SSCB’nin 1991’de dağılmasıyla oluşan BDT hakkında doğru ifade hangisidir?
- A) BDT bazı eski Sovyet cumhuriyetlerinin iş birliği yapısıdır; SSCB’nin aynen devamı değildir
- B) BDT bütün NATO devletlerini tek yönetimde birleştirmiştir
- C) BDT 1949’da Batı Avrupa’da kurulmuştur
- D) BDT’ye Türkiye kurucu üye olmuştur
- E) BDT bir dünya ticaret örgütünün adıdır
Doğru cevap: A
Çözüm: Bağımsız Devletler Topluluğu 1991’de eski Sovyet cumhuriyetleri arasında kuruldu; siyasi açıdan SSCB’nin devam eden tek devleti değildir.
1991’de Sovyetler Birliği’nden bağımsızlığını yeniden elde eden üç Baltık ülkesi hangi seçenektedir?
- A) Kazakistan, Kırgızistan ve Özbekistan
- B) Estonya, Letonya ve Litvanya
- C) Türkiye, Azerbaycan ve Türkmenistan
- D) Sırbistan, Bosna ve Hırvatistan
- E) Polonya, Çekya ve Slovakya
Doğru cevap: B
Çözüm: Estonya, Letonya ve Litvanya 1991’de bağımsızlıklarını yeniden kazanan Baltık devletleridir.
Bağımsız Devletler Topluluğu (BDT) ile Türkiye arasındaki ilişki için hangisi doğrudur?
- A) Türkiye BDT’nin merkezidir
- B) Türkiye 1991’de BDT’ye katılarak NATO’dan ayrıldı
- C) Türkiye BDT’ye üye değildir fakat bazı üye ülkelerle ikili ilişkiler yürütür
- D) BDT yalnız Avrupa Birliği üyelerini kapsar
- E) BDT Türkiye’nin ulusal parlamentosunun adıdır
Doğru cevap: C
Çözüm: Türkiye BDT üyesi değildir; eski Sovyet cumhuriyetleriyle diplomatik ve ekonomik ilişkilerini geliştirmiştir.
1991’de bağımsızlığına kavuşan beş Orta Asya cumhuriyetini doğru veren seçenek hangisidir?
- A) Azerbaycan, Gürcistan, Ermenistan, Rusya, Ukrayna
- B) Polonya, Romanya, Bulgaristan, Macaristan, Çekya
- C) İran, Irak, Suriye, Ürdün, Lübnan
- D) Kazakistan, Kırgızistan, Özbekistan, Türkmenistan, Tacikistan
- E) Fransa, Almanya, İtalya, İspanya, Belçika
Doğru cevap: D
Çözüm: Beş Orta Asya cumhuriyeti Kazakistan, Kırgızistan, Özbekistan, Türkmenistan ve Tacikistan’dır; Tacikistan Türk cumhuriyeti değildir.
TÜRKSOY’un 1993 tarihli kuruluşunda yer alan ülkeler arasında hangisi bulunur?
- A) Japonya
- B) Kanada
- C) Portekiz
- D) Brezilya
- E) Türkmenistan
Doğru cevap: E
Çözüm: TÜRKSOY 1993’te Türkiye, Azerbaycan, Kazakistan, Kırgızistan, Özbekistan ve Türkmenistan tarafından kuruldu.
Karadeniz Ekonomik İşbirliği (KEİ) üyeliğinin coğrafi yapısını en doğru açıklayan ifade hangisidir?
- A) Karadeniz’e kıyısı olanların yanında havzayla ekonomik ilişkisi bulunan devletleri de kapsar
- B) Yalnız Karadeniz’e kıyısı olan altı ülkeyi kapsar
- C) Yalnız NATO üyesi ülkeleri kapsar
- D) Sadece Avrupa Birliği ülkelerine açıktır
- E) Yalnız Türkçe konuşan ülkelerden oluşur
Doğru cevap: A
Çözüm: KEİ Karadeniz havzasında bölgesel iş birliği platformudur; bazı üyeler doğrudan kıyıdaş değildir.
1992 KEİ Zirvesi ile 1993 TÜRKSOY kuruluşunun amaçları arasındaki temel ayrım hangisidir?
- A) İkisi de Sovyet ordusunun askerî birlikleridir
- B) KEİ bölgesel ekonomik iş birliğine, TÜRKSOY ortak Türk kültürü ve sanatına odaklanır
- C) KEİ dinî, TÜRKSOY nükleer silahların denetimi örgütüdür
- D) KEİ yalnız spor, TÜRKSOY yalnız gümrük tarifesiyle ilgilenir
- E) Her ikisi de Avrupa Birliğinin yeni adıdır
Doğru cevap: B
Çözüm: KEİ 1992’de ticaret-ekonomi, TÜRKSOY 1993’te kültür-sanat iş birliği çerçevesi olarak kuruldu.
Bosna-Hersek Savaşı ile Kosova krizi hakkında doğru tarih eşleştirmesi hangisidir?
- A) Bosna 1945–1949; Kosova 1952
- B) Bosna 1967–1973; Kosova 1975
- C) Bosna 1992–1995; Kosova’da NATO harekâtı 1999
- D) Bosna 2008–2012; Kosova 1923
- E) Bosna 1914–1918; Kosova 1938
Doğru cevap: C
Çözüm: Bosna Savaşı 1992–1995, NATO’nun Kosova krizindeki hava harekâtı 1999 tarihindedir.
1995 Srebrenitsa Katliamı ve Dayton Antlaşması arasında hangi ilişki kurulabilir?
- A) Srebrenitsa 1974 Kıbrıs olaylarının adıdır
- B) Dayton Bosna Savaşını başlatan 1991 saldırısıdır
- C) İkisi de 2003 Irak Savaşında gerçekleşti
- D) İkisi de Bosna Savaşı sırasında aynı yıl yaşandı; Dayton savaşın sona ermesine zemin hazırladı
- E) Dayton bir Avrupa parasının adıdır
Doğru cevap: D
Çözüm: Srebrenitsa Katliamı Temmuz 1995’te yaşandı; Dayton görüşmeleri ve antlaşması aynı yıl Bosna’da barış süreci oluşturdu.
1995’te faaliyete geçen Dünya Ticaret Örgütünün önceki çok taraflı ticaret düzeniyle ilişkisi hangisidir?
- A) SSCB’yi yeniden kurması
- B) Avro banknotlarını dolaşıma çıkarması
- C) NATO’ya askerî komutanlık sağlaması
- D) Bosna’daki silahlı çatışmayı başlatması
- E) GATT kapsamında gelişen ticaret sistemini kurumsal bir örgüt çatısına taşıması
Doğru cevap: E
Çözüm: Dünya Ticaret Örgütü 1995’te GATT döneminin çok taraflı ticaret kurallarını kurumsal bir yapıya dönüştürdü.
1992’de imzalanan Maastricht Antlaşması ile 1993 yılı arasındaki doğru ilişki hangisidir?
- A) Antlaşma 1993’te yürürlüğe girerek Avrupa Birliği yapısını oluşturdu
- B) Antlaşma 1992’de SSCB’yi kurdu
- C) Antlaşma 1993’te Varşova Paktını oluşturdu
- D) Maastricht 1992’de NATO’dan ayrılma belgesidir
- E) Avrupa Birliği 1993’te Milletler Cemiyetine dönüştü
Doğru cevap: A
Çözüm: Maastricht Antlaşması 7 Şubat 1992’de imzalanıp 1 Kasım 1993’te yürürlüğe girdi.
Avrupa Birliği üyelik ölçütlerini belirleyen 1993 Kopenhag Kriterleri arasında hangisi vardır?
- A) Tüm adayların NATO’dan ayrılması
- B) Demokrasi, hukuk devleti, insan hakları ve işleyen piyasa ekonomisi
- C) Bütün ülkelerin para birimini aynı gün değiştirmesi
- D) Sadece tek partili yönetime izin verilmesi
- E) İfade özgürlüğünün yasaklanması
Doğru cevap: B
Çözüm: Kopenhag Kriterleri siyasi, ekonomik ve AB müktesebatına uyum boyutlarıyla üyelik için ölçütler belirler.
Avrupa Birliğinin 2004 genişlemesinin ayırt edici yönü hangisidir?
- A) Avrupa Birliğinin 2004’te dağılması
- B) Türkiye’nin 2004’te tam üye olması
- C) Orta ve Doğu Avrupa ülkeleriyle birlikte Kıbrıs ve Malta dahil on yeni üyenin katılması
- D) NATO’nun AB’ye dönüşmesi
- E) Avro banknotlarının 2004’te ilk kez basılması
Doğru cevap: C
Çözüm: 1 Mayıs 2004’te AB’ye on yeni üye katıldı; bu tarihte Türkiye üyelik kazanmadı.
Türkiye-AB Gümrük Birliğinin 1996’da yürürlüğe giren temel ürün kapsamını en doğru ifade eden seçenek hangisidir?
- A) Bütün tarım ürünleri ve her türlü hizmetin tamamı
- B) Yalnız ham petrol
- C) Yalnız savunma sanayii silahları
- D) Sanayi ürünleri ve işlenmiş tarım ürünlerinin önemli bir bölümü
- E) Yalnız gümüş ve altın paralar
Doğru cevap: D
Çözüm: Türkiye-AB Gümrük Birliği esasen sanayi ürünleri ve belirli işlenmiş tarım ürünlerini kapsar; tüm hizmet ve tarım ürünlerini kapsamaz.
2005’te Türkiye ile AB arasında katılım müzakerelerinin başlaması hangi anlamı taşır?
- A) Türkiye’nin 2005’te doğrudan AB üyesi olması
- B) Gümrük Birliğinin 2005’te ilk kez kurulması
- C) 1963 Ankara Anlaşmasının 2005’te imzalanması
- D) Türkiye’nin 2005’te Avrupa Konseyinden ayrılması
- E) Üyelik görüşmelerinin resmen başlaması; tam üyeliğin gerçekleşmiş olması değil
Doğru cevap: E
Çözüm: 3 Ekim 2005’te katılım müzakereleri başlatıldı; müzakerenin açılması tam üyelik kazanıldığı anlamına gelmez.
11 Eylül 2001 saldırıları sonrasında ABD’nin 2001 yılında başlattığı askerî müdahalenin hedef ülkesi hangisidir?
- A) Afganistan
- B) İzlanda
- C) İspanya
- D) İrlanda
- E) Brezilya
Doğru cevap: A
Çözüm: ABD, 11 Eylül saldırılarının ardından Ekim 2001’de Afganistan’a yönelik askerî harekât başlattı.
Birinci Körfez Savaşı ile 2003 Irak Savaşı hakkında doğru ayrım hangisidir?
- A) İki savaşın da başlangıcı 1960’tır
- B) 1991’de Kuveyt’in işgalden çıkarılması, 2003’te Irak’ın işgali ve rejim değişikliği öne çıkar
- C) 1991’de yalnız Bosna, 2003’te yalnız Kore savaşmıştır
- D) 1991’de Irak SSCB’nin başkentidir
- E) 2003’te Kuveyt ilk kez 1950 yılında işgal edilmiştir
Doğru cevap: B
Çözüm: Birinci Körfez Savaşı Kuveyt için 1991 koalisyon harekâtıdır; 2003 Irak Savaşı ise ayrı bir işgaldir.
2001 Türkiye ekonomik krizi ile 2008 küresel krizi ayıran temel özellik hangisidir?
- A) Her ikisi de 1991 SSCB dağılmasının doğrudan adıdır
- B) 2001 krizi sadece Avrupa Birliğinin kuruluşudur
- C) 2001’de Türkiye’nin finans ve kur sistemi, 2008’de ABD konut finansmanı kaynaklı küresel sistem sarsıldı
- D) 2008 krizi petrolün 1973’teki fiyat düşüşüdür
- E) İkisi de Orta Çağ ticaret bunalımıdır
Doğru cevap: C
Çözüm: 2001 Türkiye krizi ulusal finans ve döviz piyasalarında, 2008 küresel kriz ABD mortgage piyasasından yayılmıştır.
Türkiye’de 15 Temmuz 2016 gecesi yaşanan girişim hangi olay türüdür?
- A) Avrupa Birliğine katılım
- B) Gümrük Birliğinin ilanı
- C) Körfez Savaşında ateşkes
- D) Askerî darbe girişimi
- E) Sovyetler Birliğinin dağılması
Doğru cevap: D
Çözüm: 15 Temmuz 2016’da Türkiye’de anayasal düzeni hedef alan bir darbe girişimi yaşandı ve girişim başarısız oldu.
1992 Hocalı Katliamı aşağıdaki bölgesel anlaşmazlıklardan hangisiyle doğrudan ilişkilidir?
- A) İsrail-Mısır arasındaki Camp David görüşmeleri
- B) ABD-SSCB arasındaki Küba Füze Krizi
- C) Fransa-Almanya arasındaki Alsas sorunu
- D) Çin-Japonya arasındaki Kore Savaşı
- E) Azerbaycan-Ermenistan arasındaki Karabağ çatışması
Doğru cevap: E
Çözüm: Hocalı Katliamı Şubat 1992’de Karabağ çatışması sırasında Azerbaycanlı sivillere karşı gerçekleşti.