Toplumsal ilişkileri düzenleyen ve gerektiğinde devletin maddi yaptırımıyla desteklenen kurallar bütünü hangisidir?
- A) Hukuk kuralları
- B) Görgü kuralları
- C) Yalnız ahlak kuralları
- D) Yalnız din kuralları
- E) Kişisel alışkanlıklar
Doğru cevap: A
Çözüm: Hukuk kuralları, toplum düzenini sağlamak amacıyla konulur ve devletin örgütlü yaptırım gücüyle desteklenir.
Hukuk kurallarını diğer toplumsal düzen kurallarından ayırmada en belirgin özellik hangisidir?
- A) Yalnızca gelenekten kaynaklanması
- B) Devlet gücüyle uygulanabilen maddi yaptırım
- C) Her durumda dinî bir temele dayanması
- D) Sadece kişinin vicdanına seslenmesi
- E) Mutlaka sözlü biçimde oluşması
Doğru cevap: B
Çözüm: Ahlak ve görgü kurallarında manevi tepkiler ağır basarken hukuk kurallarında devletin maddi zorlayıcılığı vardır.
Bir kişinin toplum içinde kaba davranması nedeniyle çevresince kınanması hangi yaptırıma örnektir?
- A) Cebri icra
- B) Hapis cezası
- C) Manevi veya toplumsal yaptırım
- D) Hukuki tazminat
- E) İdari para cezası
Doğru cevap: C
Çözüm: Kınama, ayıplama ve dışlanma, doğrudan devlet zorlamasıyla uygulanmayan toplumsal yaptırım örnekleridir.
Türkiye Büyük Millet Meclisince kabul edilen genel ve soyut nitelikli yazılı hukuk düzenlemesinin adı nedir?
- A) Yargı kararı
- B) Bilimsel görüş
- C) Görgü kuralı
- D) Kanun
- E) Teamül açıklaması
Doğru cevap: D
Çözüm: Kanunlar, yasama organı olan TBMM tarafından anayasal usule göre kabul edilen yazılı hukuk kaynaklarıdır.
Hukuk düzeninin kişilere tanıdığı, korunmasını sağlayabildiği yetki hangi kavramla ifade edilir?
- A) Görgü
- B) Yaptırım
- C) Fiilî alışkanlık
- D) Doktrin
- E) Hak
Doğru cevap: E
Çözüm: Hak, bireyin hukuk düzenince tanınmış ve korunabilir yetkisini ifade eder; her beklenti kendiliğinden hak değildir.
Belirli bir hukuk düzenindeki genel davranış kurallarını ifade eden kavram aşağıdakilerden hangisidir?
- A) Objektif hukuk
- B) Sübjektif hak
- C) Kişisel talep
- D) Sadece iyi niyet
- E) Özel anlaşma
Doğru cevap: A
Çözüm: Objektif hukuk kurallar bütünüdür; sübjektif hak ise bu düzenin kişiye sağladığı somut yetkidir.
Bir ülkede belirli bir anda yürürlükte bulunan hukuk kurallarının tamamı için kullanılan kavram hangisidir?
- A) Tabii hukuk ideali
- B) Pozitif hukuk
- C) Tarihsel hukuk taslağı
- D) Sadece anayasa metni
- E) Yalnız bilimsel görüşler
Doğru cevap: B
Çözüm: Pozitif hukuk, yürürlükteki yazılı kurallarla hukuken geçerli örf ve âdet kurallarını kapsayan mevcut hukuktur.
İnsan aklı ve adalet düşüncesiyle ilişkilendirilen, yürürlükteki metinlerden bağımsız ideal hukuk anlayışı hangisidir?
- A) Mevzu hukuk
- B) Yürürlükteki yönetmelik
- C) Tabii (doğal) hukuk
- D) Özel hukuk sözleşmesi
- E) Örf ve âdet hukuku
Doğru cevap: C
Çözüm: Tabii hukuk, olması gereken adil kuralları konu edinir; pozitif hukuk ise yürürlükteki düzenlemeleri esas alır.
Devletin teşkilatını ve bireyle devletin kamu gücüne dayalı ilişkilerini inceleyen ana hukuk alanı hangisidir?
- A) Özel hukuk
- B) Miras hukuku
- C) Eşya hukuku
- D) Kamu hukuku
- E) Ticaret hukuku
Doğru cevap: D
Çözüm: Kamu hukuku kamu gücü ve kamu yararı eksenli ilişkileri düzenler; anayasa ve idare hukuku buna örnektir.
Satım sözleşmesi nedeniyle alıcı ile satıcı arasındaki borç ilişkisi esas olarak hangi hukuk dalına girer?
- A) Ceza hukuku
- B) Anayasa hukuku
- C) Vergi hukuku
- D) İdare hukuku
- E) Borçlar hukuku
Doğru cevap: E
Çözüm: İki özel kişi arasındaki sözleşmeden doğan borç ve alacak ilişkileri kural olarak özel hukukun borçlar hukuku alanındadır.
Bir bakanlığın kamu hizmetini yürütmesine ilişkin işlem ve teşkilatının incelendiği temel hukuk dalı hangisidir?
- A) İdare hukuku
- B) Miras hukuku
- C) Ticaret hukuku
- D) Eşya hukuku
- E) Borçlar hukuku
Doğru cevap: A
Çözüm: İdare hukuku kamu idaresinin kuruluş ve işleyişini, idari faaliyetleri ve bunların hukuki denetimini düzenler.
Hukuk kuralına aykırılığa hukuk düzeninin bağladığı zorlayıcı sonuca ne ad verilir?
- A) Örf
- B) Yaptırım (müeyyide)
- C) Öneri
- D) Görgü
- E) Doktrin
Doğru cevap: B
Çözüm: Müeyyide, hukuk kuralının ihlali durumunda ortaya çıkabilen hukuki sonuçtur; ceza ve tazminat farklı türleridir.
Bir kimsenin verdiği hukuka aykırı zararı karşılamak üzere ödeme yükümlülüğü altına girmesi hangi yaptırımla ilgilidir?
- A) Kınama
- B) Kanun koyma
- C) Tazminat
- D) Yorumlayıcı kural
- E) Yetki devri
Doğru cevap: C
Çözüm: Tazminatın amacı uğranılan zararın karşılanmasıdır; ceza yaptırımının amacı ve uygulama koşulları farklıdır.
Borçlunun yükümlülüğünü yerine getirmemesi üzerine hukuki usulle borcun zorla tahsil edilmesi hangi kavramdır?
- A) İyi niyet
- B) Tanımlayıcı kural
- C) Doktrin
- D) Cebri icra
- E) Tabii hukuk
Doğru cevap: D
Çözüm: Cebri icra, yetkili devlet organları aracılığıyla borcun yerine getirilmesinin zorla sağlanmasıdır.
Kural olarak herkese karşı ileri sürülebilen mülkiyet hakkının türü hangisidir?
- A) Nispi alacak hakkı
- B) Yalnız usul hakkı
- C) Görgü yetkisi
- D) Manevi yaptırım
- E) Mutlak hak
Doğru cevap: E
Çözüm: Mülkiyet hakkı mutlak hak niteliğindedir; yalnız belirli borçluya karşı değil üçüncü kişilere karşı da korunur.
Bir satıcının alıcıdan satış bedelini istemesi, kural olarak hangi hak türüne örnektir?
- A) Nispi (alacak) hakkı
- B) Herkese karşı ileri sürülen ayni hak
- C) Siyasi hak
- D) İdari yaptırım
- E) Genel norm
Doğru cevap: A
Çözüm: Alacak hakkı kural olarak belirli borçluya karşı ileri sürülür; bu nedenle nispi hak niteliği taşır.
Türk Medeni Kanunu’na göre her insanın sahip olduğu haklara ve borçlara ehil olabilme niteliği hangisidir?
- A) Fiil ehliyeti
- B) Hak ehliyeti
- C) Yargılama yetkisi
- D) Seçim yeterliliği
- E) Vesayet görevi
Doğru cevap: B
Çözüm: TMK m.8 bütün insanların hak ehliyetine sahip olduğunu belirtir; bu nitelik fiil ehliyetinden farklıdır.
Kişinin kendi fiilleriyle hak edinebilmesi ve borç altına girebilmesi hangi ehliyettir?
- A) Mirasçılık sırası
- B) Soybağı
- C) Fiil ehliyeti
- D) Yerleşim yeri
- E) Hukuk boşluğu
Doğru cevap: C
Çözüm: TMK m.9 fiil ehliyetini kişinin kendi fiilleriyle hukuki sonuç doğurabilmesi üzerinden tanımlar.
Türk Medeni Kanunu’nda erginlik kural olarak kaç yaşın doldurulmasıyla başlar?
- A) 15
- B) 16
- C) 17
- D) 18
- E) 21
Doğru cevap: D
Çözüm: TMK m.11 gereği erginlik on sekiz yaşın doldurulmasıyla başlar; kanunda istisnai erginlik yolları da düzenlenmiştir.
Türk Medeni Kanunu madde 1’e göre hâkimin karar verirken yararlandığı bilimsel görüşlere ne ad verilir?
- A) Yönetmelik
- B) Anayasa
- C) Ceza yaptırımı
- D) Cebri icra
- E) Doktrin (öğreti)
Doğru cevap: E
Çözüm: Bilimsel görüşler öğreti veya doktrin olarak adlandırılır; TMK m.1 hâkimin bilimsel görüşlerden yararlanacağını belirtir.