Bakanlıkça yayımlanmış ve uygulanması öngörülen yazılı öğretim programı hangi program türüdür?
- A) İhmal edilen program
- B) Öğrencinin kişisel alışkanlığı
- C) Plansız günlük öğrenme
- D) Resmî program
- E) Örtük program
Doğru cevap: D
Çözüm: Resmî program yetkili kurumun belirlediği yazılı amaç ve içerik çerçevesidir; sınıfta gerçekleşen bütün yaşantılarla bire bir aynı olmak zorunda değildir.
Öğretmenin resmî programı sınıfında fiilen gerçekleştirdiği etkinlikler bakımından değerlendirilmesi hangi kavramla ilgilidir?
- A) Eğitim binasının programı
- B) Yalnız tasarlanan program
- C) Örtük programın tek biçimi
- D) Uygulanan program
- E) Ders dışı ulaşım planı
Doğru cevap: D
Çözüm: Uygulanan program, öğretmenin ve öğrencilerin sınıfta gerçekte yürüttüğü öğretim faaliyetlerini anlatır; yazılı plan ile uygulama farklılaşabilir.
Resmî programda bulunmasına rağmen zaman veya tercihler nedeniyle hiç ele alınmayan öğrenme alanı hangi kavramla ilişkilidir?
- A) İhmal edilen (öğretilmeyen) program
- B) Öğrencinin gönüllü kulübü
- C) Örtük program
- D) Ders materyalinin sayfa düzeni
- E) Uygulanan program
Doğru cevap: A
Çözüm: İhmal edilen program, öğretilmesi planlandığı hâlde öğretim deneyiminde yer almayan içerik veya öğrenme fırsatlarına işaret eder.
Öğretim içeriğinin öğrenme düzeyi ilerledikçe önceki kavrama geri dönülüp derinleştirilerek verilmesi hangi düzenlemedir?
- A) Tamamen kopuk konu sırası
- B) Sarmal içerik yaklaşımı
- C) Yalnız bir kez karşılaşılan içerik
- D) Plansız tekrar listesi
- E) Değerlendirmesiz ezber
Doğru cevap: B
Çözüm: Sarmal yaklaşımda kavram veya beceriye sonraki düzeylerde tekrar dönülür; her dönüşte kapsam, karmaşıklık veya derinlik artırılır.
Bir öğretim programında farklı derslerin aynı temada birbirleriyle bağlantılı biçimde ele alınması hangi ilkeyle ilişkilidir?
- A) Dikey sınıf ilerlemesi
- B) Tek öğrencinin devamsızlığı
- C) Yatay ilişkilendirme
- D) Yalnız bir dersin notlandırılması
- E) Okulun mali planı
Doğru cevap: C
Çözüm: Yatay ilişkilendirme aynı sınıf düzeyinde farklı disiplinler arasında bağlantı kurmayı anlatır; dikey ilişki farklı sınıf düzeyleri arasındadır.
Bir becerinin üçüncü sınıftan dördüncü sınıfa ilerleyerek derinleşmesi hangi program ilişkisini örnekler?
- A) Dikey ilişkilendirme
- B) Farklı konuların rastgele seçimi
- C) Yatay ilişkilendirme
- D) İki dersin aynı gündeki sınavı
- E) Ders dışı tören planı
Doğru cevap: A
Çözüm: Dikey ilişkilendirme öğrenme ve içeriklerin sınıf ya da kademe ilerledikçe önceki bilgi üzerine kurulmasını ve derinleşmesini sağlar.
Öğrencilerin derse başlamadan önceki bilgi ve beceri durumlarını anlamaya yönelik uygulama hangi değerlendirme türüdür?
- A) Ödül töreni puanlaması
- B) Ders bitiminden yıllar sonra izleme
- C) Yalnız dönem sonu notlandırma
- D) Mezuniyet belgesi düzenleme
- E) Ön değerlendirme
Doğru cevap: E
Çözüm: Ön değerlendirme öğrenciye ilişkin başlangıç verilerini toplar ve öğretimin düzeyini, desteğini ve bağlantılarını planlamaya yardımcı olur.
Bir üniteyi hiç işlememesine rağmen yazılı planda varmış gibi gösteren öğretmenin resmî ve hangi program türü arasında fark doğmuştur?
- A) Bina yerleşim planı
- B) Servis taşıma programı
- C) Uygulanan program
- D) Yalnız ders dışı program
- E) Örtük programın zorunlu yokluğu
Doğru cevap: C
Çözüm: Resmî programda yer alan içerik sınıfta uygulanmadıysa yazılı program ile gerçekte uygulanan program arasında fark oluşmuştur.
Okulda yazılı kural olmamasına rağmen öğrenciler sürekli öğretmenin sözünü kesmemeyi günlük ilişkilerden öğreniyorsa hangi program etkilidir?
- A) Örtük program
- B) Yalnız dersin yıllık planı
- C) Not çizelgesi
- D) İhmal edilen konu listesi
- E) Yalnız yazılı öğretim programı
Doğru cevap: A
Çözüm: Öğrencilerin okul iklimi ve etkileşimlerinden yazılı olmayan normları öğrenmesi örtük programın tipik örneğidir.
Öğretmen, belli bir tema kapsamındaki çıktıların hangi derste ve ne zaman işlendiğini gösteren planla çalışıyorsa programı hangi amaçla kullanır?
- A) Bütün disiplinler arasındaki bağı silmek için
- B) Resmî programı okumadan değiştirmek için
- C) Ders hedeflerini tesadüfe bırakmak için
- D) Öğretim sırasını ve kapsamını planlamak için
- E) Ölçme araçlarını bütünüyle yasaklamak için
Doğru cevap: D
Çözüm: Programın kapsam ve sırasını okuyabilmek öğretmenin yıllık ve derslik planlamasında tutarlılık kurmasına yardımcı olur.
Öğretmen uygulama gerektiren beceri için yalnız anlatım seçtiğinde program açısından öncelikle hangi uyumsuzluğu gözden geçirmelidir?
- A) Sınav salonunun adresi
- B) Öğrenme çıktısıyla öğrenme-öğretme yaşantısının uyumu
- C) Ders kitabının dış rengi
- D) Öğrencinin sıra numarası
- E) Yalnız sınıf kapısının biçimi
Doğru cevap: B
Çözüm: Uygulama becerisi öğrencinin yaparak denemesini gerektirebilir; öğretim sürecinin hedeflenen performansa olanak vermesi gerekir.
Öğrencilerin aynı hedefe ulaşabilmesi için bazılarına görsel model, bazılarına ek alıştırma sunulması hangi program uygulamasıdır?
- A) Zenginleştirmeyi yalnız ceza olarak kullanma
- B) Öğrencileri öğrenmeden dışlama
- C) Çıktıları tüm öğrenciler için silme
- D) Farklılaştırma ve destekleme
- E) Öğretim gereksinimini yok sayma
Doğru cevap: D
Çözüm: Ortak hedef korunurken öğrencilerin başlangıç koşullarına göre materyal ve çalışma sürecinin uyarlanması destekleme boyutuyla farklılaştırmadır.
Bir öğrenci kazanımı erken tamamladığında aynı türden daha çok soru yerine farklı koşullara çözüm tasarlaması hangi uygulamadır?
- A) Zenginleştirme
- B) Sadece mekanik tekrarın artırılması
- C) Öğrenciyi etkinlikten çıkarma
- D) Dersin tamamen iptal edilmesi
- E) Öğrenme kanıtlarını gizleme
Doğru cevap: A
Çözüm: Zenginleştirme öğrenmenin derinliğini ve düşünsel karmaşıklığını artırır; yalnız nicelikçe daha fazla rutin soru verilmesi yeterli değildir.
Öğretmen 'kanıtları sorgular' çıktısını görüp yalnız daha fazla metin okutturuyor; öğrencilerden kanıtın güvenilirliğini değerlendirmesini istemiyor. En doğru program yorumu hangisidir?
- A) Metin sayısı tek başına eleştirel becerinin kanıtıdır
- B) Okuma yapılan her etkinlik sorgulamayı tam ölçer
- C) Sorgulama becerisi ölçme gerektirmez
- D) Çıktının fiili öğretim kararını etkilemez
- E) Çıktının eylem ve süreç bileşenleri etkinliğe yeterince yansıtılmamıştır
Doğru cevap: E
Çözüm: Sorgulama becerisinin gerçekleşmesi için öğrencinin kanıtı seçme, karşılaştırma ve gerekçeli değerlendirme yapması gerekir.
Bir öğretmen farklılaştırmayı 'bazı öğrenciler hiçbir çıktıyı öğrenmese de olur' diye yorumluyor. Hangi düzeltme daha uygundur?
- A) Farklılaşmayı sadece notla cezalandırmak
- B) Yalnız hızlı öğrencilere öğrenme hakkı tanımak
- C) Ortak öğrenme amacını koruyup içerik, süreç veya ürün yolunu gereksinime göre uyarlamak
- D) Çıktıları her öğrenci için tamamen kaldırmak
- E) Gereksinimleri görmezden gelerek aynı engeli sürdürmek
Doğru cevap: C
Çözüm: Farklılaştırma öğrencilerin hedefe erişimini desteklemek için öğrenme yollarını uyarlamaktır; hedeflerden gelişigüzel vazgeçmek değildir.
Öğrenciler araştırma sonunda doğru ürün tasarlıyor ama işlem basamaklarını gerekçelendiremiyor. Çıktı süreç bileşenlerini de içeriyorsa hangi değerlendirme daha isabetlidir?
- A) Ürünün yanı sıra süreç gözlemi ve gerekçe kanıtı toplamak
- B) Tek bir ezber sorusunu bütün süreç saymak
- C) Yalnız ürünün rengini puanlamak
- D) İşlem gerekçelerini hiç ölçmemek
- E) Öğrenme çıktısını sonuçtan sonra rastgele değiştirmek
Doğru cevap: A
Çözüm: Öğrenme çıktısı süreç bileşenlerini kapsıyorsa ürünle birlikte karar, işlem ve gerekçeye ilişkin kanıt toplanmalıdır.
Bir yıllık plan yazılı çıktı sırasını koruyor ama sınıfın ön bilgisi beklenenden düşük; öğretmen hiç ön değerlendirme yapmadan hızını artırıyor. Program okuryazarlığı açısından sorun nedir?
- A) Her durumda daha hızlı gitmenin zorunlu olarak daha iyi olması
- B) Planın öğrenme kanıtından bağımsız tek geçerli ölçüt olması
- C) Programı öğrencinin hazırbulunuşluk verisiyle birlikte yorumlamaması
- D) Öğrenci farklılıklarının ilke olarak yok sayılması
- E) Ders materyallerinin her koşulda gereksiz olması
Doğru cevap: C
Çözüm: Programı doğru okumak, sınıfın öğrenme kanıtı ve hazırbulunuşluğuna göre uygulama kararlarını gerekçelendirmeyi de gerektirir.
Öğrencilerin değerlendirme çalışmalarında aynı sonuca ulaştığı fakat gerekçelerin farklı olduğu görülüyor. Çıktı 'gerekçeli sonuç oluşturma' ise öğretmen ne yapmalıdır?
- A) Gerekçelendirmeyi ölçme dışına çıkarmak
- B) Süreç bileşenlerini programdan silinmiş varsaymak
- C) Öğrencilerin düşünmesini yalnız hızla ölçmek
- D) Yalnız sonuç aynı diye tüm gerekçeleri göz ardı etmek
- E) Sonuçla birlikte kullanılan kanıt ve gerekçe kalitesini değerlendirmek
Doğru cevap: E
Çözüm: Gerekçeli sonuç çıktısı, doğru cevabın yanı sıra düşünme adımlarını ve kanıt kullanımını kapsar; değerlendirme bunlara da yönelmelidir.
Öğretmen programda yer alan çevre temasını sınıfın yakınındaki kuraklık sorununa bağlayıp beceri çıktısını koruyarak örnekleri değiştiriyor. Bu uygulama neye örnektir?
- A) Hedefe bağlı yerel bağlam uyarlamasına
- B) Çıktıların öğrenilemez sayılmasına
- C) Ölçme sonuçlarının tümden yok sayılmasına
- D) Kapsamın tamamen tesadüfe bırakılmasına
- E) Program amacının zorunlu olarak iptaline
Doğru cevap: A
Çözüm: Çıktıyı koruyarak içerik örneklerini öğrencinin çevresiyle ilişkilendirmek anlamlı öğrenmeyi destekleyen bağlamsal uyarlamadır.
Öğretmenler yatay ilişkilendirme yaptıklarını söylüyor ancak sadece iki farklı dersi art arda işliyor, ortak kavram veya görev kurmuyor. Eksik unsur hangisidir?
- A) Her iki dersin de aynı odada yapılması
- B) Dersler arasında anlamlı kavramsal veya beceri temelli bağlantı kurulması
- C) Her iki dersin aynı sınıf seviyesinde olması
- D) Öğrencilerin aynı okulda kayıtlı olması
- E) Ders saatlerinin art arda bulunması
Doğru cevap: B
Çözüm: Yatay ilişkilendirme aynı seviyede dersleri yalnız zaman olarak yan yana getirmek değil; öğrenme alanlarını anlamlı görevde ilişkilendirmektir.