Eğitimin en geniş anlamıyla temel özelliği aşağıdakilerden hangisidir?
- A) Yalnız öğretmen tarafından yapılan puanlama
- B) Yalnız okul binasında yapılan sınavlar
- C) Yalnız ders kitabı bilgisinin ezberlenmesi
- D) Yalnız yetişkinlerin meslek edinme süreci
- E) Bireyin bilgi, beceri, tutum ve değerlerini yaşantılar yoluyla geliştirmesi
Doğru cevap: E
Çözüm: Eğitim okul içiyle sınırlı değildir; bireyin bilgi, beceri, tutum ve değerleri çeşitli yaşantılar yoluyla gelişir. Öğretim eğitimin daha planlı bir boyutudur.
Çocuğun ailesiyle günlük yaşamda gözleyerek sofra kurallarını öğrenmesi hangi öğrenme ortamına örnektir?
- A) Formal örgün eğitim
- B) Standartlaştırılmış merkezî sınav
- C) İnformal eğitim
- D) Diploma veren lisansüstü eğitim
- E) Okulun yazılı ders programı
Doğru cevap: C
Çözüm: Ailede kendiliğinden gerçekleşen, önceden bir ders programına bağlanmayan öğrenmeler informal eğitime örnektir. Öğrenme okul dışında da gerçekleşebilir.
Bir öğrencinin resmî okulun haftalık ders programına göre eğitim görmesi hangi eğitim türüdür?
- A) Gündelik gözlem
- B) Rastlantısal öğrenme
- C) Örgün eğitim
- D) İnformal eğitim
- E) Plansız toplumsal etkileşim
Doğru cevap: C
Çözüm: Örgün eğitim yaş ve düzeylere göre yapılandırılmış okul sistemi içinde planlı yürütülür. Okulun ders programı, öğretmen ve ölçme süreçleri buna örnektir.
Yetişkinlerin belirli bir beceri kazanmak için katıldığı planlı halk eğitimi kursu hangi türdür?
- A) Rastlantısal sokak öğrenmesi
- B) Yaygın eğitim
- C) Yalnız aile içi informal eğitim
- D) Yalnız akranlarla plansız oyun
- E) Zorunlu okul öncesi örgün eğitim
Doğru cevap: B
Çözüm: Yaygın eğitim, örgün okul basamakları dışında planlı biçimde düzenlenebilen kurs ve etkinliklerdir. Her yaygın eğitim etkinliği diploma amaçlamaz.
Bireyin içinde yaşadığı toplumun dilini, değerlerini ve geleneklerini öğrenmesi hangi kavramla açıklanır?
- A) Öğrenci sıralaması
- B) Kısa dönemli ölçme
- C) Bütçe denkleştirme
- D) Öğretim teknolojisi
- E) Kültürleme
Doğru cevap: E
Çözüm: Kültürleme, kişinin yaşadığı kültürün öğelerini öğrenmesi ve benimsemesi sürecidir. Eğitim bu sürecin farklı biçimlerde gerçekleşmesini destekleyebilir.
Okulun öğrencilerin iş birliği kurmasını ve toplumsal rolleri öğrenmesini desteklemesi hangi işleviyle ilişkilidir?
- A) Yalnız ders saati hesaplama
- B) Sadece test kitapçığı hazırlama
- C) Yalnız işletme kârını artırma
- D) Yalnız bina bakımını yürütme
- E) Toplumsallaştırma
Doğru cevap: E
Çözüm: Toplumsallaştırma, bireyin toplum içinde yer alma, ilişki kurma ve ortak kuralları öğrenme sürecidir. Okul akran etkileşimiyle buna katkıda bulunur.
Eğitimin yalnız çocuklukla bitmediğini, yaşam boyunca sürdüğünü vurgulayan ilke hangisidir?
- A) Sadece zorunlu okul dönemi
- B) Bilginin bir kez edinilip değişmemesi
- C) Yaşam boyu öğrenme
- D) Yalnız tek yaşta öğrenme
- E) Öğrenmenin mezuniyetle bitmesi
Doğru cevap: C
Çözüm: Yaşam boyu öğrenme, bireyin farklı yaş ve ortamlarda yeni bilgi ve beceriler kazanmayı sürdürmesidir. İş hayatı ve toplumsal değişimler buna ihtiyaç doğurur.
İdealar, evrensel doğrular ve ahlaki değerleri eğitimin merkezine alan felsefi akım hangisidir?
- A) İdealizm
- B) Varoluşçuluk
- C) Realizm
- D) Pragmatizm
- E) Natüralizm
Doğru cevap: A
Çözüm: İdealizm düşünceyi, zihinsel-ahlaki değerleri ve evrensel doğruları öne çıkarır. Eğitimde karakter ve ideal değerlerle ilişki kurar; realizmden ayrılır.
Nesnel dış dünyanın öğrenilmesinde gözlem ve aklı öne çıkaran felsefi yaklaşım hangisidir?
- A) Sofizm
- B) Realizm
- C) Nihilizm
- D) Varoluşçuluk
- E) İdealizm
Doğru cevap: B
Çözüm: Realizm dış dünyanın bireyden bağımsız varlığını, nesnel bilgiyi ve gözleme dayalı incelemeyi vurgular. Bu yönüyle idealizmden ayrılır.
Bilginin değerini uygulamadaki sonuçları ve deneyimle ilişkilendiren akım hangisidir?
- A) Pragmatizm
- B) Dogmatizm
- C) Şüphecilik
- D) Mutlak idealizm
- E) İdealizm
Doğru cevap: A
Çözüm: Pragmatizm deneyim ve eylemin sonuçları üzerinde durur. Eğitimde problem çözme ve yaşayarak öğrenmeye ağırlık verilmesi bu yaklaşımla uyumludur.
Bireyin özgür seçimini ve kendi yaşamına anlam verme sorumluluğunu vurgulayan yaklaşım hangisidir?
- A) Varoluşçuluk
- B) Esasicilik
- C) Katı davranışçılık
- D) Daimicilik
- E) Ekonomik determinizm
Doğru cevap: A
Çözüm: Varoluşçu eğitim düşüncesi kişisel seçim, özgünlük ve sorumluluk üzerinde durur. Her bireyin tek biçimli değer ve yaşam modeline zorlanmasına mesafelidir.
Değişmeyen evrensel doğruların ve klasik eserlerin öğrenilmesini önemseyen eğitim felsefesi hangisidir?
- A) Yapılandırmacılık
- B) Yeniden kurmacılık
- C) İlerlemecilik
- D) Daimicilik
- E) Durumsal öğrenme
Doğru cevap: D
Çözüm: Daimicilik, zaman üstü sayılan doğru ve değerleri, aklın geliştirilmesini ve klasik eserleri önemser. Güncel sorun merkezli ilerlemecilikten ayrılır.
Temel bilgi ve becerilerin disiplinli çalışmayla kazandırılmasını vurgulayan eğitim yaklaşımı hangisidir?
- A) Esasicilik
- B) Varoluşçu eğitim
- C) Radikal hümanizm
- D) Yeniden kurmacılık
- E) İlerlemecilik
Doğru cevap: A
Çözüm: Esasicilik ortak temel bilgi ve becerilerin, öğretmen rehberliği ve düzenli çalışmanın önemini vurgular. Öğrencinin kendi seçimine sınırsız öncelik vermez.
Öğrencinin etkin katılımını ve yaşantılar yoluyla problem çözmesini savunan eğitim felsefesi hangisidir?
- A) Katı otoriter eğitim
- B) İlerlemecilik
- C) Ezberci aktarmacılık
- D) Daimicilik
- E) Esasicilik
Doğru cevap: B
Çözüm: İlerlemecilik, öğrenenin ilgi ve deneyimlerinden hareketle aktif problem çözmeyi öne çıkarır. Pragmatist düşünceyle güçlü bir bağı vardır.
Okulu toplumsal sorunları çözmeye ve daha adil bir toplum kurmaya yönelten felsefe hangisidir?
- A) Salt gelenek aktarımı
- B) Yalnız bireysel hazcılık
- C) Yeniden kurmacılık
- D) Daimicilik
- E) Esasicilik
Doğru cevap: C
Çözüm: Yeniden kurmacılık eğitim yoluyla toplumun eleştirel biçimde dönüştürülmesini savunur. Bireysel deneyimden toplumsal reform amacına geçmesiyle ayrılır.
Osmanlı'da dinî ilimler yanında dönemine göre başka alanlarda da öğretim yapılan geleneksel yüksek öğretim kurumu hangisidir?
- A) Köy Enstitüsü
- B) Cumhuriyet ortaokulu
- C) Millet Mektebi
- D) Medrese
- E) Enderun Mektebi
Doğru cevap: D
Çözüm: Medreseler Osmanlı eğitim kurumları arasında önemli bir yer tutmuştur. Enderun saray çevresinde özel amaçlı personel yetiştiren kurumdur; iki kurum aynı değildir.
Osmanlı saray hizmetleri ve yönetim kadroları için özel eğitim verilen kurum hangisidir?
- A) Günümüz halk eğitimi merkezi
- B) Köy Enstitüsü
- C) İlçe kütüphanesi
- D) Enderun Mektebi
- E) Millet Mektebi
Doğru cevap: D
Çözüm: Enderun saray içindeki eğitim örgütlenmesinin parçasıdır ve idari/saray hizmetlerine personel yetiştirmiştir. Medreseyle amaç ve yapı bakımından ayrılır.
1869 tarihli Maarif-i Umumiye Nizamnamesi hangi alanın düzenlenmesiyle ilgilidir?
- A) 1990'ların internet altyapısı
- B) 1928 tarihli yeni harflerin öğretilmesi
- C) Cumhuriyet'in 1940 köy öğretmeni yetiştirmesi
- D) Türkiye'nin ilk uzay programı
- E) Osmanlı'da genel eğitim örgütlenmesi
Doğru cevap: E
Çözüm: Maarif-i Umumiye Nizamnamesi 1869'da Osmanlı genel eğitim düzenini sistemleştiren önemli metindir. Cumhuriyet dönemindeki kanunlarla karıştırılmamalıdır.
3 Mart 1924'te kabul edilen Tevhid-i Tedrisat Kanunu'nun temel amacı hangisidir?
- A) Sadece beden eğitimi dersini zorunlu kılmak
- B) Öğretim birliğini sağlamak
- C) Özel öğrenci yurtlarının sayısını artırmak
- D) Yalnız yükseköğretimde yabancı dil yasağı getirmek
- E) Matbaa kullanımını bitirmek
Doğru cevap: B
Çözüm: Tevhid-i Tedrisat Kanunu öğretim kurumlarını ortak yönetim ve ilke çerçevesinde birleştirmeyi amaçlamıştır. Temel kavram öğretimin birliğidir.
Eğitim yoluyla kazanılan bilgi, beceri ve yetkinliklerin ekonomik üretkenliği artırabilmesini açıklayan kavram hangisidir?
- A) Doğal afet riski
- B) Dış ticaret tarifesi
- C) Fiziksel sermaye aşınması
- D) Beşerî sermaye
- E) Coğrafi izdüşüm
Doğru cevap: D
Çözüm: Beşerî sermaye bireylerin üretkenliklerini etkileyen bilgi, beceri, sağlık ve yetkinliklerinin birikimini ifade eder. Eğitim bu birikime katkıda bulunabilir.