Türkiye’de çok partili siyasi hayata geçişte 1945 yılında verilen önerge hangi adla anılır?
- A) Misak-ı Millî
- B) Takrir-i Sükûn
- C) Misak-ı İktisadi
- D) Dörtlü Takrir
- E) Hatt-ı Hümayun
Doğru cevap: D
Çözüm: Dörtlü Takrir 1945’te CHP içinde demokratikleşme talebiyle verilen önergedir.
Nizam-ı Cedid adı verilen askerî yenileşme hareketi hangi Osmanlı padişahıyla ilişkilidir?
- A) I. Mahmud
- B) IV. Murad
- C) III. Selim
- D) II. Bayezid
- E) V. Mehmed
Doğru cevap: C
Çözüm: Nizam-ı Cedid yenileşmesinin en belirgin hükümdarı III. Selim’dir.
Kuzey Atlantik Antlaşması Örgütü (NATO) hangi yıl kurulmuştur?
- A) 1932
- B) 1945
- C) 1955
- D) 1961
- E) 1949
Doğru cevap: E
Çözüm: NATO 4 Nisan 1949’da Kuzey Atlantik Antlaşmasıyla kuruldu.
1473 Otlukbeli Muharebesi’nde Fatih’in karşısındaki hükümdar kimdir?
- A) Şah İsmail
- B) Timur
- C) Kansu Gavri
- D) Şah Tahmasb
- E) Uzun Hasan
Doğru cevap: E
Çözüm: Otlukbeli’nde Osmanlıların karşısındaki Akkoyunlu hükümdarı Uzun Hasan’dır.
II. Kök Türk Devleti’nde yazıtı bulunan önemli devlet adamı ve danışman kimdir?
- A) Teoman
- B) Atilla
- C) Balamir
- D) Sultan Sencer
- E) Tonyukuk
Doğru cevap: E
Çözüm: Tonyukuk, II. Kök Türk Devleti’nin deneyimli devlet adamı ve kağan danışmanıdır.
Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası hangi yılda kurulmuştur?
- A) 1920
- B) 1922
- C) 1924
- D) 1923
- E) 1930
Doğru cevap: C
Çözüm: Terakkiperver Cumhuriyet Fırkasının kuruluş tarihi 17 Kasım 1924’tür.
Atatürk ilkelerinden hangisi egemenliğin millete ait olmasını temel alır?
- A) Cumhuriyetçilik
- B) Devletçilik
- C) Laiklik
- D) İnkılapçılık
- E) Milliyetçilik
Doğru cevap: A
Çözüm: Cumhuriyetçilik, yönetim yetkisinin millete dayanmasını ve temsil yoluyla kullanılmasını esas alır.
Osmanlı Devleti’nin I. Dünya Savaşı’nda birlikte savaştığı İttifak Devletlerinden biri hangisidir?
- A) İngiltere
- B) Fransa
- C) Rusya
- D) Almanya
- E) Sırbistan
Doğru cevap: D
Çözüm: Osmanlı Devleti savaşta Almanya ve Avusturya-Macaristan’ın bulunduğu İttifak blokunda yer aldı.
Uygurların yazılı eserleriyle Orhun Yazıtları arasındaki doğru fark hangisidir?
- A) Uygur metinleri Latin harfleriyle, Orhun metinleri matbaa harfleriyle yazılmıştır.
- B) Orhun Yazıtları yalnız Osmanlı döneminde hazırlanmıştır.
- C) Her iki miras da yalnız sözlü halk hikâyesinden oluşur.
- D) Uygurların yazılı kültürü hiçbir eser bırakmamıştır.
- E) Uygur metinlerinde dinî ve edebî çeşitlilik öne çıkar; Orhun Yazıtları siyasi öğütler içerir.
Doğru cevap: E
Çözüm: Orhun metinleri Kök Türk devlet yönetimi ve tarihiyle; Uygur eserleri çeşitli dinî, hukukî ve edebî yazmalarla ilişkilidir.
Cumhuriyetin ilanı ile doğrudan çözüme kavuşan hükûmet sorunu hangisidir?
- A) Irak sınırının kesinleştirilmesi
- B) Osmanlı dış borçlarının silinmesi
- C) Devlet başkanlığı ve hükûmetin kuruluş usulü
- D) Boğazlar Komisyonunun kaldırılması
- E) Kadınlara milletvekili olma hakkı verilmesi
Doğru cevap: C
Çözüm: Cumhuriyetin ilanı cumhurbaşkanlığı makamını belirledi ve hükûmetin kuruluş yöntemini netleştirdi.
Kıbrıs Cumhuriyetinin kuruluş sürecindeki 1959 Zürih ve Londra anlaşmalarının önemi nedir?
- A) Kıbrıs’ın 1949’da NATO üyesi olmasını sağlaması
- B) Berlin Ablukasını sona erdirmesi
- C) Bağdat Paktını CENTO adıyla kurması
- D) Türkiye’yi 1950’de Avrupa Konseyinden çıkarması
- E) 1960’ta kurulacak Kıbrıs Cumhuriyetinin temel düzenini ve garantileri hazırlaması
Doğru cevap: E
Çözüm: 1959 anlaşmaları Kıbrıs Cumhuriyetinin 1960 kuruluşunun hukuki zeminini hazırladı.
Türkiye-AET Katma Protokolünün yürürlüğe girdiği yıl hangisidir?
- A) 1973
- B) 1952
- C) 1963
- D) 1987
- E) 1999
Doğru cevap: A
Çözüm: 1970’te imzalanan Katma Protokol 1 Ocak 1973’te yürürlüğe girdi.
1230 Yassıçemen Savaşı Türkiye Selçuklularının hangi hükümdarı döneminde kazanılmıştır?
- A) Süleyman Şah
- B) I. Kılıç Arslan
- C) II. Kılıç Arslan
- D) II. Gıyaseddin Keyhüsrev
- E) I. Alâeddin Keykubad
Doğru cevap: E
Çözüm: Yassıçemen zaferi I. Alâeddin Keykubad döneminde elde edilmiştir.
Mustafa Kemal’in Trablusgarp Savaşı’nda savunma faaliyetlerinde bulunduğu iki yer hangisidir?
- A) Edirne ve Kırklareli
- B) Tobruk ve Derne
- C) Muş ve Bitlis
- D) Arıburnu ve Conkbayırı
- E) İzmir ve Afyon
Doğru cevap: B
Çözüm: Tobruk ve Derne Trablusgarp’ta; Muş-Bitlis Kafkas, Arıburnu-Conkbayırı Çanakkale ile ilgilidir.
Lozan’da kurulan Boğazlar Komisyonunun yönetiminde Türkiye’nin konumu hangisidir?
- A) Türkiye komisyona hiç üye olamıyordu.
- B) Komisyona Türk temsilci başkanlık ediyordu.
- C) Komisyon yalnız Yunan milletvekillerinden oluşuyordu.
- D) Komisyona sadece Osmanlı padişahı başkanlık ediyordu.
- E) Komisyon 1923’te kaldırılmıştı.
Doğru cevap: B
Çözüm: Lozan’da Boğazlar Komisyonuna Türk başkan öngörüldü; komisyon uluslararası nitelikteydi.
Türkiye’nin AB ile ilişkilerinde 1999 ve 2005 hangi aşamaları ifade eder?
- A) 1999 NATO kuruluşu – 2005 Varşova üyeliği
- B) 1999 gümrük birliği başlangıcı – 2005 Lozan
- C) 1999 aday ülke statüsü – 2005 katılım müzakereleri
- D) 1999 ilk başvuru – 2005 Sovyetlerin dağılması
- E) 1999 adaylık – 2005 tam üyelik gerçekleşmesi
Doğru cevap: C
Çözüm: Türkiye 1999 Helsinki Zirvesinde aday olarak kabul edildi; müzakereler 3 Ekim 2005’te başladı.
TBMM’ye karşı ayaklanmaların kökenlerini sınıflandırırken hangi eşleştirme doğrudur?
- A) Kuvay-ı İnzibatiye: Ermeni devleti hedefi; Pontus: Batı Trakya ilhakı; Ethem: Meclis başkanlığı
- B) Kuvay-ı İnzibatiye: Karadeniz’de Rum devleti; Pontus: Konya ayaklanması; Ethem: dış borç yönetimi
- C) Kuvay-ı İnzibatiye: İstanbul destekli; Pontus: azınlıkçı hedefler; Çerkez Ethem: düzenli orduyla çatışma
- D) Kuvay-ı İnzibatiye: TBMM’nin düzenli ordusu; Pontus: Ankara basın organı; Ethem: anayasa komisyonu
- E) Kuvay-ı İnzibatiye: Misak-ı Millî; Pontus: İstanbul Mebusan; Ethem: Trakya Paşaeli
Doğru cevap: C
Çözüm: Ayaklanmaların nedenleri farklıdır: İstanbul desteği, ayrılıkçı faaliyetler ve düzenli orduya geçişte yaşanan direnç ayrılmalıdır.
Halifeliğin kaldırılması ile Şer’iye ve Evkaf Vekâletinin kaldırılmasının aynı tarihte olması en çok hangi dönüşümü gösterir?
- A) Osmanlı hanedanının yürütmeye dönüşünü
- B) Siyasi partilerin 1950’de yeniden açılmasını
- C) Siyasi ve idari alanda dinî otorite ile devlet yönetiminin ayrıştırılması
- D) 1921 Anayasasının aynı gün kabulünü
- E) Boğazlar rejiminin 1936’da değiştirilmesini
Doğru cevap: C
Çözüm: 3 Mart 1924 düzenlemeleri siyasi ve dinî kurumların yeni devlet yapısındaki yerini değiştirdi.
XVIII. yüzyılın Osmanlı gerileme süreciyle ilgili en dengeli değerlendirme hangisidir?
- A) Bütün yenileşme girişimleri tamamen durduruldu.
- B) Osmanlı Devleti 1700’de varlığını sona erdirdi.
- C) Batıdaki askerî ve teknik gelişmeler izlenirken diplomatik, mali ve toprak kayıpları da yaşandı.
- D) XVIII. yüzyıl boyunca bütün savaşlar yalnız İran’la yapıldı.
- E) Lale Devri’nde bütün Avrupa devletleri Osmanlı yönetimine geçti.
Doğru cevap: C
Çözüm: XVIII. yüzyılda Avrupa’yı izleme ve ıslahat arayışları sürerken özellikle Rusya karşısında önemli kayıplar yaşandı.
552, 744 ve 840 yılları sırasıyla hangi gelişmelerle ilişkilendirilebilir?
- A) Asya Hun Devleti’nin kuruluşu – Kök Türklerin yıkılışı – Kavimler Göçü
- B) Avrupa Hunlarının kuruluşu – Uygurların yıkılışı – Kök Türklerin kuruluşu
- C) Kavimler Göçü – Karahanlıların kuruluşu – Kök Türklerin kuruluşu
- D) Kök Türklerin yıkılışı – Kavimler Göçü – Uygurların kuruluşu
- E) Kök Türk Devleti’nin kuruluşu – Uygur Devleti’nin kuruluşu – Uygur Devleti’nin yıkılışı
Doğru cevap: E
Çözüm: Kök Türk Devleti 552’de, Uygur Devleti 744’te kuruldu; Uygur Devleti 840’ta yıkıldı.