Truman Doktrini ile Marshall Planının amaçlarını doğru karşılaştıran seçenek hangisidir?
- A) Truman Sovyet yayılmasını sınırlamaya dönük destek; Marshall Avrupa’nın ekonomik toparlanmasıdır.
- B) Truman 1955 askerî pakt; Marshall 1961 duvar inşasıdır.
- C) Truman Avrupa’nın para birimini kurdu; Marshall Milletler Cemiyetini oluşturdu.
- D) Her ikisi de 1934 Balkan Antantının kuruluş metnidir.
- E) Truman yalnız tarım vergisi, Marshall yalnız seçim sistemidir.
Doğru cevap: A
Çözüm: Truman 1947 Türkiye-Yunanistan güvenlik desteği, Marshall 1948’den itibaren Avrupa’nın ekonomik yeniden yapılanmasıdır.
Aşağıdaki Batı bloku ve Doğu bloku örgütü eşleştirmelerinden hangisi doğrudur?
- A) COMECON – NATO
- B) NATO – Varşova Paktı
- C) Cominform – Avrupa Konseyi
- D) Varşova Paktı – Marshall Planı
- E) Bağdat Paktı – Balkan Antantı
Doğru cevap: B
Çözüm: NATO Batı’nın, Varşova Paktı SSCB öncülüğündeki Doğu blokunun askerî ittifakıydı.
Cominform ile COMECON arasındaki görev farkı nedir?
- A) İkisi de NATO’nun savunma birimleridir.
- B) Cominform 1960 Kıbrıs anlaşması, COMECON 1952 NATO üyeliğidir.
- C) Cominform siyasi-ideolojik eşgüdüm; COMECON ekonomik iş birliğidir.
- D) Cominform yalnız tarım, COMECON yalnız deniz ulaştırmasıdır.
- E) İkisi de 1945 BM kuruluş kongresidir.
Doğru cevap: C
Çözüm: Cominform 1947 siyasi, COMECON 1949 ekonomik Doğu bloku örgütlenmesidir.
Türkiye’nin 1952 NATO üyeliğinde Kore Savaşı’na katılımının etkisi hangi biçimde açıklanabilir?
- A) Türkiye Kore’ye ancak NATO üyesi olduktan sonra asker gönderdi.
- B) Kore Savaşı Türkiye’yi Varşova Paktının kurucu üyesi yaptı.
- C) Türkiye Kore Savaşı’na hiç asker göndermedi.
- D) Türkiye’nin kolektif savunmaya katkısı, üyeliğe yönelik çekincelerin azalmasına yardımcı oldu.
- E) Kore Savaşı 1947 Truman Doktrinini otomatik olarak yürürlükten kaldırdı.
Doğru cevap: D
Çözüm: Kore’ye Türk Tugayı gönderilmesi Türkiye’nin NATO üyelik başvurusunu destekleyen unsurlardandı.
Türkiye’nin 1945 sonrası Batı bloğuna yakınlaşmasının güvenlik açısından başlıca nedeni hangisidir?
- A) İngiltere’nin Musul’u 1952’de Türkiye’ye bırakması
- B) Montrö’nün savaş sonunda tamamen ortadan kalkması
- C) Balkan Antantının bütün Avrupa’yı birleştirmesi
- D) Türkiye’nin tüm komşularıyla sınırlarını kaldırması
- E) SSCB’nin Boğazlar ve doğu sınırları hakkındaki taleplerinin yarattığı baskı
Doğru cevap: E
Çözüm: Savaş sonrasında Sovyetlerin Boğazlar ve sınır talepleri Türkiye’nin güvenlik arayışını güçlendirdi.
1949 Avrupa Konseyi üyeliği ile 1952 NATO üyeliği arasındaki doğru ayrım hangisidir?
- A) İlki Avrupa’da siyasi iş birliği, ikincisi kolektif savunma ittifakına katılımdır.
- B) İlki Sovyet askerî ittifakı, ikincisi yalnız ekonomik yardım konseyidir.
- C) İkisi de 1955’te imzalanan aynı antlaşmadır.
- D) Avrupa Konseyi Berlin Duvarını inşa etti.
- E) NATO, Marshall yardımlarını dağıtan bir banka olarak kuruldu.
Doğru cevap: A
Çözüm: Avrupa Konseyi 1949’da siyasi iş birliği, NATO 1952’de Türkiye’nin savunma ittifakı üyeliğiyle ilgilidir.
Kore Savaşı ile ilgili hangi açıklama tarihsel olarak doğrudur?
- A) Savaş Türkiye ile Yunanistan arasında başlamıştır.
- B) Kuzey Kore 1950’de Güney Kore’ye saldırmış, Türkiye BM kuvvetlerine asker göndermiştir.
- C) Savaşın nedeni 1962 Küba füzeleridir.
- D) Kore Savaşı Varşova Paktının dağılmasıyla 1991’de başlamıştır.
- E) Türkiye asker göndermiş ancak BM süreciyle ilgisi olmamıştır.
Doğru cevap: B
Çözüm: Kore Savaşı 1950’de başladı; Türk Tugayı Birleşmiş Milletler komutası altında görev yaptı.
1953 dostluk anlaşması ile 1954 Balkan Paktı arasındaki bağlantı hangisidir?
- A) 1953 pakt sona erdi, 1954 Sadabat yeniden kuruldu.
- B) 1953 Türkiye Irak’la Bağdat Paktını imzaladı.
- C) 1953 Türkiye-Yunanistan-Yugoslavya yakınlaşması 1954 ittifakının temelini oluşturdu.
- D) 1954 Varşova Paktının kuruluş yılıdır.
- E) 1953 Kıbrıs Cumhuriyeti NATO’ya katıldı.
Doğru cevap: C
Çözüm: 1953 Ankara iş birliği antlaşmasının ardından 9 Ağustos 1954’te Balkan Paktı kuruldu.
1954 Balkan Paktı ile 1934 Balkan Antantı arasındaki üye farkı hangisidir?
- A) 1934 antantı yalnız Türkiye ve Irak arasındadır.
- B) 1954 paktı İran, Irak ve Afganistan’dan oluşur.
- C) 1934 antantının tek üyesi Yunanistan’dır.
- D) 1954 paktında Yugoslavya ve Yunanistan’la birlikte Türkiye vardır; 1934 antantında Romanya da bulunur.
- E) 1954 paktı Amerika ve Sovyetler arasında kurulmuştur.
Doğru cevap: D
Çözüm: 1934 üyeleri Türkiye-Yunanistan-Yugoslavya-Romanya; 1954 üyeleri Türkiye-Yunanistan-Yugoslavya’dır.
1955 Bağdat Paktının kuruluşunda ilk iki imzacı devlet hangileridir?
- A) Türkiye ve Yunanistan
- B) ABD ve SSCB
- C) İran ve Afganistan
- D) Yugoslavya ve Romanya
- E) Türkiye ve Irak
Doğru cevap: E
Çözüm: Bağdat Paktı 24 Şubat 1955’te Türkiye ile Irak arasında imzalandı.
Bağdat Paktına sonradan katılan ülkelerden biri hangisidir?
- A) Pakistan
- B) Yunanistan
- C) Yugoslavya
- D) Fransa
- E) Almanya
Doğru cevap: A
Çözüm: Pakistan, İran ve Birleşik Krallık Bağdat Paktının sonraki üyeleri arasında yer aldı.
Bağdat Paktının CENTO’ya dönüşmesinde hangi gelişme belirleyici olmuştur?
- A) 1948 Berlin Ablukasının başlaması
- B) 1958 Irak darbesinden sonra Irak’ın ittifaktan çekilmesi
- C) Kore’de 1953 ateşkesinin imzalanması
- D) 1936 Montrö görüşmelerinin yeniden açılması
- E) 1961 Berlin Duvarının yıkılması
Doğru cevap: B
Çözüm: Irak’ın ayrılması üzerine 1959’da örgüt CENTO adını aldı ve merkezi Ankara’ya taşındı.
CENTO’nun faaliyetlerinin sona erdiği 1979 yılı hangi süreçle ilişkilidir?
- A) NATO’nun 1979’da kapatılması
- B) 1945 BM kurucu toplantısının iptali
- C) İran ve Pakistan’ın örgütten ayrılması
- D) Berlin Duvarının 1979’da yıkılması
- E) 1960 Kıbrıs Cumhuriyetinin yeniden kurulması
Doğru cevap: C
Çözüm: CENTO 1979’daki ayrılmalar sonrasında sona erdi; NATO’yla aynı örgüt değildir.
1960 Kıbrıs Cumhuriyeti için Türkiye’nin statüsü hangisidir?
- A) Kıbrıs’ın tek taraflı ilhakını yapan devlet olması
- B) Varşova Paktının Kıbrıs temsilcisi olması
- C) Kıbrıs Cumhuriyetinin NATO genel sekreteri olması
- D) Yunanistan ve Birleşik Krallık’la birlikte garantör devletlerden biri olması
- E) Kıbrıs’taki bütün yönetimi tek başına üstlenmesi
Doğru cevap: D
Çözüm: 1960 Garanti Antlaşmasına Türkiye, Yunanistan ve Birleşik Krallık garantör olarak taraftır.
Kıbrıs Cumhuriyetinin kuruluş sürecindeki 1959 Zürih ve Londra anlaşmalarının önemi nedir?
- A) Kıbrıs’ın 1949’da NATO üyesi olmasını sağlaması
- B) Berlin Ablukasını sona erdirmesi
- C) Bağdat Paktını CENTO adıyla kurması
- D) Türkiye’yi 1950’de Avrupa Konseyinden çıkarması
- E) 1960’ta kurulacak Kıbrıs Cumhuriyetinin temel düzenini ve garantileri hazırlaması
Doğru cevap: E
Çözüm: 1959 anlaşmaları Kıbrıs Cumhuriyetinin 1960 kuruluşunun hukuki zeminini hazırladı.
Türkiye’nin 20 Temmuz 1974 Kıbrıs Harekâtını başlatmasından hemen önce adada meydana gelen gelişme hangisidir?
- A) Yunan cuntasının desteğindeki darbe ve adayı Yunanistan’a bağlama girişimi
- B) NATO’nun 1949’da kurulması
- C) 1953 Kore Ateşkesinin imzalanması
- D) 1948 Berlin Ablukasının başlaması
- E) 1991 Sovyetler Birliğinin dağılması
Doğru cevap: A
Çözüm: 15 Temmuz 1974 darbesinin ardından Türkiye, Garanti Antlaşması çerçevesinde harekât başlattı.
Berlin Duvarı ile ilgili aşağıdaki tarih eşleştirmesi hangisidir?
- A) 1948 kurulması – 1952 yıkılması
- B) 1961 inşa edilmeye başlanması – 1989 açılması/yıkılış süreci
- C) 1955 kurulması – 1962 yıkılması
- D) 1974 kurulması – 1979 yıkılması
- E) 1989 kurulması – 1991 tamamlanması
Doğru cevap: B
Çözüm: Berlin Duvarı 1961’de inşa edildi, 1989’da açıldı ve yıkılma süreci başladı.
1962 Küba Füze Krizinin Türkiye ile ilişkilendirilen sonucu hangisidir?
- A) Türkiye’nin Varşova Paktına kurucu üye olması
- B) Türkiye’nin 1932 Milletler Cemiyetinden çıkarılması
- C) ABD’nin Türkiye’deki Jüpiter füzelerini geri çekme sürecinin anlaşma kapsamında gündeme gelmesi
- D) Türkiye’nin NATO üyeliğinin 1962’de başlaması
- E) Bağdat Paktının 1962’de ilk kez kurulması
Doğru cevap: C
Çözüm: Küba krizinin çözümünde Sovyet füzelerinin Küba’dan, ABD Jüpiter füzelerinin Türkiye’den çekilmesi kararı bağlantılıydı.
1955 Bandung Konferansında öne çıkan yaklaşım hangisidir?
- A) NATO’nun askeri komuta merkezinin taşınması
- B) Varşova Paktının ABD tarafından kurulması
- C) 1946 Türkiye seçimlerinin yeniden sayılması
- D) Asya-Afrika ülkelerinin sömürgecilik karşıtlığı ve bağımsız dış politika arayışı
- E) Montrö Boğazlar Komisyonunun geri getirilmesi
Doğru cevap: D
Çözüm: Bandung Konferansı sömürgecilik karşıtı bağımsızlık ve bağlantısızlık düşüncelerinin gelişmesine katkı sağladı.
1970’lerde ABD ve SSCB arasındaki nükleer silahların sınırlandırılmasına yönelik görüşmeler hangi kavramla ilişkilidir?
- A) İlk Türk-İslam devletleri
- B) Balkan Antantının yeniden kuruluşu
- C) 1928 Harf İnkılabı
- D) Kabotaj Kanununun yürürlüğü
- E) Yumuşama (detant) ve SALT görüşmeleri
Doğru cevap: E
Çözüm: Detant döneminde SALT gibi silahların sınırlandırılması görüşmeleri gerçekleştirildi.