere dayanak sağlayan düzenleme hangisidir?

    • A) BM Şartı 51. maddedeki bireysel müdafaa
    • B) UAD Statüsü 38/2
    • C) Viyana Sözleşmesi 64. madde
    • D) BM Şartı 41. madde
    • E) Yalnız diplomatik nezaket kuralları

    Doğru cevap: D

    Çözüm: BM Şartı 41. madde Güvenlik Konseyinin silahlı kuvvet kullanımını içermeyen önlemler kararlaştırmasına ilişkindir.

  15. Bir devlet, başka devletin iç işlerine müdahale yasağının BM Güvenlik Konseyinin VII. Bölüm tedbirlerini de mutlak biçimde yasakladığını iddia ediyor. Neden hatalıdır?

    • A) VII. Bölüm yalnız akademik toplantılara ilişkindir
    • B) BM Şartı egemenlik ilkesini hiç tanımaz
    • C) Bütün devletler her dönemde aynı orduya sahiptir
    • D) Güvenlik Konseyi hiçbir bağlayıcı karar alamaz
    • E) BM Şartı 2/7 hükmü VII. Bölümdeki zorlama tedbirlerini saklı tutar

    Doğru cevap: E

    Çözüm: 2/7 maddesi iç yetki alanına müdahaleye ilişkin ilkenin VII. Bölüm zorlama tedbirlerinin uygulanmasını engellemediğini belirtir.

  16. Kendi kaderini tayin ilkesini bütün azınlık gruplarına her durumda otomatik tek taraflı bağımsızlık hakkı doğuruyormuş gibi okumak neden sorunludur?

    • A) İlkenin uygulaması bağlam, halk kavramı ve diğer uluslararası hukuk kurallarıyla birlikte değerlendirilir
    • B) Kendi kaderini tayin uluslararası hukukta hiç yer almaz
    • C) Egemen devletler tarihte hiç kurulmamıştır
    • D) Bütün ülkeler aynı toplumsal yapıya sahiptir
    • E) Yalnız ticaret oranı bağımsızlık hakkını belirler

    Doğru cevap: A

    Çözüm: Kendi kaderini tayin ilkesi önemlidir; ancak her ayrılma talebinin otomatik ve koşulsuz hak olduğu sonucunu vermez.

  17. Devletler arası örgütün kendi kurucu antlaşmasına göre yetki kullanması, o örgütün sınırsız bir dünya hükûmeti olduğu anlamına neden gelmez?

    • A) Her örgüt devletlerin egemenliğini otomatik sona erdirir
    • B) Uluslararası örgütlerin yetkileri kuruluş belgeleri ve uygulanabilir hukukla sınırlıdır
    • C) Bütün örgütler ulusal parlamentoların yerine geçer
    • D) Uluslararası antlaşmalar örgüt kurmak için kullanılamaz
    • E) Kurumların bütün kararları zorunlu askerî müdahaledir

    Doğru cevap: B

    Çözüm: Uluslararası örgütlerin hukuk kişiliği ve yetkileri bulunabilir; ancak bu yetkiler sınırsız genel egemenlik anlamına gelmez.

  18. Yıllarca tekrarlandığı bilinen bir uygulamanın hukuki mecburiyet değil yalnız karşılıklı nezaket gereği sürdürüldüğü açıklanırsa hangi unsur eksiktir?

    • A) Devletlerin nüfus sayımı
    • B) Dünya ticaretinde tek para birimi
    • C) Örf ve âdetin opinio juris unsuru
    • D) Bir antlaşmanın mutlaka çok dilli olması
    • E) Yargılama giderlerinin eşit olması

    Doğru cevap: C

    Çözüm: Genel uygulamanın yanında davranışın hukuki zorunluluk veya yetki olarak kabul edilmesi gerekir; nezaket tek başına yeterli değildir.

  19. BM üyesi A devleti, Şart gereği üstlendiği bir yükümlülükle sonradan yaptığı başka antlaşmadaki yükümlülüğün çatıştığını belirtiyor. Hangi çözüm yöntemi esas alınır?

    • A) Her zaman yeni tarihli antlaşmanın üstün sayılması
    • B) İç hukuk kararının iki uluslararası yükümlülüğü silmesi
    • C) Yalnız siyasi partilerin uzlaşması
    • D) BM Şartı 103. madde önceliği
    • E) Şart yükümlülüğünün çatışma hâlinde otomatik iptali

    Doğru cevap: D

    Çözüm: 103. madde, BM Şartından doğan yükümlülüklerle başka uluslararası antlaşma yükümlülükleri çatıştığında Şart yükümlülüklerinin önceliğini düzenler.

  20. Bir hukukçu, bütün devletlerin uluslararası topluma karşı yükümlülükleriyle hiçbir sapmaya izin verilmeyen normları eş anlamlı sayıyor. Doğru ayrım hangisidir?

    • A) Erga omnes yalnız mahkeme binasıdır, jus cogens bir ticaret vergisidir
    • B) İki kavram yalnız ulusal nüfus istatistiğidir
    • C) Jus cogens sadece diplomaside nezaket; erga omnes basın sözcülüğüdür
    • D) Her uluslararası yükümlülük zorunlu olarak aynı niteliğe sahiptir
    • E) Erga omnes yükümlülüğün kime karşı olduğu; jus cogens normun sapılamaz üstün niteliğiyle ilgilidir

    Doğru cevap: E

    Çözüm: Erga omnes bütün uluslararası topluma karşı ileri sürülebilen yükümlülüğü, jus cogens ise aksine sapılamayan emredici norm niteliğini ifade eder; kavramlar örtüşse de özdeş değildir.