İstanbul’un Fethi, Otlukbeli ve Çaldıran olayları hangi kronolojik sırada gerçekleşmiştir?
- A) İstanbul’un Fethi – Otlukbeli – Çaldıran
- B) Otlukbeli – İstanbul’un Fethi – Çaldıran
- C) Çaldıran – İstanbul’un Fethi – Otlukbeli
- D) İstanbul’un Fethi – Çaldıran – Otlukbeli
- E) Otlukbeli – Çaldıran – İstanbul’un Fethi
Doğru cevap: A
Çözüm: 1453 İstanbul’un Fethi, 1473 Otlukbeli, 1514 Çaldıran sırasıyla gerçekleşmiştir.
Çaldıran, Mercidabık ve Ridaniye savaşlarının doğru zaman sırası hangisidir?
- A) Mercidabık – Çaldıran – Ridaniye
- B) Çaldıran – Mercidabık – Ridaniye
- C) Ridaniye – Mercidabık – Çaldıran
- D) Çaldıran – Ridaniye – Mercidabık
- E) Mercidabık – Ridaniye – Çaldıran
Doğru cevap: B
Çözüm: Yavuz dönemindeki tarihler 1514 Çaldıran, 1516 Mercidabık ve 1517 Ridaniye’dir.
Belgrad’ın Fethi, Rodos’un Fethi, Mohaç ve I. Viyana Kuşatması olaylarının sırası hangisidir?
- A) Rodos – Belgrad – I. Viyana – Mohaç
- B) Mohaç – Belgrad – Rodos – I. Viyana
- C) Belgrad – Rodos – Mohaç – I. Viyana
- D) I. Viyana – Mohaç – Rodos – Belgrad
- E) Belgrad – Mohaç – Rodos – I. Viyana
Doğru cevap: C
Çözüm: Kanuni devri kronolojisi 1521 Belgrad, 1522 Rodos, 1526 Mohaç, 1529 I. Viyana biçimindedir.
Otlukbeli ve Çaldıran savaşlarının tarafları doğru olarak hangi seçenekte eşleştirilmiştir?
- A) Otlukbeli – Safeviler; Çaldıran – Akkoyunlular
- B) Otlukbeli – Memlükler; Çaldıran – Avusturya
- C) Otlukbeli – Bizans; Çaldıran – Memlükler
- D) Otlukbeli – Akkoyunlular; Çaldıran – Safeviler
- E) Otlukbeli – Haçlılar; Çaldıran – Venedik
Doğru cevap: D
Çözüm: Fatih’in 1473 Otlukbeli rakibi Akkoyunlu, Yavuz’un 1514 Çaldıran rakibi Safevi Devleti’dir.
Fatih Sultan Mehmed’in 1461’de Sinop ve Trabzon yönünde ilerlemesi birlikte düşünüldüğünde temel hedef hangisidir?
- A) Hindistan’daki Babürlülerle ortak devlet kurmak
- B) Viyana’yı doğrudan Karadeniz kıyısına bağlamak
- C) Kıbrıs’ı 1461’de Venedik’e vermek
- D) Süveyş Kanalı’nı tamamlamak
- E) Karadeniz kıyılarında Osmanlı denetimini güçlendirmek
Doğru cevap: E
Çözüm: Sinop ve Trabzon’un alınması Karadeniz’in Anadolu kıyısında Osmanlı etkinliğini genişletmiştir.
Cem Sultan meselesinin II. Bayezid döneminde uluslararası sorun hâline gelmesini açıklayan gelişme hangisidir?
- A) Cem’in Avrupa’daki güçlerin eline geçip Osmanlı siyasetine karşı kullanılabilmesi
- B) Cem’in İstanbul’u 1453’te fethetmesi
- C) Cem’in Memlük Devleti’ni 1517’de yıkması
- D) Cem’in Preveze’de Osmanlı donanmasını yönetmesi
- E) Cem’in 1571’de Kıbrıs’ı ele geçirmesi
Doğru cevap: A
Çözüm: Cem Sultan’ın Rodos Şövalyeleri ve Avrupa güçlerinin denetimine girmesi, taht sorununu dış siyasette baskı aracına çevirdi.
Mercidabık ile Ridaniye zaferleri birlikte değerlendirildiğinde Osmanlıların hangi stratejik alandaki etkinliği belirgin artmıştır?
- A) Kuzey Amerika sömürgelerindeki altın madenleri
- B) Doğu Akdeniz, Mısır ve Baharat Yolu bağlantıları
- C) Baltık Denizi üzerinden İsveç ticareti
- D) Çin’in Pasifik kıyılarındaki limanlar
- E) İngiltere ile Atlas Okyanusu filosu
Doğru cevap: B
Çözüm: 1516–1517 seferleri Suriye ve Mısır’ın alınmasını, Doğu Akdeniz ile Baharat Yolu bağlantıları üzerindeki denetimi artırdı.
Yavuz Sultan Selim’in Çaldıran ve Ridaniye savaşlarıyla ilgili doğru karşılaştırma hangisidir?
- A) Çaldıran Memlüklere, Ridaniye Safevilere karşı kazanılmıştır.
- B) İki savaş da II. Bayezid tarafından yapılmıştır.
- C) Çaldıran Safevilere, Ridaniye Memlüklere karşı kazanılmıştır.
- D) İki savaş da Akdeniz’de donanma arasında yapılmıştır.
- E) Çaldıran 1571’de, Ridaniye 1473’te yaşanmıştır.
Doğru cevap: C
Çözüm: Çaldıran 1514 Osmanlı-Safevi, Ridaniye 1517 Osmanlı-Memlük savaşıdır; ikisi de Yavuz dönemindedir.
1515 Turnadağ Muharebesi’nin 1516–1517 Memlük seferlerinden önce gelmesi hangi stratejik sürece uygundur?
- A) Osmanlıların Suriye’yi 1473’te tamamen terk etmesine
- B) Mısır’ın Turnadağ’dan önce kesin olarak alınmış olmasına
- C) Turnadağ ile Bizans’ın 1453’te yeniden kurulmasına
- D) Anadolu’nun güneyindeki siyasi denetimin güçlenerek Suriye-Mısır yönündeki ilerleyişin kolaylaşmasına
- E) Osmanlıların doğudaki bütün seferlerden vazgeçmesine
Doğru cevap: D
Çözüm: Dulkadiroğulları Beyliği’nin 1515’te ortadan kalkması Osmanlıların güneydoğu yönündeki güvenliğini ve nüfuzunu güçlendirdi.
1526 Mohaç zaferinden sonraki Osmanlı-Habsburg çekişmesinin başlıca nedenlerinden biri hangisidir?
- A) Kırım’ın 1475’te alınmaması
- B) Bizans’ın 1517’de yeniden kurulması
- C) Çimpe Kalesi’nin 1526’da ilk kez alınması
- D) Akkoyunluların İnebahtı’da deniz savaşı kazanması
- E) Macaristan toprakları üzerindeki hâkimiyet mücadelesi
Doğru cevap: E
Çözüm: Mohaç sonrası Macaristan’ın siyasi durumu Osmanlılarla Avusturya Habsburgları arasındaki rekabetin temel konularındandır.
1529 I. Viyana Kuşatması ve 1533 İstanbul Antlaşmasıyla ilgili doğru çıkarım hangisidir?
- A) Viyana alınamasa da Osmanlıların Avusturya üzerinde diplomatik baskısı sürmüştür.
- B) Viyana 1529’da alınıp başkent yapılmıştır.
- C) 1533 Antlaşması ile Bizans yeniden kurulmuştur.
- D) İstanbul Antlaşması Osmanlılarla Safeviler arasında yapılmıştır.
- E) Her iki gelişme de II. Bayezid’in hükümdarlığına rastlar.
Doğru cevap: A
Çözüm: I. Viyana Kuşatması fetihle sonuçlanmadı; 1533 İstanbul Antlaşması Osmanlı-Avusturya ilişkilerinde siyasi üstünlük anlayışını yansıttı.
1538 Preveze zaferi ile 1571 İnebahtı Muharebesi arasındaki fark hangisidir?
- A) Preveze Osmanlı yenilgisi, İnebahtı Osmanlı zaferidir.
- B) Preveze Osmanlı deniz zaferi, İnebahtı Osmanlı deniz yenilgisidir.
- C) İki savaş da Yavuz döneminde yapılmıştır.
- D) Preveze yalnız kara, İnebahtı yalnız kuşatma savaşıdır.
- E) İki savaş da Bizans İmparatorluğu’nu sona erdirmiştir.
Doğru cevap: B
Çözüm: Preveze 1538’de Barbaros komutasında zafer; İnebahtı 1571’de Osmanlı donanmasının ağır yenilgisidir.
1571 yılında Venedik yönetiminden alınarak Osmanlı topraklarına katılan ada hangisidir?
- A) Rodos
- B) Girit
- C) Kıbrıs
- D) Malta
- E) Sicilya
Doğru cevap: C
Çözüm: Kıbrıs 1571’de II. Selim döneminde Lala Mustafa Paşa komutasındaki seferle fethedilmiştir.
1571 İnebahtı Deniz Muharebesi’nin Osmanlı Devleti açısından sonucu hangisidir?
- A) Kıbrıs’ın ilk kez Bizans’tan 1453’te alınması
- B) Avusturya’nın 1533’te ortadan kaldırılması
- C) Yavuz Sultan Selim’in Mısır’ı fethetmesi
- D) Osmanlı donanmasının Haçlı donanması karşısında ağır yenilgiye uğraması
- E) Viyana’nın 1571’de Osmanlı başkenti olması
Doğru cevap: D
Çözüm: Kıbrıs’ın fethi sonrasında kurulan Haçlı donanması 1571 İnebahtı’da Osmanlı donanmasını yenmiştir.
1574 yılında Osmanlıların Kuzey Afrika’daki hâkimiyetini pekiştiren gelişme hangisidir?
- A) İstanbul’un Bizans’tan alınması
- B) Kırım Hanlığı’nın Osmanlı himayesine girmesi
- C) Mohaç Muharebesi’nin yapılması
- D) Sinop’un Candaroğullarından alınması
- E) Tunus’un kesin olarak Osmanlı egemenliğine alınması
Doğru cevap: E
Çözüm: Tunus 1574’te II. Selim döneminde Osmanlı hâkimiyetine alınmıştır.
Sokullu Mehmed Paşa’nın sadrazamlık yaptığı padişahlar hangi seçenekte doğru verilmiştir?
- A) Kanuni Sultan Süleyman, II. Selim ve III. Murad
- B) Fatih Sultan Mehmed, II. Bayezid ve Yavuz Sultan Selim
- C) Osman Gazi, Orhan Gazi ve I. Murad
- D) II. Murad, Fatih Sultan Mehmed ve II. Bayezid
- E) III. Ahmed, I. Mahmud ve III. Mustafa
Doğru cevap: A
Çözüm: Sokullu Mehmed Paşa 1565’ten 1579’a kadar Kanuni’nin son yıllarında, II. Selim ve III. Murad dönemlerinde sadrazamlık yapmıştır.
Geleneksel tarih dönemlendirmesinde 1579 yılı bazı anlatımlarda hangi gelişmeyle yükselme döneminin sonu sayılır?
- A) İstanbul’un fethi
- B) Sokullu Mehmed Paşa’nın öldürülmesi
- C) Çaldıran zaferi
- D) Mohaç Muharebesi
- E) Ridaniye Muharebesi
Doğru cevap: B
Çözüm: Sokullu Mehmed Paşa’nın 1579’da öldürülmesi bazı geleneksel dönemlendirmelerde yükselme döneminin sonu kabul edilir; dönem sınırları tarih yazımında değişebilir.
Sokullu Mehmed Paşa döneminde Karadeniz ile Hazar havzası arasında bağlantı kurmayı amaçlayan fakat tamamlanamayan girişim hangisidir?
- A) Süveyş Kanalı’nın 1869’da açılması
- B) Bağdat Demiryolu Projesi
- C) Don-Volga Kanalı Projesi
- D) Hicaz Demiryolu Projesi
- E) Marmaray Projesi
Doğru cevap: C
Çözüm: 1569 Don-Volga kanal girişimi, iki nehir havzasını bağlamayı hedefledi ancak tamamlanamadı.
1555 Amasya Antlaşması’nı 1533 İstanbul Antlaşması’ndan ayıran doğru eşleştirme hangisidir?
- A) Amasya – Avusturya; İstanbul – Safeviler
- B) Amasya – Bizans; İstanbul – Memlükler
- C) Amasya – Akkoyunlular; İstanbul – Kırım
- D) Amasya – Safeviler; İstanbul – Avusturya
- E) Amasya – Venedik; İstanbul – Portekiz
Doğru cevap: D
Çözüm: 1555 Amasya Antlaşması Osmanlı-Safevi, 1533 İstanbul Antlaşması Osmanlı-Avusturya ilişkileriyle ilgilidir.
İstanbul’un fethinden Kıbrıs’ın fethine uzanan sürecin kronolojik olarak doğru dizilişi hangisidir?
- A) Çaldıran – İstanbul – Otlukbeli – Preveze – Mohaç – Kıbrıs
- B) İstanbul – Mohaç – Otlukbeli – Kıbrıs – Preveze – Çaldıran
- C) Otlukbeli – İstanbul – Çaldıran – Kıbrıs – Mohaç – Preveze
- D) İstanbul – Otlukbeli – Preveze – Çaldıran – Kıbrıs – Mohaç
- E) İstanbul – Otlukbeli – Çaldıran – Mohaç – Preveze – Kıbrıs
Doğru cevap: E
Çözüm: Doğru yıllar 1453 İstanbul, 1473 Otlukbeli, 1514 Çaldıran, 1526 Mohaç, 1538 Preveze ve 1571 Kıbrıs’tır.