Yasama sorumsuzluğu ile dokunulmazlık arasındaki temel ayrım nedir?
- A) İki kurum yalnız vergi muafiyetidir
- B) Sorumsuzluk sadece belediye üyelerine tanınır
- C) Sorumsuzluk Meclisteki oy ve sözleri, dokunulmazlık belirli ceza muhakemesi işlemlerine karşı geçici güvenceyi konu alır
- D) Dokunulmazlık seçim hakkını bütünüyle kaldırır
- E) Sorumsuzluk yalnız milletvekili maaşını belirler
Doğru cevap: C
Çözüm: Anayasa m.83 iki farklı koruma getirir: yasama faaliyetindeki oy-sözlere ilişkin sorumsuzluk ile belirli işlemlere karşı dokunulmazlık.
Kanunda ve örf ve âdet hukukunda boşluk bulunan özel hukuk uyuşmazlığında hâkim nasıl karar verir?
- A) Her durumda davayı reddederek
- B) Kanun koyucu olsaydı koyacağı kurala göre
- C) Yalnız tanığın kanaatine göre
- D) Yargılamayı kesin biçimde durdurarak
- E) Başka bir kurumdan izin bekleyerek
Doğru cevap: B
Çözüm: TMK m.1, kanun ve örf-âdet hukukunda kural bulunmadığında hâkimin kanun koyucu gibi kural oluşturmasını öngörür.
“Devletin şekli” ile “Cumhuriyetin nitelikleri” anayasa maddelerinde hangi sırayla yer alır?
- A) 2. madde ve 1. madde
- B) 3. madde ve 4. madde
- C) 1. madde ve 2. madde
- D) 5. madde ve 6. madde
- E) 7. madde ve 8. madde
Doğru cevap: C
Çözüm: Devletin Cumhuriyet olması m.1’de, Cumhuriyetin demokratik laik sosyal hukuk devleti nitelikleri m.2’dedir.
600 üyeli Mecliste 250 milletvekili toplantıya katılırsa, aksi anayasal hüküm bulunmadığında karar için en az kaç olumlu oy gerekir?
- A) 125
- B) 151
- C) 126
- D) 200
- E) 251
Doğru cevap: B
Çözüm: Katılanların salt çoğunluğu 126 olsa bile Anayasa m.96 karar sayısını 600 üyede hiçbir zaman 151’in altına düşürmez.
Kamu denetçisine başvurma hakkı anayasanın hangi maddesinde öngörülür?
- A) 25. madde
- B) 39. madde
- C) 74. madde
- D) 54. madde
- E) 70. madde
Doğru cevap: C
Çözüm: Anayasa m.74 herkese bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı tanır; kurum idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler.
Tarafların kendi anlaşmalarıyla aksini kararlaştıramadığı hukuk kuralına ne ad verilir?
- A) Tamamlayıcı hukuk kuralı
- B) Yorumlayıcı hukuk kuralı
- C) Öğreti görüşü
- D) Emredici hukuk kuralı
- E) Görgü kuralı
Doğru cevap: D
Çözüm: Emredici kural, taraf iradesiyle bertaraf edilemez; kamu düzeni ve koruyucu amaçlar bu kurallarda öne çıkabilir.
Cumhurbaşkanı seçiminin ikinci turunda kural olarak hangi adaylar yarışır?
- A) İlk turdaki tüm adaylar
- B) TBMM’nin belirlediği beş aday
- C) İlk oylamada en çok oy alan iki aday
- D) Yalnız son adaylık başvurusu yapanlar
- E) En çok bağış toplayan üç aday
Doğru cevap: C
Çözüm: Anayasa m.101 ilk turda çoğunluk çıkmazsa ikinci turda en çok oy almış iki adayın yarışmasını düzenler; çekilme gibi özel durumlarda ikame kuralı vardır.
Anayasa Mahkemesinin 15 üyesinin seçiminde Cumhurbaşkanının seçtiği üye sayısı kaçtır?
- A) 12 üye
- B) 3 üye
- C) 5 üye
- D) 7 üye
- E) 9 üye
Doğru cevap: A
Çözüm: Anayasa m.146 uyarınca 15 üyenin üçü TBMM tarafından, on ikisi Cumhurbaşkanı tarafından seçilir.
Belediye meclisi ile belediye başkanının görevlerini karşılaştıran bir soru için hangi değerlendirme doğrudur?
- A) Belediye meclisi yalnız merkezî yargı organıdır
- B) Belediye başkanı Anayasa Mahkemesinin üyesidir
- C) Belediye meclisi ilçe kaymakamını doğrudan seçer
- D) Belediye başkanı bütün il valilerini atar
- E) Belediye meclisi karar organı, belediye başkanı yürütmenin başındaki organdır
Doğru cevap: E
Çözüm: Belediye meclisi belediyenin karar organıdır; belediye başkanı belediye idaresini sevk ve idare eder.
Cumhurbaşkanı hakkında Meclis soruşturması açma kararı hangi çoğunlukla alınabilir?
- A) 360 gizli kabul oyuyla
- B) 151 açık oyla
- C) 200 açık oyla
- D) 301 açık oyla
- E) 400 gizli kabul oyuyla
Doğru cevap: A
Çözüm: Anayasa m.105 soruşturma açma kararında TBMM üye tamsayısının beşte üçü olan 360 gizli oyu arar.
1982 Anayasası madde 66’ya göre Türk vatandaşlığına ilişkin temel tanım hangisidir?
- A) Türkiye’de bulunan her turist kendiliğinden Türk vatandaşıdır
- B) Vatandaşlık yalnız aynı şehirde doğanlara tanınır
- C) Türk Devletine vatandaşlık bağı ile bağlı olan herkes Türktür
- D) Vatandaşlık sadece siyasi parti üyelerine aittir
- E) Vergi veren herkes hiçbir koşul aranmadan vatandaş olur
Doğru cevap: C
Çözüm: Anayasa m.66 Türk vatandaşlığını devletle vatandaşlık bağı üzerinden tanımlar.
Vali, bir merkezî hizmetin il düzeyindeki uygulamasında belli kararları merkezden her defasında izin almadan veriyorsa hangi ilkeye örnektir?
- A) Yetki genişliği
- B) İdarî vesayet
- C) Yer yönünden yerinden yönetim
- D) Yargı bağımsızlığı
- E) Kuvvetler ayrılığına son verilmesi
Doğru cevap: A
Çözüm: Yetki genişliği merkezî idarenin taşra temsilcisine belirli konularda merkez adına karar alma imkânı tanır.
Milletvekili boşalmalarının ara seçimi bakımından özel eşik oluşturan oranı nedir?
- A) Yüzde biri
- B) Yüzde ikisi
- C) Üye tamsayısının yüzde beşi
- D) Yüzde onu
- E) Yüzde yirmisi
Doğru cevap: C
Çözüm: Anayasa m.78 boşalan üyeliklerin üye tamsayısının yüzde beşine ulaşması hâlinde üç ay içinde ara seçim yapılmasına karar verilmesini düzenler.
Anayasa madde 10’a göre devletin kadın ve erkek eşitliğine ilişkin görevi hangisidir?
- A) Eşitliği yalnız özel kişiler için kaldırmak
- B) Kadınların kamusal haklarını tümüyle kaldırmak
- C) Eşitliğin yaşama geçmesini sağlamak
- D) Eşitliği sadece sözleşmelerde uygulamak
- E) Yasal eşitliği ilke olarak reddetmek
Doğru cevap: C
Çözüm: Anayasa m.10 kadınlar ile erkeklerin eşit haklara sahip olduğunu ve devletin bu eşitliği yaşama geçirmekle yükümlü olduğunu düzenler.
Anayasa Mahkemesinde bireysel başvuruları esastan karara bağlayan temel yapı hangisidir?
- A) Sayıştay Genel Kurulu
- B) Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı
- C) İl idare kurulu
- D) Bölümler
- E) TBMM Adalet Komisyonu
Doğru cevap: D
Çözüm: Anayasa m.149 bireysel başvuruların Anayasa Mahkemesi bölümlerince karara bağlanacağını belirtir.
Sözleşmenin taraflarının haklarını kullanırken ve borçlarını yerine getirirken uyması gereken temel ilke hangisidir?
- A) Kanun koyuculuk yetkisi
- B) Yalnız yazılılık ilkesi
- C) İdari vesayet
- D) Dürüstlük kuralı
- E) Geriye yürüme zorunluluğu
Doğru cevap: D
Çözüm: TMK m.2 herkesin hak kullanımı ve borç ifasında dürüst davranmasını gerektirir.
Olağan dönemde temel hak ve özgürlüklerin sınırlanmasına ilişkin genel anayasal koşul hangisidir?
- A) Bakanın sözlü talimatıyla her türlü sınırlama
- B) Kanun bulunmadan her durumda sınırsız müdahale
- C) Her hak için yalnız kişisel rıza şartı
- D) İlgili anayasa maddesindeki sebeplere bağlı olarak yalnızca kanunla sınırlama
- E) Yalnız yönetmelikle sınırsız sınırlama
Doğru cevap: D
Çözüm: Anayasa m.13 sınırlamaları özüne dokunmama, kanun, ilgili sebep ve ölçülülük gibi koşullara bağlar.
1982 Anayasası madde 16’ya göre yabancıların temel hak ve hürriyetleri hangi çerçevede sınırlandırılabilir?
- A) Herhangi bir özel kişinin talimatıyla
- B) Yalnız sözlü teamülle
- C) Milletlerarası hukuka uygun olarak kanunla
- D) Sadece mahkeme dışı duyuruyla
- E) Anayasaya aykırı yönetmelikle
Doğru cevap: C
Çözüm: Anayasa m.16 yabancıların temel hak ve hürriyetlerinin milletlerarası hukuka uygun olarak kanunla sınırlandırılabileceğini düzenler.
İdare, hukuka aykırı bir işlemle kişiye zarar verdiğinde Anayasa m.125 bakımından hangi sonuç doğar?
- A) İdare tüm zararlardan mutlak biçimde sorumsuzdur
- B) Zarar yalnız seçilmiş meclis üyelerine paylaştırılır
- C) Zarar mutlaka davacıya ikinci kez ödetilir
- D) Mahkeme hiçbir koşulda dava alamaz
- E) İdarenin zararı ödeme yükümlülüğü doğabilir
Doğru cevap: E
Çözüm: Anayasa m.125 idareye kendi eylem ve işlemlerinden doğan zararı ödeme yükümlülüğü yükler.
Bir kişi bir taşınırın devrinde hak sahibinin yetkisi bulunmadığını bilmediğini ve gerekli özeni gösterdiğini ileri sürmektedir. Buradaki kavram hangisidir?
- A) Dürüstlük kuralının mutlak aynısı
- B) Emredici norm
- C) Özel hukuk yaptırımı
- D) Nispi hak
- E) İyiniyet
Doğru cevap: E
Çözüm: TMK m.3 anlamında iyiniyet, belirli hukuki olguyu bilmeme ve bilmesinin gerekmemesi durumuyla ilgilidir.