Öğretim Birliği Kanununun uygulanmasıyla hangi kurumsal sorun giderilmek istenmiştir?
- A) Farklı kurumlara bağlı eğitimdeki çok başlılık
- B) Dış ticarette gümrük birliği eksikliği
- C) Boğazlarda uluslararası komisyon sorunu
- D) Osmanlı dış borçlarının paylaşımı
- E) İl sınırlarının yeniden çizilmesi
Doğru cevap: A
Çözüm: Kanun eğitim kurumlarını tek bakanlık çatısında toplayarak eğitimde yönetim birliğini amaçladı.
Tevhid-i Tedrisat Kanunu hangi Atatürk ilkesiyle özellikle bağlantılıdır?
- A) Devletçilik
- B) Laiklik
- C) Yayılmacılık
- D) Saltanatçılık
- E) Manda yönetimi
Doğru cevap: B
Çözüm: Eğitimde dinî ve ayrı kurumlar arasındaki ikiliği kaldırıp ortak ve laik öğretime yöneldi.
1928 Harf İnkılabını izleyen yaygın halk eğitimi uygulaması hangisidir?
- A) Tevhid-i Tedrisat Kanununun ilk kez görüşülmesi
- B) Saltanatın kaldırılması
- C) Millet Mekteplerinin açılması
- D) Lozan Konferansının yeniden başlaması
- E) Misak-ı Millî’nin ilanı
Doğru cevap: C
Çözüm: Yeni harflerin öğretilmesi için 1929’da Millet Mektepleri yaygınlaştırıldı.
Millet Mektepleri ile Halkevleri arasındaki temel amaç farkı hangisidir?
- A) Millet Mektepleri yalnız askerî, Halkevleri yalnız vergi kurumudur.
- B) İki kurum da yalnız dış politika müzakeresi yürütür.
- C) Halkevleri 1921’de uluslararası ticaret antlaşması imzalamıştır.
- D) Millet Mektepleri okuryazarlığa, Halkevleri daha geniş kültür ve halk eğitimine odaklanır.
- E) Millet Mektepleri Darülfünunun yargı koludur.
Doğru cevap: D
Çözüm: Millet Mektepleri öncelikle yeni harflerle okuryazarlık; Halkevleri kültür, sanat ve toplum eğitimi hedefler.
Türk Tarih Kurumu ile Türk Dil Kurumu kronolojisinde doğru olan seçenek hangisidir?
- A) Türk Dil Kurumu 1920, Türk Tarih Kurumu 1921
- B) İki kurum da 3 Mart 1924’te açıldı
- C) Türk Tarih Kurumu 1937, Türk Dil Kurumu 1934
- D) Türk Dil Kurumu 1931, Türk Tarih Kurumu 1932
- E) Türk Tarih Kurumu 1931, Türk Dil Kurumu 1932
Doğru cevap: E
Çözüm: Tarih araştırma kurumu 1931’de, dil araştırma kurumu 1932’de kuruldu.
1933 Üniversite Reformunun temel hedeflerinden biri hangisidir?
- A) Yükseköğretimi bilimsel araştırma ve çağdaş yöntemlerle yenilemek
- B) Tüm yükseköğretimi medreselere devretmek
- C) Sadece askerî okullar açmak
- D) Üniversiteleri dış borç tahsil kurumuna çevirmek
- E) Üniversite düzeyinde öğrenimi tümden durdurmak
Doğru cevap: A
Çözüm: Reform Darülfünunu yeniden örgütleyerek bilimsel ve çağdaş yükseköğretimi geliştirmeyi amaçladı.
1933 Üniversite Reformunun hazırlanmasında raporundan yararlanılan yabancı uzman kimdir?
- A) Lord Curzon
- B) Albert Malche
- C) Franklin Bouillon
- D) Henry Wilson
- E) William Churchill
Doğru cevap: B
Çözüm: İsviçreli eğitimci Albert Malche’nin inceleme ve raporları üniversite reformuna katkı sağladı.
Şapka Kanunu ile aynı yıl fakat beş gün sonra çıkarılan sosyal düzenleme hangisidir?
- A) Türk Medeni Kanununun kabulü
- B) Harf İnkılabı
- C) Tekke, zaviye ve türbelerin kapatılması
- D) Soyadı Kanunu
- E) 1933 Üniversite Reformu
Doğru cevap: C
Çözüm: Şapka Kanunu 25 Kasım, tekke-zaviye-türbe düzenlemesi 30 Kasım 1925’tedir.
1925 yılında yapılan kıyafet reformu hangi kavramla en doğrudan ilişkilidir?
- A) Osmanlı dış borçlarının taksiti
- B) Doğu sınırının yeniden çizilmesi
- C) Boğazlara uluslararası komisyon atanması
- D) Toplumsal yaşamda çağdaşlaşma
- E) Sevr Antlaşmasının uygulanması
Doğru cevap: D
Çözüm: Şapka ve kıyafet düzenlemeleri sosyal yaşamın çağdaşlaşması amacı taşır.
Soyadı Kanununun toplumsal hayattaki başlıca işlevi hangisidir?
- A) Tüm kişilerin aynı adı taşımasını zorunlu kılmak
- B) Mahkemelerde ayrı dil kullanılması
- C) Takvimin hicri sisteme döndürülmesi
- D) Yabancılara kapitülasyon tanınması
- E) Kişilerin resmî işlemlerde tanınmasını kolaylaştırmak
Doğru cevap: E
Çözüm: Soyadı uygulaması ad benzerliğinden doğan karışıklıkları azaltıp idari kayıtları kolaylaştırdı.
“Ağa, hacı, hoca, bey, paşa” gibi lakap ve unvanların resmî kullanımını düzenleyen 1934 uygulaması hangi reformla aynı toplumsal amaca yönelmiştir?
- A) Soyadı Kanunu
- B) Kabotaj Kanunu
- C) 1921 Anayasası
- D) Boğazlar Sözleşmesi
- E) Aşar vergisi
Doğru cevap: A
Çözüm: 1934’teki unvan düzenlemeleri ve Soyadı Kanunu, ayrıcalık çağrıştıran hitapları azaltarak eşitliği destekledi.
Uluslararası takvim ve saat düzenlemelerinin yapılmasındaki pratik amaç hangisidir?
- A) Yeni bir halifelik kurmak
- B) Zaman hesaplamalarında ve uluslararası ilişkilerde ortaklık sağlamak
- C) Yalnızca kıyafeti düzenlemek
- D) Osmanlı borçlarını ortadan kaldırmak
- E) Okulların tamamını kapatmak
Doğru cevap: B
Çözüm: Miladi takvim ve modern saat sistemi, günlük ve uluslararası işlemlerde ortak zaman kullanımını kolaylaştırdı.
1931’de metre ve kilogram esasına geçiş hangi sorunu azaltmayı hedeflemiştir?
- A) Siyasi partilerin kurulmasını
- B) Askerî komuta birliğini
- C) Farklı geleneksel ağırlık ve uzunluk ölçülerinden doğan karışıklıkları
- D) Kurtuluş Savaşı cephelerini
- E) Ege adalarının statüsünü
Doğru cevap: C
Çözüm: Metrik sistem ortak ve standart ölçüm yapmayı sağladı.
1934’te kabul edilen “Atatürk” soyadı hangi hukuki gelişme üzerine verilmiştir?
- A) Türk Medeni Kanununun yürürlüğü
- B) Saltanatın kaldırılması
- C) Lozan Barış Antlaşması
- D) Soyadı Kanununun kabulü
- E) Millet Mekteplerinin açılması
Doğru cevap: D
Çözüm: 21 Haziran 1934 Soyadı Kanununu izleyen 24 Kasım 1934 yasasıyla Mustafa Kemal’e Atatürk soyadı verildi.
Türk tarihi araştırmalarını hanedan merkezli anlatımdan daha geniş bir millî tarih anlayışına yönelten kurum hangisidir?
- A) Millet Mektepleri
- B) Diyanet İşleri Reisliği
- C) Erkân-ı Harbiye Vekâleti
- D) İstanbul Ticaret Odası
- E) Türk Tarih Kurumu
Doğru cevap: E
Çözüm: Türk Tarih Kurumu Türk tarihinin farklı dönemlerini bilimsel yöntemlerle incelemeyi amaçladı.
Türk Dil Kurumunun kurulmasının temel kültürel hedefi hangisidir?
- A) Türkçenin araştırılması ve geliştirilmesi
- B) Bütün üniversitelerin kapatılması
- C) Siyasi seçme hakkının kaldırılması
- D) Dış borçların sıfırlanması
- E) Askerî mahkemelerin sayısının artırılması
Doğru cevap: A
Çözüm: 1932’de kurulan dil araştırma kurumu Türkçe üzerine bilimsel çalışmalar yürütmek üzere oluşturuldu.
Aşağıdaki gelişmelerden hangisi diğerlerine göre daha erken gerçekleşmiştir?
- A) Harf İnkılabı
- B) Tevhid-i Tedrisat Kanununun kabulü
- C) Türk Dil Kurumunun kuruluşu
- D) Üniversite Reformu
- E) Soyadı Kanunu
Doğru cevap: B
Çözüm: Öğretim Birliği 1924’te; diğer seçenekler 1928–1934 yıllarındadır.
Aşağıdaki gelişmelerden hangisi 1932 yılında gerçekleşmiştir?
- A) Türk Medeni Kanununun kabulü
- B) Harf İnkılabı
- C) Halkevlerinin açılması
- D) Şapka Kanunu
- E) Üniversite Reformu
Doğru cevap: C
Çözüm: Halkevleri 19 Şubat 1932’de açıldı; diğer olaylar farklı yıllardadır.
Yabancı ve azınlık okullarının Türkiye’de eğitim kurallarına bağlı tutulması hangi amaca yöneliktir?
- A) Kapitülasyonları yeniden başlatmak
- B) Öğrencileri siyasal partilere kaydetmek
- C) Her okula bağımsız devlet statüsü vermek
- D) Eğitim sisteminde devlet denetimini ve birliği sağlamak
- E) Türkiye’deki tüm okulları yalnız yabancı dilde okutmak
Doğru cevap: D
Çözüm: Eğitim birliği yaklaşımı ülke içindeki okulların ortak denetim ve kurallara tabi olmasını amaçladı.
Kıyafet, soyadı ve ölçü reformlarını birlikte açıklayan en kapsamlı ilke hangisidir?
- A) Manda ve himaye
- B) Saltanatçılık
- C) Sömürgecilik
- D) Hanedan üstünlüğü
- E) İnkılapçılık
Doğru cevap: E
Çözüm: Toplumsal düzeni çağın ihtiyaçlarına göre yenilemek inkılapçılık ilkesinin ana fikridir.